Кіріспе

Ресейлік шайқас крейсерлерінің класы

{|

28 000 тонна толық жүк көлемі
| Кеме ұзындығы =
| Кеме ені =
| Кеме биіктігі =
| Кеме суға бату тереңдігі =
| Кеме қоймасының тереңдігі =
| Кеме палубалары =
| Кеме палуба аралық қашықтығы =
| Кеме рампалары =
| Кеме күші = * 2 білік CONAS, 2× KN 3 ядролық теңіз күші 2× GT3A 688 бу турбиналарымен

| Кеме желкен жоспары =
| Кеме жылдамдығы =
| Кеме қашықтығы = * (біріктірілген күшпен)
ядролық қуатпен шексіз
| Кеме төзімділігі =
| Кеме экипажы = 710
| Кеме сенсорлары = * Радарлар: (НАТО тіркелген атауы):
Voskhod MR 800 (Top Pair) іздеу 3D радары, бастион
Fregat MR 710 (Top Plate) 3D іздеу радары, негізгі бастион
2 × Palm Frond навигациялық радары, бастион
Сонар:
Horse Jaw LF корпус сонары
Horse Tail VDS (Variable Depth Sonar)
Командалық басқару жүйесі:
Lesorub 44 ақпараттық басқару жүйесі
| Кеме ЭКҚ = 2 × PK 2 алдау құралдары (400 ракета)
| Кеме қару-жарағы = * Зымырандар:
20 × P 700 Granit (SS N 19 Shipwreck) қарсы кеме зымыраны
96 × S 300F Fort (SA N 6 Grumble) жер-әуе зымыраны (Ушаков, Лазарев, Нахимов)
48 × S 300F Fort және 48 S 300FM Fort M (SA N 20 Gargoyle) ұзақ қашықтықтағы зымыран (Петр Великий) Кеменің совет классификациясы – "ауыр ядролық қуатпен жүретін басқарылатын зымырандық крейсер" (тяжёлый атомный ракетный крейсер). Киров класының пайда болуы (алғашқы үлгісі 1979 жылы іске қосылды) 1980 жылдары АҚШ Әскери-теңіз флоты үшін қайта іске қосуда маңызды рөл атқарды. Киров класының корпус конструкциясы сонымен қатар совет ядролық басқару және басқару кемесі SSV 33 Ural үшін де қолданылған.

