Ашық ауадағы іздестіру: Хабар қораптарының құпиясы
Letterboxing (hobby)
🔍 Letterboxing – сыртқы ойын, бағдарлау, өнер және жұмбақтарды біріктіреді! Жасырын жәшіктерді іздеңіз, резеңке штамптармен алмасыңыз, табыстарыңызды тіркеңіз!
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Сыртқы хобби
Outdoor hobby
Хат жәшігі – бағдарлау, өнер және жұмбақтарды шешу элементтерін біріктіретін ашық ауадағы хобби. Хат жәшіктерін жасыратындар кішкентай, ауа райына төзімді жәшіктерді көпшілікке қолжетімді жерлерге (мысалы, саябақтарға) тығып, оларды табу туралы ақпаратты баспа каталогтарда, бірнеше веб-сайттарда немесе ауызша тарату арқылы бөліседі. Әрбір хат жәшігінде жазба кітапшасы және резеңке мөр болады, ол әдетте қолмен жасалған немесе арнайы тапсырыспен дайындалған. Тапқан адамдар хат жәшігінің мөрін өздерінің жеке кітапшасына басып, хат жәшігінің "қонақтар кітабына" немесе "күнделік кітабына" өздерінің жеке мөрінің іздерін қалдырады – бұл жәшікті тапқандықтарының куәлігі және басқа хат жәшігі іздеушілеріне кім келгенін хабарлау үшін жасалады. Көптеген хат жәшігін іздеушілер өздерінің тапқан жәшіктерінің санын мұқият есептеп сақтайды.
Letterboxing is an outdoor hobby that combines elements of orienteering, art, and puzzle solving. Letterboxers hide small, weatherproof boxes in publicly accessible places (like parks) and distribute clues to finding the box in printed catalogs, on one of several web sites, or by word of mouth. Individual letterboxes contain a notebook and a rubber stamp, preferably hand carved or custom made. Finders make an imprint of the letterbox's stamp in their personal notebook, and leave an impression of their personal signature stamp on the letterbox's "visitors' book" or "logbook" — as proof of having found the box and letting other letterboxers know who has visited. Many letterboxers keep careful track of their "find count".
Тарих
Хат жәшіктерінің пайда болуы 1854 жылы Англияның Девон графтығындағы Дартмурға дейін жетеді. Уильям Кроссинг өзінің «Дартмурға арналған нұсқаулықта» Дартмурдың танымал жетекшісі (Джеймс Перрот) 1854 жылы солтүстік бөлігіндегі Кранмир тоғанына келушілердің визит карточкалары үшін бөтелке қойғанын жазды. Осыдан бастап, бау-бақшадағы саяхатшылар жол бойындағы қораптарға хат немесе открытка қалдыра бастады (кейде өздеріне, кейде дос немесе туысына жіберіледі) – сондықтан «letterboxing» атауы пайда болды. Осы орынды тапқан келесі адам пошта карточкаларын жинап, оларды жіберетін. 1938 жылы Кроссингтің есіне арналған тақташа мен пошта жәшігі оңтүстік Дартмурдағы Дак бассейніне орнатылды. Дартмурдың алғашқы пошта жәшіктері соншалықты алыс және жақсы жасырылған еді, оларды тек ең табанды саяхатшылар ғана таба алатын, ал хат үйге жеткенге дейін апталар өтетін. 1970 жылға дейін бау-бақшада оннан аспайтын мұндай орындар болды, әдетте ең қол жетімсіз жерлерде. Алайда, пошта жәшіктері көбінесе салыстырмалы түрде қолжетімді жерлерде орналастырылды. Нәтижесінде, қорапқа хат немесе открытка қалдыру дәстүрі ұмытылды. «100 клуб» мүшелігіне Дартмурдан кем дегенде 100 пошта жәшігін тапқан кез келген адам қабылдануы мүмкін. «100 клуб» пошта жәшіктерінің орналасқан жерлеріне қатысты ақпаратты жыл сайынғы каталогта жариялайды. Бірақ кейбір пошта жәшіктері туралы ақпарат «ауыз сөзбен» таралады және олардың орналасқан жері туралы мәліметті тек қорапты орналастырған адамнан ғана алуға болады. Кейбір ақпаратты басқа пошта жәшіктерінен немесе интернеттен табуға болады, бірақ бұл көбінесе «100 клуб» немесе каталог жоқ Дартмурдан басқа жерлердегі пошта жәшіктері үшін тән. Letterboxing танымал спорт түріне айналды, мыңдаған саяхатшылар «қорап іздеуге» жиналады. Дартмурдың