Кіріспе
Американдық епископ Генри Бидлмен Баском (1796–1850) – 1850 жылы сайланған Оңтүстік метедост епископтық шіркеуінің американдық епискобы. Ол сонымен қатар, атқарушы пастор, рухани жетекші және христиан уағыздаушысы ретінде, АҚШ Өкілдер палатасының капелланы, редактор, жоғары оқу орнының оқытушысы және діни басшы ретінде де көзге түсті.
Henry Bidleman Bascom (1796–1850) was an American Bishop of the Methodist Episcopal Church, South, elected in 1850. He also distinguished himself as a circuit rider, pastor and Christian preacher; as chaplain to the U. S. House of Representatives; and as an editor, a college academic, and a denominational leader.
Ерте өмір және білім
Француз хугеноттары мен басктардан тараған Генри Бидлман Баском 1796 жылдың 27 мамырында Нью-Йорк штатының Делавэр округіндегі Хэнкок қаласында дүниеге келді. Ол 1634 жылы Массачусетс шығанағындағы колонияға келген және кейін Коннектикут штатындағы Виндзор қаласын негіздеген Томас Баскомның ұрпағы еді. Бидлмен есімі Генридің анасының әжесі Розанна Бидлменнің әулетінен келген. Генри Баском 1811 жылы отбасымен шекаралық аймаққа қоныс аударғаннан кейін, Пенсильванияның батысындағы методист епископальдық шіркеуіне қосылды.
Неке және отбасы
Баском 1839 жылдың 7 наурызында Нью-Йорк қаласында Элиза Ван Антверпенге үйленді.
Министрлік
Екінші Ұлы ояну кезінде, метист шіркеуі шекарада кеңейіп жатқанда, жаңа адамдар уағыз айтуға қабылданды. Баском формальды білімі аз болғанымен, Жазмышты жақсы білетін, шешен сөйлейтін адам болып танылды; ол 1813 жылы он жеті жасында уағыз айтуға рұхсат алды және Методисттік епископтық шіркеуінің Огайо жылдық конференциясы оны сынаққа қабылдады. Пастор Баском шекаралық аймақтарды аралап, кең аумақтағы сирек қоныстарға сапар шекті. Мысалы, бір жылы ол 400 рет уағыз айтып, 12,10 доллар жалақы алды. Ол көп ұзамай өнерлі уағыз айтушы ретінде танымал болды. Оның уағыз айту стилі Огайодағы көптеген адамдарға тым әсем болып көрінді, сондықтан 1816 жылы ол Теннессиге ауыстырылды. Ол 1822 жылға дейін Кентуккиде қызмет етті, содан кейін Огайоға қайтып келді. Пастор Генри Бидлмен Баскомқа дінтану докторының құрметті атағы берілді.
Баском - уағызшы
Епископ Мэтью Симпсон өзінің "Методизмнің циклопедиясында" (1880) Рев. Генри Бидлмен Баскомның мінбердегі қызметі туралы былай жазды: "Бір кезде ол, әлдебір нәрсеге дейін, АҚШ-тағы ең танымал мінбер шешені болған. Оның уағыздары ұзақ болғанымен, адамдарды жалықтырмады. Олар зор күшпен дайындалғаны көрінеді. Көптеген жағдайларда, оның уағыздарын оқығанда, тірі сөйлеушінің шағылысы мен көтеріңкілігін сезіне алмайсыз. Ол өте әдемі сырт келбетімен және кең диапазонды, қуатты дауысымен ерекшеленген адам еді."
"At one point, he was perhaps the most popular pulpit orator in the United States. His sermons, though long, did not weary the people. They were evidently prepared with great care. As is often the case, in reading his sermons we miss the brilliancy and vivacity of the living speaker. He was a man of remarkably fine personal appearance, and had a voice of great compass and power."
Конгресс қазысы
1823 жылы Кентукки штатынан конгрессмен Генри Клей, сол кезде Өкілдер палатасының спикері, Баскомға АҚШ Өкілдер палатасының діни қызметкері лауазымын алды, онда ол 1824–1826 жылдары қызмет етті. Бір жолы Баском Балтимор қаласына сапар шекті, онда оның құйынтқан сөздері үлкен қызығушылық тудырды. Ол шешен, күшті есімдер мен әсем теңеулерді жиі қолданатын адам ретінде танымал болды.
Академиялық және редакциялық қызмет
Қасиетті Баском Пенсильвания штатының Юнионтаун қаласындағы Мэдисон колледжінің (1827–29 жж.) алғашқы президенті болып таңдалды. 1829–31 жылдары Американың колонизациялық қоғамының өкілі болып жұмыс істеді, Африкадағы Либерияға американдық бос афроамерикандықтарды қоныстандыруға көмектесті. 1832 жылы Баском Кентуккидегі ерте методистік мектеп – Аугуста колледжінде моральдық ғылымдар мен көркем әдебиет профессоры қызметіне қабылданды. Ол 1842 жылға дейін онда оқытты. Қасиетті Баском Кентукки штатының Лексингтон қаласындағы Трансильвания университетінің президенті болып сайланды (1842–49 жж.; ол тағы екі ұсыныстан бас тартқан). 1846 жылдан 1850 жылға дейін Рев. Баском «Оңтүстік методистік тоқсандық шолуын» (Southern Methodist Quarterly Review) редакциялады. Ол 1828 жылдан 1844 жылға дейінгі барлық М.Е. Бас конференциясына делегат болды.
Методистік шиғыры
Қасиетті Баском 1844 жылы М. Е. Бас конференциясында маңызды рөл атқарды, сол кезде деноминация құлдық мәселесі бойынша екіге бөлінді. Шіркеу, епископ Джеймс Осгуд Эндрюді құлдарын азат етуден бас тартқаны үшін қызметтен шеттетуге мәжбүр болды. Доктор Баском Оңтүстік мүшелерінің көпшіліктің бұл әрекетіне қарсы "азаматтардың наразылығын" жазды, бұл деноминацияның бөлінуі ретінде танылды. Ол келесі жылы Луисвиллде өткен конгреске қатысты, онда М. Е. шіркеуі, Оңтүстік құрылды. Баском оның есебін жазды. Баском шіркеудің екі тармағы арасындағы дауларды шешу үшін тағайындалған комиссияның төрағасы болып сайланды, бірақ ол Америка Азамат соғысы аяқталғаннан соң, 1939 жылға дейін қайта біріктірілмеді. Ол Оңтүстік шіркеуін қорғайтын "Методизм және құлдық; Солтүстік пен Оңтүстік арасындағы даулы басқа мәселелермен; Методисттік Е. шіркеуінің соңғы Бас конференциясының көпшіліктің манифестіне жауап ретінде, азшылықтың наразылығына жауап ретінде, Епископ Эндрю ісі бойынша" атты кітап жариялады (1845; Google Books-та тегін қолжетімді).
Епископ болып сайланды
Баском 1850 жылы Сент-Луисте Оңтүстік методист епископтық шіркеуінің Бас конференциясы тарапынан епископтыққа сайланды. Ол 1850 жылдың мамыр айында епископқа бекітілді, өліміне бірнеше ай қалғанда.
Өлім және жерлеу
Епископ Баском 1850 жылдың 8 қыркүйегінде Кентукки штатындағы Луисвилл қаласында қайтыс болды. Оның құрметіне Флоридадағы және Техастағы Баском елді мекендері аталған.
Өмірбаяндары
Хенкл, М. М., Епископ Баскомның өмірі, Нэшвилл, 1854 ж.