Кіріспе

Электрлік және оптикалық кабельдерге арналған халықаралық стандарт.

Халықаралық стандарт ISO/IEC 11801 «Ақпараттық технологиялар — Тұтынушылардың үй-жайлары үшін арналған жалпы кабельдік жүйелер» аналогтық және ISDN телефониясы, әртүрлі деректерді тарату стандарттары, ғимараттарды басқару жүйелері, зауыттық автоматтандыру сияқты кең ауқымды қолданыстарға жарамды, жалпы мақсаттағы телекоммуникациялық кабельдік жүйелерді (құрылымдық кабельдер) белгілейді. Ол Халықаралық стандарттау ұйымы (ISO) және Халықаралық электротехникалық комиссия (IEC) ISO/IEC JTC 1/SC 25/WG 3 тарапынан жарияланады. Стандартта теңгерілген мыс кабельдері мен оптикалық талшық кабельдері қарастырылады. Стандарт коммерциялық үй-жайларда қолдануға арналған, ол бір ғимараттан немесе кампустағы бірнеше ғимараттан тұруы мүмкін. Ол 3 км-ге дейін, 1 км² кеңсе алаңына және 50-ден 50 000 адамға дейін сыйымды үй-жайлар үшін оптимизацияланған, бірақ осы шектен тыс орналымдарға да қолданылуы мүмкін. 2017 жылдың қараша айында коммерциялық, үй және өнеркәсіптік желілерге қойылатын талаптарды біріктіретін маңызды жаңарту жарық көрді.

OM5

OM5 талшығы 850–953 нм диапазонында 4–16 тасымалдаушыны (40G=4λ×10G, 100G=4λ×25G, 400G=4×4λ×25G) SWDM мультиплексілеу арқылы кең жолақты қолданулар үшін жасалған.

7-санат

F класындағы арна және 7 категориядағы кабель D класы/5e және E класы/6 категорияларымен кері үйлесімді. F класы E класына қарағанда тораптық және жүйелік шуға қатысты тіпті қатаң талаптарға ие. Осы мақсатта жеке сым жұптарына және кабельдің өзіне қосымша қорғаныш қосылды. Қалқандалмаған кабельдер EMI-ден қорғану үшін бұралу сапасына сенеді. Бұл тығыз бұралуды және мұқият бақыланатын конструкцияны қамтиды. 7 категориядағы сияқты, әр жұпқа жеке қалқан орнатылған кабельдер көбінесе қалқанға тәуелді болғандықтан, олардағы жұптардың бұралуы ұзақ болады. 7 категориядағы кабель стандарты 2002 жылы бекітілді және негізінен 10 гигабит Ethernet-ті 100 метрлік мыс кабель арқылы қолдау үшін енгізілді. Ол бұрынғы стандарттар сияқты төрт бұрмаланған мыс сым жұбынан тұрады және GG45 электр жалғауыштармен немесе 600 МГц дейінгі тарату жиіліктеріне арналған TERA жалғауыштармен қосылады. Дегенмен, 2006 жылы 8P8C жалғауышын қолдана отырып, 10 Гбит/с жылдамдықты қамтамасыз ету үшін Ethernet үшін 6A категориясы ратификацияланды. Осы мақсатта пайдаланылмаған, бірақ ұқсас кабельдер мен жалғауыштарды араластырудан сақтану қажет, себебі бұл сигналдың нашарлауына әкелуі мүмкін. Активті жабдықтар мен желілік карталарды өндіретін көптеген компаниялар GG45, ARJ45 немесе TERA емес, мыс кабельдердегі 10 гигабит Ethernet өнімдері үшін 8P8C қолдауын таңдады. Сондықтан 6 категориясының спецификациясы осы қолдануға рұқсат беру үшін 6A категориясына қайта қарастырылды; демек, өнімдерге EA кластың арнасы қажет (яғни, 6A категориясы). 2019 жылдан бастап F класының (7 категориясы) арнасын қолдайтын жалғауыштары бар кейбір жабдықтар енгізілді. Алайда, 7 категориясы TIA/EIA ұйымдарынан мойынды алмады.

7А санаты

FA класындағы (F класындағы кеңейтілген) арналар мен 7A категориясындағы кабельдер, ISO 11801 нұсқасының 2-ші нұсқасының 2-ші түзетуімен (2010 ж.) енгізілген, 1000 МГц-ке дейінгі жиіліктерде анықталады, олар CATV (862 МГц) қоса алғанда, көптеген қолданулар үшін жарамды. FA класының мақсаты болашақта 40 гигабит Ethernet: 40GBASE T стандартын қолдау мүмкіндігі болды. Модельдеу нәтижелері 40 гигабит Ethernet 50 метрге дейін, ал 100 гигабит Ethernet 15 метрге дейін қолдау көрсетуі мүмкін екенін көрсетті. 2007 жылы Пенсильвания мемлекеттік университетінің зерттеушілері 32 нм немесе 22 нм микросхемалар 100 метр қашықтықта 100 гигабит Ethernet стандартын қолдауға мүмкіндік береді деп болжады. Алайда, 2016 жылы IEEE 802.3bq жұмыс тобы 2000 МГц жиілікке дейін жобаланған 8-санаттағы кабельдеуде 25GBASE T және 40GBASE T стандарттарын анықтайтын 3-өзгертуді бекітті. Осылайша, FA класы 40G Ethernet стандартын қолдамайды. 2017 жылғы мәліметтер бойынша, FA класының (7A категориясы) арнасын қолдайтын коннекторлары бар ең бір құрылғы да жоқ. 7A категориясы TIA/EIA стандартында мойындалмайды.

Бұралған жұптардың қысқартулары

Е қосымша, "Теңгерілген кабельдердің аббревиатуралары", қорғалмаған және қорғалған теңгерілген жұпталған кабельдердің нақты құрылымын көрсету жүйесін ұсынады. Ол үш әріпті пайдаланады – U (қорғалмаған), S (тоқылған қалқандау) және F (фольгалы қалқандау) – екі бөліктен тұратын аббревиатураны xx/xTP нысанында құру үшін, мұнда бірінші бөлік кабельдің жалпы қалқандау түрін, ал екінші бөлік жеке кабель элементтерінің қалқандауын көрсетеді. Көбінесе қолданылатын кабель түрлері: U/UTP (қорғалмаған кабель); U/FTP (жалпы қалқансыз жеке жұптардың қалқандалуы); F/UTP, S/UTP немесе SF/UTP (жеке қалқандаусыз жалпы қалқан); және F/FTP, S/FTP немесе SF/FTP (жеке фольгалы қалқандаумен жалпы қалқан).

Нұсқалар

ISO/IEC 11801:1995 (1-басылым)
ISO/IEC 11801:2000 (1.1-басылым) – 1-басылым, 1-түзету
ISO/IEC 11801:2002 (2-басылым)
ISO/IEC 11801:2008 (2.1-басылым) – 2-басылым, 1-түзету
ISO/IEC 11801:2010 (2.2-басылым) – 2-басылым, 2-түзету
ISO/IEC 11801 1:2017, 1:2017/Cor 1:2018, 2:2017, 3:2017, 3:2017/Amd 1:2021, 3:2017/Cor 1:2018, 4:2017, 4:2017/Cor 1:2018, 5:2017, 5:2017/Cor 1:2018, 6:2017, 6:2017/Cor 1:2018 (2023 жылғы жағдай бойынша, бұл жиынтық қолданыста.)