Кіріспе
Рольдік ойындарды шығару саласы
Инди рольдік ойын – дәстүрлі, "бағытты" шығару жолдарынан тыс жарияланған рольдік ойын. Әртүрлі анықтамалар бойынша, ойынның коммерциялық, дизайндық немесе идеялық элементтері авторының бақылауында болуы керек, немесе ойын корпоративтік ортадан тыс өндірілуі тиіс. Инди рольдік ойын дизайнерлері бірнеше даму қауымдастықтары мен ойын тарату желілеріне қатысады. Сондай-ақ, инди ойындар өздерінің марапаттау комитеттерін құрады.
Рөлдік ойындарды тәуелсіз жариялау
Инди ролдік ойындар (РПГ) бір немесе бірнеше адамның өз күштерімен жасалып, ойынның дизайны, жарнамалау және таратуы толығымен олардың бақылауында болуы мүмкін. Инди ойындар жиі шағын баспа ойындарымен шатастырылады, себебі авторлық құқық пен шағын баспаның арасында үлкен байланыс бар.
Форматтар
Тәуелсіз баспашылар ойындарды тек цифрлық форматта, тек баспа түрінде немесе бір ойынды әртүрлі форматтарда ұсына алады. Көбінесе қолданылатын цифрлық форматтарға HTML, мәтін, блог немесе PDF форматы жатады. Үстелдік басылым технологиялары инди-дизайнерлерге өз ойындарын кітап түрінде шығаруға мүмкіндік берді. Баспаға сұраныс бойынша (POD) басылымның пайда болуы RPG ойындарын шығару құнын төмендетіп, рөлдік ойындарды ең аз қаржылық инвестициямен өндіруге және таратуға жағдай жасады.
Тарату әдістері
Дисмедиация – инди-ойынды таратудың маңызды түсінігі; тәуелсіз баспагерлердің дистрибьюторлар мен бөлшек саудагерлермен орнаған іскерлік байланыстары көбінесе болмайды. Инди-тарату көбінесе ойынның авторы тікелей электрондық коммерция немесе ойын конвенцияларында жеке сату арқылы жүзеге асырылады. Дегенмен, кейбір орындау орталықтары мен шағын дистрибьюторлар дәстүрлі үш деңгейлі жүйе арқылы – баспагер, дистрибьютор және бөлшек саудагер арқылы инди өнімдерін таратады. Бірнеше ұйым баспагер мен бөлшек сату нүктесінің екі деңгейлі жүйесін пайдалана отырып, инди-ойынды сатуға маманданған. Indie Press Revolution өзін тәуелсіз деп белгілейтін ойындарды таратады. RPGNow және DriveThruRPG – осындай шағын баспагерлік ұсыныстарды (сондай-ақ, кең таралған өнімдерді) жүктеліп алынатын PDF форматта сатқан екі компания. RPGNow осы нарықта жаңадан бастаушылар немесе аз сатылатын өнімдер үшін жеке дүкен ашты. Бастапқы жоспарлар бұл дүкенге «инди» атауын беруді көздеген, бірақ соңында дүкен RPGNow Edge деп аталды. 2007 жылдан бастап RPGNow Edge жұмыс істемейді. RPGNow және DriveThruRPG бір компанияға – OneBookShelf-ке біріктірілді, ол бастапқыда екі сайтты да қолдады. 2007 жылдың тамызында екі сайттың да имиджі жаңаланды, RPGNow «инди RPG-лердің жетекші көзі» деген қосымша тақырыппен жарияланды. 2019 жылдың ақпанына қарай RPGNow-тың барлық элементтері (сатып алу кітапханасы қоса алғанда) DriveThruRPG-дегі ұқсас беттерге қайта бағытталды. 2018 жылдан бастап itch.io инди RPG-лердің маңызды цифрлық дистрибьюторына айналды, негізінен PDF форматта. Инди-ойын дизайнерлері itch.io-ны ойын джемдерін өткізу үшін де пайдаланады, бұл белгілі бір тақырыптар немесе ойын механикасын қолдана отырып, жаңа ойындарды жасауға шабыттандырады, сондай-ақ басқа инди-дизайнерлермен бірге ойындарды «жинақтар» түрінде, кейде саяси немесе қайырымдылық мақсаттарын қолдау үшін сатады. Жоғарыда аталған сайттардың барлығы авторлық құқыққа тиесілі контентті, сондай-ақ рөлдік ойын индустриясының бағытымен байланыстыру қиын өнімдерді де қамтиды.
Бизнес-модельдер
Кейбір баспагерлер қаржылық табысқа мүдделі емес, ал басқалары оны көптеген ірі компаниялардан өзгеше анықтайды, негізгі мақсат ретінде көркемдік қанағатқа басымдық береді. Инди ойын әзірлеушілер желісі «Инди Грандбрейкер» сыйлығын «Ең инновациялық», «Ең жақсы ережелер», «Ең жақсы орта», «Ең жақсы сурет» және «Жылдың ойыны» номинациялары бойынша табыстайды. «Инди RPG» сыйлығы 2002 жылдан 2018 жылға дейін инди ойындарға берілді, негізгі санаты – «Жылдың Инди RPG» болды, ал кіші санаты – «Ең жақсы RPG қосымшасы», «Ең жақсы тегін ойын», «Ең жақсы өндіріс», «Ең инновациялық ойын» және «Ең жақсы қолдау». «Алтын Кобра» шаллуы еркін формадағы лаптарға «Алтын Кобра» сыйлығын тағайындайды. «200 сөздік RPG» шаллуы да жүлделер таратады.
