Кіріспе

Француз аристократы, дипломат және саясаткер Франсуа Бернард де Шовелин, Гросбуа графы (Парижде 1766 жылдың 29 қарашасында туған; 1832 жылдың 9 сәуірінде Парижде қайтыс болған), сондай-ақ Шовелин графы ретінде де танымал, француз аристократы, дипломат, парламентарий және либералдық реформатор болған.

Өмірбаян

Көрнекті әулеттің ұрпағы Шовелен әкесі Франсуа Клод де Шовеленнің ізімен патшаның гардеробының басшысы (Луи XVI үшін) болып, граф де Рошамбоның француз экспедициялық корпусында шайқасты. Дегенмен, аристократтық тегіне қарамастан, ол либералдық көзқарастармен тәрбиеленгендіктен француз революциясын қолдады. 1792 жылдың ақпан айында ол Герминье Фелисиен Жозефина Тавернье де Булонь де Магнанвиллға үйленді және Таллеран басшылығымен «Елшінің плащысы» (немесе Елшінің орынбасары) атағымен Сент-Джеймс сарайына жіберілді. Оның Лондондағы міндеті – Франция мен Австрия және Пруссия арасындағы болашақ соғыста британ үкіметін бейтарап болуға көндіру болды. Шовелен 1793 жылдың қаңтарында француз республикасынан жаңа өкілеттік құжаттарын алды және оларды табыс ету үшін британ патшасымен кездесу сұрады. Бірақ уақыт қолайсыз болды – француз конвенті Луи XVI-ны бір күн бұрын өлім жазасына кесті, ал ол бірнеше күннен кейін (21 қаңтарда) атқыланды. Шовеленге 1793 жылдың 1 ақпанына дейін Англиядан кетуге бұйрық берілді, себебі британдықтар соғысқа дайындалып жатты. Парижге оралғаннан кейін және жаңа үкіметке жақын болғаннан кейін Шовелен Флоренцияда француз елшісі болып тағайындалды, бірақ ол осы қызметте сәтсіз болды, өйткені Ұлы герцогты жаңа француз республикасын мойындауға көндіре алмады. Шовелен Парижге қайтарылып, Террор кезінде күдікті ретінде түрмеге қамалды. Алайда, ол Термидор реакциясы кезінде Робеспьер тұтқындалғаннан кейін босатылды (1794 жылдың 27 шілдесі). 1800 жылы ол Трибунатқа сайланды, ал 1804 жылдың ақпанында Ла-Лиз префекті болып тағайындалды. 1811 жылы Шовелен империя бароны атағын алып, Мемлекеттік кеңесші болып тағайындалды. 1812-1814 жылдары ол Каталонияны басқарды, Каталонияны император Наполеонның інісі Жозеф Бонапартқа, Испания королі етіп тағайындалғанға, көндіруі күтілді. 1816 жылы ол Депутаттар палатасына сайланды және баспасөз бостандығын және сайлау құқығын кеңейтуді қолдады. Ол көрнекті шешен ретінде танылды. Ол парламенттегі солшыл, республикалық және либералдық топтың маңызды тұлғаларының бірі болды. 1827 жылы ол қайтадан депутат болып сайланғанымен, қоғамдық істерге қатыспады және 1829 жылы отставкаға кетті. Содан кейін ол бұрынғы Сито аббаттығына көшіп, оны тұрғын үйге айналдырды. Ол үш жылдан кейін Парижде холерадан қайтыс болды.

Шавелин мен "Қызыл қайың"

Баронша Эммуска Орчидің "Қызыл пернель" романы мен оның жалғауларында, серияның көп бөлігінде Қызыл пернельдің басты қарсыласы – азамат Шаувелин, ол нақты маркиздің бейнесімен шала байланысты кейіпкер. Нақты және көркемдік Шаувелиндердің арасында кейбір ортақ белгілер болғанымен, Орчидің Шаувелиннің мансабы, мінезі және тарихы туралы бейнелеуі айқын түрде бұрмаланған.