Уильям Таунли: Англиялық футболшы және Германия футболының пионері
William Townley
Уильям Таунли – ағылшын футболшысы және жаттықтырушысы. FA Кубогы финалындағы алғашқы хет-трик авторы, Германия футболының дамуына үлкен үлес қосып, үш рет Германия чемпионы атанды.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Уильям Джеймс Таунли (14 ақпан 1866 – 30 мамыр 1950) – ағылшын футболшысы және жаттықтырушы. Ол ФА кубогы финалының тарихындағы алғашқы хет-трик авторы, бірақ оның ең маңызды жетістігі – Германиядағы футболды дамытуға қосқан үлесі. Жаттықтырушы ретінде «Карлсруэр ФВ» және «СпВгг Фюрт» командаларын үш рет Германия чемпионатында жеңіске жеткізді.
English football player and manager
William James Townley (14 February 1866 – 30 May 1950) was an English football player and coach. He scored the first hat trick in the history of the FA Cup final, but his lasting legacy is defined as an important pioneer of the game in Germany, leading Karlsruher FV and SpVgg Fürth to three German championships as a coach.
Ойын мансабы
Таунлидің футболшы карьерасы «Блэкберн Свифтс» ФК-де басталды, онда ол бір маусым ойнады. Содан кейін ол екі маусым бойы «Блэкберн Олимпиадасына» қосылды. «Swifts» және «Olympic» командаларында оның ойнаған позициясы – орталық шабуылшы. 1886 жылы «Блэкберн Роверс» клубына өтіп, сол қанатқа ауысты. Таунлидің қарсылас қорғаушыны тоқтату әдісі – қолын жоғары көтеріп, оны шатастыру; одан кейін Таунли шабуылға шығу үшін жылдам өтіп кететін. 1888 жылдың 15 қыркүйегінде Таунли лигадағы тұңғыш ойынын «Блэкберн Роверстің» үй стадионы болған «Лимингтон-роудта» «Акрингтонға» қарсы өткізді. Матч 5:5 есебімен тең аяқталды, Таунли «Блэкберн Роверс» үшін екінші және төртінші голдарды соқты және уақытша команданың үздік мергені атанды.
Townley's career as a player began with Blackburn Swifts F. C., where he played for one season. He than joined Blackburn Olympic for two seasons. His playing position at Swifts and Olympic was centre forward. He joined Blackburn Rovers in 1886 and switched to the left winger position. Townley's technique to deter defending full backs was to throw his arms up in the air, thus startling his opponent; Townley then swept past to make an attack. On 15 September 1888, Townley, playing as a winger, made his league debut at Leamington Road, then home of Blackburn Rovers, against Accrington. The match ended as a 5–5 draw, with Townley scoring the second and fourth goals for Blackburn Rovers, and becoming the team's top scorer temporarily.
1888-1889 жылдар маусымы
1888-89 маусымда Таунли 19 лига матчында ойнап, лигада сегіз гол соқты. Қанатшы ретінде ол орталық шепте ойнады, командасы бес рет үлкен (үш лигалық гол немесе одан да көп) лигалық жеңіске жетті. Лигада сегіз гол соққан Таунли екі рет бір матчта екі гол соқты. Ол 1888-1889 жылдары «Блэкберн Роверс» клубының барлық бес ФА кубогы матчында ойнады, сол жақ қанатта. Ол 1889 жылы 9 ақпанда «Аккрингтонға» қарсы 5:0 есебімен жеңіске жеткен матчта «Блэкберннің» бес голының бірін соқты. Матч бірінші турдың қайта ойыны болды («Торнихолм-роудтағы» алғашқы матч 1:1 есебімен тең аяқталды). Ол сондай-ақ, тағы бір қайта ойында «Блэкберннің» жалғыз голын соқты. Бұл 1889 жылғы 23 наурызда Крюдегі «Александра» ойын алаңында болды. 