Кіріспе
Zweikanalton ("екі арналы дыбыс") немесе A2 Stereo – Германия, Австрия, Австралия, Швейцария, Нидерланды және CCIR жүйелерін қолданатын немесе бұрын қолданған басқа елдерде қолданылатын аналогты теледидар дыбыс тарату жүйесі. Оңтүстік Корея NTSC аналогты теледидар стандарты үшін Zweikanalton жүйесінің өзгертілген нұсқасын пайдаланды. Ол екі жеке FM тасымалдаушы жиілігіне негізделген. Бұл арналардың айырылуын салыстырмалы түрде жоғары деңгейде қамтамасыз етеді (субтасымалдаушыға негізделген мультиплекстік жүйемен салыстырғанда) және осылайша оны екі тілде хабар тарату және стерео дыбыс үшін де қолдануға болады. Бәсекелес NICAM стандартынан өзгеше, Zweikanalton – аналогты жүйе.
Қалай жұмыс істейді
Стерео үшін оң арнаны қамтитын екінші FM дыбыс тасымалдауышы қолданыстағы моно FM дыбыс тасымалдауышынан 242 кГц жоғары жиілікте беріледі, ал сол арнаны алу үшін қабылдағышта арна араластыру қолданылады. Екінші дыбыс тасымалдауышта сондай-ақ 54.6875 кГц пилоттық тон бар, ол хабардың стерео немесе екі тілді екенін көрсетеді. Пилоттық тон 50% амплитудамен модуляцияланады, стерео үшін 117.5 Гц немесе екі тілді үшін 274.1 Гц. Режимінде қолданыстағы BG 5.5 МГц немесе DK 6.5 МГц дыбыс тасымалдауышы құрамында: 2-ші BG 5.742 МГц немесе DK 6.258 МГц/6.742 МГц/5.742 МГц тасымалдауышы құрамында: 2-ші тасымалдауышта пилоттық тон: моно моно тасымалдауышы жоқ ешқайсысы сол және оң (L+R) қоспасы оң аудио арнасы (R) 54.6875 кГц 50% AM 117.5 Гц екі тілді 1-ші тіл 2-ші тіл 54.6875 кГц 50% AM 274.1 Гц a. DK жүйелерінің екінші дыбыс тасымалдаушы жиілігі елге байланысты әр түрлі болады, кейде өндірушілер оларды DK1/DK2/DK3 жүйелеріне бөледі. b. Видео жолағының ені азайтылады. Zweikanalton кез келген қолданыстағы аналогты теледидар жүйесіне бейімделуі мүмкін, ал қазіргі PAL немесе SECAM теледидар қабылдағыштары әдетте Zweikanalton және NICAM-ды декодтай алатын дыбыс детекторы интегралды схемасына (ИС) ие. Zweikanalton мүлдем бөлек аудио бағдарламаны алып жүруге немесе стерео дыбысты беру үшін пайдалануға болады. Соңғы жағдайда бірінші FM тасымалдаушы үйлесімділік үшін (L+R) жүреді, ал екінші тасымалдаушы R (L R емес) жүреді. Екі арнаны біріктіргеннен кейін бұл әдіс арналар арасындағы байланысты шуды азайту арқылы сигнал мен шу аралығын жақсартады. Жиіліктер суретке минималды кедергі келтіретіндей етіп таңдалады. Екі дыбыс тасымалдаушы арасындағы айырмашылық 15.5 есе желілік жиілікке тең (15.5 x 15625 Гц = 242187.5 Гц), бұл жартылай желілік жиіліктің тақ еселі болғандықтан, екі тасымалдаушы арасындағы интермодуляция өнімдерінің көрінуін азайтады. Пилоттық тон жиілігі желілік жиіліктің 3.5 есесін құрайды (54687.5 Гц). Модуляцияланған тон жиілігі стерео берілісі үшін 117.50 Гц және екі тілді берілісі үшін 274.1 Гц. Бұл тонның болмауы монуральды беріліс ретінде түсіндіріледі.
a. The second sound carrier frequency of DK systems varies from country, and sometimes manufacturers divide them into DK1/DK2/DK3 systems. b. The video bandwidth is reduced. Zweikanalton can be adapted to any existing analogue television system, and modern PAL or SECAM television receivers generally include a sound detector IC that can decode both Zweikanalton and NICAM. Zweikanalton can carry either a completely separate audio program, or can be used for stereo sound transmission. In the latter case, the first FM carrier carries (L+R) for compatibility, while the second carrier carries R (not L R.) After combining the two channels, this method improves the signal to noise ratio by reducing the correlated noise between the channels. The frequencies are chosen such that they cause minimal interference to the picture. The difference between the two sound carriers is 15.5 times the line frequency (15.5 x 15625 Hz = 242187.5 Hz) which, being an odd multiple of half line frequency, reduces the visibility of intermodulation products between the two carriers. The pilot tone frequency is 3.5 times line frequency (54687.5 Hz). The modulated tone frequency is 117.50 Hz for stereo transmission and 274.1 Hz for bilingual transmission. Absence of this tone is interpreted as a monaural transmission.
M жүйесі нұсқасы
Оңтүстік Кореяда теледидар берудің NTSC System M стандартына сәйкес келетін Zweikanalton-ның өңделген нұсқасы қолданылады. Бұл жағдайда екінші FM тасымалдаушысы бірінші тасымалдаушысынан 14,25 есе жоғары жиілікте, яғни шамамен 224 кГц жоғары; алдын ала күшейту 75 микросекунд; стерео пилоттық тон жиілігі 149,9 Гц; екі тілді пилоттық тон жиілігі 276 Гц; және екінші арна L–R (R емес) сигналдарын таратады.
Тарих
Zweikanalton 1970-ші жылдары Мюнхендегі Institut für Rundfunktechnik (IRT) институтымен әзірленді және алғаш рет 1981 жылғы 13 қыркүйекте неміс ұлттық телеарнасы ZDF-де пайда болды. Кейіннен, 1985 жылғы 29 тамызда, Германияның ARD телеарнасы Internationale Funkausstellung Berlin (IFA) көрмесіне арналған шара ретінде Zweikanalton-ды Das Erste арнасында енгізді. Осылайша, Батыс Германия телеарналарында мультиплекстік дыбысты қолданған Еуропадағы алғашқы ел атанды. TV3 Malaysia өзінің UHF аналогтық тарату жиілігінде (29-арна) Zweikanalton-ды пайдаланса, NICAM оның VHF аналогтық тарату жиілігінде (12-арна) қолданылды. Zweikanalton-ды қолданған көптеген елдерде аналогты теледидарды тоқтату нәтижесінде, Zweikanalton қазір ескірген деп есептеледі және DVB T/DVB T2 форматына (Еуропа және Азия-Тынық мұхиты аймағы) көшкен елдер үшін MPEG 2 және/немесе MPEG 4, ал Оңтүстік Кореяда ATSC форматында Dolby Digital AC 3 жүйесімен алмастырылды.
Басқа атаулары
Цвайканалтон әлем бойынша әртүрлі атаулармен танымал. Көбінесе қолданылатын атаулар: Zweiton, German Stereo, A2 Stereo, West German Stereo және IGR Stereo.