Кіріспе
Американдық джаз диджейі (1951–2021)
Филип ван Норден Шаап (8 сәуір 1951 – 7 қыркүйек 2021) – американдық радио жүргізушісі, джазды хабар таратушы, тарихшы, архивист және продюсер ретінде маманданған. Ол 1970 жылы Колумбия университетінің WKCR радиосында джаз бағдарламаларын ұсына бастады және 1981 жылдан бастап 40 жыл бойы WKCR-де «Bird Flight» және «Traditions In Swing» бағдарламаларын жүргізді. Шаап өмірі бойында алты рет «Грэмми» сыйлығына ие болды.
Алғашқы жылдар
Шаап 1951 жылғы 8 сәуірде Нью-Йорк штатының Куинс қаласында дүниеге келген. Ол Холлис ауданында өскен, жалғыз бала, джазды ұнататын ата-анасының тәрбиесінде болған. Оның әкесі Уолтер Шаап, ерте заманғы джаз тарихшысы және дискограф. Анасы Марджори Вуд Шаап кітапханашы болып жұмыс істеген және классикалық піянода ойнайтын. Радклиф колледжінде ол Луи Армстронгтың пластинкаларын тыңдап, жүгері сабағынан жасалған түтін шегетін. Шааптың анасы христиан, ал әкесі еврей болған. 1956 жылғы тамызда Рэнделл аралындағы джаз фестивалінде анасымен сахна сыртында ол алғаш рет Бейсидің барабаншысы Джо Джонспен кездесті, ол Принс Робинсонды білуі туралы сұрады (МакКиннидің Cotton Pickers тобында бұрынғы тенор саксофонисі). Шаап бұл сұраққа жауап берген соң, Джонс оны бала күтіміне алуға ұсыныс жасады. Әкесі оны Джонстың Манхэттендегі пәтеріне апарып тастады, олар Басидің пластинкаларын қойып, бірге мультфильмдер қарады. "Бұл елде одан артық бұл музыканы білетін адам жоқ", - деді Макс Роуч 2001 жылы The New York Times газетіне берген сұхбатында. "Ол біз туралы өзімізден де жақсы біледі". Шаап студенттік кезінде бірнеше рет Grateful Dead тобының дыбыс режиссері болып жұмыс істеді, соның ішінде 1968 жылғы Колумбия университетіндегі наразылықтар кезінде. Ол Рассел Прокоптың Ellingtonia тобымен, Эдди Берефилд, Сонни Грир, Вик Диккенсон, Гарольд Эшби, Биг Ник Николас, Ронни Коул, Эдди Дурхам және "Док" Читаммен де жұмыс істеді. Сонымен қатар, ол Ли Кониц және Джо Олбани сияқты заманауи джаз әртістерін, сондай-ақ Перси Франс және Биг Джо Тернер сияқты блюз әртістерін шақырып концерттер ұйымдастырды.
Телерадио хабаршысы және мұрағатшы
1981 жылдан бастап Шаап WKCR радиосында екі бағдарлама жүргізді: таңертеңгі "Bird Flight" бағдарламасы, апта ішінде сағат 8:20-дан 9:30-ға дейін эфирге шығып, Чарли Паркердің музыкасына арналған. "Bird Flight" бағдарламасында Шаап Чарли Паркер туралы ұсақ-түйектерге қатысты сарапты талдаулар жасады ("салтанатты баритонымен"). Чарли Паркердің толық Диан Бенедетти жазбалары (10 винилдік пластинкадан немесе 7 CD-ден тұратын жинақ) 1990 жылы Mosaic компаниясы шығарды.
Білім беруші және жазушы
Шаап Колумбия университетінде және Рутгерс университетінде магистратура деңгейінде джаз сабақтарын оқытты, содан кейін Принстон университетінде және Джуллиард мектебінде ғылыми қызметін жалғастырды, сондай-ақ Линкольн орталығындағы Джаз бағдарламасы үшін ересектерге арналған джаз білімін жетілдіру бағдарламасын басқарды. Линкольн орталығындағы Джаз кураторы болғаннан кейін, ол Polygram (кейін Universal) және Sony сияқты жазба компаниялары үшін өндіріс, қайта жазу және мәтін жазу саласындағы табысты мансабынан бас тартты. Оның альбомдық мәтіндерінен басқа, Шаап 2005 жылы Уинтон Марсалис жазған «Джаз ABZ: Джаз портреттерінің A-Z жинағы» кітабына үлес қосты. 2009 жылы Шаап Терри Уолдоның «This is Ragtime» еңбегінің кеңейтілген қайта басылымын, Уинтон Марсалис жазған жаңа алғы сөзбен, «Jazz at Lincoln Center Library Editions» баспасынан шығарды.
Құрмет белгілері мен басқа да мақтаулар
Шаап Американың джаз қоры директорлар кеңесінің кеңесші комитетінің көрнекті мүшесі болды. 2020 жылдың қазан айында Ұлттық өнер қоры (NEA) Шаапты 2021 жылдың 22 сәуірінде онлайн концертте және шоуда тойланған NEA Jazz Masters стипендиясының төрт иегерінің бірі деп жариялады. Өмір бойы жеткен жетістіктері үшін берілетін бұл құрметті өнерге елеулі үлес қосқан тұлғаларға тағайындайды. 2021 жылғы тағы үш иегері – Терри Лайн Каррингтон, Альберт "Тутти" Хит және Генри Тредгилл. Шаап 2009 жылы Курт Воннегут пен Дейв Солдаттың "Радио операсы" – "A Soldier's Story" шығармасында радио хабаршы рөлін ойнады. Ол Вуди Алленнің "Sweet and Lowdown" (1999) фильміндегі кейіпкеріне ұқсас болды. "Miles Ahead" (2015) көркем фильмінде Дон Чидл сомдаған Майлз Дэвис WKCR радиосына қоңырау шалып, Фил Шааппен эфирде Шааптың музыкалық таңдауы мен Дэвистің музыкасына жасаған түсіндірмелері туралы әңгімелеседі.