Кіріспе
Лига Венета (;; аббр. LV), толық атауы – Лига Венета по Сальвини Премьер, Венето аймағындағы белсенді аймақтық саяси партия. Венециандық национализм мен фискалдық федерализмді қолдайтын идеологиясы бар LV 1979 жылы «Римнен алыс, Еуропаға жақын» ұранымен құрылды және Солтүстік Италиядағы осы сипаттағы алғашқы партия болды, ол Умберто Боссидің Ломбардия Лигасынан бес жыл бұрын құрылды. LV 1991 жылы «Солтүстік Лигасының» (LN) құрылтайшы «ұлттық» бөлімдерінің бірі болды және 2020 жылдан бері Венетодағы «Сальвини Премьері Лигасының» (LSP) аймақтық бөлімі болып табылады. «Солтүстік Лигасы» мен «Лига» партияларымен ұзақ уақыт байланыста болғанына қарамастан, LV-ның идеологиялық ерекшеліктері бар және ол орталықтанған бағытты ұстанады. 2010 жылғы аймақтық сайлауда LV 35,2% дауыспен Венетодағы ең ірі партия болды, ал LV-нің Лука Заиясы, сондай-ақ «Азаттық халқы» партиясының қолдауымен, 60,2% дауыспен Венето президенті болып сайланды. 2015 жылғы аймақтық сайлауда «Заия тізімі» де қатысқан LV-нің үлесі 40,9%-ға жетті, ал кейбір шағын партиялардың қолдауына сүйенген Заия 50,1% дауыспен қайта сайланды. 2020 жылғы аймақтық сайлауда LV-нің екі тізімі үлесін 61,5%-ға дейін арттырды және Заия 76,8% дауыспен үлкен артықшылықпен қайта сайланды. Заия партияның жетекші тұлғасы болса, Альберто Стефани партия хатшысы болып қызмет етеді. Тағы бір жетекші мүше – партияның консервативті қанатынан шыққан Лоренцо Фонтана, ол 2022 жылдан бері Италияның депутаттар палатасының спикері болып табылады.
Өмірбаян
Венециялық идентиті мен Венециялық ұлтшылдығының бастауы Венеция Республикасында немесе Венециялық Республикада жатыр, ол 697 жылдан 1797 жылға дейін он бір ғасыр бойы сақталды және әлемдегі алғашқы заманауи республикалардың бірі болды. 1866 жылы Венетоның Италияға қосылуынан кейін, әсіресе Бірінші дүниежүзілік соғыстан кейін Венецияның автономиясын талап етулер саяси спектрдің сол және оң жақтарынан көтерілді. Алғашқы венетистердің қатарында Италия Республикалық партиясының депутаттар палатасының мүшесі Гидо Бергамо және Италия Халық партиясының мүшесі Италико Коррадино Каппеллотто болды. Каппеллотто алғашқы толыққанды венетистік партияны – «Сент-Марк Арыстаны» партиясын құрды, ол 1921 жылғы жалпы сайлауда Тревизо провинциясында 6,1% дауыс жинады. Венетистік идеялар 1960 жылдары қайта жанданды, осы кезде Венециялық аймақтық автономиялық қозғалыс (MARV) Италия Конституциясында көрініс тапқан қарапайым аймақтарды (Венетоны қоса алғанда) құру үшін күш салды. 1970 жылы қарапайым аймақтар құрылды. Одан бері Венето шағын кәсіпорындарға негізделген жаңа өндіріс моделінің арқасында қарқынды экономикалық өсімді бастан өткерді. Римдегі итальян үкіметінің тиімсіздігі мен бюрократиясының ауырлығы, сондай-ақ солтүстік аймақтардан түскен салықтардың жемқор және артта қалған оңтүстік аймақтарға үлкен көлемде даму көмегі ретінде жұмсалуы, лингвистикалық және тарихи талаптармен бірге Liga Veneta партиясының құрылуына ықпал етті.
Алғашқы жылдары мен бөліністері (1978 1989)
Лига Венета 1978 жылы венециялық филолог және Венеция филологиялық қоғамының президенті Франко Рокчетта тарапынан құрылды, ол 1968 жылдан бері «Венеция лигасы» туралы сөз қозғайтын. Партияның конституциясы, Вальдостандық одақ пен Радикалдық партияның үлгісімен жасалған, 1980 жылдың 16 қаңтарында Падуада 14 негізгі мүшесі қол қойды және Ахилл Трамарин ұлттық хатшы болып сайланды. 1979 жылдың желтоқсанында партияның алғашқы бейресми съезі, «Римнен алыс, Еуропаға жақын» деп аталды, өтті. 1983 жылғы жалпы сайлауда ЛВ Венетода 4,3% дауыс жинады: Трамарин Депутаттар палатасына, ал Грациано Жирарди Сенатқа сайланды. Педемонтанада, Венеция Альпісінің етегіндегі Падания Венеция жазығының аймағында, ЛВ сол кездегі үстем Христиан демократиясынан (ХД) кейін екінші ірі партияға айналды. Орта таптың қолдауын алу үшін бәсекелес болғандықтан, ЛВ-ның өркендеуі ХД-ға едәуір зиян келтірді. ХД аймақтық лидері Антонио Бисалья Бавариядағы Христиан-әлеуметтік одақ үлгісінде аймақтық партия құруды ұсынды, бірақ Римнен келген қарсылық және оның кенеттен қайтысы жоспарды тоқтатты. Бірақ бірнеше айдан кейін ЛВ ішінде билік үшін күрес болды, және жеңіске Рокчетта жетті, ол осы уақытқа дейін көлеңкеде болған, бірақ сайлауға түсе алмағанына көңілі толмады. Трамариннің орнын Рокчеттаның болашақ әйелі Марилена Марин басты, ал Трамарин Марин тарапынан қуылғаннан кейін 1984 жылы «Лига Венета Серениссима» (ЛВС) партиясын құрды. 1984 жылғы Еуропалық парламент сайлауында ЛВ Венетода 3,3% дауыс алды, бірақ мандат жеңіп алуға жеткіліксіз болды. 1985 жылғы аймақтық сайлауда партия 3,7% дауыс алып, екі аймақтық кеңес мүшесін (Этторе Беггиато және Рокчетта) сайлады. Трамариннің ЛВС партиясы дауыс берудің 0,2% ғана жинады, содан бері Рокчетта мен Марин партияны өз бақылауларына алды. ЛВС он жылдық ішінде болған бірнеше бөліністердің бірі ғана болды. Алғашқысы 1983 жылы Джулио Пиццати құрған «Лига Федератива Венета» болды, ал екіншісі 1987 жылы болды: Луиджи Фаччиа мен Флавио Конти бастаған радикалдық топтар партиядан шығып, «Венецияның ең тыныш үкіметін» құрды, ол 1997 жылы Сан-Марко шпиліне «шабуыл» ұйымдастырды (Венециялық ұлтшылдыққа қараңыз). Алайда, ең зиянды бөліністер екі еді: Беггиато құрған «Венеция халқының одағы» (ВХО) (оған Трамарин мен Жирарди қосылды) және «Венето автономды аймағы қозғалысы» (ВААҚ). Бөліністерден кейін ЛВ ішінде Рокчетта-Маринге қарсы жалғыз күш Тревизо қанаты болды, ол Джан Паоло Гоббо мен Мауро Микилон басшылығымен ықпалын күшейте бастады. Келесі сайлауда ЛВ мен ВХО-ның көрсеткіштері шамалас болды.
