Кіріспе

Натрий диураниті, сонымен қатар уранның сары оксиді деп те аталады, ол химиялық формуласы Na2U2O7 болатын бейорганикалық химиялық қосылыс. Бұл диуран анионының натрий тұзы. Ол гексагидрат түзеді: Na2U2O7*6H2O. Натрий диураниті көбінесе SDU аббревиатурасымен белгіленеді. Аммоний диуранитімен бірге ол ертедегі сары торттардың құрамына кіретін. Екі қосылыстың арақатынасы өндіріс процесінің жағдайларымен анықталады; алайда, сары торт қазір көбінесе уран оксидтерінің қоспасы болып табылады.

Дайындық

Уранды өндірудің классикалық әдісі бойынша пичбленді ұсатылып, күкірт және азот қышқылдарымен араластырылады. Уран ерігеннен кейін уранил сульфаты түзіледі, ал қоспаларды тұндыру үшін натрий карбонаты қосылады. Егер кендегі уран төртвалентті тотығу күйінде болса, оны алтывалентті тотығу күйіне окистендіру үшін тотықтырғыш қосылады, содан кейін уранды натрий диуранаты түрінде тұндыру үшін натрий гидроксиді қосылады. Уран кенін өңдеудің сілтілік процесіне сары торт деп аталатын жартылай тазартылған өнімді алу үшін байытылған ерітіндіден натрий уранатын тұндыру кіреді. Уранды ураннит кенінен алудың бұл ескі әдістері қазіргі кезде еріткішпен экстракция, ион алмасу және ұшпалылық әдістері сияқты әдістермен алмастырылды. Натрий уранатын уран оксиді мен натрий хлоратын бірге қыздыру арқылы немесе натрий уранил ацетатын немесе карбонатын қыздыру арқылы аморфты түрінде алуға болады. Кристалдық түрі көк оксидті аз мөлшерде балқытылған натрий хлоридіне қосу арқылы немесе аморфты түрін балқытылған натрий хлоридіне еріту арқылы және кристалдануға мүмкіндік беру арқылы алынады. Ол қызғылт сарыдан жасыл сарыға дейінгі призмалар немесе жапырақшалар түзеді.

Қолданылуы

Бұрын уран шынысын немесе вазелин шынысын жасау үшін кеңінен қолданылған, натрий тұзы бастапқы балқыту кезінде кремний матрицасына оңай сіңіп кететін. Сонымен қатар, ол фарфор тістерге табиғи тістерге ұқсас флуоресценция беру үшін қолданылған, ал бір кезде керамикалық өнімдерде глазурьге ақшыл сары түс беру үшін пайдаланылған. Бұл заттарға церий оксидімен бірге қосылған. Ақырғы уран мөлшері салмағы бойынша 0,008-ден 0,1%-ға дейін, ал орташасы шамамен 0,02% болған. Осы практика 1980-ші жылдардың соңында тоқтаған болып көрінеді.