Кіріспе

"Амстердам" – Жак Брельдің әні. Онда Амстердамда демалыстағы теңізшілердің өмірі туралы терең поэзиялық әңгімемен қатар, қуатты меланхолиялық күшею бар. Музыкалық тұрғыдан алғанда, әннің негізгі мелодиясы ағылшын халық әні "Гринсливс" әуенінен алынған. Брель бұл әнді студиялық альбомға жазбаған, оның жалғыз нұсқасы 1964 жылғы "Olympia" концерттік альбомында жарық көрді. Бұл, оның ең ұзақ уақыт бойы танымал болған туындыларының біріне айналды. Бұл ән Морт Шуманның "Jacques Brel is Alive and Well and Living in Paris" мюзиклі үшін аударған әндерінің қатарында болды. Брель әнді Рокбрун Кап Мартиндегі, Жерорта теңізіне қарап тұрған үйінде жазды, бұл үйді ол Philips компаниясының жарнамашысы Сильви Риветпен бөлісіп, 1960 жылы оның таныстыруымен алған еді. "Бұл оның шығармашылықпен айналысуы және қайықтар мен ұшақтарға деген құштарлығын қанағаттандыруы үшін өте қолайлы орын болды. Бір күні таңғы сағат алтыда ол "Амстердам" әнінің мәтінін Фернанға оқыды, ол бұғы және конгер балықтарын аулауға шығып, балық сорпасы дайындауға асығысқан. Фернан әсерленіп, жылап, эмоциясын басу үшін бірнеше теңіз кірпісін кесіп алды." Алғашқыда ән Зеебрюггеде болған, бірақ "құлаққа әдемірақ естілгендіктен" Амстердамға көшірілді.

Басқа ағылшын тіліндегі мұқабалар

Скотт Уокер 1967 жылы өзінің тұңғыш жеке альбомы "Scott"-қа бір нұсқасын жазды. Дейв Ван Ронк 1971 жылы "Van Ronk" альбомына бір нұсқасын жазды. Фред Холштейн 1977 жылы "Чикаго және басқа порттар" альбомы үшін жазба жасады. The Dresden Dolls әнді ағылшын тіліндегі мәтінімен тікелей эфирде жиі орындайды. Соңғы кезде Аманда Палмер өзінің жеке концерттерінде Джейсон Уэбли аккордеонмен сүйемелдеп, француз тіліндегі түпнұсқа нұсқасын орындады. "Большой" тобы 1984 жылы "Соб Стори" атты дебюттік сингліне ән жазды. Goodbye Mr Mackenzie өздерінің тұңғыш альбомы "Жақсы істер мен лас маталар" үшін ән жазды. Ирландиялық кабаре әншісі Камил О'Салливан "Шпигельтент" шоуының бөлігі ретінде әннің каверін орындайды. Ирландиялық әнші-күйші Джек Л. де осы әннің нұсқасын жазды. Джон Денвер бұл әнді "Take Me To Tomorrow" (1970) альбомында шығарды. Ол "Live In London" (1976) альбомында осы әннің тікелей орындалуын жариялады. Ән сондай-ақ 1975 жылы жарық көрген "An Evening With John Denver" альбомының 2001 жылы қайта жарықтанған CD жинағына бонус трек ретінде қосылды. Бонус трек Джонның 1973 жылғы 14 тамызда Колорадо штатының Моррисон қаласындағы Red Rocks Park амфитеатрында өткен концертінде орындалған. Bellowhead тобы 2010 жылы "Hedonism" альбомында "Амстердам" әнін жазды. Род МакКюэн "Амстердам" әнін өз аудармасында шығарды және оны "Rod McKuen Sings Jacques Brel" альбомына енгізді. 2007 жылы Марк Алмонд 2008 жылы жарық көрген "Brel Extras" EP-сі үшін ән жазды (http://www. discogs. com/Marc Almond Brel Extras/release/1481753).

Голландиялық қақпақтар

Голландиялық De Dijk тобы мен голландиялық Acda en De Munnik әннің голланд тіліндегі нұсқаларын жазды, олар тиісінше "Amsterdam" және "De stad Amsterdam" (Амстердам қаласы) деп аталды. Лизбет Лист ("Лизбет Лист Жак Брельді орындайды"), Ян Месдаг ("Ян Месдаг Брельді орындайды") және Жерон Виллемс ("Жерон Виллемс Жак Брельді орындайды") орындауындағы басқа голланд тіліндегі нұсқаларын да табуға болады.

Басқа тілдер

Фин: Фин әншісі, әнші-күйші Гектор әннің фин тіліндегі нұсқасын өзінің Yhtenä iltana (1990) альбомына жазды. Фин актрисасы және әншісі Сусанна Хаависто бұл әнді фин тілінде аудармасында, Брел әндеріне негізделген театрлық сахналық қойылымда орындады. Әннің бір нұсқасы 1984 жылы шыққан осы қойылымнан әндер жинағына енді. Неміс: Ән неміс тіліне аударылып, Хильдегард Кнеф өзінің концерттік мансабының соңында, әдетте концерттерін аяқтау үшін орындады. 1975 жылы Клаус Хоффман да басқа неміс аудармасын жазды. Неміс шансоньесі Уте Лемпер "Амстердам" әнін ағылшын және француз тілдерінде 2002 жылғы But One Day альбомына енгізді. Грек: Джоргос Арапакис аударды және орындады. Сондай-ақ Манос Сидус және Василис Папаконстантину орындады. Еврейше: Дэн Алмагор аударған, ал 1970 жылы Дани Литани алғаш рет орындады. Кейіннен Корин Аллал және Сасси Кешет те орындады. Поляк: "Амстердам" әнінің поляк тіліндегі нұсқасын, сөздерін Войцех Млынарски аударған, Пётр Задрожный, Катаржина Гронец және Марцин Царник сияқты әртістер орындады. Словения: Словениялық актер Бранко Завршан "Амстердамды" аударды және 2008 жылы шыққан Senca tvojga psa (Иттегіңнің көлеңкесі) альбомында жазды. Баск: Баск ақыны және әншісі Ксабиер Лете "Амстердамды" аударды және 25 қыркүйек 1999 жылы Еррентериядағы соңғы концертінде орындады. Километроак баск фестивалі үшін өткен концерт жазылып, 2011 жылы жарық көрді. Түрік: 2018 жылы Шамил Ширин түпнұсқа француз тіліндегі мәтінмен және Дэвид Боуидің ағылшын тіліндегі нұсқасымен бейімдеп, Hanımlar&Beyler тобы IzTech SpringFest'18-де орындады. Испан: Астуриялық әнші-күйші Пабло Унд Деструкшн 2020 жылғы Futuros Valores альбомы үшін "Gijón" деп аталатын испан тіліндегі каверді жазды. Итальян: 1996 жылы Дуилио Дель Прете аударды және жазды, ал оның қайтыс болғаннан кейін шыққан Duilio Del Prete canta Brel (2002) альбомында жарық көрді. Пиппо Поллина Versi per la libertà (2001) альбомы үшін аударды және жазды. Сондай-ақ Серхио Секондиано Сакки аударды, ал Пеппе Вольтарелли Planetario (2021) альбомы үшін орындады.