Қаржылық қауіпсіздік саясаты мен кір жууға қарсы күрес шаралары

Ақша жылынуға қарсы күрес (AML) және терроризмді қаржыландыруға қарсы шаралар: қаржы институттары үшін саясат, FATF стандарттары, күшті қадағалау.

28 мин оқу

100%

Дереккөз: Anti–money laundering — Wikipedia

Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.

Мазмұны

Кіріспе

Қаржылық адалдық саясатының аясы

Ақшаны жылыстатуға қарсы іс-қимыл (АЖҚ) – қаржы институттары мен басқа да реттелген ұйымдардың қаржылық қылмыстарды, әсіресе ақшаны жылыстату қызметін алдын алу, анықтау және хабарлауын қамтамасыз ететін саясаттар мен тәжірибелер жиынтығы. Ақшаны жылыстатуға қарсы іс-қимыл көбінесе терроризмді қаржыландыруға қарсы күреспен, яғни Терроризмді қаржыландыруға қарсы іс-қимылмен (AML CFT, кейде AML/CFT немесе AMLCFT) біріктіріледі. Банктер мен басқа да тиісті компаниялардың күдікті операциялар туралы тиісінше хабарлауын қамтамасыз ету шараларынан (бұл АЖҚ бақылауы деп те аталады) өзге, АЖҚ саясатының аясында қаржылық барлау бөлімдері мен тиісті құқық қорғау органдарының жұмысы да қарастырылады.

Шолу

Ақшаны жылыстатуға қарсы ережелер Қаржылық әрекеттер жөніндегі жұмыс тобының (FATF) құрылуы және ақшаны жылыстатуға қарсы стандарттардың халықаралық құрылымын қабылдауы нәтижесінде бүкіл әлемде маңыздылыққа ие болды. Бұл стандарттар 2000 және 2001 жылдары FATF ақшаны жылыстатуға қарсы заңдары мен халықаралық ынтымақтастықтарында кемшіліктері бар елдерді жария түрде анықтау процесін бастағаннан кейін маңыздырақ атанды, бұл процеске «атын айту және ұялтпау» деген лақап ат қойылды. Тиімді ақшаны жылыстатуға қарсы бағдарламаға ақшаны жылыстатуды қылмыстық құрамға жатқызу, тиісті реттеуші органдар мен полицияға тергеу жүргізуге қажетті өкілеттіктер мен құралдарды беру, қажет болған жағдайда басқа елдермен ақпарат алмасу мүмкіндігі және қаржы институттарының өз клиенттерін анықтауын, тәуекелге негізделген бақылауды орнатуын, жазбаларды сақтауын және күдікті әрекеттер туралы хабарлауын қамтамасыз ету қажет. Ақшаны жылыстатушылардың көпшілігі күрделі меншік және компаниялық құрылымдар арқылы инвестиция жасап, құтылуға тырысатындықтан, қатаң тексерулер қажет. Банктер мұны істей алады, бірақ осы құбылысты азайту үшін үкімет тарапынан тиісті бақылау қажет. Соңғы жылдары ақшаны жылыстатуға қарсы механизмдердің дамуы үлкен деректер мен жасанды интеллектті пайдаланумен байланысты. Ақшаны жылыстатуға қарсы дәстүрлі жүйелер жаңа қауіптерге жеңіліп жатыр, ал жаңа технологиялар ақшаны жылыстатуға қарсы іс-қимылға жауапты мамандарға нашар іске асыру, реттеуді кеңейту, әкімшілік қиындықтар және жалған оң нәтижелер сияқты мәселелерді шешуге көмектеседі.

Қылмыстық қылмыс

Ақшаны жылыстату қылмысының элементтері Біріккен Ұлттар Ұйымының Есірткі және психотроптық заттардың заңсыз айналымына қарсы конвенциясында және Трансұлттық ұйымдасқан қылмысқа қарсы конвенциясында баяндалған. Ол қылмыс жолымен алынған қаржылық қаражаттарды үкіметтен жасыру немесе оның заңсыз тегін бүркемелеу мақсатында қаржы операциясына қасақана қатысу деп анықталады. 18 U.S.C. 1956 және 1957 – АҚШ-тың ең маңызды ақшаны жылыстатуға қатысты қылмыстық кодекстері, белгілі бір қылмыстардан түскен кірістерді қамтитын қаржылық мәмілеге қатысуды қылмыстық қылық деп есептейді, осылайша олардың пайда болуының себебін, көзін немесе меншік иесін жасыруға болады. Ақшаны жылыстату – заңсыз алынған ақшаны заңды тұлғалар немесе шоттар арқылы аудару, осылайша оның бастапқы көзін анықтау мүмкін болмайды.

Қаржы институттарының рөлі

Бір елде жұмыс істейтін банктер ақшаны жылыстатуға қарсы заңдар мен ережелерді орындауға міндетті болса да, қаржы институттары ақшаны жылыстатуға қарсы күш-жігерін сәл әртүрлі құрылымдайды. Бүгінде әлемдегі көптеген қаржы институттары және көптеген қаржы емес мекемелер күдікті сипаттағы операцияларды анықтап, тиісті елдің қаржы барлау бөліміне хабарлауға міндетті. Мысалы, банк клиенттің куәлігін тексеруі керек және қажет болған жағдайда, күдікті қызметтерді бақылауы керек. Бұл процесс "клиентіңді біл" шараларына жатады, яғни клиенттің куәлігін білу және клиент қандай операциялар жасауы мүмкін екенін түсіну. Клиенттерін білу арқылы қаржы институттары ақшаны жылыстатудың белгісі болуы мүмкін ерекше немесе күдікті мінез-құлықты, яғни аномалияларды анықтай алады. Банк қызметкерлері, мысалы, кассирлер мен клиенттердің шоттарын жүргізушілер ақшаны жылыстатуға қарсы күрес бойынша оқытылады және олар күдікті деп санайтын қызметтер туралы хабарлауға нұсқау алады. Сонымен қатар, ақшаны жылыстатуға қарсы бағдарламалық құрал клиенттердің деректерін сүзіп, күдік деңгейіне қарай жіктейді және аномалияларды тексеріп қарастырады. Мұндай аномалияларға қаражаттың кенеттен және айтарлықтай өсуі, ірі сомада ақша алу немесе ақшаны банктік құпиялылық заңдары бар елге аудару жатады. Белгілі бір критерийлерге сай келетін кішкентай операциялар да күдікті деп белгіленуі мүмкін. Мысалы, операцияны бөліп жасау күдікті операцияларға алып келуі мүмкін. Бағдарламалық құрал сондай-ақ үкіметтің "қара тізіміндегі" есімдерді және мемлекетке жау елдерге қатысы бар операцияларды да белгілейді. Бағдарлама деректерді өңдеп, күдікті операцияларды анықтағаннан кейін банк басшылығын ескертеді, олар үкіметке есеп беру қажеттігін шешеді.

Құпиялылық мәселелерін қорғау шығындары

Қаржылық қызметтер индустриясы ақшаны жылыстатуға қарсы реттеудің өсіп келе жатқан құны және оның тиімділігі туралы көбірек айтып жатыр, олар оның шектеулі пайдасын жеткізеді. Бір сарапшы былай деп жазды: "[Ақшаны жылыстатуға қарсы] заңнама нақты деректерсіз риторикамен жүргізілді, объективті түрде оның алдын ала қылмысқа тигізетін әсерін түсінудің орнына, "бір нәрсе жасап жатқандай көріну" қажеттілігіне жауап беретін дұрыс емес белсенділікпен басқарылды. Әлеуметтік үрейге түсу тәсілі қолданылатын тілмен ақталады – біз терроризмге қарсы күрес немесе есірткіге қарсы соғыс туралы айтамыз". The Economist журналы мұндай реттеуді, әсіресе терроризмді қаржыландыруға қарсы күреске қатысты, "құнды сәтсіздік" деп сипаттап, оны күшейтіп сынады, бірақ басқа да шаралар (мысалы, жеке куәлік пен кредиттік карта алаяқтығын азайту) ақшаны жылыстатумен күресте тиімді болуы мүмкін екенін мойындайды. Ақшаны жылыстатудың зиянына қарсы реттеудің құнын нақты өлшеу мүмкін емес, және мұндай мәселені бағалаудағы қиындықтарды ескере отырып, терроризмді қаржыландыру және ақшаны жылыстату заңдарының тиімділігін дәл анықтау дағдысыз. The Economist журналы 2003 жылы Еуропа мен Солтүстік Америкада ақшаны жылыстатуға қарсы күш-жігерге жұмсалған жылдық шығынды 5 миллиард АҚШ доллары деп бағалады, бұл 2000 жылғы 700 миллион АҚШ долларынан жоғары. Үкіметке байланысты экономистер ақшаны жылыстатудың экономикалық дамуға тигізетін маңызды теріс әсерлерін атап өтті, оның ішінде ішкі капитал құралуына кедері келтіру, өсуді баяулату және капиталды дамудан бұру. Ақшаны жылыстатуға қарсы жүйелердің құны, жылыстырылған ақшаның көлемі мен оның өзгеруіне байланысты, қандай жүйелер жұмыс істейтінін және қайсысы тиімдірек екенін анықтау өте қиын. Ақшаны жылыстатуға қарсы заңдарды іске асырудың экономикалық шығындарынан басқа, деректерді қорғауға дұрыс назар бермеу жеке адамның құпиялылығына пропорционалды емес шығындар әкелуі мүмкін. 2011 жылдың маусым айында Еуропалық Одақтың деректерді қорғау жөніндегі консультативтік комитеті ақшаны жылыстату мен терроризмді қаржыландырудың алдын алуға қатысты деректерді қорғау мәселелері бойынша есеп жариялады, онда жеке өмір мен деректерді қорғауға қатысты заңнамалық базаға бірнеше бұзушылықтар анықталды. Есепте ақшаны жылыстату мен терроризмді қаржыландыру мәселелерін жеке өмірге қол жеткізу құқығы мен деректерді қорғау заңдарын сақтай отырып шешу жөніндегі ұсыныстар келтірілді. АҚШ-та, Америка Азаматтық Бостандықтар Одағы сияқты ұйымдар ақшаны жылыстату ережелері банктерден өз клиенттері туралы есеп беруді талап етеді деп алаңдаушылық білдірді, бұл жеке кәсіпкерлерді "бақылау мемлекетінің агенттеріне" айналдырады. Көптеген елдер 1988 жылғы БҰҰ-ның есірткі және психотроптық заттардың заңсыз айналымына қарсы конвенциясы, 2000 жылғы Трансұлттық ұйымдасқан қылмысқа қарсы конвенция, 2003 жылғы БҰҰ-ның сыбайлас жемқорлыққа қарсы конвенциясы және 1989 жылғы Ақшаны жылыстатуға қарсы іс-қимыл жөніндегі қаржылық іс-қимыл жөніндегі топтың (FATF) ұсынымдары сияқты әртүрлі халықаралық құжаттар мен стандарттарға сәйкес, есірткі саудасын, халықаралық ұйымдасқан қылмысты және сыбайлас жемқорлықты тоқтату үшін ақшаны жылыстатуға қарсы заңдарды қабылдауға және күшіне енгізуге міндетті. Мексика, зорлық-зомбылық қылмыстардың күрт өскеніне байланысты, 2013 жылы қылмыстың түпкі себебін жою үшін ақшаны жылыстатуға қарсы бақылауды енгізді.

