Кіріспе

Теңіз кірпісінің түрі

Диадема кірпісі немесе көк-қара кірпі (Echinothrix diadema) – Диадематидтер тұқымдасына жататын тропикалық теңіз кірпісінің бір түрі.

Сипаттамасы мен сипаттамалары

Эхинотрикс диадема - ұзын тікенекті теңіз кірпісі. Тікенектерімен есептегенде, оның диаметрі шамамен 5 мм. Ішкі мүшелері сынаққа (test) жабысып, жұқа дерма және эпидерма қабығымен қоршалған. Әдетте қара немесе көк-қара түсті болады, әрқашан қараңғы (тікенектері жарықта көкшіл жылтыр көрсетеді). Тікенектері ұшында жабық; аналдық қапшығы кішкентай және қараңғы. Echinothrix calamaris-тен айырмашылығы тікенектері жолақты емес, тек жас организмдерде ғана жолақтар кездеседі, сондай-ақ аналдық қапшығы өте кішкентай және көрінбейді, ал тікенектері көкшіл жылтыр көрсетеді (ал E. calamaris-тің қара түсті түрлері жасыл реңге ие). Тағы бір ұқсас түр - Diadema setosum, оның тікенектері ұзын, сынағы (test) кішкентай, ал ерекшелігі - аналдық қапшықтың айналасындағы қызғылт-сары сақина.

Тамақтандыру әдеттері

Фиджиде Echinothrix diadema-ның жайылымдық қалаулары оның сүйікті балдырлар/теңіз шөптері түрі – Codium geppiorum-пен байланысты екені анықталды. Жайылымдық белсенділік теңіз кірпілерінің биоэрозиясына үлесін қосады.

Таралуы және мекендейтін ортасы

Бұл түрді Қызыл теңізден Гавайиге дейінгі барлық Үнді-Тынық мұхитының коралл рифтерінде кездестіруге болады. Ол негізінен беткі және 10 метрге дейінгі тереңдікте тіршілік етеді, бірақ кейде 70 метрге дейін тереңдікте де табылуы мүмкін.

Мінез-құлық

Ол түнде белсенді, күндіз жарықтарда, қуыстарда, тесіктерде және тастардың астында жасырынады. Әйелдер әдетте төмен жатқан жерлерді таңдайды, себебі осылайша кішкентай дернәсілдер хищниктерден жақсы қорғаныш ала алады. Онда Stegopontonia commensalis сияқты бірге тіршілік ететін түрлер кездеседі. Saron marmoratus көптеген балықтар сияқты, қорғану үшін жақын болады, мысалы, Апогонидтер (кардинал балықтар) және Centriscidae (жіңішкен балықтар және туыстары).