Кіріспе

Алан Паркердің 1999 жылғы фильмі

Сюжет

Фрэнк Маккорт отбасымен Америкада тұрады, ал оның қарындасы Маргарет туылғаннан кейін көп ұзамай қайтыс болады. Франктің анасы Анжела депрессияға түседі, оның мас әкесі Малахи аға бірнеше күнге кетеді және олар тамақсыз қалады. Фрэнк пен оның інісі Малахи кіші көршілерінің көмегіне жүгінеді, олар оларға және олардың егіз інілері Юджин мен Оливерге тамақ береді. Көршілері Анжеланың Ирландиядағы туыстарына Ирландияға оралу үшін билет сатып алу үшін ақша сұрап хат жібереді. Олардың оралғаннан кейін Малахи аға өзінің әскери қызметі үшін ақша жинауға тырысады, бірақ ол туралы жазба болмағандықтан, оны қайтарып жібереді. Егіздер туылғаннан кейін көп ұзамай қайтыс болады. Малахи аға жұмыс таба алмай, ақшасын ішімдікке жұмсайды. Ол тым мақтаншақ, ол көшеде қайыр сұрап, көмір жинайды. Маккорттар отбасының кішкентай үйі көшенің соңында орналасқан, ал бүкіл көше олардың есігінің алдында бір дәретхананы бөліседі. Анджелаға қайырымдылық ұйымдарынан жиһаз сұрап жалбарынуға тура келеді, ал Малахи аға әлеуметтік көмекке қол қояды. Бір күні балалар үйге келгенде төменгі қабатты су басудан тапқан, ал олардың ата-аналары жаңа туған ағалары Майклдың тұрған жерінде. Малахи аға Анджеланы балаларына киім мен аяқкиім сұрап жалбарынғаны үшін сөгіп, күйеуі мен әкесі ретінде өзінің құндылығын дәлелдеуге тырысады. Мектепте балаларды олардың ескі аяқ киімдері үшін қорлайды, сондықтан Франк өз аяқ киімдерін жасырады. Мұғалімі сыныпты Фрэнкті қорлағандары үшін және бір-бірінің бақытсыздығынан ләззат алғандары үшін сөгіс береді. Малахи аға күн сайын жұмыс іздеп жүр, бірақ оның "күлкілі мінезі" және Солтүстік Ирландияның акценті оны сәтсіз етеді. Пасха кезінде Малахи аға Лимериктегі цемент зауытында жұмыс табады. Ол отбасына тамақ сатып алудың орнына, табысын барда жұмсайды. Бір күні кешке ол үйге келіп, Ирландия туралы ескі әндерді айтып, балаларды төсектен шығарып, Ирландия үшін өлуге уәде береді. Ол ұйықтап қалып, келесі күні жұмысынан айырылып қалады. Мектепте балалар нан / офельді қалай қабылдау керектігін үйреніп алады. Оларды мектептен шіркеуге алып барып, әрқайсысына бірінші рет өкінуді тапсырады. Франк бірінші қауым күні ұйықтап қалады және әжесі жағдайды түзетуге тырысып, Франк пен Малахи ақсақалдарды сынға алады. Франк "жинақ жасауға" құштар, яғни бірінші қауымнан жаңа ғана шыққан жастар жаңа қауым киімдерінде қала бойынша жүріп, көршілері оларға тәттілер мен ақша береді. Фрэнктің әжесі отбасын ертеңгілік тамаққа алып барады, бірақ Фрэнк оны құсып жібереді. Әжесі оны шіркеуге алып барып, өкіндіреді. Фрэнк коллекцияны сағынады, бірақ ол әлі де тойлауды қалайды. Ол өзінің досы Майкидің көмегімен кинотеатрға кіруге тырысады. Фрэнктің ата-анасы оны ирланд биіне жазды, ол оны жек көреді. Ол анасының сабақ ақысына берген ақшасын алып, ата-анасына хабарсыз киноға барады. Ол оларды жасыру үшін үйде би билейді. Анжела тағы бір сәбиін, Альфиді тудырады, ал Фрэнктің ата-бабасы ақша жібереді, оны Малахи аға пабта ысырап етеді. Анжела Фрэнкті бараға жібереді, ол балаға арналған ақшаны ұрлап, үйге қайтып келу үшін ұялту үшін қатты жариялайды. Ол әкесі үшін келгенде, Фрэнк Малахи ағаны үйге әкелуге тырыспауға шешім қабылдайды, өйткені оның баласына арналған ақшаны ұрлаған адам көмектесе алмайды. Фрэнк тифпен ауырады және өлімге жақын, бірақ екі айдан кейін қалпына келеді. Ол ауруханада Шекспирді үзіліссіз оқып, көңіл көтереді. Алайда, ол әкесі үйде Альфимен бірге екенін көріп, тағы бір жұмысынан айырылды. Фрэнк ауруханада жатып, көп уақытты өткізіп алғандықтан, мектепте бір жыл қайталауға мәжбүр. Ол жазған шығармада Исаның Бетлехемде емес, Лимерикте дүниеге келгені туралы айтылады. Екінші дүниежүзілік соғыс басталғанда, Малахи аға Англиядағы фабрикада жұмыс істеуге барады. Анджела жігіттерге тек бірнеше апта күту керек екенін айтады, бірақ көп ұзамай ол шіркеуден қалған тамақ үшін жалбарынады. Франк жасөспірім кезінде жұмыс істеуге мәжбүр, өйткені әкесі ақша жібермейді және отбасы тамаққа мұқтаж. Ол көмір жеткізуші, бірақ көмір шаңнан конъюнктивит пайда болған кезде жұмыстан кетуі керек. Рождествоға екі күн қалғанда, Анжела Малахи аға Англиядан қайтып келмегеннен кейін азық-түлік талонын тағы да жалбаруға мәжбүр болады. Келесі күні ол үйге оралады, бірақ отбасына ақша бермейді. Анджела, Фрэнк және Малахи-күлкі оны ішіп-жеп тастады деп айыптайды. Рождество күні ол Лондонға оралады. Бір аптадан кейін олар ақша ордерін алады, бірақ содан кейін ешқайсысы келмейді, және ол ешқашан отбасына қайтып келмейді. Отбасы үйден шығарылады және Фрэнктің әжесі пневмониядан қайтыс болады. Олар Ламан Гриффинмен бірге тұрады, ол олардан жалдау ақысын алмайды, бірақ Анджела оған тамақ дайындауға және тазалауға мәжбүрлейді. Фрэнк мектепте жақсы оқиды, бірақ апта сайын киноға бару үшін жұмыс тастап кеткісі келеді. Фрэнк Анджела Гриффинмен олардың келісімі аясында ұйықтап жатқанын білгенде, ол Гриффинмен физикалық төбелес тудырады, содан кейін оның ағасы Пат пен әйелі Аггиге барады. Агги Фрэнкке почтадағы жаңа жұмысы үшін киім сатып алады. Ол маршрутында танысқан қыз Тересамен қарым-қатынас жасайды, бірақ ол көп ұзамай туберкулезден қайтыс болады. Фрэнк оның өліміне өзін кінәлі деп санайды, Құдай олардың никахтан бұрынғы қарым-қатынасы үшін жазалады деп ойлайды. Кейін ол ақша беруші ханым Финукейнге телеграмма жеткізеді, ол оны қарызкорларға төлемсіз хаттар жазуға жұмысқа алады. Фрэнктің ағасы оны пабқа алып барып, оған бірінші кружкасын ұсынады, содан кейін ол мас күйімен үйге оралады. Анджела оның қайтысын көріп, оны әкесі сияқты кінәлайды. Ашуланған Фрэнк оны Гриффинмен ұйықтағаны үшін сөкпейді және оны сапалайды. Фрэнк өкінуге барады және дін қызметкері Тереса жұмақта екенін және оның өлімі жаза емес екенін оған сендіреді. Фрэнк ханым Финукейннің үйінде өлгенін білгенде, ол оның барлық ақшасын және қарыз кітабын алады. Ол кітабын жояды және Корктан Америкаға билет сатып алады. Кетуге бір күн қалғанда, оның отбасы ай толуын көреді және оның ағасы Пат оған бұл жақсылықтың белгісі екенін айтады. Фильм Фрэнктің Америкаға жетіп, Азаттық мүсінін көруімен аяқталады.