кейбір аймақтарында бұл әсіресе балалар арасында танымал, ал кейбір қиын қораптар мен қиын жерлер тәжірибелі ересектерге көбірек сәйкес келеді. Пошта жәшіктерін Ұлыбританияның басқа аймақтарында, соның ішінде Солтүстік Йоркширдің құрғақ далаларында да табуға болады және олар бүкіл әлемге тарады. Шотландиялық суретші Алек Финлей әлемнің түрлі аймақтарында, соның ішінде Йоркшир мүсіндер паркінде резеңке мөрмен басылған өлеңдері бар пошта жәшіктерін орналастырды. АҚШ-та letterboxing-ке қызығушылық 1998 жылдың сәуірінде Smithsonian журналында жарияланған мақаладан бастау алды деп есептеледі. Төмендегі терминологияның көп бөлігі АҚШ-тағы letterboxing-ке қатысты және Ұлыбританиядағы letterboxing-ке беймәлім. 2000 жылдары геокэшинг сияқты ұқсас қызметтің танымалдылығының артуы letterboxing-ке де қызығушылықты арттырды. Америкалық пошта жәшіктері туралы ақпарат бірнеше веб-сайттарда жарияланады.
The origin of letterboxing can be traced to Dartmoor, Devon, England in 1854. William Crossing in his Guide to Dartmoor states that a well known Dartmoor guide (James Perrott) placed a bottle for visiting cards at Cranmere Pool on the northern moor in 1854. From this hikers on the moors began to leave a letter or postcard inside a box along the trail (sometimes addressed to themselves, sometimes a friend or relative)—hence the name "letterboxing". The next person to discover the site would collect the postcards and post them. In 1938 a plaque and letterbox in Crossing's memory were placed at Duck's Pool on southern Dartmoor. The first Dartmoor letterboxes were so remote and well hidden that only the most determined walkers would find them, allowing weeks to pass before the letter made its way home. Until the 1970s there were no more than a dozen such sites around the moor, usually in the most inaccessible locations. Increasingly, however, letterboxes have been located in relatively accessible sites and today there are thousands of letterboxes, many within easy walking distance of the road. As a result, the tradition of leaving a letter or postcard in the box has been forgotten. Membership of the "100 Club" is open to anyone who has found at least 100 letterboxes on Dartmoor. Clues to the locations of letterboxes are published by the "100 Club" in an annual catalogue. Some letterboxes however remain "word of mouth" and the clues to their location can only be obtained from the person who placed the box. Some clues may also be found in other letterboxes or on the Internet, but this is more commonly for letterboxes in places other than Dartmoor, where no "100 Club" or catalogue exist. Letterboxing has become a popular sport, with thousands of walkers gathering for 'box hunts' and while in some areas of Dartmoor it is particularly popular amongst children, some of the more difficult to find boxes and tougher terrain are better suited to more experienced adults. Letterboxes can be found in other areas of the United Kingdom including the North York Moors and have spread all over the world. The Scottish artist Alec Finlay has placed letterboxes with rubber stamp circle poems at locations around the world, including Yorkshire Sculpture Park. Interest in letterboxing in the U. S. is generally considered to have started with a feature article in the Smithsonian magazine in April 1998. Much of the terminology below is associated with letterboxing in the US and would be unfamiliar to UK letterboxers. The growing popularity of the somewhat similar activity of geocaching during the 2000s has increased interest in letterboxing as well. Clues to American letterboxes are commonly published on several different websites.
