Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Питер Хаусман (24 желтоқсан 1945 – 20 наурыз 1977) – ағылшын футболшысы, қанат шегінде ойнаған. Ол 1970 жылы Челсидің Англия Футбол қауымдастығы кубогын жеңген құрамындағы рөлімен ең жақсы танымал. Кейін ол «Оксфорд Юнайтед» клубымен келісімшарт жасады. 1977 жылы ол әйелі және екі досымен бірге автокөлік апатында қаза тапты.
English footballer
Peter Houseman (24 December 1945 – 20 March 1977) was an English footballer who played as a winger. He was best known for his part in Chelsea's F. A. Cup winning side of 1970. He later signed for Oxford United. He was killed along with his wife and two friends in a car crash in 1977.
Челси
Баттерси қаласында туған Хаусеман 1963 жылы «Челси» клубымен кәсіби келісімге келді, бұрын «Челси жастар» құрамында ойнаған болатын. Ол клуб сапындағы дебютін 1963-64 маусымында «Шеффилд Юнайтед» клубына қарсы өткізген матчта (3–2 есебімен жеңіс) жасады, бірақ «Челсидегі» алғашқы жылдарында сиректеп ғана алаңға шықты, жаттықтырушы Томми Дочерти оның қабілетіне толық сенім артпады. «Челси» жанкүйерлерінің бір бөлігі де Хаусеманның ойынына көңіл бөлмеді және кейде оны сынға алды. Ол «Челси» сапындағы алғашқы үш жылда маусым сайын он екіден аспайтын матчқа қатысты және 1967 жылы клубтың «Тоттенхэм» клубына қарсы FA кубогы финалындағы жеңілісіне қатыспады. Алайда, Джон Бойлдың жарақаты Хаусеманға сол қанаттағы негізгі ойыншы ретінде бекінуге көмектесті. Ол шебер дриблингпен ойнайтын және керемет пас беретін футболшы еді, көбінесе команданың «су тасымалдаушысы» рөлін атқарып, Иан Хатчинсон және Питер Озгуд сияқты шабуылшыларға мүмкіндік жасайтын. 1969-70 маусымында ол бірде-бір ойынды өткізіп алмады. Хаусеманның «Челсиге» ең маңызды үлесі 1970 жылы FA кубогын алғаш рет жеңіп алғанда болды, ол сол маусымдағы турнирде барлығы 6 гол соқты. Оның алғашқы екі голы төртінші турда «Бёрнли» клубына қарсы өткен матчта соғылды. «Стэмфорд Бридж» стадионында тең түскеннен кейін, команда «Бёрнлидің» үй стадионы «Турф Мурға» қайта матчке барды. Ол өз жартысында допты алып, «Бёрнлидің» орта алаңынан өтіп, бірнеше қарсыласты жеңіп өтті. Ол қарсыластардың қақпасына жетіп, жоғары бұрышта соққы беріп, теңдестірді. Қосымша уақытта Хаусеман Томи Болдуинге гол соғуға мүмкіндік берді, содан кейін команданың үшінші голын соқтырып, жеңіске жетті. Бесінші турда «Кристал Пэлас» клубына қарсы өткен матчта ол 4–1 есебімен жеңіске жетті, содан кейін Уотфорд клубына қарсы жартылай финалда, Екінші дивизион командасы «Челсиді» 1–1 есебімен ұстап тұрғанда, Хаусеман тағы да маңызды рөл атқарды, Озгудқа гол соғуға мүмкіндік берді, содан кейін өзі де екі гол соқтырып, 5–1 есебімен жеңіске жетті, алдымен Уотфордтың төрт ойыншысын басып өткеннен кейін төменгі соққы берді, содан кейін Иан Хатчинсонмен бір-екіден кейін допты қақпаға енгізді. Финалда «Челси» «Лидс Юнайтед» клубымен кездесті, және Хаусеман бірінші таймның соңында «Челсидің» бірінші голын соқты. 25 метрден берген төменгі соққысы нашар жағдайдағы алаңның арқасында «Лидс» қақпашысы Гэри Спрейкке жете алмады, бірақ ол ойынның көп бөлігін команданың қорғанысын жабуға тырысты. Матч 2–2 есебімен аяқталды және «Челси» «Олд Траффордта» өткен қайта матчта 2–1 есебімен жеңіске жетіп, клуб тарихында алғаш рет кубокты жеңіп алды. «Челси» бір жылдан кейін Кубок иелерінің кубогын жеңіп алды, Хаусеман әрқашан алаңда болды, командаға 1/4 финалда 0–2 есебімен жеңілгеннен кейін «Брюгге» клубын 4–2 есебімен жеңуге көмектесті, алғашқы голды соқты және Афинада «Реал Мадрид» клубына қарсы екі финалда да ойнады, «Челси» қайта матчта 2–1 есебімен жеңіске жетті. «Челси» 1972 жылы Лига кубогының финалына жетті, бірақ Хаусеман күтпеген жерден «Уэмблиде» «Сток Сити» клубына жеңілгендіктен кубок жеңімпаздарының медальдарының триосынан айырылды. Клуб одан кейін күшін жоғалтты, бірақ сыншыларды жеңіп, «Челсидің» ең жарқын және табысты командаларының біріне айналды, ол 1975 жылы команданың төмендеуіне дейін «Блюз» клубында қалды. Командаласы Джон Холлинс оның туралы былай деді: «Командадағы кез келген адамды командаласы ретінде кімді қаласаң, ол сөзсіз Питер Хаусеман болар еді».