In the 1983 general election the LV gained 4.3% in Veneto: Tramarin was elected to the Chamber of Deputies and Graziano Girardi to the Senate. In the Pedemontana, the area of the Padanian Venetian Plain at the feet of the Venetian Prealps, the LV became the second largest party after then dominant Christian Democracy (DC). This party would be mostly damaged from the rise of the LV as both parties concurred for the support of the middle class. DC regional leader Antonio Bisaglia had proposed a regional party modelled on the Christian Social Union in Bavaria, but opposition from Rome and his sudden death stopped the plan. However, a few months later, a power struggle took place within the LV and the winner was Rocchetta, who had been behind the scenes up to that moment, but was disappointed for his missed election. Tramarin was replaced as national secretary by Marilena Marin, Rocchetta's future wife, and, expelled by Marin, would form the splinter Liga Veneta Serenissima (LVS) in 1984. In the 1984 European Parliament election the LV gained 3.3% in Veneto, not enough to win any seats. In the 1985 regional election the party obtained 3.7% and two regional councillors: Ettore Beggiato and Rocchetta. Tramarin's LVS won a mere 0.2% of the vote and, since then, Rocchetta and Marin have had the party in their hands. That of the LVS was only one of serveral splits occurred over the decade. The first had been Giulio Pizzati's Liga Federativa Veneta in 1983, while another occurred in 1987: some hardliners, led by Luigi Faccia and Flavio Contin, left the party and launched the Venetian Most Serene Government, which would organise the St Mark's Campanile's "assault" in 1997 (see Venetian nationalism). However, the two most damaging splits were those of the Union of the Venetian People (UPV), formed by Beggiato (who was joined by Tramarin and Girardi) and that of the Veneto Autonomous Region Movement (MVRA). After the splits, the only counterweight to Rocchetta–Marin within the LV was thus represented by the Treviso wing, which then started to gain influence, under the leadership of Gian Paolo Gobbo and Mauro Michielon. In the next elections, the LV and the UPV had similar showings.
Солтүстік Лиганың құрылуы (1989-1994)
Рокшетта мен Марин 1989 жылғы Еуропалық парламент сайлауында Умберто Боссидің Ломбардия лигасымен (LL) одақ құрды, «Ломбардия лигасы – Солтүстік альянсы», онда ЛВ дауыс берудің бар болғаны 1,7% -ын алып, бірде-бір орын жеңіп алмады. 1989–1990 жылдары, 1990 жылғы аймақтық сайлауға дейін, ЛВ солтүстік аймақтық партияларды біріктіру процесіне қатысты, оның ішінде LL, «Автономисттік Пьемонт», «Лигуриялық одақ», «Эмилия-Романья лигасы» және «Тоскана альянсы». 1990 жылғы аймақтық сайлауда ЛВ және UPV тиісінше 5,9% және 1,9% дауыс жинады. 1991 жылғы жергілікті сайлауда UPV ЛВ-ден озып кетті. Екі партияны біріктіруге жасалған бірнеше әрекет сәтсіз аяқталды, бірақ осыдан бастап Боссимен жасалған одақ арқасында ЛВ-нің өркендеуі тоқтатылмас болды. 1991 жылдың ақпан айында ЛВ, LL–AN альянсының бес партиясымен және солтүстік автономиялы аймақтар мен провинцияларында жаңадан құрылған партиялармен (болашақ «Lega Vallée d'Aoste», «Lega Alto Adige Südtirol», «Lega Trentino», «Lega Friuli» және «Lega Trieste») бірігіп, «Солтүстік лигасы» (LN) құрылды. Осыдан бері ЛВ Венетодағы LN-нің «ұлттық» бөлімі болып табылады. Босси федералды хатшы, ал Рокчетта федералды президент болып сайланды. LN-нің федеративтік құрылымы мен идеологиясы (Паданияның Венето, Ломбардия, Пьемонт сияқты түрлі ұлттардан құралған ел екендігі туралы) ЛВ-ге автономиясының көп бөлігін сақтап қалуға мүмкіндік берді, бірақ кейде «ломбардтармен» шиеленістер туып, жарылыстарға әкелді. 1992 жылғы жалпы сайлауда LN Италия бойынша 8,7% дауыс алды, ал ЛВ Венетода 17,8% дауыс жинап, DC-ден кейін екінші орынға ие болды және бес жылдан кейін Палатаға және Сенатқа қайта оралды, бұл жолы бірнеше депутаттармен. UPV және MVRA екеуі де 1,5% дауыс жинады, ал Венецияның бұрынғы социалистік мэрі Марио Риго құрған «Lega Autonomia Veneta» (LAV) 4,7% дауыс алды. Дегенмен, әрқашан бөлінген венециандық қозғалыс Венеция сайлаушыларының шамамен төрттен бірінің қолдауын алды.