1889 жылғы 16 наурызда сол жерде «Блэкберн» «Вулверхэмптон Уондерерс» командасымен 1:1 есебімен тең түсті, сондықтан матч бір аптадан кейін қайтадан өтті. «Блэкберн» 3:1 есебімен жеңіліп, Таунли «Блэкберннің» голын соқты. Ол 1890 және 1891 жылдары клубпен ФА кубогын жеңуге «Блэкбернге» көмектесті. Осы титулдардың біріншісінде «Уэднесдейге» қарсы матчта сол жақ қанат үш гол соқтырып, тарихқа еніп, ФА кубогы финалында хет-трик соққан алғашқы ойыншы атанды. Ол келесі жылы «Ноттс Каунтиді» 3:1 есебімен жеңген «Роверстің» титулын сәтті қорғауда тағы бір гол соқты. Таунлидің ФА кубогы финалдарындағы төрт голының көрсеткіші қазірге дейін тек «Ливерпульдің» Иан Рашпен ғана теңестірілді, ол 1980 жылдары үш финалда бес гол соқты. Таунли Англия құрамасы сапында екі рет, 1889 және 1890 жылдары ойнады, екінші матчта екі гол соқты, бұл Ирландияға қарсы 9:1 есебімен жеңіске жетті. 1894 жылы «Дарвенге» ауысып, алты жыл ойнағаннан кейін «Манчестер Ситиге» қосылды, онда басынан жарақат алғаннан кейін ойын мансабы аяқталды.
In the 1888–89 season, Townley played 19 league matches and scored eight league goals. As a winger, he played in a midfield that achieved big (three league goals or more) league wins on five separate occasions. In scoring eight league goals, Townley scored two in a match twice. He played in all five FA Cup ties played by Blackburn Rovers in 1888–1889 at Outside Left; he scored twice. He scored one of Blackburn' five goals on 9 February 1889, in a 5–0 win over Accrington. The match was a First Round Replay (The match at Thorneyholme Road, Accrington was drawn 1 1). He also scored Blackburn's only goal in another replay. It was 23 March 1889 and the venue was the Alexandra Recreation Ground in Crewe. On 16 March 1889, at the same venue, Blackburn drew 1–1 with Wolverhampton Wanderers, so the match was replayed one week later. Blackburn lost 3 1 and Townley scored Blackburn's goal. He assisted Blackburn to win the FA Cup with the club in 1890 and 1891. In the first of these title appearances against The Wednesday, the outside left made history by contributing three goals in a 6–1 victory, earning the distinction of becoming the first player to score a hat trick in an FA Cup final. He scored another goal in the successful defence of the title, as the Rovers overcame Notts County 3–1 the following year. Townley's total of four goals in FA Cup finals has to date only been bettered once, by Liverpool's Ian Rush, who scored five goals in three finals appearances in the 1980s. Townley was capped twice for England, in 1889 and 1890, scoring two goals in the second of those matches, which was a 9–1 victory over Ireland. In 1894, he moved to Darwen and played there for six years before joining Manchester City, where his playing career ended after he suffered a serious head injury.
Жаттықтырушылық мансап
Ойыншылық карьерасы аяқталғаннан кейін Таунли жаттықтырушылықты кәсіп етіп бастады; Англияда мүмкіндіктер шектеулі болғандықтан, ол континентке кетті, онда футболға қызығушылық артып келе жатқан еді. Германияда, сол кездегі Еуропаның басқа елдеріндей, футбол қатаң түрде әуесқойлық сипатта болды және ойыншылар команданың шығындарына үлес қосуға міндетті болды. Клубтың жаттықтырушысы болуы оның уақытында жиі кездеспейтін жағдай еді, көбінесе бұл қызметті аға ойыншы немесе клубтың басшысы орындаушы еді. Жаттықтырушыларды көбінесе арнайы жағдайлар үшін немесе команданың дағдыларын жетілдіруге көмектесу үшін қысқа мерзімге шақыратын. Таунлидің алғашқы жаттықтырушылық жұмысы 1903 жылы Германияның алғашқы ұлттық чемпионатында VfB Лейпцигтен жеңілген DFC Прага клубымен болды. Кейіннен ол 1905 жылы финалда жеңіліске ұшыраған