The financial services industry has become more vocal about the rising costs of anti money laundering regulation and the limited benefits that they claim it brings. One commentator wrote that "[w]ithout facts, [anti money laundering] legislation has been driven on rhetoric, driving by ill guided activism responding to the need to be "seen to be doing something" rather than by an objective understanding of its effects on predicate crime. The social panic approach is justified by the language used—we talk of the battle against terrorism or the war on drugs". The Economist magazine has become increasingly vocal in its criticism of such regulation, particularly with reference to countering terrorist financing, referring to it as a "costly failure", although it concedes that other efforts (like reducing identity and credit card fraud) may still be effective at combating money laundering. There is no precise measurement of the costs of regulation balanced against the harms associated with money laundering, and given the evaluation problems involved in assessing such an issue, it is unlikely that the effectiveness of terror finance and money laundering laws could be determined with any degree of accuracy. The Economist estimated the annual costs of anti money laundering efforts in Europe and North America at US$5 billion in 2003, an increase from US$700 million in 2000. Government linked economists have noted the significant negative effects of money laundering on economic development, including undermining domestic capital formation, depressing growth, and diverting capital away from development. Because of the intrinsic uncertainties of the amount of money laundered, changes in the amount of money laundered, and the cost of anti money laundering systems, it is almost impossible to tell which anti money laundering systems work and which are more or less cost effective. Besides economic costs to implement anti money laundering laws, improper attention to data protection practices may entail disproportionate costs to individual privacy rights. In June 2011, the data protection advisory committee to the European Union issued a report on data protection issues related to the prevention of money laundering and terrorist financing, which identified numerous transgressions against the established legal framework on privacy and data protection. The report made recommendations on how to address money laundering and terrorist financing in ways that safeguard personal privacy rights and data protection laws. In the United States, groups such as the American Civil Liberties Union have expressed concern that money laundering rules require banks to report on their own customers, essentially conscripting private businesses "into agents of the surveillance state". Many countries are obligated by various international instruments and standards, such as the 1988 United Nations Convention Against Illicit Traffic in Narcotic Drugs and Psychotropic Substances, the 2000 Convention against Transnational Organized Crime, the 2003 United Nations Convention against Corruption, and the recommendations of the 1989 Financial Action Task Force on Money Laundering (FATF) to enact and enforce money laundering laws in an effort to stop narcotics trafficking, international organized crime, and corruption. Mexico, which has faced a significant increase in violent crime, established anti money laundering controls in 2013 to curb the underlying crime issue.

Аймақ бойынша ақшаны адалдандыруға қарсы шаралар

Көптеген мемлекеттер ақша жылу үшін нақты алдын-ала қылмыстардың тізімін қабылдайды, ал басқалары кез келген ауыр қылмыстардан түскен табысты қылмыстық қылық деп қарастырады.

Ауғанстан

Ауғанстанның қаржылық операциялар мен есептерді талдау орталығы (FinTRACA) 2004 жылдың соңында жарлық арқылы қабылданған «Ақша жылысу мен қылмыстық жолмен алынған кірістерге қарсы күрес туралы» заңға сәйкес қаржылық барлау бөлімі ретінде құрылды. Осы заңның басты мақсаты – Ауғанстанның қаржы жүйесінің қауіпсіздігін қорғау және халықаралық шарттар мен конвенцияларды сақтау. Қаржылық барлау бөлімі – әкімшілік тұрғыдан Ауғанстанның Ұлттық банкіне (Da Afghanistan Bank) қарастырылатын жартылай тәуелсіз орган. FinTRACA-ның негізгі мақсаты – заңсыз қызмет нәтижесінде қаржы алған немесе террористік қызметті қолдау үшін оны пайдаланатын адамдарға Ауғанстанның қаржы жүйесін пайдалануға жол бермеу. Өз мақсаттарына жету үшін FinTRACA түрлі көздерден ақпарат жинап, талдайды. Бұл көздерге күдікті қызмет анықталған жағдайда FinTRACA-ға есеп беруге заңдық міндеттемесі бар ұйымдар, сондай-ақ регламентпен белгіленген шекті сомадан асатын қолма-қол ақша операциялары туралы есептер кіреді. Сонымен қатар, FinTRACA-ның Ауғанстан үкіметіне қатысты барлық ақпарат пен деректер базасына қол жеткізу мүмкіндігі бар. Егер осы ақпаратты талдау қаржы жүйесін заңсыз пайдалану туралы болжамды растаса, FinTRACA заңсыз қызметті тергеу және қудалау үшін құқық қорғау органдарымен тығыз байланыс орнатып жұмыс істейді. FinTRACA өзінің талдаулары мен тергеулерін қолдау мақсатында, сондай-ақ заңмен рұқсат етілген шекте шетелдік әріптестерінің талдаулары мен тергеулеріне көмектесу үшін халықаралық ынтымақтастыққа қатысады. Басқа функцияларға ақпарат беруге заңдық міндеттемелері бар ұйымдарды оқыту, ұлттық деңгейдегі ақша жылысуға қарсы күрес мақсаттарын қолдау үшін заңдар мен ережелерді әзірлеу, сондай-ақ ақша жылысу түрлерін және оған қарсы шараларды әзірлеуде халықаралық және аймақтық ынтымақтастық кіреді.

Армения

Армения экономикасының тұрақтылығы үшін қажетті құқықтық механизмдердің болуын қамтамасыз ету мақсатында үкімет Қаржы мониторингі орталығын (ФМО) құрды. Арменияның Қаржылық мониторингі орталығы – әкімшілік типтегі қаржылық барлау бөлімі және Арменияның Ұлттық банкіне бағынады. Орталық заңсыз табыстарды ақлауға және терроризмді қаржыландыруға қарсы күрес туралы Армения Республикасының Заңын ұсынды және қабылдады. Бұл Заң FATF-тың 40 ұсынымына, үлгілік заңдарға және халықаралық ең жақсы тәжірибелерге негізделген. Заңның мақсаты – азаматтардың, қоғамның және мемлекеттің құқықтарын, бостандықтарын және заңды мүдделерін қорғау, сондай-ақ Армения Республикасының экономикалық жүйесінің тұрақтылығы үшін қажетті құқықтық тетіктердің болуын қамтамасыз ету болып табылады. Қаржы мониторингі орталығының мақсаттары: Ақшаны ақлау және террористік қызметті қаржыландыруды анықтау, тоқтату және оған қарсы шаралар қабылдау, сондай-ақ ақшаны ақлау және терроризмді қаржыландыру қылмыстарын тергеу мен қылмыстық қудалауды жеңілдету, оның ішінде: күдікті қаржылық операциялар, ірі электрондық ақша аударымдары және барлық ірі қолма-қол ақша операцияларын міндетті түрде хабарлау, қаржылық қызметтер көрсететін ұйымдарға және ақшаны ақлау және терроризмді қаржыландыру үшін пайдаланылуы мүмкін бизнес, кәсіп немесе қызметпен айналысатын басқа да тұлғаларға есеп жүргізу және клиенттерді анықтау талаптарын белгілеу. Арменияның ақшаны ақлау мен терроризмді қаржыландыруға қарсы жаһандық күреске қатысу жөніндегі міндеттемелерін орындау. Осы мақсатта Арменияда ақшаны ақлау, кредит карталары және терроризмді қаржыландырумен байланысты алаяқтыққа қарсы күресте тұрақты, тиімді және ынтымақтастықпен жұмыс істейтін 4-тараптық жұмыс тобы деп аталатын арнайы агенттік құрылды. Ұйымдасқан қылмыскерлер мен террористердің қауіп-қатеріне жауап беру, құқық қорғау органдарына қылмыскерлер мен террористерді қылмыстық әрекеттерінен түскен табыстан және террористік қызметті қолдау үшін қаражаттан айыру үшін қажетті ақпаратты ұсыну, сонымен бірге жеке тұлғалардың жеке мәліметтерінің құпиялылығын қорғау үшін тиісті кепілдіктерді қамтамасыз ету.