Басты кезең және одан кейінгі бөліністер (1994-1998)
1994 жылғы жалпы сайлауда ЛВ Венетода 21,6% дауыс алды (ЛВ 3,2% алды), оның үш мүшесі Берлусконидің бірінші кабинетіне кірді: Рокчетта Сыртқы істер министрінің орынбасары, Мариелла Мазетто Білім министрі және Джованни Мео Зилио (Италиялық қарсылық кезінде бұрынғы социалистік партизан), Университет және ғылыми зерттеулер министрі. 1994 және 1995 жылдар аралығында ЛВ алғаш рет Gobbo вице-президенті ретінде аймақтық үкімет құрамына кірді. 1994 жылдың шілдесінде Мариннің орнын Фабрицио Коменчини партияның ұлттық хатшысы, ал Гоббо ұлттық президент болып сайланды. Көп ұзамай, қыркүйек айында Рокчетта мен Марин Боссимен және жаңа венециялық басшылықпен келіспеушіліктерден партиядан шығып, Liga Nathion Veneta құрды. 1995 жылы ақпанда Рокчеттаның орнын ЛВ-ның жетекші мүшесі Стефано Стефани алды. Рокчетта мен Мариннің шығуы Беггиатоның партияға оралуын мүмкін етті. Осыған байланысты 1995 жылғы аймақтық сайлауда ЛВ-ға үлкен кері кету жол берілмеді: 17,4% дауыс және 9 аймақтық кеңесші сайланды. 1996 жылғы жалпы сайлауда Босси "Lega Nord" партиясын жалпы сайлауда ең мықты көрсеткішке жеткізді: дауыс берудің 10,1% -ын жинаған партия тек Солтүстік Италияда ғана өкілдік етті және елдің төртінші ірі партиясы болды. Коменчинидің "Liga Veneta" Лиганың ең күшті ұлттық бөлімі болды: ол Венетода 29,3% дауыс алды, 19 депутат және 9 сенатор сайланды, олардың көпшілігі бір мандатты округтерде сайланды, онда партия, бөлек дауыс берудің арқасында, жалпы 32,8% дауыс алды. 1994 жылы партия Жанкарло Джентилинимен Тревизо қаласының мэрі болып сайланды, ал бір жылдан кейін ол үш провинцияны бақылауға алды: Ренцо Саккомен Падуаны, Антонио Боргезимен Веронаны және Джованни Мазоннеттомен Тревизоны. 1997 жылы партия Мануэла Дал Лагомен Виченца провинциясында да жеңіске жетті, ал Лука Зая 1998 жылы Маццонеттоның орнына Тревизо провинциясының президенті болып сайланды. Сондай-ақ 1998 жылы Джентилини Тревизо қаласының мэрі болып қайта сайланды. 1998 жылы Коменчини Боссимен келіспеушіліктерден кейін партиядан шығып, Liga Veneta Repubblica (кейін Veneti d'Europa) деп аталатын жаңа венетистік партия құрды. Тоғыз аймақтық кеңесшінің жетісі Коменчиниді жаңа партияға ертіп, Гоббо ЛВ ұлттық хатшысы болды, сонымен бірге жаңа ұлттық президент Джузеппе Чеккато (1999 жылы партиядан шықты) тағайындалды. 1999 жылғы провинциялық сайлауда партия Падуа мен Верона провинцияларын жоғалтты.
Төмендеу және қайта өрлеу (1998-2006)
2000 жылы партия 1998 жылғы жарылыстан кейін қалпына келе бастады және 2000 жылғы аймақтық сайлауда 12,0% дауыс алды (Veneti d'Europa және Fronte Marco Polo коалициясының жалпы нәтижесі 3,7% болды), бес жылдан кейін аймақтық үкіметке қайта қосылды. 2001 жылғы жалпы сайлауда ЛВ Венетода 10,2% ғана жинады, нәтижесінде 9 депутат және 4 сенатор сайланды, барлығы бір мандатты округтерде, Forza Italia-мен «Еркіндік үйі» коалициясының қолдауы арқасында. Сайлаудан кейін Доццо мен Стефани Берлускони II кабинетінде тиісінше Ауыл шаруашылығы және Өнеркәсіп вице-министрлері болып тағайындалды. 2002 жылғы провинциялық сайлауда партия Виченца және Тревизода қатарынан екінші рет жеңіске жетті. Тревизо провинциясы Италиядағы ең «лигалық» провинция болып бекітілді, ал Заия бірінші турда 40% -дан астам, екінші турда 70% -ке жуық дауыспен провинциялық президент болып қайта сайланды, бірақ ол Рим мен Венециядағы «Солтүстік Лиганың» одақтастары – «Forza Italia» және «Ұлттық Альянс» ұсынған қолдауды қабылдамады. Сондай-ақ 2002 жылы ЛВ-нің Лучано Гасперини «Солтүстік Лиганың» федералды президенті болып сайланды. Виченцада өткен партия съезінде Гоббо ұлттық хатшы, ал Даль Лаго ұлттық президент болып сайланды. 2003 жылы Гоббо сондай-ақ Тревизо қаласының мэрі болып сайланды. 2005 жылғы аймақтық сайлауда ЛВ 14,7% дауыс жинады, басқа екі венетистік партияның (Солтүстік-Шығыс жобасы және Liga Fronte Veneto, тиісінше 5,4% және 1,2%) қатысуына қарамастан, Джанкарло Галанның үшінші рет президент болып сайлануына ықпал етті. Сайлаудан кейін ЛВ үшінші Галан үкіметіне қосылды, Заия – Өңір вице-президенті және Ауыл шаруашылығы министрі, ал Тоси – Денсаулық сақтау министрі болды. Алайда, 2006 жылғы жалпы сайлауда партия 11,1% дауыс жинап, 5 депутат пен 3 сенатор сайланды. Бұл 1987 жылдан бері Италия парламентіне сайланған өкілдер саны бойынша ең нашар нәтиже болды, себебі орталық-солшыл күштер депутаттар палатасы үшін көпшілік бонусын жеңіп алды, сондай-ақ Солтүстік-Шығыс жобасының (2,7%) және Liga Fronte Venetoның (0,7%) қатысуы да әсер етті. Провинциялық сайлауда Леонардо Мураро Тревизо провинциясының президенті болып сайланды, ал ЛВ 29,2% дауыс жинады (партиялық тізім бойынша 15,6%, ал Заияның жеке тізімі бойынша 13,6%), қарсылас Солтүстік-Шығыс жобасының жақсы нәтижесіне қарамастан (11,6%).
Венетоның көшбасшылығына жол (2006-2010 жж.)