Тарих

Бұрын Кеңес Әскери-теңіз флоты үшін салынған, бұл сыныпты төрт кемеден тұратын серияның біріншісі, 1992 жылға дейін Киров деп аталған ресейлік әскер крейсері «Адмирал Ушаковтың» есімімен аталды. Бастапқы жоспарда бес кеме салу көзделген. Бесінші кемеге «Кеңес Одағының флот адмиралы» Кузнецов, сондай-ақ Дзержинский деп аталатын болды, кейін ғана Кузнецов; бірақ 1990 жылдың 4 қазанында бесінші кеме салу жоспарлары тоқтатылды. Ол қазір жатуда және 2021 жылы жойылады деп жоспарланған. 1984 жылы екінші соғыс крейсері «Фрунзе» іске қосылды. Ол Тынық мұхит флотына тағайындалды. 1992 жылы «Адмирал Лазарев» деп қайта аталды. 1994 жылы кеме жұмыс істемейтін болды және төрт жылдан кейін қызметтен шығарылды. 2021 жылдың 21 ақпанында Ресей Қарулы Күштері мен Ресейдің мемлекеттік атом энергиясы корпорациясы «Росатом» ядролық күшпен жұмыс істейтін ауыр крейсерді бөлшектеу және бұзаулау туралы келісімге қол қойды. «Адмирал Лазарев» 2021 жылдың 30 сәуірінде 30-шы кеме жасау орнына аттанды. Жою жұмыстары 2025 жылдың 30 қарашасына дейін аяқталуы тиіс. 1988 жылы қызметке кірген үшінші кеме – советтік «Калинин» атты жауынгерлік крейсер, қазіргі уақытта «Адмирал Нахимов». Ол сондай-ақ Солтүстік флотына тағайындалды. 1992 жылы «Адмирал Нахимов» деп қайта аталды, 1999 жылы тоқтатылды, 2005 жылы қайта іске қосылды. Ол Северодвинск кеме жасау зауытында күрделі жөндеуден өтіп, жаңғыртылуда. Төртінші кеме – «Юрий Андроповтың» құрылысы көп кешіктірілді. Оның құрылысы 1986 жылы басталды, бірақ 1998 жылға дейін пайдалануға берілмеді. 1992 жылы «Петр Великий» деп аталды. Қазіргі уақытта ол Ресейдің Солтүстік флотының флагманы болып қызмет етеді. 1983 жылы командалық-бақылау кемесі SSV 33 «Урал» суға жіберілді, бірақ кеме 1989 жылға дейін ресми түрде іске қосылмады. Ол «Киров» класының кемелерінің негізгі корпус дизайнын қолданды, бірақ модификацияланған суперструктурасы, басқа қару-жарақпен және Кеңес теңіз флотында басқа рөлге арналған. «Урал» 2001 жылы жоғары жұмыс шығындарынан кейін пайдалануға берілмеді және 2010 жылдан бастап бұзылып тасталды. 2004 жылдың 23 наурызында ағылшын тіліндегі баспасөзде Ресей әскери-теңіз флотының бас қолбасшысы, флот адмиралы Владимир Куроедовтың «Пётр Великий» реакторының өте нашар күйде екенін және «әр уақытта» жарылуы мүмкін екенін айтты, бұл мәлімдеме Ресей әскери-теңіз флотының ішкі саясатының нәтижесі болуы мүмкін. Кеме бір айға портқа жабылды, ал экипаж жалақысының үштен бір бөлігін жоғалтты. Ресей бастапқыда 2020 жылға дейін «Адмирал Ушаков» пен «Адмирал Лазарев» атты ресейлік ұрыс крейсерін қайта іске қосуды жоспарлаған болатын, бірақ кейіннен екі кеменің реактор өзектерінің жағдайы қиын, қымбат және пайдаланылған ядролық отынды алып тастау және өзектерді жөндеу қауіпті болатыны көрсетілді. Нәтижесінде екі кеме де 2021 жылы жойылады. «Адмирал Лазаревтің» атып тасталуы 2021 жылдың басында басталды. 2022 жылдың басында тек Ресейдің «Пётр Великий» атты ұрыс крейсері ғана жұмыс істеді. «Адмирал Нахимовты» жаңғырту жұмыстары жалғасуда және 2021 жылы «кем дегенде» 2023 жылға дейін жалғасатыны, «Пётр Великийді» жаңғырту дереу жалғасып, үш жылға созылатыны хабарланды. Алайда, 2022 жылдың басында «Севмаш» компаниясының бас директоры Михаил Будниченко кеме 2022 жылы Ресей әскери-теңіз флотына жеткізілетінін мәлімдеді. Бұл мерзім де өткізілмей қалады, ал «Sevmash» кейіннен кеме 2024 жылы қайтадан пайдалануға беріледі деп күткенін түсіндірді. «Адмирал Нахимов» және оның бауырласы кемелерін жаңғырту жұмыстары кең көлемде жүргізіліп жатыр. «Адмирал Нахимов» 174 вертикальді ұшыру (VLS) түтіктерін: 80 жер бетінен және 94 әуеден соғыс жүргізу үшін, басқа да жаңартулар арасында алады деп күтілуде. 2022 жылдың басында «Севмаш» бас директоры «Адмирал Нахимовқа» арналған қару жүйелеріне: «Форт М» (НАТО-ның есеп беру атауы: SA N 6 Grumble) және «Панцыр М» (SA 22 Greyhound) әуе қорғанысы жүйелері және «Пакет НК» және «Ответ» субмаринаға қарсы қарулары кіретінін атап өтті. Сондай-ақ, крейсердің 60 3М22 Zircon гиперзвуковой кемеге қарсы зымыранымен қаруланған болуы мүмкін екені хабарланды.

Дизайн

Бұл сынып бастапқыда АҚШ Теңіз күштерінің су асты кемелеріне қарсы SS-N 14 суға қарсы зымырандарымен күресу үшін жоспарланған, бірақ кейіннен АҚШ әскери-теңіз күштерінің ұшақ тасушы топтарына қарсы тұру үшін жиырма P-700 "Гранит" кемеге қарсы зымырандарын тасымалдауға бейімделді. Соңында, бұл сынып жаңа ядролық қуатты ұшақ тасушылармен бірге әлемдік қуат проекциясын жүзеге асыруға арналған, алайда бұл ұшақ тасушылар жобасы іске аспады.

