Кіріспе
Американдық саясаткер (туған 1956)
Скотт Рэндалл Типтон (9 қараша 1956 жылы туған) – 2011 жылдан 2021 жылға дейін АҚШ өкілі қызметін атқарған американдық саясаткер. Республикалық партия өкілі, ол бұрын 2009 жылдан 2011 жылға дейін Колорадо штатының Өкілдер палатасының мүшесі болды. Типтон 2010 жылғы қарашада Демократиялық партияның үш мәрте сайланған өкілі Джон Салазарды жеңіп, алғаш рет Палатаға сайланды және төрт рет қайта сайланды. 2020 жылы ол республикалық партия ішіндегі сайлауда Лорен Бобертке қарсы ұтылып, қайтадан кандидаттыққа ие болмады, бұл үлкен сенсация деп есептелді.
Ерте өмір және білім
Типтон Нью-Мексико штатының Эспанола қаласында туып, Колорадо штатының Кортез қаласында өсті. Ол Форт-Льюис колледжінде саяси ғылымдар бакалавры дәрежесін алды, отбасының алғашқы жоғары білім алған мүшесі болды.
Мансап
Колледжден кейін Типтон ағасымен бірге Колорадо штатының Кортес қаласында орналасқан Mesa Verde Indian Pottery деп аталатын керамикалық бұйымдар компаниясын құрды. Типтондар 2014 жылы компанияны Уте тауларындағы Уте тайпасына сатты. Өмір бойы республикашыл болған ол 1976 жылы Рейганның президенттік науқанына қатысып, сол жылы Республикалық конвенцияға делегат болды. Сондай-ақ, ол 1980 және 1984 жылдары Рейганның Монтесума округі, Колорадо және 3-ші округтік конгресс бойынша жергілікті науқандарына көмектесті және сегіз жыл бойы 3-ші округтік конгресс Республикалық партиясының төрағасы болды. Ол Mesa Verde ұлттық паркінің, Crow Canyon археологиялық орталығының және Pueblo Community College кеңесші кеңесінің мүшесі болды. 2011 жылы ол немере інісінің компаниясымен іскерлік байланысы бар сатушыларға 7000 доллардан астам ақша жұмсағаны хабарланды. 2012 жылы ол сайлауалды шараны насихаттау үшін мемлекеттік қаражатты пайдаланғандықтан Палата ережелерін бұзды. Мұнай және газ өндіруші SG Interests компаниясы қаржылаған супер PAC Типтонның сайлау адвокатының мекенжайында тіркелген және оның кеңсесіндегі заңгердің көмекшісі басқарады. Типтонның адвокаты: "Мен Чарлидің (заңгердің көмекшісінің) Типтонның науқанына қатысы болмауы үшін қатаң шектеулер қойдым, ал мен Колорадоның болашақ қорына қатыспаймын" деді.
2008 жылғы сайлау
2008 жылдың 5 ақпанында ол 58 округтің Колорадо штатының өкілдер палатасына үміткер екенін жариялады. Бұл хабар Рей Роуз 2008 жылы зейнетке шығатынын мәлімдегеннен кейін жарық көрді. Республикалық іріктеуде ол қарсылассыз болды, бірақ 2008 жылдың қараша айында өткен жалпы сайлауда демократ Ноэль Хаганмен бақ сынасты. Хаганның үміткерлігін Denver Post және Montrose Daily Press газеттері қолдады. Типтон сайлауда дауыстардың 59 пайызын алып жеңіске жетті.
Қызмет мерзімі
Лора Брэдфорд және Фрэнк МакНалти депутаттармен бірге Типтон балаларға қарсы жыныстық қылмыстар жасағандарға ең төменгі жазаларды белгілейтін «Джессика заңының» нұсқасын қайтадан ұсынуды жоспарлады, сондай-ақ Монтроуз қаласында толық уақытты судья лауазымын құру және су құқықтарын рәсімдеуді жеңілдету мақсатындағы заң жобаларын демеушілік етті. «Джессика заңының» нұсқасын енгізуге жасалған әрекет сәтсіз аяқталды, ол комитетте қарастырылмады.
Комитеттің тапсырмалары
2009 жылғы заң шығару сессиясында Типтон Қауымдастықтар, мал шаруашылығы және табиғи ресурстар комитетіне, сондай-ақ Жергілікті басқару комитетіне мүше болып тағайындалды.
2006 жыл
Ол бірінші мерзімдегі демократ АҚШ конгрессмені Джон Салазарға қарсы сәтті болмаған үміткерлік танытты. Типтон Салазардан 38 пайызға қарсы 62 пайызбен жеңілді.
2010 жыл
Республикалық партияның ішкі сайлауында ол Боб Макконнеллді 56 пайызға қарсы 44 пайызбен жеңді. Ол тағы да Салазарға қарсы күресті. Либертариан Грегори Гилман және тәуелсіз Джейк Сегрест да сайлауға қатысты, ал тәуелсіз кандидаттар Джон В. Харгис, аға және Джеймс Фриц жазба арқылы да кандидаттар тізіміне енгізілді. Ол 2010 жылы Конгресске үміткер болу үшін Колорадо штатының Өкілдер палатасынан зейнетке шығуға шешім қабылдады, қайтадан Салазарға қарсы шықты. Бас сайлауда ол Салазарды 50,1 пайызға қарсы 45,8 пайызбен жеңді.