2007 жылы Тоси Верона қаласының әкімі болып көп дауыспен сайланды (60,8% дауысқа қарсы қазіргі әкім Паоло Заноттоның 33,9%), ал Виченца провинциялық сайлауында Атиллио Шнекк Даль Лагоның орнына президент болып сайланды (60,0%, бұл оның басты қарсыласы Пьетро Колларедадан айқын басымдықпен жеңіске жетті, ол 17,2% дауыс жинады). 1993 және 1997 жылдар аралығында Миланда Марко Форментиниден кейін үлкен қаланың мэрі болған екінші «Лига» өкілі Тоси және Шнекк «Азаттық үйі» коалициясының қолдауын алды, бірақ «Лига» екі жарыста да өте жақсы нәтижелер көрсетті: Виченцада 19,0% дауыс жинады, ал Веронада партиялар арасында 28,4% дауыспен бірінші орынды иеленді (партиялық тізім бойынша 12,0% және Тосидің жеке тізімі бойынша 16,4%). 2007 жылдың маусым айында Тоси денсаулық сақтау министрі лауазымынан Франческа Мартинимен ауыстырылды. 2008 жылғы жалпы сайлауда «Лига» Венетода күтпеген 27,1% дауыс жинады, бұл 1996 жылғы сайлаудан бергі ең жақсы нәтиже болды, нәтижесінде 16 депутат және 7 сенатор сайланды. Сонымен қатар, Гоббо 50,4% дауыспен Тревизо қаласының әкімі болып қайта сайланды, бұл оның басты қарсыласының көрсеткен нәтижесінен екі есе көп. «Лига» мен Джанкарло Джентилинидің жеке тізімінің жалпы нәтижесі 35,4% құрады. Кейіннен Зайя Берлусконидің IV кабинетінде Ауыл шаруашылығы министрі, ал Мартини Денсаулық сақтау вице-министрі болды. Федерико Бриколо Сенаттағы «Солтүстік Лигасының» фракция жетекшісі болды. Осылайша Зайя мен Мартини аймақтық үкіметте тиісінше Франко Манзато мен Сандро Сандримен алмастырылды. 2008 жылдың шілдесінде партия Падуада ұлттық құрылтайын өткізді. Гоббо төртінші рет ұлттық хатшы болып сайланды, ал Тоси Даль Лагоның орнына ұлттық президент болды. Тоси 2010 жылғы аймақтық сайлауға партияның Зайямен бірге туын ұстаушысы ретінде көрінді. 2009 жылғы Еуропалық парламент сайлауында «Лига» өзінің күшін растады, 28,4% дауыс жинап, үш Еуродепутатты сайлады: Веронадан шыққан жас талант Лоренцо Фонтана, Джанкарло Скотта және Мара Биззотто. Партия тағы екі провинцияны жеңіп алды: солшылдардың бекінісі Венецияны Франческа Заккариоттомен және Беллуноны Джанпаоло Боттацинмен.
2010 жылғы аймақтық сайлау және оның салдары (20102012)
2009 жылдың желтоқсанында «Азаттық халқы» (PdL) 2010 жылғы аймақтық сайлауда коалициялық кандидаттың «леггист» болатынын белгіледі. Содан кейін «Лига Венета» ұлттық кеңесі Заияны президенттікке ұсынды. Партия президенті ретінде кеңеске төрағалық еткен Тоси өзі үміткер болуға тырысты, ал басқалары оның орнына Манзатоны ұсынды. Дегенмен, Заия Тосиге қарағанда кең қолдауға ие болды және кеңес оны бірауыздан сайлады. Сайлауда Заия 60,2% дауыспен Венето облысының президенті болып сайланды, бұл оның басты қарсыласы, Демократиялық партияның (ДП) Джузеппе Бортолусси алған 29,1% дауыстан жоғары. Бұл сайлау «Лига Венета» үшін үлкен жеңіс болды, партия аймақта 35,2% дауыс жинады, бұл бес жыл бұрынғы 14,7% көрсеткіштен жоғары, және аймақтық кеңесте 20 орын алды, бұл 11 орыннан артық. Заия 1995 жылы тікелей сайлау жүйесі енгізілгеннен бергі Венетоның ең көп дауыс жинаған президенті атанды. Сайлаудан кейін Заия құрамында алты партия мүшесі бар кабинет тағайындады, олардың көпшілігі Тосидің жақтастары болды: Роберто Чамбетти (Бюджет және жергілікті басқару), Лука Колетто (Денсаулық сақтау), Маурицио Конте (Әлеуметтік қорғау), Марино Финоцци (Туризм және халықаралық сауда), Франко Манцато (Ауыл шаруашылығы) және Даниэле Стиваль (Венециялық мәдениет және азаматтық қорғау). 2011 жылы Тревизо облыстық сайлауында Мураро қайтадан президент болып сайланды. «Лига Венета» 40,8% дауыс жинады (партиялық тізімнің біріктірілген нәтижесі – 29,6%, Мурароның жеке тізімі – 11,4%), бұл 2006 жылғы өткен облыстық сайлаудан бері 11,6% жоғары, бірақ 2010 жылғы аймақтық сайлаудан 7,7% төмен. 2011 жылдың соңында Берлускони үкіметінің құлауынан кейін «Солтүстік лигасы» PdL-мен одағын тоқтатты. Партия дағдарысқа ұшырағанын сезінген Джузеппе Ковре (Одерцоның бұрынғы мэрі және депутат) және Марцио Фаверо (Монтебеллунаның мэрі және философ) «Болашақтағы Лигаға арналған манифест» жариялады. «Мәдени революция» және партияны төменнен жоғарыға қарай қайта құру туралы шақыруда бұл құжат ұлттық және федералды деңгейде жаңа басшылыққа шақыру ретінде қабылданып, түсіндірілді. 2011 жыл бойына Тосидің айналасындағы фракция, федералды деңгейде Роберто Марониға жақын, Венетодағы көптеген облыстық съездерде жеңіске жетті, соның ішінде Тревизодағы сайлауда да.