Қару жүйелері

Киров класының негізгі қаруы – палубаға орнатылған 20 P 700 Granit (SS N 19 Shipwreck) зымырандары, олар үлкен су үстілік нысаналарды жоюға арналған. Әуе қорғанысын 96 зымыранмен жабдықталған 12 сегіздік S 300F шабуылдық-ұшыру қондырғысы және әрқайсысы 20 зымыраннан тұратын Osa MA батареясы қамтамасыз етеді. "Пётр Великий" С-300FM зымырандарын тасымалдайды және баллистикалық зымырандардан қорғануға қабілетті Ресей теңіз күштерінің жалғыз кемесі болып табылады. Кемелердің сенсорлық және қару-жарақ жиынтықтарында айырмашылықтар болды: "Киров" су астына қарсы (ASW) "Метель" зымырандарымен жабдықталған, ал кейінгі кемелерде олар 3K95 "Кинжал" (орыс тілінде – қанжар) жер-әуе зымыран (SAM) жүйелерімен ауыстырылды. "Кинжал" орнатылысы, іс жүзінде, бұрынғы SS N 14 орнатылысынан алға қарай, мұңғылдың алдында орналасқан RBU су астына қарсы зымырандарды ұшыру құрылғысының қорғаныш экранының тікелей артында орналасқан. "Киров" және "Фрунзе" сегіз АК-630 жақын қашықтықтағы қорғаныс жүйесімен жабдықталған, ол кейінгі кемелерде "Кортик" әуе қорғаныс жүйесімен алмастырылды. Басқа қарулар: автоматты АК-130 зениттік орнатылысы (бір жұптық орнатылыспен ауыстырылған "Кировтан" басқа), 10 торпедалық/ракеталық түтік (кейінгі кемелерде РПК-2 "Вюга" су астына қарсы зымырандарын атуға қабілетті) және 40 су астына қарсы ракетасы бар "Удав-1" және екі алтылық RBU-1000 шабуылдық-ұшыру қондырғысы. Ресей "Кировтарды" 3М22 "Циркон" деп аталатын жаңа кемеге қарсы зымыранмен жабдықтауды жоспарлап отыр, ол кем дегенде 620 миль (998 км) қашықтықта гипердыбыстық жылдамдыққа жете алады.

Қару-жарақтар

+Қорал-жарақ Киров класының Киров / адмирал Ушаков Фрунзе / адмирал Лазарев Калинин / адмирал Нахимов Юрий Андропов / Петр ВеликийКемеге қарсы зымырандар20 x P 700 Гранит (SS N 19 'Shipwreck')Су астына қарсы зымырандар1 x екілік RPK-3 Метель (SS N 14 'Silex') RPK-2 Вьюга (SS N 15 'Starfish') 533 мм торпеда түтігі арқылы ұшырылатынЖер-әуе ракеталары12 × 8 S-300F (SA N 6 'Grumble')6 × 8 SA N 6 Grumble2 x 20 9K33 Оса (SA N 4 'Gecko')6 × 8 S-300FM (SA N 20 'Gargoyle')16 x 8 үшін резервтелген орын. Тек Петр Великий (8 x 8) 3K95 Кинжал (SA N 9 'Gauntlet') орнатылған.Тұрпақтар2 × 1 AK-100 100 мм1 × 2 AK-130 130 ммЖақын арадағы қорғаныс жүйелері8 x AK-6306 x CADS N 1Су астына қарсы ракеталар2 x RBU-1000, 1 x RBU-12000Торпеда түтіктері10 x 533 мм торпеда түтігі 53 типі үшін

Кемелер

+ Құрылыс деректеріNameNamesakeBuilderҚұрылған күніСуға түсірілген күніҚызметке кірген күніСтатусыАдмирал Ушаков (бұрынғы Киров) Федор Ушаков Балтық зауыды, Ленинград 27 наурыз 1974 26 желтоқсан 1977 30 желтоқсан 1980 Қызметтен шығарылды, 2021 жылы сүріп тастауға дайындалудаРесейлік жауынгерлік крейсері Адмирал Нахимов (бұрынғы Калинин) Павел Нахимов 17 мамыр 1983 25 сәуір 1986 30 желтоқсан 1988 1999 жылы консервацияға алынды. Модернизация 2015 жылы басталды. 2024 жылы қызметке қайта оралуы күтілудеРесейлік жауынгерлік крейсері Петр Великий (бұрынғы Юрий Андропов) Петр Великий 11 наурыз 1986 29 сәуір 1989 9 сәуір 1998 Солтүстік флотта қызметтеАдмирал Флота Советского Союза Кузнецов (бұрынғы Дзержинский, бұрынғы Қазан төңкерісі) Николай Герасимович Кузнецов Құрылысы тоқтатылды, 4 қазан 1990