Кіріспе

Үндістан күні, 9 қаңтар

Праваси Бхаратия Дивасы (ағылш. Overseas Indian Day) – Үндістан Республикасының 2003 жылдан бері 9 қаңтарда атап өтетін мерекесі. Бұл мереке Үндістанның дамуына үнді диаспорасының қосқан үлесін еске салады. Күн 1915 жылғы 9 қаңтарда Махатма Гандидің Оңтүстік Африкадан Мумбаиға оралған күнін еске түсіреді. 2000 жылы құрылған бұл шараға Үндістан Үкіметінің Сыртқы істер министрлігі, Үндістан сауда-өнеркәсіп палаталары федерациясы (FICCI), Үндістан индустриясы конфедерациясы және Солтүстік-Шығыс аймақты дамыту министрлігі демеушілік етеді. Мерекелік шара әр екі жылда Үндістанның таңдалған қаласында 8-10 қаңтар аралығында өтіп, үнді диаспорасының мәселелері талқыланады және «Праваси Бхаратия Самман» сыйлықтары табыс етіледі. 2006 жылы 9 қаңтарда Хайдарабадта өткен «Праваси Бхаратия Дивасы» конгресінде «Үлкендегі Үндістан азаматы» (Overseas Citizen of India - OCI) концепциясы ұсынылды. 2014 жылы Нью-Делиде өткен «Праваси Бхаратия Дивасына» 51 елден 1500 делегат қатысты. Президент Пранаб Мукерджи «Праваси Бхаратия Самман» сыйлықтарын табыс етті. 2013 жылы 11-ші «Праваси Бхаратия Дивасы» 7-9 қаңтар аралығында Кочи қаласында өтті. Маврикий президенті Раджкесуэр Пурриаг ресми ашылу салтанатында бас қонақ болды. Канада министрі Джейсон Кенни үнді емес бірінші тұлға болып жиналғандарға сөз сөйледі. 12-ші «Праваси Бхаратия Дивасы» 2014 жылғы 7-9 қаңтарда Нью-Делидегі «Вигьян Бхаван» ғимаратында өтті. Биылғы тақырыбы – «Диаспораны тарту: Ұрпақтарды байланыстыру». 13-ші «Праваси Бхаратия Дивасы» 2015 жылғы 7-9 қаңтарда Гуджарат штатының Гандинагар қаласындағы Махатма Мандирде өтті. Биылғы тақырыбы – «Апна Бхарат, Апна Гаурав». 2016 жылғы 7-9 қаңтарда Нью-Делиде өтетін 14-ші «Праваси Бхаратия Дивасы» Сыртқы істер министрлігінің екі жылда бір рет шара өткізу туралы шешіміне байланысты тоқтатылды. 14-ші «Праваси Бхаратия Дивасы» 2017 жылғы 7-9 қаңтарда Карнатака штатының Бенгалуру қаласында өтті. Биылғы тақырыбы – «Үнді диаспорасымен қарым-қатынасты қайта қарастыру». 15-ші «Праваси Бхаратия Дивасы» 2018 жылғы 6-7 қаңтарда Сингапурдегі Марина Бэй Сэндсте өтті. 16-шы «Праваси Бхаратия Дивасы» 2019 жылғы 21-23 қаңтарда Үндістанның Варанаси қаласында өтті. Маврикий премьер-министрі Правинд Джугнат құрметті қонақ болды. 17-ші «Праваси Бхаратия Дивасы» 8-10 қаңтар аралығында Индор қаласында өтті.

