Кіріспе

Бридж және вист ойыны

Бат түбегі – контрактті бридж ойынындағы тактикалық қадам. Декларант (ойыншы), бір костюмде AJx(x) қолында ұстап тұрғанда, сол костюмдегі қарсыласының корольді (немесе королеваны) алып келгенде, одан қашып (қарсыластың ходын қабылдамай) ойнайды. Бұл түбегі Англиядағы Бат қаласының атымен аталып, бриджге дейінгі вист ойынынан бастау алады. Бат түбегінің мақсаты – егер костюм жалғаса берсе, еркін финес (жақсы картамен ұту) арқылы трюк алу немесе қарсыластар трюк жоғалтпай костюмды жалғастыра алмауына байланысты уақытты баяулату. Бат түбегі үшін негізгі жағдай мына диаграммадағыдай болады:

Батыс нотрумп келісімшартында корольді алып келеді. Егер Оңтүстік бірден трюк алса, оның валеті кейіннен, егер Шығыс трюк алса, қорғанысқа төрт трюк әкелуі мүмкін. Алайда, егер Оңтүстік Бат түбегін қолданса, ол AJ арқылы екі трюк алады, немесе қарсыластар костюмды ақшалай алу үшін екі рет бастаушылықты қайтарып алуға мәжбүр болады. Біріншіден, Шығыс декларанттың AJ арқылы финес жасау үшін бастаушылықты қайтарып алуы керек, ал кейін Батыс костюмды ақшалай алу үшін бастаушылықты қайтарып алуы керек. Егер костюм 5–2 бөлінген болса, диаграммадағыдай, декларант іс жүзінде уақытты баяулатып, қарсыластар әрқайсысы бір рет бастаушылықты қайтарып алуға мәжбүр болады. Егер костюм 4–3 бөлінген болса, соңғы бастаушылықты кез келген қарсылас костюмды ақшалай алу үшін ала алады, бірақ қол жетімді трюктер саны азаяды. Түбегі ту мен валеті бөлінген кезде де орын алады, бірақ валеті КК алдында жатады.

Қорғау

Қорғаушылар нақты сигнал беру арқылы, ойынды тегін финеске беруді салыстырмалы түрде оңай болдырмайды. Партнердің бастауындағы ең көп қолданылатын сигналдау әдісі – жігерлендіру/жігерсіздік білдіру (сәйкесінше жоғары карта/төмен карта). Жоғарыдағы мысалда, Шығыс алтыны (ең төменгісін) ойнап, ол джекке ие емес екенін көрсетеді. Дегенмен, кейде Батыс сигналды дұрыс түсінбей қалуы мүмкін. Осы жағдайды еңсеру үшін, кейбір ойыншылар ном-контрактада патша берілгенде джек тастау міндетті деп келіседі; ал басқалары патшайым берілгенде ғана серіктес джекке ие болса, оны тастауы керек дейді. Алайда, Бат төңкерісі (Bath coup) туғанда, қорғаушылар темпті қайтару мүмкіндігіне ие болмайды. Бірақ олар өздерінің кіру ретін дұрыс пайдалана алады, мысалы, төмендегі келісімде: Батыс 3NT-қа қарсы патшаны бастайды, Оңтүстік Бат төңкерісін жүзеге асырып, Батыс ауысуға мәжбүр болады. Егер ол қызыл масть ойнаса, декларатор жүректерде ойнайды (және дұрыс болжауы керек). Батыс тусын алғаннан кейін де, ол пілдерді жалғастыра алмайды, ал декларатор тоғызыншы ретінде клубтық трюк жасауға уақыт алады (төрт жүрек трюгімен, тус және үш алмаспен бірге). Алайда, егер Батыс клуб ойнаса, декларатор жеңіледі: Шығыс тусын алып, піл арқылы ойнайды, ал Батыс әлі де жақсы пілдерге кіру үшін тусқа ие.