Даулы анықтамалар
Кейбіреулер "инди" термині тек өзін-өзі анықтаған "инди" RPG қауымдастығының мүшелеріне ғана қатысты деп есептейді. Рольдік ойындар индустриясының ұйымдық құрылымы мен масштабы бейнеойындар, баспа және музыка индустрияларынан өзгеше болғандықтан, рольдік ойындар контекстінде "инди" анықтамасын беру қиын. Бұл индустриялардағы белгілі тәуелсіз қозғалыстарды, мысалы, тәуелсіз кино қозғалысын тудырған факторлар, рөлдік ойындар индустриясында міндетті түрде кездеспейді. Тіпті танымал рольдік ойын компаниялары да салыстырмалы түрде шағын көлемде өнім шығарады. Осылайша, RPG индустриясы ірі шығармашылық индустриялардан ерекшеленеді, онда "инди" қауымдастықтары күрделі бюрократия мен контентке корпоративтік бақылауға қарсылық ретінде құрылды. "Инди" рольдік ойындарды нақты, абстрактілі немесе мүлдем анықтау мүмкін бе деген мәселе RPG хоббишілері мен жасаушылар арасында үздіксіз талқылауларға себеп болып тұр.
Индие қоғамдастықтары
Инди ролик ойындарының баспагерлері көбінесе кәсіби білімі немесе тәжірибесі жоқ болғандықтан, уақыт өте келе дизайнерлер мен баспагерлер өзара тәжірибе алмасып, ынтымақтасып, бір-біріне көмектесетін көптеген қауымдастықтар құрылды.
Қалқа
Бір өзін-өзі таныстырған RPG қауымдастығы The Forge төңірегінде қалыптасты. Рон Эдвардс басқаратын бұл қауымдастық инди-ойындарды автордың өзінің туындысын бақылауда ұстауы және дәстүрлі басылым мен сату моделінен бас тартуы ретінде қарастырды, бірақ ерекшеліктер де болды. Рон Эдвардстың "Жүйе маңызды" атты мақаласы The Forge-қа зор әсер етті. The Forge 1999 жылы Эд Хили тарапынан ақпараттық сайт ретінде құрылды, ал Рон Эдвардс редакторлық жетекші ретінде қызмет етті. 2001 жылы Рон мен Клинтон Р. Никсон сайтты қайта құрды, оның негізінде 2012 жылға дейін жұмыс істеген қауымдастық форумы болды. Пенсильвания штатының Альтуна қаласындағы университетінің профессоры Уильям Дж. Уайт The Forge бірнеше кезеңнен өтті деп атап көрсетті. Көктем кезеңінде (2001–2004) The Forge үлкен өсімді бастан өткерді: «2004 жылдың соңына қарай сегіз жалпы форум болды, олар 7977 тақырыпты және 94733 жеке жазбаны қамтыды – 2001 жылдың сәуір айымен салыстырғанда тақырыптар саны шамамен 400%-ға өсті. Ең белсендісі RPG теориясы форумы болды, онда 1639 тақырыпта 28322 жазба, ал әр тақырыпқа шамамен 17,3 жазбадан келді. Екінші ең белсендісі – Инди-ойын дизайны форумы, онда барлығы 23318 жазба және 11,0 тығыздық болды». Дегенмен, жазбалардың сапасының төмендеуі және басқа да модерация шаралары көптеген адамдарды The Forge-тан басқа онлайн қауымдастықтарға кетуге итерді, ал бұл топ "The Forge диаспорасы" деп аталды.
Ойын туралы әңгіме
Story Games – ортақ оқиға құруға бағытталған рөлдік ойындарға арналған талқылау форумы болатын. Story Games-те талқыланған және жасалған ойындардың көп бөлігі инди және/немесе шағын баспа ойындарынан тұрды. Сайтта ойын сату болмаса да, бірнеше ойын жасаушылар оны дизайн мәселелерін талқылауға, жұмыстарының барысы туралы хабарлауға және ойындарын жарнамалауға пайдаланды. Кейбір ойындар тікелей Story Games сайтында жарияланды. Уики бөлімінде 80-нен астам оқиға ойыны туралы ақпарат пен олармен байланысты әртүрлі ресурстар орналасқан. Story Games форумы 2019 жылдың 15 тамызында жұмысын тоқтатты. Сайт 2020 жылдың тамызына дейін тек оқу режимінде жұмыс істеуі жоспарланған. Оқиға ойындары қауымдастығын қолдау үшін The Gauntlet Forums және Fictioneers есімді екі сайт пайда болды.
Басқа қауымдастықтар
Көптеген басқа топтар өздерін бағыттан тыс ойындар жасайтындар деп атайды. Олардың көпшілігі негізінен PDF форматта сатады, ал кейбір қосымша басылымдар белгілі бір орындарда сатылады. Мысалы, Wicked Dead Brewing Company. Бұл баспаға бірнеше автордың ойындары кіреді. Ойын дизайнымен айналысатын Грег Столз дәстүрлі басылымға және сатуға жүгінбестен, Ransom үлгісін қолданып ойындар жасады. Free RPG Community сияқты басқалары пайда табу ниеті болмай, өздігінен басылым шығаруды ұстанады. Lulu.com сияқты өздігінен басылым шығару сайттарында да ресми қауымдастыққа қатысы жоқ баспагерлердің көптеген РОГ-тары қолжетімді.