To ensure the existence of legal mechanisms necessary for the stability of Armenian economy, the government set up a Financial Monitoring Center (FMC). The Financial Monitoring Center of Armenia is a financial intelligence unit of an administrative type and is situated in the Central Bank of Armenia. The center proposed and adopted the Law of the Republic of Armenia on fight against Legalizing the Illegal Incomes and Financing of Terrorism. This Law is based on the FATF 40 Recommendations, model laws and best international practices. The law is intended to protect the rights, freedoms and legal interests of the citizens, society, and the state, as well as to ensure the existence of legal mechanisms necessary for the stability of economic system of the Republic of Armenia. The objectives of the Financial Monitoring Center are:

Implement specific measures to detect and deter money laundering and the financing of terrorist activities and to facilitate the investigation and prosecution of money laundering and terrorist financing offences including: Mandatory report requirement of suspicious financial transaction, large electronic fund transfers, and all large cash transactions, establishment of record keeping and client identification requirements for financial service providers and other persons that engage in businesses, professions or activities that are susceptible to being used for money laundering and the financing of terrorist activities. Fulfill Armenia's commitments to participate in the global fight against money laundering and terrorist financing. Towards this end, a special agency called Interagency Task Force 4 was created, which is responsible for the continual effective and cooperative activity in the sphere of fraudulence connected with money laundering, credit cards as well as terrorist financing in Armenia. To respond to the threat posed by organized criminals and terrorists by providing law enforcement officials with the information they need to deprive criminals and terrorists of the proceeds of their criminal activities and funds to support terrorist activities, while ensuring that appropriate safeguards are put in place to protect privacy of persons with respect to personal information.

Австралия

Австралия ақшаны жылыстырумен күресу үшін бірқатар стратегияларды қабылдады, олар көптеген батыс елдерінің стратегияларына ұқсас. Австралиялық транзакцияларды есепке алу және талдау орталығы (AUSTRAC) – Австралияның ақшаны жылыстыру және терроризмді қаржыландыруға қарсы күрес жөніндегі қаржылық барлау органы, ол Австралиядағы белгіленген қызметтерді ұсынатын әрбір ұйымнан күдікті ақшалай немесе басқа да операциялар туралы, сондай-ақ нақты ақпаратты хабарлауды талап етеді. Бас прокуратура заңсыз деп танылған террористік ұйымдардың тізімін жүргізеді. Мұндай ұйымдарды материалдық түрде қолдау көрсету немесе олардан қолдау алу қылмыс болып саналады. Австралияда жалған есіммен банк шоттарын ашу қылмыс, және жаңа банк шоттары ашылғанда қатаң процедуралар сақталуы тиіс. Ақшаны жылыстыруға және терроризмді қаржыландыруға қарсы іс-қимыл туралы 2006 жылғы (Cth) заң (AML/CTF Act) – негізгі заңнамалық құрал, бірақ 1995 жылғы Қылмыстық кодекстің 400-тарауында (Cth) да қылмыстық ережелер бар. Заң қолданысқа енгізілген кезде AML/CTF Act-қа қаржы емес бизнес және кәсіптерге (DNFBPs) қатысты, оның ішінде адвокаттар, бухгалтерлер, зергерлер және жылжымайтын мүлік агенттері үшін екінші реформалар пакетімен толықтырулар енгізу жоспарланған; алайда, бұл қосымша реформалар әлі іске асырылмады. Қылмыстық жолмен алынған кірістер туралы 2002 жылғы (Cth) заңы ақшаны жылыстырумен айналысатын адамдарға қылмыстық жазалар белгілейді.

Балқан

Албаниядағы ұйымдасқан қылмыстық топтар бұрыннан-ақ есірткі саудасы, қару-жарақ және адам саудасы, адам тонау, кісі өлтіру және тағы басқа да заңсыз қызметтермен айналысып келді. Ондай қылмыскерлер заңнан қорғану және қолдан келген ақшаларын ақтап алу үшін Біріккен Араб Әмірліктеріне тартылды. БАӘ-де терроризмді қаржыландыру мен ақшаны жылысудың алдын алуға қатысты нормативтік құжаттар жетіспеді. Осының салдарынан, Албания және басқа Балқан елдерінен келген қылмыскерлер үшін қауіпті баспанаға айналды, олар Әмірліктерде тұрып, соттан жалтап, заңсыз істерін жалғастырды. Албания сияқты елдер үшін қиындықтар БАӘ-мен екіжақты экстрадиция шартының болмауынан туды. Албания билігі Әмірліктерден көптеген қылмыскерлерді экстрадициялауға тырысып, нәтижеге қол жеткізе алмады. Көбінесе, Перс шығанағы елдері осындай қылмыскерлерді экстрадициялаудан бас тартпайды, бірақ олар процесті олардың босатылуына дейін соза беретін еді.

Бангладеш

Бангладеште ақша жылыстатуға қарсы алғашқы заң – 2002 жылғы Ақша жылыстатуды болдырмау туралы заң. Ол 2008 жылғы Ақша жылыстатуды болдырмау туралы жарлықпен алмастырылды. Кейіннен бұл жарлық 2009 жылғы Ақша жылыстатуды болдырмау туралы заңмен жойылды. 2012 жылы үкімет оны қайтадан 2012 жылғы Ақша жылыстатуды болдырмау туралы заңмен алмастырды.

Заңның 2-бабына сәйкес, «Ақша жылыстату – (i) қылмыстық қызметтен түскен кірісті немесе қылмысқа қатысты мүлікті осы төмендегі мақсаттармен біліп тұрып, жылжыту, айырбастау немесе беру: (1) кірістің заңсыз сипатын, көзін, орналасқан жерін, меншігін немесе бақылауын жасыру немесе бүркемелеу; немесе (2) қылмыстық қызметке қатысқан кез келген адамға осындай қылмыстың заңдық салдарынан қашуға көмектесу; (ii) заңды немесе заңсыз жолмен алынған ақшаны немесе мүлікті шетелге контрабандалық жолмен әкету; (iii) қылмыстық кірісті шетелге аудару немесе Бангладешке әкелу, оның заңсыз көзін жасыру немесе бүркемелеу ниетімен; немесе (iv) осы Заң бойынша есеп беру талабын орындаудан қашу үшін қаржылық операцияларды жүзеге асыру; (v) қылмыстық қызмет жасауға немесе оған көмектесуге ынталандыру мақсатымен мүлікті жылжыту, айырбастау немесе беру; (vi) қылмыстық қызметтен түскен мүлікті біліп тұрып сатып алу, иелену немесе пайдалану; (vii) қылмыстық кірістің заңсыз көзін жасыру немесе бүркемелеу үшін әрекет ету; (viii) жоғарыда аталған қылмыстарға қатысу, олармен байланыс жасау, сөз байласу, әрекет ету, көмектесу, ынталандыру немесе кеңес беру». Осы заңсыз ақша пайдаланудың алдын алу үшін Бангладеш үкіметі Ақша жылыстатуды болдырмау туралы заңды қабылдады. Заңға соңғы рет 2009 жылы өзгерістер енгізілді және барлық қаржы институттары осы заңды сақтайды. Бүгінгі күні Бангладеш Банкі осы заң бойынша 26 нұсқаулық шығарды. Ақша жылыстатудың алдын алу үшін банкирлер келесі шараларды орындауы керек: Жаңа шот ашқанда, шот ашу нысаны клиент туралы барлық ақпаратпен толыққан болуы керек. KYC дұрыс толтырылуы тиіс. Клиенттің операцияларын түсіну үшін Транзакция профилі (ТП) міндетті. Қажет болған жағдайда, клиенттің келісімімен ТП жаңартылуы керек. Ұлттық жеке куәліктің көшірмесімен бірге барлық қажетті құжаттар жиналуы керек. Күдікті операциялар байқалса, филиалдың Ақша жылыстатуды бақылау жөніндегі маманына (BAMLCO) хабарлау керек және тиісінше Күдікті операция туралы есеп (STR) толтырылуы керек. Кассалық бөлім операциялар туралы хабардар болуы керек. Кез келген шотқа күрт үлкен сома ақша түсіп қалса, назар аудару керек. Мұндай операция жасаған клиенттен тиісті құжаттар талап етілуі керек. Ақша жылыстатудың тағы бір жолы – құрылымдық схемалар, артық немесе жетіспейтін есеп-фактуралар. Сыртқы валюта бөлімі бұл мәселені мұқият қарауы керек. Егер бір шотта бір күні 1 миллион такадан астам операция жүргізілсе, оны қолма-қол ақша операциялары туралы есепте (CTR) көрсету керек. Барлық банк қызметкерлері 26 нұсқаулықты оқып, оларды пайдалануы керек.