Өндіріс

Лимерикте оқиға болғанымен, көптеген көшедегі түсірілімдер Коркта жүзеге асырылды. Мысалы, «матрастағы биттер» көрінісі Фаррен көшесінде, Блэкпулда түсірілді, ал басқа көріністер Рош ғимараттарында, Лоуэр Джон көшесінде және Барак көшесінде түсірілді.

Қабылдау

Шамамен 25 миллион долларлық бюджетпен фильм АҚШ-та 13 042 112 доллар тапты, бұл оны кассалық сәтсіздікке ұшыратты. Rotten Tomatoes сайтында фильмге 87 сыншының пікіріне сүйене отырып, 52% мақұлдау рейтингі берілді, ал орташа бағасы 5.8/10 құрады. Сайттың консенсусы былай деді: "Фрэнк Маккорттың естеліктерін дәл бейнелеуге ұмтылғанына қарамастан, экранға түсірілген нұсқасы оның өміріндегі драма мен юмордың ешқайсысын жеткізе алмайды". Metacritic сайтында фильм 32 сыншының пікіріне сүйене отырып, 100-ден 54 ұпай жинады, бұл "аралас немесе орташа пікірлерді" көрсетеді. Майкл Ледж жасөспірім Франк рөлін ойнағаны үшін мақталып, католик Ирландиясында өсіп келе жатқан, жасөспірімдік кезеңнің мінез-құлқына, жыныстық қатынасқа, ересек болуға және құрбыларының қысымына тап болатын, әдемі мінезді ұл ретінде ерекше көзге түсті.