Партияның жаңаруы мен реформасы (20122015)
2012 жылдың сәуір айының басында Боссидің «сыйлық шеңберіне» сыбайлас жемқорлық жанжалы соқты, ол «Солтүстік Лигасының» федералды хатшысы лауазымынан 21 жылдан кейін кетті. Бұл жағдай Венетода да әсер етті: 2012 жылдың 2-3 маусымында ұлттық конгресс жоспарланды және 14 жыл басқарғаннан кейін Гоббо хатшы лауазымынан кетуді шешті. Тоси, жаңа ғана Верона қаласының әкімі болып сайланған, оның дауыстарының 57,4% -ын алды (ең жақын қарсыласы Микеле Бертукко 22,8% ғана алды, бұл Тоси көрсеткен көрсеткіштен үш есе кем), партияның ұлттық басшылығына үміткерлікке түсті. Венетистердің сүйіктісі және Тосидің ұзақ жылдар бойы қарсыласы болған Массимо Битончи, Венетистер мен Гоббоның адал жақтастары тарапынан бірлескен кандидат ретінде таңдалды. 2012 жылдың 3 маусымында Тоси 57% дауыспен (414 делегаттың 236-сы) хатшы болып сайланды, ал Битончи 43% (178 делегат) дауыс алды. 9 маусымда «Солтүстік Лигасының» ұлттық кеңесі Тосидің одақтасы Лука Баджионы ұлттық президент етіп сайлады. Зая Тосиге, егер ол біріктіруші көшбасшы болмаса, партияда бөлініс болуы мүмкін екенін ескертті. 2012 жылдың 1 шілдесінде Марони Зая төрағалық еткен федералдық конгресс барысында федералды хатшы болып сайланды. Венециялық делегаттар федералдық кеңеске төрт мүшені сайлады: Финоцци (Тосиді жақтаушы), Битончи (Венетист, Тосиге қарсы), Стиваль (Венетист, Тосиді жақтаушы) және Дал Лаго (Венетист, тәуелсіз). Бірнеше күннен кейін Марони Федерико Канерді, Тоси мен Гоббоның қолдауымен, өзінің викарийі етіп тағайындады. 2013 жылдың мамыр айында Канердің орнына Тоси келді. 2013 жылғы жалпы сайлауда «Солтүстік Лигасы» 10,5% дауыс жинады, бұл рекордтық көрсеткіштен төмен болды, нәтижесінде 5 депутат пен 5 сенатор сайланды. Тоси мұны PdL-мен жаңадан құрылған одақтың салдары деп санайды (Маронидің Ломбардия облысының президенті болып сайлануына ықпал етті), ал көптеген партиялық лидерлер, соның ішінде Зая, оның басшылығын, науқанды ұйымдастыруын және кандидаттарды іріктеуін сынады. Көптеген облыстық басшылар қызметінен кетті немесе Тоси оларды қызметтен шеттетуге мәжбүр етті, ол өз жақтастарын тағайындады. Сәуір айында Тоси басқаратын «Солтүстік Лигасының» ұлттық кеңесі 35 партия мүшесін (көбінесе Венетистер немесе ескі гвардиялық боссиандар), оның ішінде екі облыстық кеңесші мен бұрынғы депутатты партиядан шығарды. Тамыз айында бұрынғы депутат Коррадо Каллегари бастаған диссиденттер «Veneto First» партиясын құрды, ол 2014 жылдың қаңтарында жеке партияға айналды және 2015 жылдың ақпанында үшінші кеңесшіні қабылдады. 2013 жылғы жергілікті сайлауда партия 19 жылдан кейін Тревизо қаласының мэриясын жоғалтты, өйткені Джанкарло Джентилини демократ Джованни Манильдоға 55,5% - 44,5% есебімен жеңіліске ұшырады. Алайда, бір жылдан кейін, 2014 жылғы жергілікті сайлауда Битончи демократиялық бекініс саналатын Падуа қаласының мэрі болып сайланды, ол қазіргі мэр Иво Россиді 53,5% - 46,5% есебімен жеңіп алды. Осылайша партия Венетоның ең ірі үш қаласының екеуін – Верона мен Падуаны басқарды. Соңында, 2014 жылғы Еуропалық парламент сайлауында «Солтүстік Лигасы» 15,2% дауыс жинап, екі Еуропарламент депутатын сайлады: Тоси (халықтың қолдауын көрсетіп, көп ұзамай Фонтанамен ауыстырылды) және Биззотто.
2015 жылғы аймақтық сайлауға жол
2015 жылғы аймақтық сайлауға дейін партия одақтар мен стратегиялар тұрғысынан екіге бөлінді. Зая Forza Italia және Жаңа Оңшыл Орталықпен (PdL-дің тарауынан пайда болған екі партия) одақты сақтап, оны «Зая тізімі» құру арқылы нығайтуды қаласа, Тоси партияның тек «Зая тізімі» және «Тоси тізімі» қолдауымен сайлауға түсуін жөн көрді. Ал 2013 жылы Марониден кейін федералды хатшы болып тағайындалған Маттео Сальвини тек Forza Italia-ға құлық танытып, Заямен бірге «Тоси тізімі» идеясына қарсы болды. Бұдан өзге, Сальвини қолдаған Зая партияның аймақтық кеңестегі құрамын жаңартқысы келді (өйткені оның бірқатар министрлері Тосидің жақтастары болды) және партия тізімін жасауда шешімді қабылдауда басымдық тануды көздесе, Тоси ұзақ жылдар бойы аймақтық кеңесшілер мен министрлердің мәртебесін қорғап, LV-нің федералды партияға қатысты тәуелсіздігін және билігін талап етті. Наурыз айының басында Тоси мен Зая–Сальвини арасындағы тартыс, біріншісінің Заямен аймақтық сайлауда бәсекелесуге және Lega Nord федералды кеңесінің Доццоны Тоси мен Зая арасындағы делдал ретінде тағайындауына әкеп соқты. Ішкі қайшылықтар нәтижесінде үш аймақтық кеңесші партиядан шығып кетті: Витторино Ценци «Венето бірінші» партиясына қосылды. Үшеуі де Сальвини басшылығымен партияның оңға қарай бұрылуына наразылық білдірді, ал Ценци сонымен қатар Тоситің және партияның «Сальвинимен бірге» (NcS) арқылы оңтүстік саясатына қатысуына қарсы болды. Тоси мен Сальвини арасындағы ұзақ күрес нәтижесінде, соңғысы Тосидің «Елді қайта құру» деп аталатын ой-санатын тастаудан бас тартқаны үшін партия мүшелігінен бас тартқанын мойындады және Доццоны LV комиссары етіп тағайындады. Осыған байланысты Тоси Заяға қарсы президенттікке кандидат болуға шешім қабылдады. Баджио мен Тосканиден бөлек, тағы төрт аймақтық кеңесші (Венецияның аймақтық министрі Стиваль және бұрынғы демократ Диего Боттачинмен бірге «Солтүстікке қарай – Венеция халқы» тобын құрған Джузеппе Стоппато, аймақтық қоршаған орта министрі Конте және Андреа Басси), үш депутат, үш сенатор және Тревизо провинциясының президенті Мураро Тосиге қосылды, ал екі фракция жетекшісі – аймақтық туризм және халықаралық сауда министрі Финоцци және Еуропарламент депутаты Bizzotto, оларға қосылмады. Осы уақытта «Венеция келісімі» өзінің атауын «Венето үшін Тоси тізімі» (LTV) деп өзгертті.