In terms of section 2, "Money Laundering means – (i) knowingly moving, converting, or transferring proceeds of crime or property involved in an offence for the following purposes: (1) concealing or disguising the illicit nature, source, location, ownership or control of the proceeds of crime; or (2) assisting any person involved in the commission of the predicate offence to evade the legal consequences of such offence; (ii) smuggling money or property earned through legal or illegal means to a foreign country; (iii) knowingly transferring or remitting the proceeds of crime to a foreign country or remitting or bringing them into Bangladesh from a foreign country with the intention of hiding or disguising its illegal source; or (iv) concluding or attempting to conclude financial transactions in such a manner so as to reporting requirement under this Act may be avoided;(v) converting or moving or transferring property with the intention to instigate or assist for committing a predicate offence; (vi) acquiring, possessing or using any property, knowing that such property is the proceeds of a predicate offence; (vii) performing such activities so as to the illegal source of the proceeds of crime may be concealed or disguised; (viii) participating in, associating with, conspiring, attempting, abetting, instigate or counsel to commit any offences mentioned above." To prevent these Illegal uses of money, the Bangladesh government has introduced the Money Laundering Prevention Act. The Act was last amended in the year 2009 and all the financial institutes are following this act. Till today there are 26 circulars issued by Bangladesh Bank under this act. To prevent money laundering, a banker must do the following:
While opening a new account, the account opening form should be duly filled up by all the information of the customer. The KYC must be properly filled. The Transaction Profile (TP) is mandatory for a client to understand his/her transactions. If needed, the TP must be updated at the client's consent. All other necessary papers should be properly collected along with the National ID card. If any suspicious transaction is noticed, the Branch Anti Money Laundering Compliance Officer (BAMLCO) must be notified and accordingly the Suspicious Transaction Report (STR) must be filled out. The cash department should be aware of the transactions. It must be noted if suddenly a big amount of money is deposited in any account. Proper documents are required if any client does this type of transaction. Structuring, over/ under invoicing is another way to do money laundering. The foreign exchange department should look into this matter cautiously. If any account has a transaction over 1 million taka in a single day, it must be reported in a cash transaction report (CTR). All bank officials must go through all the 26 circulars and use them.

Канада

1991 жылы Канадада қылмыстық жолмен алынған кірістер (ақшаны жылысу) туралы заң күшіне енді. Бұл заң FATF-тің бұрынғы 40 ұсынысын заңдық күшке енгізу мақсатында, қаржы секторында жазбаларды жүргізу және клиенттерді сәйкестендіру талаптарын белгіледі. Осы шаралар қылмыстық кодекс пен бақыланатын есірткілер және заттар туралы заңға сәйкес ақшаны жылысу қылмыстарын тергеуге және соттауға көмектесуге арналған. 2000 жылы қылмыстық жолмен алынған кірістер (ақшаны жылысу) туралы заңға өзгерістер енгізіліп, оның қолданылу аясы кеңейтілді. Сондай-ақ, ақшаны жылысуды ұлттық деңгейде бақылайтын FINTRAC атты қаржылық барлау бөлімі құрылды. 2001 жылдың желтоқсанында терроризмге қарсы заң аясында жасалған түзетулермен қылмыстық жолмен алынған кірістер (ақшаны жылысу) туралы заңның қолданылу аясы тағы да кеңейтілді. Бұл түзетулердің мақсаты 9/11 оқиғасына жауап ретінде террористердің қаржыландыру көздерін және арналарын кесіп тастау арқылы террористік қызметтің алдын алу болды. Соның нәтижесінде қылмыстық жолмен алынған кірістер (ақшаны жылысу) туралы заң қылмыстық жолмен алынған кірістер (ақшаны жылысу) және терроризмді қаржыландыру туралы заң деп қайта аталды. 2006 жылдың желтоқсанында қылмыстық жолмен алынған кірістер (ақшаны жылысу) және терроризмді қаржыландыру туралы заңға тағы да өзгерістер енгізілді. Бұл өзгерістер, ішінара, FATF-тің Канададан ақшаны жылысу және терроризмді қаржыландыру заңнамасын қатаңдату туралы талаптарына жауап ретінде жасалды. Түзетулер клиенттерді сәйкестендіру, жазбаларды жүргізу және есеп беру талаптарын кеңейтті. Сонымен қатар, күдікті операциялар мен халықаралық электрондық ақша аударымдарын хабарлау, тәуекелдерді бағалау және осы тәуекелдерге қатысты жазбаша сәйкестік процедураларын енгізу міндеттері қосылды. Бұл өзгерістер құқық қорғау органдары арасында ақшаны жылысу және террористік қаржылық ақпаратты бөлісуді де жеңілдетті. Қазіргі таңда Канадада казинолар, ақша берумен айналысатын мекемелер, нотариустар, бухгалтерлер, банктер, бағалы қағаздар брокерлері, өмірді сақтандыру агенттіктері, жылжымайтын мүлік сатушылары және қымбат металдар мен тастармен сауда жасайтындар қылмыстық жолмен алынған кірістер (ақшаны жылысу) және терроризмді қаржыландыру туралы заңға сәйкес есеп беру және жазбаларды жүргізу міндеттемелеріне жатады. Дегенмен, соңғы жылдары казинолар мен жылжымайтын мүлік саласының өкілдері ақшаны жылысуға көмектесу және қолдау көрсету ісіне қатысқандары үшін сынға ұшырады, әсіресе Ванкуверде, ол "Ванкувер моделі" деп белгілі болды. Кейбір деректер бойынша, Ванкуверде жылына шамамен 1 миллиард долларға жуық ақша жылыстырылады.

In 1991, the Proceeds of Crime (Money Laundering) Act was brought into force in Canada to give legal effect to the former FATF Forty Recommendations by establishing record keeping and client identification requirements in the financial sector to facilitate the investigation and prosecution of money laundering offences under the Criminal Code and the Controlled Drugs and Substances Act. In 2000, the Proceeds of Crime (Money Laundering) Act was amended to expand the scope of its application and to establish a financial intelligence unit with national control over money laundering, namely FINTRAC. In December 2001, the scope of the Proceeds of Crime (Money Laundering) Act was again expanded by amendments enacted under the Anti Terrorism Act with the objective of deterring terrorist activity by cutting off sources and channels of funding used by terrorists in response to 9/11. The Proceeds of Crime (Money Laundering) Act was renamed the Proceeds of Crime (Money Laundering) and Terrorist Financing Act. In December 2006, the Proceeds of Crime (Money Laundering) and Terrorist Financing Act was further amended, in part, in response to pressure from the FATF for Canada to tighten its money laundering and financing of terrorism legislation. The amendments expanded the client identification, record keeping and reporting requirements for certain organizations and included new obligations to report attempted suspicious transactions and outgoing and incoming international electronic fund transfers, undertake risk assessments and implement written compliance procedures in respect of those risks. The amendments also enabled greater money laundering and terrorist financial intelligence sharing among enforcement agencies. In Canada, casinos, money service businesses, notaries, accountants, banks, securities brokers, life insurance agencies, real estate salespeople and dealers in precious metals and stones are subject to the reporting and record keeping obligations under the Proceeds of Crime (Money Laundering) and Terrorist Financing Act. However, in recent years, casinos and realtors have been embroiled in scandal for aiding and abetting money launderers, especially in Vancouver, which has come to be known as the "Vancouver Model". Some have speculated that approximately $1 Billion is laundered in Vancouver per year.

Еуропалық Одақ

Еуроодақтың ақша жылысуға қарсы директивасының (AMLD IV) төртінші нұсқасы 2015 жылғы 5 маусымда жарияланды, оның соңғы заңнамалық кезеңі Еуропалық Парламентте аяқталды. Бұл директива Еуроодақтың ақша жылысу заңдарын АҚШ заңдарымен жақындастырды, бұл екі құқығыш өңірде жұмыс істейтін қаржы институттары үшін пайдалы. Ақша жылысуға қарсы бесінші директива (5MLD) 2020 жылғы 10 қаңтарда күшіне енді, ол Еуропалық Одақтың АҚЖ/ҚТЖ (AML/CFT) жүйесіндегі AMLD IV директивасы қабылданғаннан кейін анықталған кемшіліктерді жойды. AMLD5 Еуроодақтың ақша жылысуға қарсы ережелерінің ауқымын кеңейтті. Алдын ала төленген карта индустриясы үшін клиенттің сәйкестігін тексеру шегі 250 евродан 150 евроға дейін төмендетілді. 150 евродан астам сомада ақша салымдары немесе аударымдар жасаған клиенттерді алдын ала төлем картасын шығарған компания анықтайды. АҚШ пен Еуроодақ арасындағы ақша жылысуға қарсы талаптардың үйлесімсіздігі, негізгі құқығыш өңірлердегі АҚЖ (KYC) бағдарламаларының компоненттерін стандарттауға тырысатын жаһандық институттардың құқықтық талаптарға сәйкестік жұмысын қиындатты. AMLD IV AMLD III-ге қарағанда тәуекелге негізделген тәсілді қабылдау арқылы ақша жылысуға қарсы режимдерді жақсырақ үйлестіруге мүмкіндік береді. 2019 жылғы 24 қаңтарда Еуропалық Комиссия ақша жылысу ережелерін бұзуға қарсы күрестің бір бөлігі ретінде он мүше мемлекетке ресми ескерту жіберді. Комиссия Германияға ресми хабарлама жолдады, бұл мемлекеттерге қарсы Еуроодақтың заңдық рәсімдерінің бірінші қадамы болды. Бельгия, Финляндия, Франция, Литва және Португалияға екінші қадам ретінде негізделген пікірлер жіберілді, бұл айыппұл салуға әкелуі мүмкін. Болгария, Кипр, Польша және Словакияға тағы да негізделген пікірлер жіберілді. Он елдің жауап беруіне екі ай мерзім берілді, әйтпесе сотқа жүгінеді. Комиссия 2017 жылғы 26 маусымда Еуроодақ елдеріне ақша жылысу мен терроризмді қаржыландыруға қарсы жаңа ережелерді қолдану мерзімін белгіледі. 2019 жылғы 13 ақпанда Комиссия Сауд Арабиясын, Панаманы, Нигерияны және басқа да құқығыш өңірлерді терроризмді қаржыландыру мен ақша жылысуға қатысты бақылаудың жеткіліксіздігіне байланысты қауіп төндіретін елдердің қара тізіміне қосты. Бұл тізім FATF тізімінен гөрі кеңірек. Сонымен қатар, Еуропалық Комиссия ақша жылысу мен терроризмді қаржыландыру бойынша жоғары тәуекелді елдердің тізімін жасады, оған: Ауғанстан, Иран, Ирак, Солтүстік Корея, Сирия, Уганда, Вануату және Йемен (2016 жылғы 20 қыркүйектен бастап), Тринидад және Тобаго (2018 жылғы 14 ақпаннан бастап), Пәкістан (2018 жылғы 2 қазаннан бастап), Багам аралдары, Барбадос, Ботсвана, Камбоджа, Гана, Ямайка, Маврикий, Моңғолия, Мьянма, Никарагуа, Панама және Зимбабве (2020 жылғы 1 қазаннан бастап) кіреді.