Born in Battersea, Houseman signed professional terms with Chelsea in 1963, having played for the Chelsea Juniors. He made his debut for the club in the 1963–64 season in a 3–2 win over Sheffield United but made only sporadic appearances in his early years at Chelsea, with manager Tommy Docherty unconvinced by him. A section of the Chelsea crowd were also unconvinced by Houseman's performances, and sometimes singled him out for abuse. He featured in no more than twelve games per season in his first three years with Chelsea and missed out on the club's FA Cup final loss to Tottenham Hotspur in 1967. However, an injury to John Boyle helped Houseman gradually establish himself as a regular in the side on the left wing. He was a skilful dribbler and renowned crosser of a ball, often acting as the team's "water carrier" and providing service for the likes of Ian Hutchinson and Peter Osgood. He did not miss a match during the 1969–70 season. His most significant contribution to Chelsea came in their first ever FA Cup success in 1970, with Houseman scoring a total of 6 goals in that season's competition. His first 2 goals came when Chelsea faced Burnley in the fourth round; after a draw at Stamford Bridge, the side travelled to Burnley's home ground, Turf Moor, for the replay and, with eighteen minutes left, were trailing 1–0. Houseman picked up the ball in his own half and dribbled through the Burnley midfield, riding several challenges. He reached the opposition penalty area and smashed a shot into the top corner to equalise. In extra time, Houseman provided the cross for Tommy Baldwin to put Chelsea ahead, and then completed the comeback by scoring the third. He scored again in the 4–1 away win at Crystal Palace in the fifth round, and then in the semi final against Watford, with the Second Division side holding Chelsea at 1–1, Houseman again played a key part, crossing for Osgood to give Chelsea a 2–1 lead and then adding two more himself in an eventual 5–1 win, first rifling a low shot after dribbling past four Watford players, then side footing the ball home after a neat one two with Ian Hutchinson. Chelsea faced Leeds United in the final, and it was Houseman who scored Chelsea's first equaliser just before half time, his low shot from 25 yards benefiting from the poor pitch to elude Leeds goalkeeper Gary Sprake, though he spent much of the game trying to cover the team's over stretched defence. The match ended 2–2 and Chelsea won the replay 2–1 at Old Trafford to take the cup for the first time in the club's history. Chelsea won the Cup Winners' Cup a year later, with Houseman an ever present, helping the side overturn a 0–2 quarter final deficit to beat Bruges 4–2 on aggregate with the first goal and then playing in both finals against Real Madrid in Athens, with Chelsea winning 2–1 in the replay. Chelsea reached the League Cup final in 1972, though Houseman was denied a hat trick of cup winners medals as they unexpectedly lost to Stoke City at Wembley. The club declined as a force thereafter, but having won over the critics to become a key member of one of Chelsea's most glamorous and successful sides, he remained with the Blues until their relegation in 1975. Teammate John Hollins said of him, "Anybody you asked in that team who they wanted as a team mate, it would be Peter Houseman without a shadow of a doubt".
Оксфорд Юнайтед
Ол 1975 жылғы мамыр айында "Лондондықтар" сапында шамамен 350 ойын ойнап, 39 гол соққаннан кейін "Оксфорд Юнайтед" клубына қосылды. "Оксфордпен" өткен уақыты онша сәтті болмады, клуб 1975–76 маусымдарында Екінші дивизионнан төмендеп кетті. Ол клуб үшін 72 рет алаңға шығып, екі голдың авторы атанды.
He left the club in May 1975, to join Oxford United after playing almost 350 games for the Londoners, and scoring 39 goals. His time with Oxford was less successful, with the club being relegated from the Second Division in 1975–76. He made 72 appearances for the club and scored twice.
Өлім
Хаусман 1977 жылғы наурыз айында Оксфорд маңындағы A40 тас жолында болған автокөлік апатында әйелімен және екі досымен бірге қаза тапты. Ол қайырымдылық шарасынан үйге қайтып келе жатқанда, 22 жастағы Бартоломью Смит, консерватор партиясы депутаты Джон Смиттің ұлы, жолдың қарсы бағытынан келе жатқан Хаусманның көлігіне шапқан. Смит сотталып, 4000 фунт айып төледі және оның жүргізуші куәлігі он жылға жойылды. Соттағы куәгер Смит "ессіз" жылдамдықпен айдаған және "күдіксіз мас" болған, мұның бәрі Боллингдон клубындағы кештен кейін болды деп мәлімдеді. Хаусманның жетім қалған балаларына көмек жинау үшін 1970 және 1977 жылғы "Челси" командалары арасындағы көрсету ойыны ұйымдастырылды, оған шамамен 17000 адам қатысты. Футболшы Гэмпширдегі Оукли ауылында қадірленген, ол онда жастар футбол командасын құрып, оларды жаттықтырды. Бүгінде сол аймақта оның құрметіне аталған жастар лигасы бар.
Houseman was killed along with his wife and two friends in a car crash on the A40 near Oxford in March 1977 whilst driving home from a fund raising charity event. The accident occurred when a speeding driver, 22 year old Bartholomew Smith, the son of Tory MP John Smith, veered into Houseman's vehicle, travelling in the opposite direction. Smith was subsequently tried and sentenced to a £4,000 fine plus having his driving licence revoked for ten years. An expert witness at the trial claimed that Smith had been driving at “maniacal” speed and was “considerably intoxicated”, allegedly after a Bullingdon Club dinner. A testimonial match between the 1970 and 1977 Chelsea teams was arranged to raise money for the Housemans' orphaned children, with a crowd of almost 17,000 in attendance. The footballer was a hero in the village of Oakley in Hampshire, where he had set up and coached a youth football team. There is now a youth league named after him in the area.