Кіріспе

Канадалық журналист және спортшы (1879–1936)

Льюис Эдвин Марш (17 ақпан 1879 – 4 наурыз 1936) – канадалық спортшы және төреші, сондай-ақ Канададағы спорт журналистикасының негізін қалаушылардың бірі. Ол 43 жыл бойы «Торонто Стар» газетінде жұмыс істеді.

Ерте өмір және спорт

Марш Онтарионың Кэмпбелфорд қаласында дүниеге келді және тоғыз жасқа дейін сол жерде өмір сүрді, содан кейін отбасымен бірге Онтарионың Торонто қаласына көшіп барды. Спортшы ретінде Марштың алғашқы құмарлығы – желкендесу болды, және өмірі бойы ол түрлі спорттармен айналысты. 21 жасында ол регбиге қызығушылық танытты және Торонтодағы үздік командалардың қатарында, соның ішінде Торонто Аргонавттарымен ойнады. Марш өте жақсы спринтер болған, бірде Канада және Олимпиада чемпионы Роберт Керрді 120 ярдтық кедергілермен жүгіруде жеңіп шықты. Ол Том Лонгботты қолдады және оны 1908 жылғы Лондондағы жазғы Олимпиада ойындарына бірге ертіп барды. 1914 жылдың мамыр айында Марш Торонтодан Гамильтон, Онтариоға және кері қарай ұшқан алғашқы жолаушылар ұшағында болды. Осы шамада ол Нью-Йорк штатының Льюистон қаласынан Онтарио штатының Куинстон қаласына Ниагара өзенінен жүзіп өтіпті. Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде Марш Канада экспедициялық корпусындағы Канадалық гранадерлер гвардиясының офицері болды, 1916 жылы CEF 180-ші (спортшылар) батальонына қатысты. Ол Францияда 87-ші батальонмен (Канадалық гранадирлер гвардиясы) қысқа мерзім қызмет етті, содан кейін жүрек ауруына байланысты Канадаға қайтарылды. Әскери қызметте майор шеніне жетті.

Спорт төрешісі

Марш өз дәуірінің ең үздік бокс және хоккей төрешілерінің бірі болды. Ол сонымен қатар кәсіби күресте де төрешілік жасады. 1921 жылы Торонтода өткен кездесуде Марш 30 минуттық көрсетілістен кейін күресшілерді таңқалдырып, оларға көріністі тоқтатып, нағыз күреске түсу уақыты келгенін айтты. Бокс төрешісі ретінде де ол осындай көзқарас танытты. Мыңдаған жекпе-жек барысында Марш күресшілерден белсенділік танытуды талап етуден тартынбады. Ол Ұлттық хоккей лигасының төрешісі болды және Стэнли кубогы плей-офф ойындарында төрешілік жасады. 40 жасында дәрігерлер оған төрешілік қызметтен бас тартуды кеңес берді. Марш НХЛ-де соңғы рет 1929 жылғы плей-оффта қатысты. 1920 жылдардың соңында ол кішкентай сыртқы гидропландармен жарысқа қызығушылық танытты, оларды ол «теңіз блохалары» деп атады. Торонтодағы ең табысты «теңіз блохалары» жарыскерлерінің бірі – болашақ «Торонто Көлжапырағы» иесі Гарольд Баллард болды. 1929 жылы Торонтоға апта сайын кәсіби күрес келе бастағанда, Марш оқырмандарына бастапқыда-ақ бұл кездесулер нағыз жарыстар емес, көрсетілімдер екенін мәлімдеді. 1935 жылы ол кәсіби күресті сипаттау үшін «спорттық ойын-сауық» терминін енгізді – бұл термин кейіннен, елу жылдан соң, сәл өзгертілген түрінде кеңінен танымал болды. Оның ең жақын достарының бірі – Торонто күрес және бокс промоутері Джек Коркоран болды.