The fourth iteration of the EU's anti money laundering directive (AMLD IV) was published on 5 June 2015, after clearing its last legislative stop at the European Parliament. This directive brought the EU's money laundering laws more in line with the US's, which is advantageous for financial institutions operating in both jurisdictions. The Fifth Money Laundering Directive (5MLD) came into force on 10 January 2020, addressing a number of weaknesses in the European Union's AML/CFT regime that came to light after the enactment of the Fourth Money Laundering Directive AMLD IV). The AMLD5 increased the scope of the EU's AML regulations. It decreased the threshold of customer identity verification for the prepaid card industry from EUR 250 to EUR 150. The customers who deposit or transfer funds more than EUR150 will be identified by the prepaid card issuing company. Lack of harmonization in AML requirements between the US and EU has complicated the compliance efforts of global institutions that are looking to standardize the Know Your Customer (KYC) component of their AML programs across key jurisdictions. AMLD IV promises to better align the AML regimes by adopting a more risk based approach compared to its predecessor, AMLD III. On 24 January 2019, the European Commission sent official warnings to ten member states as part of a crackdown on lax application of money laundering regulations. The Commission sent Germany a letter of formal notice, the first step of the EU legal procedure against states. Belgium, Finland, France, Lithuania, and Portugal were sent reasoned opinions, the second step of the procedure which could lead to fines. A second round of reasoned opinions was sent to Bulgaria, Cyprus, Poland, and Slovakia. The ten countries have two months to respond or face court action. The commission had set a 26 June 2017 deadline for EU countries to apply new rules against money laundering and terrorist financing. On 13 February 2019, the Commission added Saudi Arabia, Panama, Nigeria and other jurisdictions to a blacklist of nations that pose a threat because of lax controls on terrorism financing and money laundering. This is a more expansive list than that of FATF. In addition, the European Commission has created a list of high risk countries on money laundering and terrorism financing, including: Afghanistan, Iran, Iraq, North Korea, Syria, Uganda, Vanuatu and Yemen (since 20 September 2016), Trinidad and Tobago (since 14 February 2018), Pakistan (since 2 October 2018), The Bahamas, Barbados, Botswana, Cambodia, Ghana, Jamaica, Mauritius, Mongolia, Myanmar, Nicaragua, Panama and Zimbabwe (since 1 October 2020).

Латын Америкасы

Латын Америкасында ақша жылысу жиі есірткі саудасымен байланысты және қылмыстық әрекеттермен, мысалы, қару-жарақ саудасымен, адам саудасымен, қорқытумен, шантажмен, контрабандамен және үкіметпен байланысты адамдардың жемқорлық әрекеттерімен, соның ішінде Латын Америкасында кең таралған пара алумен байланысты. Дамушы елдерде жемқорлық пен ақша жылысу арасында байланыс бар. Латын Американың экономикалық күші тез өсіп келеді, бірақ қолдаусыз, ал осы байлықтың көзі заңсыз және заңды түрде алынған табыс сияқты көрінеді. Ақша жылысу процесінің басты мақсаты – заңсыз капиталды жалпы экономикаға енгізіп, оны заңды тауарлар мен қызметтерге айналдыру. Ақша жылысу тәжірибесі заңсыз әрекеттер арқылы қол жеткізілген барлық нәрсені заңдастыру үшін түрлі арналарды пайдаланады. Сондықтан, бұл операция заңсыз жүзеге асырылатын елге байланысты әртүрлі техникаларды қолданады: Колумбияда есірткі саудасынан түскен миллиардтаған долларлар параллель валюта нарығынан контрабандалық тауарлар арқылы жылыстырылады. Орталық Америка елдерінде, мысалы, Гватемала мен Гондураста, тиісті заңнама мен ережелердің жетіспеуіне байланысты ақша жылысу көбейе түсуде. Коста-Рикада ақша жылысу белсенділігі айтарлықтай өсті, әсіресе ірі көлемде валюта контрабандасы және туризм саласындағы есірткі картельдерінің жылжымайтын мүлікке инвестициялауы арқылы. Сонымен қатар, Панамадағы Колон еркін аймағы ақша жылысу операцияларының орталығы болып табылады, онда ақша түрлі тауарларға айырбасталып, өндіріс бағасынан төмен бағамен сатылады, бұл капиталды жылдам қайтаруға мүмкіндік береді. Мексикада шетелге валюта контрабандасы, сондай-ақ электрондық аударымдар, мексикалық банктердегі аккредитивтер және параллель валюта нарығындағы операциялар жиі қолданылады. Кариб теңізі елдерінде ақша жылысу қауіпті мәселе болып қала береді. Атап айтқанда, Антигуа, Доминикан Республикасы, Ямайка, Сент-Винсент және Гренадиндерде. АҚШ-та ақша жылысуға қатысқан Доминикан Республикасының азаматтары Доминикан Республикасына 10 000 доллардан аз сомада жіберілген қаражатты аудару үшін жалған есімдерді пайдаланатын компанияларды қолданады. Сонымен қатар, Ямайкада шетелдегі телефон ставкалары арқылы миллиондаған долларлық активтерді жылысу фактілері анықталды. Француз теңізден тыс аумақтарында мыңдаған күдікті операциялар тіркелді. Аруба сияқты еркін сауда аймақтары ақша жылысу үшін танымал орындар болып табылады. Оффшорлық банк орталықтары, құпия шоттар және туристік кешендер – заңсыз ақшаны жылыстыру арналары. Казинолар ақша жылысумен айналысатын ұйымдарды әлі де қызықтырады. Аруба, Нидерланд Антильдері, Кайманаралы, Колумбия, Мексика, Панама және Венесуэла жуушылардың қолданатын стратегияларына байланысты аймақтағы басымдық елдер болып саналады.

In Latin America, money laundering is mainly linked to drug trafficking activities and to having connections with criminal activity, such as crimes that have to do with arms trafficking, human trafficking, extortion, blackmail, smuggling, and acts of corruption of people linked to governments, such as bribery, which are more common in Latin American countries. There is a relationship between corruption and money laundering in developing countries. The economic power of Latin America increases rapidly and without support, these fortunes being of illicit origin having the appearance of legally acquired profits. With regard to money laundering, the ultimate goal of the process is to integrate illicit capital into the general economy and transform it into licit goods and services. The money laundering practice uses various channels to legalize everything achieved through illegal practices. As such, it has different techniques depending on the country where this illegal operation is going to be carried out:

In Colombia, the laundering of billions of dollars, which come from drug trafficking, is carried out through imports of contraband from the parallel exchange market. In Central American countries such as Guatemala and Honduras, money laundering continues to increase in the absence of adequate legislation and regulations in these countries. Money laundering activities in Costa Rica have experienced substantial growth, especially using large scale currency smuggling and investments of drug cartels in real estate, within the tourism sector. Furthermore, the Colon Free Zone in Panama, continues to be the area of operations for money laundering where cash is exchanged for products of different nature that are then put up for sale at prices below those of production for a return fast of the capital. In Mexico, the preferred techniques continue to be the smuggling of currency abroad, in addition to electronic transfers, bank drafts with Mexican banks and operations in the parallel exchange market. Money Laundering in the Caribbean countries continues to be a serious problem that seems to be very dangerous. Specifically, in Antigua, the Dominican Republic, Jamaica, Saint Vincent and the Grenadines. Citizens of the Dominican Republic who have been involved in money laundering in the United States, use companies that are dedicated to transferring funds sent to the Dominican Republic in amounts of less than $10,000 under the use of false names. Moreover, in Jamaica, multimillion dollar asset laundering cases were discovered through telephone betting operations abroad. Thousands of suspicious transactions have been detected in French overseas territories. Free trade zones such as Aruba, meanwhile, remain the preferred areas for money laundering. The offshore banking centers, the secret bank accounts and the tourist complexes are the channels through which the launderers whiten the proceeds of the illicit money. Casinos continue to attract organizations that deal with money laundering. Aruba and the Netherlands Antilles, the Cayman Islands, Colombia, Mexico, Panama and Venezuela are considered high priority countries in the region, due to the strategies used by the washers.