2015 жылғы аймақтық сайлау және оның салдары
Сайлау Заиа үшін үлкен жеңіс болды, ол 50,1% дауыспен қайта сайланды, ал Liga Veneta 40,9% дауыс алды (ресми партия тізімінің 17,8% және Заианың жеке тізімінің 23,1% нәтижесі). Тоси және LTV-ге байланысты екі тізім тиісінше 11,9% және 7,1% дауыс жинады, ал басқа аймақтық партиялар (Тәуелсіздік Біз Венето, Венеция Тәуелсіздігі, Солтүстік-Шығыс одағы, Автономиялы Венето жобасы және Венето Конфедеративтік мемлекеті) тағы 6,3% алды. Бұл Venetist партиялары үшін ең жақсы нәтиже болды, олар алғаш рет Аймақтық Кеңестің көпшілігін бақылады, сондай-ақ Liga Veneta үшін де, ол 51 орынның 24-ін жеңіп алды. Сайлаудан кейін Заиа өзінің екінші үкіметін таныстырды, ол он министрден тұрады, оның ішінде тоғыз Лигист: Джанлука Форколин (Президент орынбасары, бюджет және жергілікті басқару), Лука Колетто (Денсаулық сақтау және әлеуметтік бағдарламалар), Роберто Маркато (Экономикалық даму және энергетика), Элиза Де Берти (Халық шаруашылығы, инфрақұрылымдар және көлік), Джузеппе Пан (Ауыл шаруашылығы, аңшылық және балық аулау), Мануэла Ланзарин (Әлеуметтік мәселелер), Федерико Канер (ЕО бағдарламалары, туризм және халықаралық сауда), Джанпаоло Боттачин (Қоршаған орта және азаматтық қорғау) және Кристиано Кораццари (Мәдениет, қала құрылысы және қауіпсіздік); Елена Донацзан (Білім және еңбек) Forza Italia партиясын ұсынды. 2015 жылдың ақпан айында өткен ұлттық конгресс барысында, Гоббоның жақтасы және қазір Заиаға жақын, Тревизо провинциясынан шыққан, ұзақ жылдар бойы Лигист болған Джаннантонио Да Ре ұлттық хатшы болып сайланды. Да Ренің сайлануы Тосидің көшбасшылығынан және оның қызметтен алынуынан кейін қалыпқа оралуды білдірді. Кейін Битончи партияның ұлттық кеңесімен ұлттық президент болып тағайындалды, ал Сальвини Фонтананы федералды хатшының орынбасары етіп тағайындады. 2017 жылғы көшбасшылық сайлауда Сальвини LN федералды хатшысы болып қайта сайланғаннан кейін (Тосидің қызметтен алынуына риза болған венециялықтардың күшті қолдауымен), партияның 21 мамырдағы федералды съезінде үш LV мүшесі (Фонтана, Маркато және Эрик Претто) федералды кеңеске сайланды. 2018 жылғы жалпы сайлауда партия 32,2% дауыс жинады, бұл жалпы сайлаудағы ең жақсы нәтиже болды, және жаңа сайлау заңына сәйкес, бір мандаттық сайлау округтері қайта енгізілді, нәтижесінде 23 депутат (оның ішінде 2017 жылдың басында Падуадағы муниципалды сайлауда жеңілген Битончи) және 9 сенатор сайланды. Бірнеше айлық келіссөздерден кейін LN премьер-министр Джузеппе Конте басшылығымен Бес Жұлдыз Қозғалысымен (M5S) коалициялық үкімет құрды. Үкіметте екі LV мүшесі министр болып тағайындалды: Эрика Стефани – Өңірлік істер және автономиялар министрі, ал Лоренцо Фонтана – Отбасы және мүгедектер министрі. 2019 жылғы Еуропалық парламент сайлауында партия 49,9% дауыс жинады.
2020 жылғы аймақтық сайлау және оның салдары
Өңірлік сайлау Зайя үшін тағы да бір жеңіс болды, ол консервативті партиядан үшінші рет 76,8% дауыспен қайта сайланды. Лига Венета үш тізім ұсынды: ресми тізім, Зайяның жеке тізімі және «Венеция автономиясы тізімі» (оның құрамында Лига Венета Республика да болды), олар тиісінше 16,9%, 44,6% және 2,4% дауыс алды. Партия 33 орынға ие болды (үшінші тізімнен қосылған бір орынмен), осылайша өңірлік кеңестегі орынның 50% астам бөлігін құрады. Сайлаудан кейін Зайя үшінші үкіметін таныстырды, оның құрамына сегіз министр кірді, оның ішінде жеті лигашы: Элиза Де Берти (Президент орынбасары, құқықтық мәселелер, қоғамдық жұмыстар, инфрақұрылым және көлік), Франческо Кальзавара (жоспарлау, бюджет, мүлік және жергілікті басқару), Мануэла Ланзарин (денсаулық сақтау, әлеуметтік мәселелер және әлеуметтік бағдарламалар), Роберто Маркато (экономикалық даму, энергетика және Венецияға арнайы мәртебе), Федерико Канер (ЕО бағдарламалары, ауыл шаруашылығы, туризм және халықаралық сауда), Джанпаоло Боттачин (қоршаған орта, климат және азаматтық қорғау), Кристиано Кораццари (мәдениет, қала құрылысы, қауіпсіздік, аң аулау және балық аулау); Елена Донаццан (білім беру, оқыту, еңбек және тең мүмкіндіктер) – «Италияның бауырлары» партиясынан. ЛВ-дан Роберто Чиамбетти өңірлік кеңестің президенті болып қайта сайланды. 2022 жылғы жалпы сайлауда партияның дауысы 14,5%-ға дейін төмендеді (2018 жылғы көрсеткіштен 17,7 пайызға кем), бұл ішкі қақтығыстарға себеп болды. 2023 жылдың маусымында өтетін өңірлік съезге дейін Роберто Маркато партияның дәстүрлі қанатынан келген сынға қарсы тұрды. Алайда, Франко Манцато, негізінен партияның Тревизо провинциясынан шыққан ескі гвардиясын білдіретін орталық саясаткер, балама оппозициялық кандидат ретінде пайда болғаннан кейін Маркато жарыстан бас тартты. Съезде Сальвиниге адал болған, қазіргі кезде қызметтен кеткен федералды комиссар Альберто Стефани, Манцатоның 35,7% дауысына қарсы 64,3% дауыспен хатшы болып сайланды, мүмкін Зайяның үнсіз қолдауымен. Съездің нәтижесі Сальвинидің Оңтүстік Италияға және оның еуроскептицизміне бағытталған саясатына қарсы шыққан өңірлік министр Федерико Канер және Еуропарламент депутаты Джаннантонио Да Ре сияқты ішкі сыншыларды тыныштандырмады. Сонымен қатар, Канер, Джанпаоло Боттачин және Роберто Маркато Понтида митингісінде сахнаға шықпады. Бұл арада, 2022 жылдың маусымында «Венето үшін Тоси тізімін» Forza Italia партиясына біріктірген және 2023 жылдың наурызында партияның өңірлік үйлестірушісі болған бұрынғы көшбасшы Флавио Тоси, Forza Italia партиясына наразы ЛВ мүшелерін тартуға кірісті: ең бастысы, бұрынғы вице-президент Джанлука Форколин, бұрынғы сенатор Джанпаоло Валларди және өңірлік кеңесші Фабрицио Борон партияға қосылды. 2024 жылдың наурызында Еуропарламент депутаты және бұрынғы көшбасшы Джаннантонио Да Ре, 42 жыл бойы партия мүшесі болғаннан кейін, Сальвиниді жиі сынағандықтан және соңында оны ренжіткені үшін партиядан қуылды.
