Будапешттегі Мохоли-Надь көркем-дизайн университеті (MOME) – сурет, архитектура, дизайн және визуалды коммуникация бағдарламаларын ұсынатын Венгрияның жетекші оқу орны. Тарихы 1880 жылға дейін жетеді.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Мохоли Наги өнер және дизайн университеті (мажар тілінде: Moholy Nagy Művészeti Egyetem, MOME), бұрынғы Венгрия өнер және дизайн университеті, Будапешт, Венгрияда орналасқан. Ласло Мохоли Наги атымен аталатын университет өнер, архитектура, дизайн және визуалды коммуникация салаларында бағдарламалар ұсынады.
The Moholy Nagy University of Art and Design (in Hungarian: Moholy Nagy Művészeti Egyetem, MOME), former Hungarian University of Arts and Design, is located in Budapest, Hungary. Named after László Moholy Nagy, the university offers programs in art, architecture, designer and visual communication.
Тарих
Мохолы Наги өнер және дизайн университетінің алдындағы мектеп, Венгрия Корольдік Ұлттық Өнер және қолөнер мектебі 1880 жылы құрылып, 1944 жылға дейін осы атаумен жұмыс істеді. Басқа еуропалық өнер колледждері сияқты, ол қолөнер өнеркәсібі мектебінен, үлгілік сурет салу мектебінен өркендеді. Оның негізін қалаушы және алғашқы директоры Густав Келети жаңа мекеменің мақсаты – «білім беру арқылы көркемдік ағаш және жиһаз өнеркәсібін қолдау» екенін жариялады. Мектептің рухына Ұлыбританияның Өнер және қолөнер қозғалысы, сондай-ақ венгр халықтық өнері зор әсер етті. Алғашқыда тек бір кафедра болды, онда архитектуралық сурет салу және дизайн оқытылды. Алтыннан жасау және ксилография сабақтары 1883 жылы, ал сәндік кескіндеме және мысқа басып бедерлеу сабақтары 1884 жылы басталды. Кішкентай мүсін мен ағаштан ойып жасауды біріктіретін сәндік мүсін класы 1885 жылы ашылды. 1896 жылы Будапешттің әртүрлі бөліктеріне шашырап кеткен мектеп жаңа Қолданбалы өнер мұражайына көшіріліп, Камилл Флиттердің басшылығына өтті. Сол кездегі студенттердің саны 120-ға жетті. Мектепті колледжге айналдыру туралы идея 1940 жылдардың басында туды, бірақ соғыс жылдарының қиындықтары ешқандай қадам жасауға мүмкіндік бермеді. Екінші дүниежүзілік соғыста келген зақымдар жөнделгеннен кейін, оқу 1945 жылдың наурыз айында қайта басталды және мектепті қайта ұйымдастыруға дайындық жұмыстары жалғасты. 1946 жылы министрлік мектептің мәртебесін көтеруге шешім қабылдады, осылайша Өнер және қолөнер колледжі құрылды. 1950 жылы алты мамандық бойынша білім берілді, ал 1952 жылы студенттер саны 280-ге жетті. 1954 жылы колледждің бір бөлігі қазіргі Зуглигети көшесіне көшірілді, бірақ кейбір шеберханалар Қолданбалы өнер мұражайының Кинизи көшесіндегі филиалында қалды. 1955 жылы тағы бір қайта ұйымдастыру жүзеге асты: театр декорациясы курсы тоқтатылды, нәтижесінде төрт мамандық қалды: интерьер дизайны, сәндік кескіндеме, сәндік мүсін және тоқыма дизайны. Индустриялық дизайн бойынша білім беру 1959 жылы басталды. 1964 жылы Фридьеш Погань колледж директоры болып тағайындалғаннан бастап, қолданбалы өнердің әлеуметтік рөлінің артуымен қатар, реформалардың жаңа дәуірі басталды. 1971 жылы колледжге университет мәртебесі берілді, бірақ ол атақтың жолымен колледж болып қала берді. 1982 жылы Иштван Гергели басшылығымен жаңа реформалар сериясы енгізілді: кафедралар институттарға айналдырылды, студенттерге біртіндеп білім беру жүйесінде колледж және университет дипломдарын алуға мүмкіндік берілді. 1980 жылдардың ортасында курстар тізіміне фотография, бейне және өнер менеджменті курстары қосылды. Колледждің ресми галереясы – Tölgyfa Galéra 1987 жылы Хенгер көшесінде жұртшылыққа есігін ашты. Әйгілі керамист Шраммель Имре колледж директоры болып тағайындалғаннан кейін бірыңғай университет білім беру жүйесі енгізіліп, кафедралар қайта құрылды. 1997 жылы экономикалық шектеулер салдарынан мекеменің құрылымы тағы да өзгертілді. Университет 1998 жылы аккредиттелді. 1999 жылдан бері университет президенті – тоқыма дизайнері Юдит Дроппа. 2002 жылы ауқымды даму жоспары жасалды, оның бірінші кезеңі – Tölgyfa Galéra галереясын Хенгер көшесінен көшіру және сол жылы университет ғимаратын жөндеуден өткізу болды. Қазіргі ректор – Йожеф Фюлёп. 2006 жылдың наурыз айында Венгрияның өнер және дизайн университеті жаңа атын – Мохолы Наги өнер және дизайн университеті деп жариялады.