Karlsruher FV клубына қосылды және оларды 1910 жылы жалғыз ұлттық титулға жеткізді. Келесі жылы ол Баварияның SpVgg Fürth клубына қабылданды. Бұл клуб Германиядағы ең жаңа технологиялық жабдықтарға ие болды және тез арада 3000-ға жуық мүшесі бар елдегі ең ірі клубқа айналды. Екі айдан кейін Fürth ағылшындық "Ньюкасл Юнайтед" клубынан 2:1 есебімен жеңіліске ұшырады. Ол клубты алғашқы екі бавариялық чемпионатқа (Ostkreismeisterschaft) жеткізді, бұл 1930 жылдарға дейін созылатын алтын дәуірдің басталуын білдірді, соның арқасында клуб елдегі ең күшті футбол командаларының біріне айналды. 1913 жылдың желтоқсанында Таунлиге "Бавария" клубынан шақыру келді, бірақ ол келесі жылдың сәуірінде қарыздық негізде "Fürth" клубына қайта оралды. Финалда Fürth өз тарихындағы алғашқы ұлттық титулға ие болды, бұрынғы чемпион VfB Лейпцигті жеңіп, үш Германия чемпионатының рекордты иеленушісін жеңді. Ол Мюнхенге қайтып келген болуы мүмкін, бірақ Бірінші дүниежүзілік соғыстың қаупі континентке тарағаннан кейін Таунлидің сол кезеңдегі қызметі туралы мәліметтер жоғалып кетті. 1919 жылы ол "Бавария" клубына қайта оралып, 1921 жылға дейін жаттықтырушылық қызметін атқарды, клубқа жергілікті және аймақтық титулдар жеңуге көмектесті. 1920 жылдың тамызында ол, әдетте жазғы жаттығу лагері үшін, швейцариялық FC St. Gallen клубына шақырылды. Таунлидің Мюнхендегі екі мерзімі Баварияның аңызға айналған президенті Курт Ландауэрдің алғашқы екі мерзімімен бірге өтті, ол үшінші мерзімінде австриялық Ричард Домбимен бірге клубтың 1932 жылғы алғашқы ұлттық жеңісіне куә болды. Кейін Таунли SV Waldhof Mannheim клубына ауысып, екі ай бойы клубтың Оңтүстік Германия чемпионатындағы дайындығына көмектесті. Команданың жолы ұлттық чемпиондар 1. FC Nürnberg клубымен тоқтатылды. Содан кейін ол Швецияда жаттықтырушы болған болуы мүмкін, содан кейін SC Victoria Hamburg клубына қосылды, онда ол және оның ұлы, шабуылшы ретінде ойнаған, бірнеше маусым өткізді. 1922–1923 маусымының соңғы айларында ол голландиялық Гронинген қаласынан Be Quick 1887 және Forward командаларын жаттықтырды. 1923 жылдың соңғы жартысында Таунли Сент-Галленге оралды, ол 1925 жылдың ақпанына дейін сонда қалды. Таунли Швейцариядағы уақытын төрт айға тоқтатып, Нидерланды құрамасына 1924 жылғы Париж Олимпиадасында жетекшілік етті. Жарым финалда Нидерланды Уругвайға қарсы өткен тартысты ойында жеңіліске ұшырады, сол кездегі доминантты команда, олардың қатарында аңызға айналған Андраде мен Педро Сеа болды және төртінші орынға ие болды. 1926 жылдың мамырында Таунли SpVgg Fürth клубына чемпионат финалында қосылды, онда олар Герта BSC клубын жеңіп, екінші ұлттық титулға ие болды – оның есебіндегі үшінші ұлттық титул. Бір жылдан кейін ол 1925 жылғы финалистер FSV Франкфурт клубын жаттықтырды және жақын маңдағы Union Niederrad клубымен жұмыс істеді. 1930 жылы Таунли үшінші рет Fürth клубына оралды, клуб Оңтүстік Германия чемпионатында жеңіске жетті, бірақ төртінші финалда ұлттық плей-оффтан қорғаушы чемпион Герта Берлин клубымен жеңіліске ұшырады. 60 жасқа жуықтаған Таунли 1932 жылы Арминия Ганновер клубында соңғы рет жұмыс істеді, ол кездегі күшті аймақтық команда. Арминия ширек финалда Дрезднер SC клубын жеңіп алды, бірақ келесі турда үйінде легендарлық Пол Янес ойнаған болашақ чемпион Fortuna Düsseldorf клубынан жеңілді. Бұл Арминияның жетістіктерінің шыңы және Германиядағы ойынның ұлы ізашарларының соңғы маңызды рөлі болды. Таунли 1950 жылы 84 жасында Англияның Блэкпул қаласында қайтыс болды.