Өңірдегі экономикалық әсер

Ақшаны жылысу практикасы, басқа экономикалық және қаржылық қылмыстармен қатар, дамушы елдердің көпшілігінің экономикалық және саяси құрылымдарына еніп, саяси тұрақсыздыққа және экономикалық керітартпаға алып келеді. Ақшаны жылысу қаржы қызметтері саласы үшін әлі де маңызды мәселе болып табылады. Латын Америкасындағы ақшаны жылысу оқиғаларының шамамен 50%-ын қаржы секторындағы ұйымдар хабарлаған. PwC-нің 2014 жылғы жаһандық экономикалық қылмыстар туралы сауалнамасына сәйкес, Латын Америкасында жауап берушілердің тек 2,8%-ы монополияға қарсы және бәсекелестік заңнамасы бойынша оқиғаларға тап болғанын мәлімдеді, ал әлем бойынша жауап берушілердің 5,2%-ы осыған ұшыраған. Ақшаны жылысудың өнеркәсіптік дамыған елдердің қаржылық мінез-құлқына және макроэкономикалық көрсеткіштеріне әсер ететіні дәлелденді. Бұл елдерде ақшаны жылысудың макроэкономикалық салдары бірнеше арна арқылы жүзеге асырылады. Осылайша, ақшаны жылысу экономикалық саясатты жасауды қиындатады. Қылмыстық қызметтен түскен қаражат айналымдағы банкноттар мен монеталар арқылы жылыстырылады деп есептеледі. Ақшаны жылысу активтердің салыстырмалы бағаларында диспропорционалды өзгерістерге әкеледі, бұл ресурстардың тиімсіз бөлінуіне алып келеді; демек, экономикалық өсуге теріс әсер етуі мүмкін, ал ақшаны жылысу экономикалық өсудің төмендеуімен байланысты. АҚШ-тың Есірткі құпиясын бақылау кеңсесінің бағалауынша, тек сол елде есірткі сатудан түскен табыс жылына шамамен 57 миллиард долларды құрайды, ал осы операциялардың көпшілігі қолма-қол ақшамен жүзеге асырылады.

Оңтүстік Африка

Оңтүстік Африкада Қаржылық барлау орталығы туралы заң (2001 жылғы) және одан кейінгі өзгерістер Қаржылық барлау орталығына (FIC) ақша жылысумен күресу жөніндегі міндеттерді арттырды.

Біріккен Араб Әмірліктері

Біріккен Араб Әмірліктері ұзақ жылдардан бері заңсыз қаржы ағыны мен жемқорлықтың орталығы ретінде белгілі. Елдегі көптеген бизнес, жылжымайтын мүлік және қаржылық операциялардың басым бөлігі қандай да бір заңбұзушылықты қамтиды. Сонымен қатар, әлемнің түкпір-түкпірінен келген бірнеше жемқор және қылмыстық тұлғалар Әмірліктер арқылы немесе олардан қызмет етеді, олардың ішінде еуропалық ақша жылыстырушылар, нигериялық жемқорлар, Шығыс Африка алтын контрабандашылары, Ауғанстандық соғыс лордтары және тағы да басқалары бар. Тіпті БАӘ патшалық отбасының мүшелерінің де кейбір жағдайларда офшорлық активтермен байланысы бар. Дегенмен, 2022 жылы БАӘ Қаржылық іс-қимыл жөніндегі жұмыс тобының (FATF) «сұр тізіміне» ену қаупіне тап болды. Бұл тізім ақша жылыстыру мен терроризмді қаржыландыруға қарсы күресте «стратегиялық кемшіліктері» бар елдерді анықтайды. 2022 жылдың 4 наурызында FATF БАӘ-ні күшейтілген бақылауға алынған елдердің «сұр» тізіміне қосты. 2020 жылдың сәуірінде Әмірліктер ақша жылыстыру қызметі туралы ескерту алды, онда FATF БАӘ-нің осы мәселе бойынша жүргізген қудалауларының шектеулі болуын «алаңдатарлық жағдай» деп бағалады. 2021 жылдың қараша айында топ Әмірліктерден есеп алды, ол сұр тізімнен құтылу үшін қажетті деңгейге жетпеді. Ирландияның Тұрғын үй департаменті министр Дарра О'Брайенді «БАӘ-нің Даниэль Кинаханмен қарым-қатынасын ең қатаң түрде сұрауға» шақырды. Кинахан ағалары – Кинахан картелінің негізін қалаушы Кристи Кинаханның ұлдары, ол ұзақ жылдар бойы Ұлыбритания, Ирландия және Еуропаға есірткі мен қару-жарақ контрабандасымен айналысты. Бірнеше жыл бойы Кинахан басшылығы Дубайда тұрды, онда Дэниел өзін «кәсіби бокс индустриясындағы белгілі бизнесмен» деп қорғап, ұйымдасқан қылмысқа қатысы бар екенін жоққа шығарды. Panorama жеңілдіруіне сәйкес, Дэниел бокс индустриясында MTK арқылы жұмыс істеді және сонымен бірге Дубайдан Еуропаның ең ірі ақша жылыстыру, есірткі трафигі және қылмыстық топтардың орындалу желілерін басқарды. Министр О'Брайеннің өкілі «адам құқықтарына құрмет көрсету Ирландияның сыртқы саясатының негізгі қағидасы» деді, министрдің 2022 жылдың наурызында Дубайға Сент-Патрик күніне сапар кезінде Дэниелдің Дубайда болуы және қызметіне қатысты алаңдаушылықтарды көтеретіні туралы сұраққа жауап бергенде. Еуропалық Одақ 2022 жылдың желтоқсанында БАӘ-ні ақша жылыстырудың қара тізіміне енгізді. Бұл ЕО Әмірліктерді «ақша жылыстыруға қарсы күресте стратегиялық кемшіліктері бар, терроризмді қаржыландыруға қарсы күресте стратегиялық кемшіліктері бар» жоғары тәуекелді мемлекет деп санайтынын білдіреді. Бұл қадам Кинахан ұйымдасқан қылмыс тобына (KOCG) қарсы күрес аясында жасалды және билікті Кинахан картелінің мүшелеріне қарсы белсенді шаралар қабылдауға итермелеуі күтілуде.

The United Arab Emirates has long been known as a hub of illicit financial flows and corruption. A large number business, real estate and financial transactions of the country majorly involve some sort of illegal activity. Moreover, several corrupt and criminal actors from across the world operate through or from the Emirates, including European money launderers, Nigerian kleptocrats, East African gold smugglers, Afghan warlords and others. Even the royal family members of the UAE are often known to be associated with certain cases of offshore holdings. However, in 2022, the UAE fell into a risk of being named in the Financial Action Task Force (FATF) "grey list". The list defines nations determined to have "strategic deficiencies" in combating money laundering and terrorist financing. On 4 March 2022, FATF placed the UAE in its 'grey' list of countries that are subject to increased monitoring. In April 2020, the Emirates had been warned of its money laundering activities, where FATF called the UAE's limited prosecutions on the issue a "concern". In November 2021, the group received a report from the Emirates, which did not reach much of the thresholds required for avoid the grey list. The Irish Department of Housing urged minister Darragh O'Brien to "ask in the strongest terms for the UAE to account for its relationship to Daniel Kinahan" a drug kingpin charged along with his brother, Christopher Kinahan in 2018 by the High Court of controlling and managing the daily drug operations in Ireland. The Kinahan brothers are sons of the Kinahan Cartel founder, Christy Kinahan Senior, who smuggled drugs and firearms into the UK, Ireland, and mainland Europe for long. For several years, the Kinahan leadership had been residing in Dubai, where Daniel denied his involvement in organized crime by defending himself as a ‘high profile businessman in the professional boxing industry'. According to Panorama investigation, Daniel has operated in the boxing industry through MTK and simultaneously operated Europe's biggest money laundering, drug trafficking, and gangland executions networks from Dubai. A spokesperson for minister O'Brien said, "respect for human rights is a cornerstone of Ireland's foreign policy," when asked if the minister would raise the concerns regarding Daniel's presence and operations in Dubai on his visit in March 2022 for St Patrick's Day. The European Union placed the UAE on its money laundering blacklist, in December 2022. It implied that the EU considers the Emirates a high risk nation that presents "strategic deficiencies in the anti money laundering countering the financing of terrorism regimes". The move was taken amid the conflict against the Kinahan Organised Crime Group (KOCG), and was expected to push the authorities to take proactive measures against members of the Kinahan cartel.

Валюталық бюролар

Ұлыбританиядағы барлық валюта айырбастау бюролары осы елдің Салық және кеден органдарында тіркелген, және олар әрбір орналасқан жері үшін сауда лицензиясын шығарады. Біріккен Корольдіктегі валюта айырбастау бюролары мен ақша жіберушілер, мысалы, Western Union бөлімшелері "реттелетін секторға" жатады және 2007 жылғы Ақшаны жылыстату туралы ережелерге сәйкес болуға міндетті.

Ernst & Young Global Limited компаниясы

Ұлыбританиялық Ernst & Young бухгалтерлік фирмасының бұрынғы серіктесі Амджад Рихан, Дубайдағы Kaloti Jewellery International компаниясының ақша жылыстыру және алтын контрабандасы әрекеттерін хабарлауға тырысқаннан кейін қызметтен алынды. Рихан "Kaloti Мароккодан контрабанда арқылы шығарылған алтынмен сауда жасап отырғанын" айтқан. Бірақ ол бұл мәселені хабарлағаннан кейін, Дубай үкіметтік органы DMCC оған және оның фирмасына артық қысым көрсетуге ұмтылды. 2021 жылы Ernst & Young Риханнан 10,8 миллион доллар өтемақы талап етіп, сегіз жылға созылған сот процесінен бас тартты.