Өмірбаян
Лига Венета Франко Рокчетта және басқалардың күш-жігерімен 1970-ші жылдардың соңында құрылды. 1979 жылғы 9 желтоқсанда Рекоаро қаласында өткен алғашқы ресми отырыста, сол кезде хатшы болып сайланған Ахилл Трамарин «Венеция автономиясы және Еуропа» тақырыбында сөз сөйледі: «Бүгін венециялықтар үшін 113 жылдық итальяндық біртұтас басқарудың отаршылдығынан кейін табиғи және адам ресурстарын қайтарып алу, кедейлікке, эмиграцияға, ластануға және мәдениеттен алыстатуға әкелген қанаушылыққа қарсы күресу уақыты келді». Еуропалық интеграция – Венетоның автономиясын қайтару мүмкіндігі ретінде қарастырылды. 1994 жылы билік үшін күрес нәтижесінде партиядан шығып кеткен Рокчетта, таза венециялық ұлтшылдық идеологиясының атынан бұрынғы әріптестерін қатал сынға алды. Лига Венетаның құрылғаннан бергі басты мақсаттары – Венеция Республикасының мұрасын, дәстүрлерін, мәдениетін, әсіресе венеция тілін насихаттау, сондай-ақ Венетодағы мафия тұтқындарының қоныстандырылуына қарсы тұру болды. Лига Венетаның мақсаты – Венетоның автономиясын және федералды реформаны қолдайтын барлық венециялықтарды біріктіру. Осы себепті, ол көп идеологиялық бағыттарды қамтитын, барлық топтарды біріктіруге ұмтылатын партия болып табылады, 1982 жылы Умберто Боссидің Ломбардия Лигасының жаңа мүшелеріне айтқан сөзіне сәйкес: «Сіздің жасыңыз немесе қызметіңіз, саяси көзқарасыңыз маңызды емес, маңыздысы – біздің барлығымыз ломбард екеніміз. [ ] Біз ломбардтар ретінде, шын мәнінде, партиялық бөліністерді еске алмайтын ортақ мақсатқа иеміз». Алғашқы Ломбардия Лигасының көп бөлігі (Босси, Роберто Марони және Марко Форментини сияқты) сол жақтан шыққан (Босси мен Марони бұрын Италия Коммунистік партиясында, Пролетарлық Демократияда және «Жасылдар» партиясында белсенді болған), және олар орталық-сол жаққа (шамалы әлеуметтік-демократиялық) партия құруды көздеген. Лига Венета либералдық және орталықшыл партия ретінде сипатталды және әрқашан либертариандық саяси бағытты ұсынды. Бұл айырмашылық венециялық саясаттағы оның орнында да көрінді: 1990-шы жылдардың басында Лига, негізінен, Коммунистер мен Италия Социалистік партиясынан дауыстар ұрласа, Венетода Лига Венета Христиандық Демократияны басым саяси күш ретінде ығыстырды. Шындығында, партияның алғашқы мүшелерінің көпшілігі оң орталықтан (Христиандық Демократия және Италиялық Либералдық партиясы) келсе де, сол жақтан да адамдар болды, мысалы, Джованни Мео Зилио, итальяндық қарсылық қозғалысындағы әрекетшіл және социалист, партияның негіс қалаушыларының бірі, сондай-ақ бұрынғы Республикалық және кейіннен Коммунист болған Рокчеттаның өзі.
2010-2015 жылдарға арналған платформа
2010 жылғы аймақтық сайлауға дейін партия 2010–2015 жылдарға арналған саяси бағдарламасын жариялады. Оның түйін сөздері – «инновация» және «модернизация» болды. Партияның пікірінше, Венето алдағы онжылдықтарда жаһандану дәуірінде «интернационализацияны» күшейту, дәстүрлі венециялық көп орталықты жеңу және Венетоны біртұтас және ынтымақтас аймақ ретінде қарастыру сияқты міндеттермен бетпе-бет келуі керек: «Италиядағы еуропалық аймақ». Бағдарламада «Аймақтардың Еуропасы», «Азаматтардың Еуропасы», «Жаһандық Венето», «әлемге ашықтық», «жасыл экономика», «қала құрылысы» (қоршаған ортаны ескере отырып), «әр түрлілікті құрметтеу» және «иммигранттарды интеграциялау» сияқты ұғымдар, сондай-ақ дәстүрлі «жаһандық ойлау, жергілікті әрекет ету» қағидасы да баса назарда болды. Бұдан өзге, партияның негізгі мәселелері – әсіресе автономия, төмен салықтар, бюрократиямен күрес және венеция тілі мен мәдениетін қолдау бағдарламаға енгізілді. Мақалада айтылғандай, партияның көзқарасы бойынша, күшті Венето Италия мен Еуропадағы федералды реформаның маңызды күшіне айналады. LV Венетодағы атом электр станцияларына қарсы шықты, себебі аймақтың халқы тығыз қоныстанған және аймақ өзінің энергиясын өндіруге жеткілікті.