At the end of his playing years, Townley took up coaching as a profession; as the opportunities were limited in England, he left for the continent, where football was beginning to develop a serious following. In Germany, as in the rest of Europe at the time, the game was strictly amateur in character, and players often had to contribute to team expenses. For a club to have a coach was not yet a matter of course, but rather a luxury, as it was more common then for a senior player or club functionary to fill the role and carry out the tasks of a coach. Coaches were often hired for special occasions only, or for a brief period to help develop the skills of a team, before they moved on. Townley's first coaching job was with DFC Prague, who were beaten by VfB Leipzig in Germany's first national championship staged in 1903. He later joined Karlsruher FV, losing finalists in 1905, and led them to a their only national title in 1910. The following year, he was hired by the northern Bavarian club SpVgg Fürth. This club owned the most advanced facilities in Germany, and was quickly becoming the largest club in the country with a membership approaching 3,000. Two months after his arrival, Fürth lost against English side Newcastle United 2 1. He guided the club to its first two Bavarian championships (Ostkreismeisterschaft), which heralded the onset of a golden era that would last into the 1930s, and which saw the club become one of the most dominant football sides in the country. In December 1913, Townley got the call from Bayern Munich, but on a loan arrangement he re joined Fürth in April of the following year to guide them through the national championship rounds. In the final, Fürth captured its first national title, defeating defending champions VfB Leipzig, holders of a then record three German titles. It is not clear, but he may then have returned to Munich, before the horrors of World War I overtook the continent, obscuring knowledge of Townley's activities during this period. He re emerged with Bayern in 1919 and coached there until 1921, helping the club earn local and regional titles. It appears he was loaned to the Swiss club FC St. Gallen in August 1920 for what was probably a summer training camp. Townley's two tenures in Munich coincided with the first two terms of legendary Bayern President Kurt Landauer, who oversaw the club's first national title victory in 1932 during his third term with the Austrian Richard Dombi – of later Feyenoord fame – as coach. Afterward, Townley moved to SV Waldhof Mannheim, where he spent two months aiding in the club's preparations for the South German Championship. The team's campaign was cut short by eventual national champions 1. FC Nürnberg. It then appears that he may have coached in Sweden, before joining SC Victoria Hamburg where he and his son, playing as a striker, spent a couple of seasons. The last months of the 1922–1923 season, he trained both Be Quick 1887 and Forward from the Dutch town of Groningen. In the latter of half of 1923, Townley returned to St. Gallen, where he stayed until February 1925. Townley interrupted his time in Switzerland for a four month stint with the Netherlands national team to guide them through the 1924 Olympics in Paris. In the semi finals, the Netherlands lost a closely fought match to Uruguay – the dominant side of that era, who counted the legendary Andrade and Pedro Cea in their ranks – and had to settle for fourth place. In May 1926, Townley rejoined SpVgg Fürth for the championship final in which they overcame Hertha BSC to win their second national title – the third national title to his credit. A year later, he was coaching 1925 finalists FSV Frankfurt, and spent some time working with nearby Union Niederrad. In 1930, Townley returned for a third time to Fürth, with the club winning the South German Championship, before being ousted from the national playoffs in the quarter finals by the defending champions Hertha Berlin. Now in his mid 60s, Townley took up his last known posting in 1932 with Arminia Hannover, then a strong regional side. Arminia defeated Dresdner SC in a quarter final match, but lost in the next round at home to eventual champions Fortuna Düsseldorf, starring the legendary Paul Janes. This marks the zenith of Arminia's achievement and the last significant role of a great pioneer of the game in Germany. Townley died in Blackpool, England in 1950 at the age of 84.