Кіріспе
Сызықтық теңдеулер жүйесін шешуге қолданылатын итеративтік әдіс. Сандық сызықтық алгебрада Гаусс-Зейдель әдісі, сондай-ақ Либман әдісі немесе кезекті жайғастыру әдісі деп аталатын бұл әдіс, сызықтық теңдеулер жүйесін шешу үшін қолданылады. Ол неміс математиктері Карл Фридрих Гаусс және Филипп Людвиг фон Зейдельдің есімдерімен аталған, және Якоби әдісіне ұқсас. Диагональдарында нөлдік емес элементтері бар кез келген матрицаға қолданылуы мүмкін болса да, матрица қатаң диагональдық үстемдікке ие болса ғана немесе симметриялық және оң анықталған болса ғана жуысу кепілдігі беріледі. Бұл әдіс алғаш рет 1823 жылы Гаустың шәкірті Герлингке жазған жеке хатында айтылған. Ал Зейдель 1874 жылға дейін жарияламаған.
In numerical linear algebra, the Gauss–Seidel method, also known as the Liebmann method or the method of successive displacement, is an iterative method used to solve a system of linear equations. It is named after the German mathematicians Carl Friedrich Gauss and Philipp Ludwig von Seidel, and is similar to the Jacobi method. Though it can be applied to any matrix with non zero elements on the diagonals, convergence is only guaranteed if the matrix is either strictly diagonally dominant, or symmetric and positive definite. It was only mentioned in a private letter from Gauss to his student Gerling in 1823. A publication was not delivered before 1874 by Seidel.
Талқылау
Гаусс-Сейдель әдісінің элементтік формуласы Якоби әдісіне ұқсас. -ні есептеу үшін бұрын есептелген -нің элементтері пайдаланылады, ал (k+1)-ші итерацияда есептелмеген -нің элементтері ғана қолданылады. Бұл Якоби әдісінен айырмашылығы, элементтер есептелген кезде жаңа мәндермен жазылуы мүмкін, бұл өте үлкен мәселелер үшін тиімді болуы мүмкін. Дегенмен, Якоби әдісінен айырмашылығы, әр элемент үшін есептеулерді параллель түрде жүзеге асыру әдетте қиын, себебі олардың өте ұзын сыни жолы болуы мүмкін, сондықтан бұл әдіс сирегірек матрицалар үшін қолайлырақ. Сонымен қатар, әр итерациядағы мәндер бастапқы теңдеулердің ретіне байланысты. Гаусс-Сейдель әдісі - бұл ω = 1 болатын жоғарылатылған релаксация әдісімен бірдей.