Кіріспе

Бұл оқиға паломниктердің жүкте аяқтарын кептіруінен туындады, ол Мекедегі Мина ауданында болды. Тас лақтыру рәсімі – хаждың соңғы маңызды рәсімі және көбінесе ең қауіпті бөлігі саналады, өйткені бұрын мұнда қадамтаптаулар орын алған. Хаж кезінде қаза тапқандар мен адамдарды басып кеткен жағдайлар жиі болған, соның ішінде 2004 жылы 244 адам қаза тауып, жүздеген адам жарақат алған қадамтаптау. Сауд Арабиясы Ішкі істер министрлігінің өкілі генерал-майор Мансур әл-Түркі оқиғаның 12:28-де (09:28 GMT) болғанын мәлімдеді.

Сауд Арабиясының реакциясы мен шұғыл әрекет етуі

Сауд Арабиясы үкіметіне қақтығыстан қаза тапқандардың туыстары сындар айтса да, саудиялық шенеуніктер қақтығыстың себебін тәртіпсіз хаждарға жапсырып, билік оны тоқтату үшін қосымша шаралар қабылдай алатын еді деген пікірді жоққа шығарды. Сауд Арабиясының ішкі істер министрлігінің өкілі, генерал-майор Мансур әл-Түркі, BBC Newshour бағдарламасына халықты бақылау шараларын күшейтсе, қауіптің артатынын мәлімдеді. Бұл Жамарат көпірін сегіз жолаққа дейін кеңейту арқылы жасалмақ. Көпірді төрт қабатты, кондиционерленген құрылым ретінде бұзып, қайта салу жоспары 2005 жылы бекітілген. Алайда, бұл инфрақұрылымдық жақсартулар хаждарға қай бағытта жүру керектігін көрсететін жеткілікті көрсеткіштермен сүйемелденбеді, бұл көптеген хаждар үшін бұл жаққа алғаш келгендіктен қиындық тудырды.

"Заңсыз" қажылар

Хажға қатысуға рұқсат етілгендердің санын, әсіресе "рұқсатсыз" қажылардың санын шектеу туралы бірнеше рет шақырулар жасалды. "Рұқсатсыз" қажылар – қажылыққа рұқсаты, Меккеде тұруға рұқсаты немесе қажылық жұмысына рұқсаты жоқ адамдар. 2006 жылы бір миллионға жуық рұқсатсыз қажы болғандығы туралы хабарлар тарады. 2009 жылы тас лақтыру рәсімінде үлкен сөмкелерге тыйым салынды. Климаттың өзгеруі салдарынан 1970 жылдан бері Таяу Шығыстың жер беті температурасы көтерілуде. Қажылар 5-6 күндік рәсімдер барысында сыртта 20-30 сағатқа дейін, орташа есеппен 43°C (ең жоғарысы 50°C) ыстықта болуы күтілуде.

Емдеу

Сары қызылша және/немесе полиомиелит қоршаған елдерден келген барлық саяхатшылар Сауд Арабиясына кірген кезде жарамды сертификаттарды және/немесе вакцинация жасалғандығын растайтын құжаттарды ұсынуы керек. Жүрек-қан тамырлары ауруларынан туындаған жағдайлардың 64% -ы жансақтау бөліміне түсу себебі болып табылады. Хаж уақытындағы өлім-жітімнің 46-66% -ы жүрек-қан тамырлары ауруларынан көз жұму нәтижесінде болады.