The predecessor of the Moholy Nagy University of Art and Design, the Hungarian Royal National School of Arts and Crafts, was founded in 1880 and operated under this name until 1944. Like other European Art Colleges, it evolved from a handicraft industry school, the Model Drawing School. Its founder and first director, Gusztáv Kelety declared the ‘educational support of a more artistic wood and furniture industry’ the aim of the new institution. The spirit of the school was fundamentally influenced by the Arts and Crafts Movement of Britain, as well as by Hungarian folklore. At first there was only one department, in which architectural drawing and design were taught. Goldsmithing and xylography classes started in 1883, while decorative painting and copperplate engraving classes began in 1884. The decorative sculpture class, uniting small sculpture and wood carving, was established in 1885. In 1896, the school, which had been scattered in different parts of Budapest, moved to the new Museum of Applied Arts, and came under the directorship of Kamill Flitter. The number of registered students at that time was 120. The idea of converting the school into a college arose in the early 1940s, but the rigours of the war years prevented any steps from being taken. Following the repair of damage suffered in the Second World War, teaching resumed in March 1945, and preparations to reorganise the school continued. In 1946 the ministry decided to elevate the school's rank; thus the College of Arts and Crafts was established. In 1950 there were already six degree courses, and the number of students in 1952 rose to 280. In 1954 parts of the college moved to the present location in Zugligeti Street, but some of the workshops remained in the Kinizsi Street annex of the Museum of Applied Arts. In 1955 another reorganisation occurred: with the termination of the theatre stage design course, four degree courses remained: interior decoration, decorative painting, decorative sculpture and textile design. The industrial design degree course was initiated in 1959. The appointment of Frigyes Pogány to the head of the college in 1964 ushered in a new era of reforms, coinciding with the growing appreciation of the social role of applied arts. In 1971 the college was granted university rank, but remained a college in name. In 1982, under István Gergely, a new series of reforms were introduced: the departments were changed into institutes, allowing students to earn college and university degrees in the incremental educational system. In the mid 1980s, the range of courses was extended with the establishment of photography, video and art management courses. The official gallery of the college, Tölgyfa Galéra, opened its doors to the public in Henger Street in 1987. With the appointment of the renowned ceramic artist Schrammel Imre to the head of the college, uniform university training was introduced, and the departments were re established. In 1997, because of economic restrictions, the structure of the institution was modified again. The university was accredited in 1998. Since 1999, textile designer Judit Droppa has served as president of the university. In 2002 a far reaching development plan was devised, the first phase calling for the removal of the Tölgyfa Gallery from Henger Street and the renovation of the main building of the university in the same year. The current rector of the university is József Fülöp. In March 2006 the Hungarian University of Arts and Design announced its new name as Moholy Nagy University of Art and Design.