Тарих

Праваси-Бхаратия-Дивасын атап өту туралы шешім Үндістан Үкіметі құрған, Л. М. Сингвидің төрағалығымен жұмыс істейтін Үндістан диаспорасы жөніндегі жоғары деңгейлі комитетінің (HLC) ұсынымдарына сәйкес қабылданды. Үндістанның сол кездегі Премьер-Министрі Ш. А. Ваджпаи 2002 жылдың 8 қаңтарында Нью-Делидегі Вигян Бхаванда өткен ресми шарада Комитеттің есебін қабылдап, 2002 жылдың 9 қаңтарында «Праваси-Бхаратия-Дивас» (ПБД) жариялады. Бұл күн 1915 жылы Махатма Гандидің Оңтүстік Африкадан Үндістанға оралған күнін еске алу үшін таңдалды. Осы мерекеге арналған арнайы бағдарламалар ұйымдастырылады, онда ерекше еңбек еткен НРИ/ПИО азаматтары марапатталады, өз саласында үлкен жетістіктерге қол жеткізген НРИ/ПИО азаматтары құрметтеледі («Праваси Бхаратия Самман» (хинди: NRI/PIO Award)) және диаспора өкілдерінің мәселелерін талқылау үшін платформа ұсынылады. Іс-шара 2003 жылдан бері жыл сайын өткізіліп келеді және оған Үндістанның Шет елдердегі азаматтары істері министрлігі мен Үндістанның Индустрия конфедерациясы (CII) демеушілік етеді, бастапқыда FICCI демеушілік еткен. 8-ші «Праваси-Бхаратия-Дивас» 2010 жылдың 7-9 қаңтарында өтті және ол Үндістанның Шет елдердегі азаматтары істері министрлігінің ресми сайтында тікелей эфирде көрсетілді, сонымен қатар «Праваси-Бхаратия-Дивас» онлайн платформасы арқылы тікелей блог пен твиттерде де жарияланды. Бұл шара аясында Үндістанның дамуына серіктес болу үшін диаспорамен байланысты нығайту мақсатында, Үндістанның Премьер-Министрі Манмохан Сингх шетелдік үндістерге арналған инвестициялық жеңілдету орталығы – «Overseas Indians Facilitation Centre» ашты. 2012 жылғы «Праваси-Бхаратия-Дивас» 7-9 қаңтар аралығында өтті. Іс-шара Раджастхан штатының Джайпур қаласында ұйымдастырылды. Осы шараның бас қонағы Тринидад және Тобагоның Премьер-Министрі Камала Персад Биссесар болды. 2013 жылғы «Праваси-Бхаратия-Дивас» 8-9 қаңтарда Керала штатының Кочи қаласында өтті. Шараның бас қонағы Маврикий Президенті Раджкешвар Пурряг болды. 2015 жылғы «Праваси-Бхаратия-Дивас» Махатманың Үндістанға оралғанының 100 жылдығын тойлауға арналды және Ахмедабад қаласында өтті. Бас қонақ – Гайана Республикасының Президенті Дональд Рамтар. Шараның тақырыбы «Апна Бхарат Апна Гаурав» – «Өз Үндістанымыз, Өз мақтанышымыз» және «Ұрпақтарды байланыстыру» болды. Үндістан диаспорасы үшін жыл сайынғы шара – «Праваси-Бхаратия-Дивас» (ПБД) 2016 жылы өткізілмеді. 2015 жылдың қазан айында Сыртқы істер және шетелдік үндістермен жұмыс жөніндегі министр Сушма Сварадж хабарлағандай, шара форматы өзгертілді. Хабарламаға сәйкес, шара әр екі жылда бір рет әртүрлі штаттарда өткізілетін болды, ал қалған жылдары Делиде шағын шара ұйымдастырылатын болады. 2017 жылы «Праваси-Бхаратия-Дивас» 7-9 қаңтар аралығында Бенгалуру қаласында өтті. Бұл шараның тақырыбы «Үндістан диаспорасымен қарым-қатынасты қайта қарастыру» болды. Сыртқы істер министрлігі, Премьер-Министр Нарендра Модидің басшылығымен, шетелдегі үндістерге жету үшін цифрлық тәсілдерді пайдаланды. «Digital India» кампаниясы да «Праваси-Бхаратия-Дивас» шарасының табысқа жетуіне үлкен үлес қосты. 2017 жылдың 9 қаңтарында «Праваси-Бхаратия-Дивас» бағдарламасы аясында өткен «Диаспорамен байланыс үшін әлеуметтік медианы пайдалану» тақырыбындағы пленарлық отырыста әлеуметтік медиа Үндістан диаспорасын байланыстыру құралы ретінде қарастырылды.

Бас қонақтар

2003 жылы өткен алғашқы «Праваси Бхаратия Дивас» мерекесінен бері, шетелдік үнді тарапынан шыққан мемлекет басшылары, үкімет басшылары және басқа да көрнекті тұлғалар бас қонақ ретінде шақырылып келеді. Алғашқы бас қонақ Маврикийдің сол кездегі премьер-министрі сэр Анеруд Джугнаут болды. № (Номер) Жыл Ел атауы және лауазымы12003 Сэр Анеруд Джугнаут, Маврикий премьер-министрі22004 Бхаррат Джагдео, Гайана президенті32005 Жюль Аджодхиа, Суринам вице-президенті42006 Ахмед Катрада, саяси белсенді52007 S. Жаякумар, Сингапурдың орынбасар премьер-министрі62008 Навин Рамгулам, Маврикий премьер-министрі72009 Рам Сарджо, Суринам вице-президенті82010 Халид Хамид, «Альфа» ауруханалар тобының төрағасы92011 Сэр Ананд Сатьянанд, Жаңа Зеландияның генерал-губернаторы102012 Камла Персад Биссесар, Тринидад және Тобаго премьер-министрі112013 Раджкесвур «Кайлаш» Пурриг, Маврикий президенті12 2014 G. Паланивель, Малайзияның табиғи ресурстар және қоршаған орта министрі132015 Дональд Рабиндернаут Рамотар, Гайана президенті 2016 жылы іс-шара өткізілмеді142017 Антонио Коста, Португалия премьер-министрі152019 Правинд Джугнаут, Маврикий премьер-министрі162021 Чандрикаперсад Сантохи, Суринам президенті172023 Ирфан Али, Гайана президенті

Логотип

2016 жылы бұл шара екі жылда бір рет өткізілуі шешілген кезде Сыртқы істер министрлігіне «Праваси Бхаратия Дивас» конвенциясының жаңа логотипі қажет болды. Логотип MyGov порталы арқылы ашық конкурс жарияланып, көпшіліктен жиналды. Жеңімпаз Дебашиш Саркар Сыртқы істер министрлігі мен Карнатака штатының үкіметінің бірлескен баспасөз конференциясында марапатталды, ал жаңа логотип 14-ші «Праваси Бхаратия Дивас» шарасында қолданысқа енгізілді. Логотиптің авторының сөзіне сәйкес, оның философиясы – «адам тізбегі бүкіл әлемдегі бауырластығымызды және күш-қуатымызды көрсетеді, «Ашока Чакра» және үш түсті шатыр адамзатты дамытуға жасалған жаһандық үлес пен «Бхаратия» және «Праваси Бхаратия» халқының әлемдегі бейбіт өмір сүруін білдіреді».