Кіріспе

Альберт Даймонд Коэн, LLD (20 қаңтар 1914 – 21 қараша 2011) – канадалық кәсіпкер, қоғам қайырымдауы, меценат және Канада орденінің офицері. Ол Торонто қор биржасында тіркелген «Gendis Inc.» канадалық жылжымайтын мүлік және инвестициялық компаниясының төрағасы, әрі басқарма төрағасы және бас атқарушы директоры болды. Бір кезде «Gendis» компаниясы «Sony of Canada» компаниясының 51% акциясына ие болды және «SAAN Stores» сауда желісіне қарыжайтын. Ол бірнеше кітаптың авторы: «Кәсіпкерлер: Gendis Inc. тарихы», «Жеңістің үшбұрышы: Gendis/Saan оқиғасы», «SAAN» және «I.D.E.A.». Оның соңғы кітабы, 2010 жылдың күзінде жарық көрген «Кәсіпкердің естеліктері. 1955 жылы Sony Канадаға және одан кейін әлемге қалай келді» деп аталды. Оның жазуға деген қызығушылығы мен дарыны, марқұм британдық жазушы Иэн Флемингпен жақын достығынан туындады. Коэн 1953 жылдан бастап қайтыс болғанға дейін Ирена Коэнмен (құрметті аты – Канкова) үйленген, олардың үш баласы болды: Энтони, Джеймс және Анна Лиза. Ол 97 жас 10 айлық шағында Манитоба штатының Виннипег қаласында қайтыс болды.

Өмірбаян

Коэн сегіз балалы кедей иммигрант отбасынан шыққан, Манитоба провинциясының Уинипег қаласында Александр мен Роза (Даймонд) Коэннің ұлы болып дүниеге келді. Ол 1942 жылдан 1945 жылға дейін Канада Корольдік теңіз күштерінде қызмет етті. Альберттің бес бауыры – Джон С. (Чонси), Гарри Б. Коэн, Морли Коэн, Сэмюэл Н. Коэн және Джозеф Х. Коэн шағын сауда дүкенін ашты, ал 1939 жылға қарай отбасы General Distributors Ltd. деген көтерме импорт фирмасын құруға жететін қаржыны жинады.

Сони және Коэн ағайындылары

1950 жылы "General Distributors" компаниясының сату көлемі 1 миллион долларды құрады. 1952 жылы компания Paper Mate қаламдарына Канадада эксклюзивті құқық алды. Альберт 1955 жылы Канададағы Papermate-ті Бостон, Массачусетс штатындағы Gillette (бренд) компаниясына сату туралы келісім жасады, соның нәтижесінде Gendis 1962 жылға дейін, Gillette толыққанды басқаруды қолға алғанға дейін, Papermate қаламдарын Канадада тарата берді. Содан кейін, 1955 жылы Коэн Sony өнімдерін Канадада тарататын құқықты алуға қол жеткізді. Жапон газетінде жаңа портативті транзисторлық радиоға дистрибьютор ізделініп жарияланған хабарламаны көріп, Коэн Sony-дің негізін қалаушыларының бірі Акио Моритамен кездесті. Ынтымақпен шайқасқан қолдар арқылы Коэн ондаған жылдарға созылатын серіктестіктің негізін қалады. Коэн ағайындары ұлттық бизнесті басқару үшін Канаданың түкпір-түкпіріне тарады, әр ағайынды ірі қалаларда өздеріне орын тапты: Морли (Монреаль), Джон (Торонто), Джо (Ванкувер), Гарри (Кальгари), ал Сэм мен Альберт (Виннипег) штаб-пәтерін құрды. Gendis-тің Sony of Canada компаниясындағы үлесі 1995 жылы Токиодағы Sony Corporation компаниясына 207 миллион долларға сатылды. Бұл Альберт үшін зор жетістік болды, ол Sony компаниясының алғашқы ұлттық экспорттық бизнесін бастады. Sony компаниясымен қырық жылдық байланысын құрметтеу үшін Альберт 2000 жылы Токиода Sony Lifetime Achievement Award сыйлығымен марапатталды.

SAAN, Metropolitan, жылжымайтын мүлік және Коэн ағайындылары

Алты ағайынды жылжымайтын мүлік және бөлшек сауда саласына кеңейді. Жылдар бойы олар Канаданың барлық провинцияларында бірнеше жүздеген SAAN дүкендерін, сондай-ақ Metropolitan және Greenberg кіші дүкендерін ашты. SAAN Stores желісінің қарқынды өсуін Сэмюэл Н. Коэн басқарды, ал Metropolitan желісінің кеңеюін Морли Коэн қадағалады. 1983 жылға қарай компания әртараптандырылған канадалық конгломератқа айналып, Gendis деп аталады. SAAN Stores 2004 жылы Торонтодағы инвесторлар тобына сатылды, ал 2008 жылы The Bargain! Shop жеңілдетілген тауарлар желісінің иесі Genuity Capital компаниясына қайта сатылды. Бір кезде Коэн ағайындылары Канаданың ірі қалаларының көпшілігіндегі орталықтағы жылжымайтын мүлікке ие болған деседі. Альберт 1960 жылдардың басында Виннипег қаласының орталық бөлігінде жылжымайтын мүлік жинақтауды бастады, ал Gendis 2003 жылы Манитоба Гидро компаниясына қалалық блок мүлігін 16,2 миллион долларға сатты, бұл жаңа Манитоба Гидро кеңсесінің құрылысына мүмкіндік берді, ол 2009 жылдың қыркүйегінде ресми түрде ашылды.

Мұнай мен газ, және Коэн ағайындылары

Альберттің басшылығымен алты ағайынды түрлі бірлескен кәсіпорындарға қатысып, немесе мұнай мен газды барлау, өндіру және тарату саласында бірнеше шағын үлестерге ие болды. Бұл компаниялардың ішінде Tripet Resources; Chauvco Resources; Pioneer Natural Resources; Fort Chicago Energy Partners L. P.; және Tundra Oil & Gas компаниялары бар еді. 2011 жылы Fort Chicago Energy Partners компаниясы Veresen Inc. деп қайта аталды.

Қазіргі Гендис

Көптеген инвестициялық компаниялар арқылы Коэн отбасы Gendis Inc. компаниясының ең ірі акционері, сондай-ақ Veresen Inc. (TSX тізімделген) және жекеменшік OSUM Oilsands Corporation компанияларының маңызды акционерлері болып табылады, екеуі де Калгари, Альбертада орналасқан. Джеймс Коэн (Альберттің ең кіші ұлы) – Gendis Inc. компаниясының президенті және бас директоры, Gendis Realty компаниясының президенті, ал 2004 жылы бөлшек сауда желісі сатылған кезде SAAN Stores компаниясының уақытша президенті және бас операциялық директоры болып қызмет атқарды. Бүгінде компания үш салаға инвестиция жасауға бағытталған: коммерциялық жылжымайтын мүлік, энергетика және агробизнес секторы.