Жаңа Лиганың манифесті
2012 жылдың сәуірінде Джузеппе Ковре мен Марцио Фаверо бастаған Тревизо провинциясының негізгі мүшелері «Болашақ Лигаға арналған манифест» ұсынды, оны Роберто Марони жақын арада қолдады (жоғарыда қараңыз). Мәтін он сегіз тармаққа бөлінген және партияның жаңа бағытын дайындауға бағытталған. Манифестті жақтағандар Ұлттық Лиганың федералистік құрылымын қайта жандандыруды көздеді, партия ұзақ жылдар бойы бастан кешірген орталықтандыру мен жетекшілікке қарамастан. Осы ретте, олар партия мүшелерінің маңыздылығын, ішкі демократияны, ашық пікірсайыстарды және үнемі өткізілетін құрылтайларды ерекше атап өтті. Сондай-ақ, олар партияны, әсіресе зиялылар, экономикалық күштер мен қоғамдық бірлестіктерге ашық етуді қалады. Римдегі бірнеше сәтсіздіктен кейін, партия аймақтар, провинциялар және муниципалитеттер арасында одақтар құру арқылы «парламенттен тыс» федерализмді құруға кірісуі керек. Партия жаңа тіл қолдануы қажет: шынында да, манифесттің жақтаушылары кейбір «ксенофобиялық мәлімдемелер, жергілікті оқшаулануға шақырулар және формалды дәстүрлілікке үндеулер Лиганың ісіне және дамуына қаншалықты зиян келтіргенін түсінді. [ ] Жергілікті автономияны өзін-өзі қамтамасыз ету ретінде қарастыру – өткен заманның көрінісі, ал оны халықаралық ашықтыққа бағытталған құндылық ретінде қарастыру керек [ ] , өйткені даңқты Венеция тарихы бізге осыны айтады! Лига сайлаушылардың кең ауқымымен тіл табысуы керек, «католик, социалистік, либералдық және т.б. идеялардың әртүрлі бағыттарын» қамтып, «оң мен солдың тозығы жеткен аясын» қайта-қайта тастауы керек: «Лига тым ұзақ уақыт бойы қарама-қайшылыққа түсіп қалды. Бір жағынан, ол институционалдық реформалар қозғалысы және осылайша партиялардан жоғары тұратын күш ретінде таныстырды. Екінші жағынан, ол оң мен солдың диалектикасына сіңіп кетті. Бүгінгі нағыз күрес – мемлекетке табыну мен федерализм, жасанды институттар мен нағыз қоғамдық бірлестіктер арасындағы күрес. Оңға да, солға да емес: Лига олардан жоғары тұр».
2015-2020 жылдарға арналған платформа
2015 жылғы аймақтық сайлауға дейін партия бағдарлама жариялаған жоқ, бұл Лука Заяның 2015–2020 жылдарға арналған «үкіметтік бағдарламасына» мүмкіндік берді. Заяның социал-демократиялық саяси сезіміне және Тони Блэрдің «Жңа лейбористік партиясына» деген құштарлығына сай келіп, құжат еңбек, әлеуметтік әл-ауқат және мемлекеттік қызметтерді реформалауға ерекше назар бөлді. Бағдарламада автономия және тәуелсіздік мәселелері бойынша екі референдум өткізуге міндеттеме берілді.
2020-2025 жылдарға арналған платформа
2020 жылғы өңірлік сайлаудың бағдарламасы бұрынғысына өте ұқсас болды және әдеттегідей, ол венециялық автономияға негізделген.
Өмірінің соңына дейінгі күтім
Заияның ықпалымен партия көбінесе әлеуметтік либералдық көзқарастарды ұстанады, әсіресе өмір соңындағы күтім мәселесінде. Қаңтар айында партияның аймақтық кеңесшілерінің көпшілігі, жаңалықтарда "прогрессивті" деп сипатталған, белгілі бір шарттармен, өлім аузындағы науқастарға көмектесу арқылы өз-өзіне қол жұмсауды реттейтін заң жобасын қолдады. Associazione Luca Coscioni ұйымының науқанымен шабыттандырылған және партияның аймақтық хатшысы Альберто Стефани де қолдаған бұл заң жобасы аймақтық кеңесте бір дауыс айырмасымен қабылданбады, себебі партия кеңесшілерінің көп бөлігі, сондай-ақ партияның консервативті одақтастары мен Демократиялық партияның бір қарсы дауыс берген кеңесшісі оған қарсы шықты.
Фракциялар
Партияда ресми фракциялар жоқ, бірақ кейбір бейресми топтар бар. Джан Паоло Гоббо мен Лука Зая ұзақ жылдар бойы Тревизо қанатының көшбасшылары болды, оның тамыры түпнұсқа Лига Венетада жатыр және оның сипаты көбінесе венетистікке жақын, ал Флавио Тоси, Федерико Бриколо және Лоренцо Фонтананың туын ұстаған Верона қанаты консервативті және Ломбардия Лигасымен тығыз байланыста. Венециялық лигистер әдетте Гоббо мен Заяға жақын болса, Виченца мен Падуадан келгендер Тревизо мен Веронаның арасында қалған. Ерекше атап өтерлік идеологиялық бағыт – таза венетистер, олар венециялық идентичность пен тіл сияқты мәселелерге баса назар аударады: олардың арасында Массимо Битончи, Роберто Чямбетти, Стиваль, Джованни Фурланетто және Никола Финко бар. 2007 жылы Гоббо, Тосимен келісімге келген соң, қайтадан хатшы болып сайланды. 2012 жылғы съезде Тоси венетистердің туын ұстаушысы Битончиді жеңді, оны делегаттардың 43% және көптеген депутаттар қолдады. 2011 жылы партияда наразылық туды, себебі Тоси, Верона қаласының мэрі ретінде, Италияның бірігуінің 150 жылдығын тойлауға ниеттенгенін және Италияның біртүтастығы – жақсы нәрсе екенін мәлімдеді. Гоббо дереу Тосидің пікірін жоққа шығарды және партияның кез келген тойлауға қарсы екенін растады. Тосиді Франческа Мартини сияқты партияның басқа да жетекшілері де сынға алды, ал Фурланетто Тосиді партиядан шығаруды ұсынды. 2012 жылдың басында тағы да бір шиеленіс туды, себебі Тоси Верона қалалық сайлауында партия тізімімен қатар жеке тізімді де ұсынуға және оның дәстүрлі одақтасы – «Азаттық халқы» партиясынан бас тартуға ниеттенді. Гоббо Тосидің бұл әрекетіне қарсы шықты және Италия мен Паданияға қатысты Тосидің көзқарастарын «ересь» деп сипаттады. Тоси мен Заяның арасында кімнің консервативті немесе либералды екенін анықтау қиын, олар партия ішінде жиі ұстанымдарын ауыстырып отырды. Тоси – дәстүрлі консервативті либерал, ал Зая орталықтандырылған болғанымен, қоршаған орта мәселелері, ядролық энергия, ГМО және т.б. бойынша «жасыл популист» позициясына ұқсайды. 2011 жылғы референдумдар кезінде Зая ядролық энергияға қайта оралу мен су қызметтерін жекешелендіруді тоқтатуға бағытталған үш референдумды қолдағандығын мәлімдеді. Ал Тоси өзін «күшті ядролық жақтас» және еркін нарықтың қолдаушысы деп жариялады. Партияның федералды деңгейінде Тоси ұзақ жылдар бойы Роберто Маронидің одақтасы болды.