Америка Құрама Штаттары

АҚШ-та ақша жылуды тоқтатуға қатысты көзқарас әдетте екі бағытқа бөлінеді: алдын алу (нормативтік-құқықтық) шаралар және қудалау шаралары.

Алдын алу

АҚШ қаржы жүйесіне кіруден бұрын қаражатын тазалауға тырысатын ақшаны тоқтату мақсатында, АҚШ Конгресі 1970 жылдан бастап «Банк құпиясы туралы заң» (BSA) деп белгіленген бірнеше заңдарды қабылдады. АҚШ Кодексінің 31-тарауының 5311-5332-тарауларында қамтылған бұл заңдар, қазіргі анықтама бойынша банктер, кредиттік карта компаниялары, өмірді сақтандыру компаниялары, ақша беру қызметтерін жүзеге асыратын кәсіпорындар және бағалы қағаздар брокерлері сияқты кең ауқымдағы ұйымдарды қамтиды. Олар АҚШ Қаржы министрлігіне белгілі бір мәмілелер туралы хабарлауға міндетті. Белгілі бір сомадан асатын қолма-қол ақша операциялары «Валюта операциялары туралы есеп» (CTR) арқылы хабарлануы керек, онда мәмілені жасаған адам және ақшаның көзі көрсетіледі. Заң бастапқыда 5 000 АҚШ долларынан жоғары сомадағы барлық мәмілелерді хабарлауды талап еткен, бірақ есеп берудің өте жоғары деңгейіне байланысты шекті сома 10 000 АҚШ долларына дейін көтерілді. АҚШ әлемдегі белгілі бір шектен жоғары барлық қолма-қол ақша операцияларын хабарлауды талап ететін сирек елдердің бірі, бірақ кейбір кәсіпорындар осы талаптан босатылуы мүмкін. Сонымен қатар, қаржы институттары «күдікті» деп санайтын мәмілелер туралы «Күдікті әрекет туралы есеп» (SAR) арқылы хабарлауға міндетті, яғни қаражаттың қылмыстық жолмен алынғаны немесе қылмыстық жолмен алынған қаражатты жасыру үшін қолданылғаны, BSA талаптарын орындаудан жалтарту үшін жасалғаны, немесе белгілі бір бизнес мақсаты немесе заңды мақсатқа қызмет етпейтіні, немесе институттың қылмыстық әрекеттерді жеңілдету үшін пайдаланылып жатқаны белгілі немесе күдік тудыратын мәмілелерді хабарлауға тиіс. Клиенттердің BSA-ны айналып өту әрекеттері, әдетте, 10 000 АҚШ долларынан төмен сомада ақшалай салымдарды бөліп, оларды әртүрлі күндерде немесе әртүрлі орындарда сақтау арқылы жасалатын әрекеттер де заңды бұзу болып табылады. Бұл есептер арқылы құрылған қаржы деректер базасын АҚШ-тың қаржылық барлау бөлімі – Қаржылық қылмыстарды қадағалау желісі (FinCEN) басқарады, ол Вирджиния штатының Вена қаласында орналасқан. Есептер АҚШ-тың қылмыстық тергеушілеріне, сондай-ақ әлемдегі басқа FIU-ларға қолжетімді, ал FinCEN осы есептерді компьютерлік талдау жүргізеді. BSA қаржы институттарынан клиенттерге тиісті сақтықпен қарауды талап етеді, бұл «клиентіңізді білу» (KYC) деп белгіленеді. Бұл клиенттің шын атынан есепшот ашылғанын қамтамасыз ету үшін жеткілікті сәйкестендіруді алуды және клиенттің шоттары арқылы өтетін ақшаның күтілетін сипаты мен көзін түсінуді қамтиды. Жеке банктік шоттары бар және шетелдік мемлекеттік лауазым иелері сияқты басқа клиенттерге күшейтілген тиісті сақтық шаралары қолданылады, өйткені заң бойынша осы шоттар ақшаны тазалау үшін жоғары тәуекелге ие. Барлық шоттар тұрақты бақылауда болады, онда банктердің ішкі бағдарламалық жасақтамасы мәмілелерді тексеріп, белгілі бір параметрлерден тыс мәмілелерді қолмен тексеру үшін белгілейді. Егер қолмен тексеруден мәміленің күдікті екені анықталса, институт күдікті әрекет туралы есеп беруі керек. Қатысушы салалардың реттеуші органдары қаржы институттарының BSA-ға сәйкес келуін қамтамасыз етуге жауапты. Мысалы, Федералды резерв және Валюта бақылау кеңсесі банктерді үнемі тексеріп отырады және талаптарды орындамаған жағдайда азаматтық айыппұл салуға немесе қылмыстық қудалауға жолдама беруге болады. Бірқатар банктер BSA талаптарын орындамағандары үшін айыппұл төлеген және сотталған. Ең танымал мысал – Вашингтондағы Риггс Банкі, ақшаны тазалауды тиісінше қадағаламағаны үшін, әсіресе шетелдік саяси тұлғаларға қатысты, қудаланып, іс жүзінде банкротқа ұшырады. BSA-дан басқа, АҚШ елдің шекарасы арқылы валюта қозғалысын бақылайды, жеке тұлғалардан 10 000 АҚШ долларынан асатын қолма-қол ақшаны тасымалдаған жағдайда «Халықаралық валюта немесе ақша құралдарын тасымалдау туралы есеп» (CMIR) нысаны арқылы хабарлауды талап етеді. Сонымен қатар, автомобиль сатушылар сияқты 10 000 АҚШ долларынан астам ақша алған кәсіпорындар ақшаның көзін көрсету үшін 8300 нысанын Ішкі кіріс қызметіне ұсынуы керек. 2010 жылғы 1 қыркүйекте Қаржылық қылмыстарды қадағалау желісі «АҚШ Банкіне қарсы» ісіне сілтеме жасай отырып, «бейресми құндылық беру жүйелері» туралы кеңес берді. АҚШ-та ақшаны тазалауға қарсы (AML) ережелердің салдары бар. Бұл күтпеген салдарлардың бірі – FinCEN-нің «тәуекелді кәсіпорындардың» тізімін жариялауы, көптеген адамдардың пікірінше, ақша беру қызметтерін жүзеге асыратын кәсіпорындарды әділсіз жазалады. Бұл тізімді жариялау және одан кейін банктердің ақша беру қызметтерін жүзеге асыратын кәсіпорындарды жаппай тәуекелден қорғауы «Operation Choke Point» деп аталады. Қаржылық қылмыстарды қадағалау желісі АҚШ-тағы заңсыз ақша тазалауға қарсы күресу үшін Географиялық бақылау бұйрығын шығарды. Бұл АҚШ-тағы жылжымайтын мүлікті сатып алуда қолма-қол ақшамен төлем жасаған компаниялардың нақты иелерін анықтауды талап етеді.

In an attempt to prevent dirty money from entering the U. S. financial system in the first place, the United States Congress passed a series of laws, starting in 1970, collectively known as the Bank Secrecy Act (BSA). These laws, contained in sections 5311 through 5332 of Title 31 of the United States Code, require financial institutions, which under the current definition include a broad array of entities, including banks, credit card companies, life insurers, money service businesses and broker dealers in securities, to report certain transactions to the United States Department of the Treasury. Cash transactions in excess of a certain amount must be reported on a currency transaction report (CTR), identifying the individual making the transaction as well as the source of the cash. The law originally required all transactions of US$5,000 or more to be reported, but due to excessively high levels of reporting the threshold was raised to US$10,000. The U. S. is one of the few countries in the world to require reporting of all cash transactions over a certain limit, although certain businesses can be exempt from the requirement. Additionally, financial institutions must report transaction on a Suspicious Activity Report (SAR) that they deem "suspicious", defined as a knowing or suspecting that the funds come from illegal activity or disguise funds from illegal activity, that it is structured to evade BSA requirements or appears to serve no known business or apparent lawful purpose; or that the institution is being used to facilitate criminal activity. Attempts by customers to circumvent the BSA, generally by structuring cash deposits to amounts lower than US$10,000 by breaking them up and depositing them on different days or at different locations also violates the law. The financial database created by these reports is administered by the U. S.'s Financial Intelligence Unit, called the Financial Crimes Enforcement Network (FinCEN), located in Vienna, Virginia. The reports are made available to U. S. criminal investigators, as well as other FIU's around the globe, and FinCEN conducts computer assisted analyses of these reports to determine trends and refer investigations. The BSA requires financial institutions to engage in customer due diligence, or KYC, which is sometimes known in parlance as know your customer. It includes obtaining satisfactory identification to assure that the account is in the customer's actual name and understanding the expected nature and source of the money that flows through the customer's accounts. Other customers, such as those with private banking accounts and those of foreign government officials, are subjected to enhanced due diligence because the law deems that those accounts are at a higher risk for money laundering. All accounts are subject to ongoing monitoring, in which internal bank software scrutinizes transactions and flags for manual inspection those that fall outside specific parameters. If a manual inspection reveals that the transaction is suspicious, the institution should file a Suspicious Activity Report. The regulators of the industries involved are responsible to ensure that the financial institutions comply with the BSA. For example, the Federal Reserve and the Office of the Comptroller of the Currency regularly inspect banks, and may impose civil fines or refer matters for criminal prosecution for non compliance. A number of banks have been fined and prosecuted for failure to comply with the BSA. Most famously, Riggs Bank, in Washington D. C., was prosecuted and functionally driven out of business as a result of its failure to apply proper money laundering controls, particularly as it related to foreign political figures. In addition to the BSA, the U. S. imposes controls on the movement of currency across its borders, requiring individuals to report the transportation of cash in excess of US$10,000 on a form called Report of International Transportation of Currency or Monetary Instruments (known as a CMIR). Likewise, businesses, such as automobile dealerships, that receive cash in excess of US$10,000 must file a Form 8300 with the Internal Revenue Service, identifying the source of the cash. On 1 September 2010, the Financial Crimes Enforcement Network issued an advisory on "informal value transfer systems" referencing United States v. Banki. In the United States, there are perceived consequences of anti money laundering (AML) regulations. These unintended consequences include FinCEN's publishing of a list of "risky businesses", which many believe unfairly targeted money service businesses. The publishing of this list and the subsequent fall out, banks indiscriminately de risking MSBs, is referred to as Operation Choke Point. The Financial Crimes Enforcement Network issued a Geographic Targeting Order to combat against illegal money laundering in the United States. This means that title insurance companies in the U. S. are required to identify the natural persons behind companies that pay all cash in residential real estate purchases over a particular amount in certain U. S. cities.