Кітаптан айырмашылықтары

Кітаптың алғашқы абзацында Анжеланың балалық шағы сипатталады. Онда Анжеланың ағасы Пэттің Анжеланың әкесі оны ауаға лақтып, жерге түсіргеннен кейін дамуы шектеулі болғаны және Анжеланың жүкті анасы оған кетіп қалуын айтқандықтан, ол "есіктен қашып, Австралияға жеткенше тоқтамаған" екені айтылады. Фильмде бұл оқиға жоқ. Фильмде Анжела Фрэнктың жаңа інісіне Альфонс есімін бергенді ұсынғанда, Фрэнк бұл ақымақ есім дейді, сонда Агги Фрэнктың басын қағып жібереді. Кітапта Агги Фрэнкты бетінен сонша қатты ұрып, ол кері домалайды, кейін Анжела Аггиге "Оны тыныш қалдырсаңызшы" дейді. Фильмде Фрэнк ирланд бишілерінің арт жағында металл таяқшалары бар сияқты көрінеді дейді, ал кітапта мұны Фрэнктың әкесі айтады. Фильмнің соңында Фрэнк Нью-Йоркке келіп, Бостандық мүсінінің қасынан жүзіп өтеді. Ал кітапта ол Пукипсиге қонады.

Саундтрек

Фильмнің саундтрегін Джон Уильямс жазды және дирижерлік етті, онда Билли Холидей мен Синед О'Коннордың әндері қосымша, 2, 4–15 және 17-ші тректерде актер Эндрю Беннеттің баяндамасы бар. Уильямс 2000 жылы "Оскар" сыйлығының "Ең үздік түпнұсқа музыка" номинациясына ұсынылды, бірақ Джон Корьяноның "Қызыл скрипка" музыкасына еңісті.

Үй медиасы

Анжеланың күл-талқаны алғаш рет Ұлыбритания мен Ирландияда 2000 жылдың 17 шілдесінде Universal Pictures Home Entertainment арқылы VHS және DVD форматында жарық көрді. DVD жинағы фильмнің бастапқы экрандық қатынасын 1.85:1 сақтап, Dolby Digital 5.1 дыбыс форматында ұсынды және сахнадан тыс түсірілген видеоматериалдар, актерлер мен түсіру тобының сұхбаттары, Алан Паркер мен Фрэнк Маккорттың түсіндірулері, сондай-ақ екі трейлер сияқты бірнеше қосымша мүмкіндіктерді қамтыды. Бұл жинақ 2003 жылы бірдей мүсінде қайта шығарылды, тек айырмашылығы 2002 жылы жаңартылған BBFC сертификатының логотипі болды. 2008 жылдың 8 қыркүйегінде DVD және түпнұсқа кітаптан тұратын жинақ қолжетімді болды. Фильм сонымен қатар үш кассеталық VHS жинағында (Билли Эллиот және Өгей ана фильмдерімен бірге, 2003 жылдың 15 қыркүйегінде шығарылды) және Билли Эллиотпен бірге "Back 2 Back" VHS басылымы (2004 жылдың 16 ақпанында шығарылды) сияқты бірнеше жинақтардың құрамына енді. Билли Эллиот және Өгей ана фильмдерін қамтитын жинақ 2005 жылдың 2 қазанында "3 дискілік антология" DVD жинағының бөлігі ретінде қайтадан жарық көрді. 2016 жылдың 31 қазанында Анжеланың күл-талқаны Final Cut Entertainment арқылы алғаш рет Blu-ray форматында шығарылды. Ол жаңадан жаңартылған HD бейнесін, DTS HD Master Audio 5.1 және LPMC 2.0 дыбыс форматтарын қамтиды. Бұрынғы DVD шығарылымдарындағы барлық қосымша мүмкіндіктер сақталды, сонымен қатар "Аланның күлдері" – Алан Паркермен сұхбат жаңа мүмкіндік қосылды. АҚШ және Канадада тарату құқығы Paramount Home Entertainment компаниясына тиесілі. Анжеланың күл-талқаны алғаш рет VHS форматында шығарылды, ал фильм 2000 жылдың 18 шілдесінде Paramount компаниясының "Widescreen Collection" жинағының құрамында DVD форматында жарық көрді, онда анаморфты емес кең экранды, хатпен шектелінген нұсқасы болды. "Арнаулы басылым" VHS 2000 жылдың 5 желтоқсанында қолжетімді болды. DVD 2017 жылдың 20 қыркүйегінде қайта шығарылды.