Кеңес Одағының "Орёл" жобасы: Теңіз авиациясының құрылысы тарихы
Project 1153 Orel
Кеңес Одағының "Орёл" жобасы: 72 мың тонналық, атомдық авиация тасымалдағышы. Бу катапультері, зымырандар, жоба тоқтатылды. Теңіз күштері, авиация, тарих.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
1153 Орел жобасы (Орёл pr: "Or'yol", Eagle) – 1970 жылдардың соңында Кеңес Әскери-теңіз күштеріне нағыз теңіз авиациясының қабілетін беру жоспары болды. Ұшақ тасымалдаушы кеменің суыру салмағы шамамен 72 мың тоннаны құрайтын, ядролық қуат станциясымен және 70-ке жуық ұшақтан тұратын, АҚШ Әскери-теңіз күштерінің Китти Хок класындағы супертасымалдаушылары сияқты бу катапульттері арқылы ұшырылатын ұшақтармен жабдықталуы тиіс еді. Ол бұрынғы советтік авиациялық крейсерлерден және олардан өзгеше, үлкен шабуылдық қабілетке ие болу үшін жоспарланған; кемеде кемеге қарсы крылаты зымырандарға арналған 24 тік іске қосылатын құбырлар орнатылатын болды. КСРО-да бұл жоба "ұшақпен қаруланған ірі крейсер" деп жіктеліп келді. 1153 жобасы (1970 жылдардың басындағы 1160 жобасының негізінде жасалған, бұл жоба да Орел деп аталды, тіпті 10 000 тонна салмағы ауыр болды) 1978 жылдың қазан айында тым қымбат болғандықтан тоқтатылды, ал оның орнына 1143.5 жобасы, көбінесе тік қону және қысқа ұшып-қону қабілетіне ие ұшақтарға бағытталған, әзірленді: бастапқы кезеңде 65 000 тонналық және 52 ұшақтың нұсқасы ұсынылды, бірақ Кузнецов класындағы ұшақ тасымалдаушылар одан да кішкентай, шамамен 55 000 тонна салмақты. Орел жобасы іске аспаса да, 1980 жылдары сәтсіз аяқталған Ульяновск бағдарламасына ықпал етті. Жобаның кодолық атауы Eagle (Орёл) болды, екі бұрынғы тікұшақ және авиациялық крейсер жобалары сияқты, сондай-ақ басқа кемелердің бірнеше жобалары жыртқыш құстардың аттарымен аталады. Алайда, ұшақ тасымалдаушылар совет қалаларының аттарымен, ал фрегаттар құстардың аттарымен аталады (ресейлік кемелерді атау ережелерін қараңыз); кемелердің жобаланған нақты атауы белгісіз.
Project 1153 Orel (Орёл pr: "Or'yol", Eagle) was a late 1970s plan to give the Soviet Navy a true blue water aviation capability. The aircraft carrier would have about 72,000 tons displacement, with a nuclear power plant and about 70 aircraft launched via steam catapults, similar to the earlier Kitty Hawk class supercarriers of the U. S. Navy. Unlike them and the preceding Soviet aircraft cruisers, it was also designed with a large offensive capability; the ship mounts including 24 vertical launch tubes for anti ship cruise missiles. In the USSR it was classified as the "large cruiser with aircraft armament". The project 1153 (itself based on an early 1970s Project 1160, confusingly also named Orel, even 10,000 tonnes heavier) was cancelled in October 1978 as being too expensive, and a smaller Project 1143.5, more V/STOL aircraft oriented, was developed instead: in its initial stage, a version of 65,000 tons and 52 aircraft was proposed, but the actual Kuznetsov class aircraft carriers are even smaller, about 55,000 tons. While the Project Orel never saw fruition, in the 1980s it influenced the also abortive Ulyanovsk program. The project was codenamed Eagle (Орёл), just like the two earlier helicopter and aircraft cruiser projects, and several projects of other classes of ships, were named after birds of prey. However the carriers themselves were named after Soviet cities, while only frigates were named after birds (see Russian ship naming conventions); the actual projected name of the ships is not known.