Қылмыстық жазалар

Ақшаны жылыстату АҚШ-та 1986 жылғы Ақшаны жылыстатуды бақылау туралы заңнан бастап қылмыстық құқық бұзушылық болып саналады. АҚШ Кодексінің 18-тарауының 1956-бабында баяндалған заң, жеке тұлғаларға «белгіленген заңсыз қызметтер» (БЗҚ) деп аталатын нақты қылмыстардан түскен қаражатпен қаржылық операциялар жасауға тыйым салады. Заңға сәйкес, жеке тұлға транзакция жасағанда қаражаттың көзін, меншігін немесе бақылауын жасыру ниетімен әрекет етуі керек. Ақша сомасының ең төменгі шегі жоқ және транзакцияның ақшаны жасыруға сәтті аяқталғаны талап етілмейді. «Қаржылық операция» кеңінен анықталған, ол қаржы институтын немесе тіпті кәсіпорынды қамтымайды. Ақшаның көзін, меншігін, орналасқан жерін немесе бақылауын жасыру ниетімен бір адамнан екінші адамға ақша беру, заң бойынша қаржылық операция болып есептеледі. АҚШ-та қаржылық операция жасамай немесе оны жасыру ниеті болмаса, ақшаны иелену қылмыс болып табылмайды. Ақшаны жылыстатудан басқа, АҚШ Кодексінің 18-тарауының 1957-бабында баяндалған заңға сәйкес, БЗҚ-дан түскен 10 000 АҚШ долларынан астам соманы жұмсауға тыйым салынған, егер жеке тұлға оны жасыруды қаласа да, қаламаса да. Бұл ақшаны жылыстатуға қарағанда жеңіл жазаланады және ақшаны жылыстату туралы заңнан өзгеше, ақшаның қаржы институты арқылы өтуін талап етеді. 1988 жылғы Есірткіге қарсы күрес заңы қаржы институтының анықтамасын кеңейтіп, автомобиль сатушылары және жылжымайтын мүлікті сатумен айналысатын қызметкерлер сияқты кәсіпорындарды қамтыды және оларға ірі валюталық операциялар туралы есеп беруді міндеттеді. Бұл заңға сәйкес, 3000 доллардан астам ақша құралдарын сатып алатын адамдардың жеке басын тексеру талап етілді. 1992 жылғы Аннунцио Уайли ақшаны жылыстатуға қарсы заңы BSA бұзушылықтары үшін санкцияларды күшейтті, «Күдікті әрекет туралы есептерді» енгізді және бұрын қолданылған «Қылмыстық жолдама нысандарын» жойды, банктік аударымдарды тексеру және тіркеуді міндеттеді және Банктік құпия туралы заң жөніндегі консультативтік топты (BSAAG) құрды. 1994 жылғы Ақшаны жылыстатуды болдырмау заңы банктік мекемелерге оқытуды қайта қарауды және жақсартуды, ақшаны жылыстатуды тексеру процедураларын әзірлеуді, істерді құқық қорғау органдарына жіберу процедураларын қайта қарауды және жақсартуды міндеттеді, валюталық операцияларды есеп беру процесін жеңілдетті, әрбір ақша қызметтерін ұсынатын кәсіпорынды (АҚҚ) меншік иесі немесе бақылаушы тұлға тіркеуі керек, әрбір АҚҚ ұсынған қаржылық қызметтерге байланысты агенттер ретінде әрекет етуге уәкілетті кәсіпорындардың тізімін жүргізуі керек, тіркелмеген АҚҚ-ны басқаруды федералдық қылмыс деп таныды және штаттарға АҚҚ-ға қатысты бірыңғай заңдарды қабылдауды ұсынды. 1998 жылғы Ақшаны жылыстату және қаржылық қылмыстар стратегиясы туралы заң банктік мекемелерге сарапшылар үшін ақшаны жылыстатуға қарсы оқытуды әзірлеуді міндеттеді, Қаржы министрлігі мен басқа агенттіктерден «Ұлттық ақшаны жылыстату стратегиясын» әзірлеуді талап етті, «Жоғары қарқынды ақшаны жылыстату және онымен байланысты қаржылық қылмыстар аймағын» (ЖҚАҚА) құрды, бұл аймақтағы құқық қорғау күшін федералдық, штаттық және жергілікті деңгейде шоғырландыру үшін арнайы жұмыс тобын құрды. ЖҚАҚА аймақтары географиялық тұрғыдан анықталуы мүмкін немесе өнеркәсіптік секторда, қаржы институтында немесе қаржы институттары тобында ақшаны жылыстатумен күресу үшін құрылуы мүмкін. 2004 жылғы Ақпараттық реформа және терроризмге қарсы күрес заңы Банктік құпия туралы заңға толықтырулар енгізіп, Қаржы министріне белгілі бір қаржы институттарына шетелге электрондық аударымдар туралы есеп беруді талап ететін ережелерді бекітуді міндеттеді, егер министр бұл есеп беру «ақшаны жылыстатуға/терроризмді қаржыландыруға қарсы күресте қажет» деп шешсе («Ақшаны жылыстатуға/Терроризмді қаржыландыруға қарсы күрес AML/CFT»).

Money laundering has been criminalized in the United States since the Money Laundering Control Act of 1986. The law, contained at section 1956 of Title 18 of the United States Code, prohibits individuals from engaging in a financial transaction with proceeds that were generated from certain specific crimes, known as "specified unlawful activities" (SUAs). The law requires that an individual specifically intend in making the transaction to conceal the source, ownership or control of the funds. There is no minimum threshold of money, and no requirement that the transaction succeeded in actually disguising the money. A "financial transaction" has been broadly defined, and need not involve a financial institution, or even a business. Merely passing money from one person to another, with the intent to disguise the source, ownership, location or control of the money, has been deemed a financial transaction under the law. The possession of money without either a financial transaction or an intent to conceal is not a crime in the United States. Besides money laundering, the law contained in section 1957 of Title 18 of the United States Code, prohibits spending more than US$10,000 derived from an SUA, regardless of whether the individual wishes to disguise it. It carries a lesser penalty than money laundering, and unlike the money laundering statute, requires that the money pass through a financial institution. The Anti Drug Abuse Act of 1988 expanded the definition of financial institution to include businesses such as car dealers and real estate closing personnel and required them to file reports on large currency transaction. It required verification of identity of those who purchase monetary instruments over $3,000. The Annunzio Wylie Anti Money Laundering Act of 1992 strengthened sanctions for BSA violations, required so called "Suspicious Activity Reports" and eliminated previously used "Criminal Referral Forms", required verification and recordkeeping for wire transfers and established the Bank Secrecy Act Advisory Group (BSAAG). The Money Laundering Suppression Act from 1994 required banking agencies to review and enhance training, develop anti money laundering examination procedures, review and enhance procedures for referring cases to law enforcement agencies, streamlined the currency transaction report exemption process, required each money services business (MSB) to be registered by an owner or controlling person, required every MSB to maintain a list of businesses authorized to act as agents in connection with the financial services offered by the MSB, made operating an unregistered MSB a federal crime, and recommended that states adopt uniform laws applicable to MSBs. The Money Laundering and Financial Crimes Strategy Act of 1998 required banking agencies to develop anti money laundering training for examiners, required the Department of the Treasury and other agencies to develop a "National Money Laundering Strategy", created the "High Intensity Money Laundering and Related Financial Crime Area" (HIFCA) Task Forces to concentrate law enforcement efforts at the federal, state and local levels in zones where money laundering is prevalent. HIFCA zones may be defined geographically or can be created to address money laundering in an industry sector, a financial institution, or group of financial institutions. The Intelligence Reform & Terrorism Prevention Act of 2004 amended the Bank Secrecy Act to require the Secretary of the Treasury to prescribe regulations requiring certain financial institutions to report cross border electronic transmittals of funds, if the Secretary determines that reporting is "reasonably necessary" in "anti money laundering /combatting financing of terrorists (Anti Money Laundering/Combating the Financing of Terrorism AML/CFT)."