Кіріспе

Эстониялық шаңғы жолымен жүгіруші Андрус Верпалу (8 ақпан 1971 жылы туған) – зейнеткер эстон шаңғышысы. Ол Эстонияның қысқы Олимпиада ойындарындағы ең табысты спортшы, 2002 және 2006 жылдары ерлер арасындағы 15 км классикалық стильде алтын медаль, ал 2002 жылы ерлер арасындағы 50 км классикалық стильде күміс медаль жеңіп алған.

Мансап

2006 жылдың 17 ақпанында Верапалу өзінің екінші қысқы Олимпиада алтын медалін жеңіп алды (15 км шаңғы жарысында; оның бұрынғы алтын медалі Солт-Лейк-Сити ойындарынан), екі Олимпиада алтын медалін жеңген төртінші эстондық спортшы болды (Кристиан Палусалу, Эрика Салумяэ және Кристина Шмигун-Вяхи алғашқы үштікке кірді). Ол Эстонияның ең табысты олимпиадалық спортшысы, үш медальдің иегері. (Кристина Шмигун-Вяхи 2010 жылғы Ванкувер қысқы Олимпиадасында осы көрсеткішті қайталады).

Верапалу FIS жүзбелі шаңғыдан әлем чемпионатында да табысқа жетті, 2009 жылы Либеректе 15 км-де алтын, 2001 жылы Лахтиде 30 км-де күміс, ал 1999 жылы Рамзауда 50 км-де күміс медаль жеңіп алды. Ол сонымен қатар 2003 және 2005 жылдары Холменколлен шаңғы фестивалінде 50 км жарысын жеңіп алды. Верапалу 2010 жылғы қысқы Олимпиадада ерлер арасындағы 50 км, классикалық стильдегі жарыста 6-шы орынды иеленді. 2009 жылы Либеректе өткен 15 км классикалық жарыста жеңіске жеткен Верапалу тарихындағы ең жасы үлкен әлем чемпионы атанды, ол кезде оның жасы 38-ге толыпты. Ол жеке қашықтықтағы ең жасы үлкен Олимпиада чемпионы да болып табылады. Верапалу 2005 жылы Холменколлен медалін алды, бұл құрметке ие болған алғашқы эстондық спортшы. Верапалу жүзбелі шаңғыдан алты қысқы Олимпиадаға қатысқан төртінші спортшы, одан бұрын Марья Лииса Кирвесниеми, Харри Кирвесниеми және Йохен Бехле қатысқан. (Катерина Нойманнова да алты Олимпиадада жүзбелі шаңғымен жарысқан, бірақ оның бір қатысуы велоспортта болды). 2011 жылдың 23 ақпанында Верапалу созылмалы тізе жарақатына байланысты кәсіби спортшы мансабын аяқтайтынын мәлімдеді.

Допингке қарсы іс бойынша ақталды

Бірнеше айдан кейін Вирпалу зейнетке шыққаннан кейін оның HGH (өсу гормоны) сынағының оң нәтиже бергені жарияланды, бірақ ол HGH емдеуде кінәлі емес екенін мәлімдеді. Эстониялық биохимия ғалымдары бұл шешімнің мерзімінен бұрын қабылданғанын және жасанды HGH-ны табиғи гормоналдық фоннан ажырату үшін сенімді әдіс жоқ екенін түсіндірді. Вирпалу сынақ нәтижесіне FIS-ке шағымданды. FIS допингке қарсы комиссиясы Вирпалуды кінәлі деп тапты және оның жазалау мерзімін үш жылға ұзартты, себебі Вирпалудың командасы FIS-пен ынтымақтастық көрсетпеді. Эстонияның жетекші биохимия ғалымдарынан тұратын топ мәселені зерттеді және Вирпалудың нәтижесінің қате екенін мәлімдеді. Спорт арбитражы Вирпалуды ақтап, допингке қатысты тыйымын алып тастады және 2013 жылдың 25 наурызында FIS-ті Вирпалудың сот шығындарының бір бөлігін төлеуге міндеттеді. Сот «Бұл жағдайда спортшының өзі экзогенді hGH қолданғанын көрсететін көптеген факторлар бар» деді, бірақ нәтижені жағымсыз деп тану шегі, яғни шешім қабылдау деңгейі, допинг айыптауын растау үшін жеткілікті сенімді емес деп шешті. Эстония Геном орталығының аға ғылыми қызметкері Криста Фишер CAS-тың түсіндірмеген факторлардың не болуы мүмкін екені туралы сұрақ қойды: «Олай болса, бұл факторлар не болды? Қазіргі уақытта допингке нұсқау беретін жалғыз сандар – бұрын жарамсыз деп танылған сол төрт сан».

Туралы тау шаңғысы

Барлық нәтижелер Халықаралық шаңғы федерациясы (FIS) деректерінен алынған.

Жеке өмір

Ол Анжела Вирпалуға үйленген және бес балалары бар.