Жиналыстар
Хат жәшіктерімен айналысушылар іс-шаралар ұйымдастырады, олар әдетте кездесулер немесе жиындар деп аталады. Алғашқы хат жәшігі кездесуі Дартмур аймағында өтті, қазір олар жылына екі рет "сағатты ауыстыру күндері" (наурыз және қазан айларында) ұйымдастырылады. АҚШ-тағы жиындар көбінесе паркте немесе үлкен топқа жиналуға және хат жәшіктерін алмасуға (жекелеген мөрлер мен/немесе жеке саяхатшылар мөрлерін алмасу), сондай-ақ әңгімелесуге және жәшіктер туралы идеяларды талқылауға қолайлы кеңістігі бар жерлерде өткізіледі. АҚШ-тағы жиындарда әдетте бір күндік арнайы "Іс-шара мөрі" болады. Кейбір жиындарда қатысушылар үшін жаңа жәшіктер жасалып немесе сыйға беріліп, оларды сол жиынға келгендер таба алады. Солтүстік Америкадағы алғашқы жиын 1999 жылдың қараша айында Вермонт штатының Киллингтон қаласындағы Лонг Трейл қонақ үйінде өтті.
Letterboxers organize events, usually called meets or gatherings. The first letterbox meet was held on Dartmoor, and they are now held twice yearly on "clock change days" (in March and October). Gatherings in the US are usually at parks or places with enough space for a large group of letterboxers to meet up and do exchanges (exchanging of personal stamps and/or personal travelers), as well as talk and discuss box ideas. Gatherings in the US usually have a special, one day "Event stamp." At some gatherings, boxes are created or donated to be planted nearby specifically for the gathering attendees to find. The first gathering in North America was held in November, 1999, at The Inn at Long Trail in Killington, Vermont.
Іздеу
Квест – қоғамда немесе географиялық жерде ойналатын ойын. Алғаш рет АҚШ-та пайда болған, ол хат қораптарына ұқсас, онда іздер қазына іздеу сияқты мөрленген қораптарға апарады. Квест 1854 жылы Джеймс Перрот Англияның Дартмур аймағындағы Кранмир тоғанына қазына қорабын орналастырғаннан бастау алды. Уақыт өте келе бұл хобби кеңіректе тарады, қазір Дартмур және оның төңірегінде 5000-нан астам қазына табылған. Виталь Комьюнитиз (Vital Communities) атты коммерциялық емес ұйым 1995 жылы Вермонт штатының Уайт Ривер Джанкшн қаласында Valley Quest бағдарламасын жер туралы білім беру мақсатында құрды. Valley Quest аймақтың ерекше жерлерін картаға түсіріп, бөліседі. Мектептер, скауттар, тарихи қоғамдар және басқа да ұйымдар жасаған 200-ден астам квест Вермонт және Нью-Гэмпшир штатында бар. Квест басқа да аймақтарға тарады. Массачусетс штатының Хингхам қаласында Оңтүстік жағалау квесттері бағдарламасы, сондай-ақ Нью-Гэмпширдің Кин қаласында және Мартас Виньярдта (Martha's Vineyard) бағдарламалар жұмыс істейді.
Questing is a game played across a community or geographic place. Originally coined in the USA, it is similar to the concept of letterboxing where clues lead to sealed boxes to be found in a type of treasure hunt. Questing originated with the placing of a treasure box at Cranmere Pool in Dartmoor, England, by James Perrott in 1854. Over time, the hobby spread, and there are now more than 5,000 treasures to be found in and around Dartmoor. Vital Communities, a non profit organization in White River Junction, Vermont established the Valley Quest program as a sense of place education program in 1995. Valley quests map and share the Upper Valley region's special places. Created by school groups, scout groups, historical societies and others, there are now over 200 quests across Vermont and New Hampshire. Questing has spread to other communities, too. There is a South Shore Quests program in Hingham, Massachusetts along with programs in Keene, New Hampshire and on Martha's Vineyard.