2012 жыл
2012 жылы оған Пуэбло қаласынан шыққан демократтық штат өкілі Сал Пейс үміткерлік танытты. Оның қайта сайлану кампаниясына Гревер Норквист басқаратын «Салық реформасы үшін американдықтар» ұйымы 1,3 миллион доллар жұмсады. «SG Interests» атты Техас штатының мұнай және газ компаниясы, Томсон Дивайд аймағында мұнай өндіруге тырысқан, сондай-ақ Пейске қарсы науқан жүргізді. Сайлау күні Типтон Пейс пен екі үшінші партия өкілін 53,3% дауыспен жеңіп шықты.
2014 жыл
2014 жылы оған демократ Абель Тапия, либертарианец Трэвис Меро және UNA партиясынан Тиша Касида үміткерлік танысты. Ол сайлауда 56,1% дауыс алып жеңіске жетті.
2016 жыл
2016 жылы Типтон демократтық штат сенаторы Гейл Шварцты және либертариан Гейлон Кентті жеңіп, сайлаушылардың 54,6 пайызын қолдауға ие болды.
2018 жыл
2018 жылы Типтон демократ, бұрынғы штат өкілі Диана Митч Буш, тәуелсіз кандидат Мэри Маларси және либертариан Гейлон Кенттің қарсылығын жеңіп, Конгресске сайланғалы бері ең қиын сынаққа тап болды, ол дауыстардың 51,2 пайызын алды.
2020 жыл
Көптеген БАҚ өкілдерінің пікірінше, сенімсіз жеңіліс болып есептелген оқиғада Типтон республикалық партияның ішкі сайлауында ресторан иесі және қару құқығын қолдайтын белсенді Лорен Бобертке есе жіберді. Ол дауыстардың 45,2%-ын алды, ал Боберт 54,6%-ын иеленді. Денвер қаласынан келген республикалық саяси кеңесші Дик Уадхамс Типтонның Бобертке қарсы ішкі сайлауға жұмсау үшін банкте бірнеше жүз мың доллары болғанын, бірақ оны телеарна/радио жарнамаларына, хаттарға немесе әлеуметтік желілерге қолданбағанын, осылайша Бобертке дебаттың өтуіне мүмкіндік бергенін айтты. Боберт 2018 жылғыдан әлдеқайда жоғары республикалық сайлаушылардың қатысуын қамтамасыз етті. Кейін Боберт жалпы сайлауда жеңіске жетті.
Қызмет мерзімі
Типтон 2017 жылғы салықты қысқарту және жұмыс орындары туралы заңға дауыс берді. Типтонның пікірінше, бұл заң "бұзылған салық кодексін" түзетуге және "американ халқының мүдделерін жекелеген топтардың мүдделерінен жоғары қоюға" бағытталған. Типтон бұл актінің "отбасыларға, аспиранттарға, үй иелеріне және шағын бизнеске қолдау көрсететінін" және "Колорадолықтар мен барлық американдықтар үшін жеңіс" екенін айтады.
Аборт
Типтон абортқа қарсы.
Дональд Трамп
Типтон 2016 жылдың наурыз айында сол кездегі кандидат Дональд Трампты қолдағандығын мәлімдеді. Дональд Трамптың Access Hollywood таспасы жарияланғаннан кейін, онда Трамп пен Билли Буш әйелдер туралы ұятсыз сөйлескен, Типтон өзінің қолдауын қайта растады. 2019 жылдың 18 желтоқсанында Типтон Трампқа қарсы импичменттің екі айыптамасына да қарсы дауыс берді.
Экономикалық мәселелер
Типтон: «Федералдық деңгейдегі барлық салаларда асыра шамалы шығындарға қарсы мәселеміз бар» деді. Сондай-ақ, ол «Американдықтардың гүлденуі үшін» ұйымы демеулік еткен, салықты арттыратын кез келген жаһандық жылыну заңнамасына қарсы дауыс беруге уәде берді. Ол Райан жоспарын қолдап, оған екі рет дауыс берген. 2017 жылдың ақпан айында ол Трамптың соңғы 10 жылдық салық декларацияларын Палатаға ұсынуды талап ететін резолюцияға қарсы дауыс берді, оларды Палатаның Жолдар және құралдар комитеті жабық отырыста қарастыруға тиіс болған.
Қоршаған орта
Типтон климаттың өзгеруі туралы ғылыми консенсусты қабылдамайды. Оның пікірінше, климаттың өзгеруіне табиғи климат айналымдары себеп. 2010 жылы штат заң шығарушы органында қызмет еткенде, Типтон Xcel Energy компаниясын үш көмір электр стансасын табиғи газға ауыстыруға міндеттеу туралы заңға қарсы дауыс берді. Сондай-ақ ол электр энергиясын өндіруші компаниялардан жаңартылатын энергия көздерін көбірек пайдалануды талап ететін заңға да қарсы дауыс берді. 2016 жылы Типтон Томпсон Дивиде аймағында мұнай және газды бұрғылау туралы заң жобасын жазды, онда SG Interests – Техас штатындағы энергетикалық компания және оның лоббистік фирмасы ұсынған ұсыныстан "сөз сойлегендей" көшірілген үлкен бөлімдер болды. Типтонның заң жобасы (ол оны "бастапқы нүкте" деп атады) оның мансабында SG Interests компаниясынан 39 000 доллар сайлау науқанына қаржылай көмек ретінде алғаны үшін сынға түсті. 2017 жылдың қаңтар айында Типтон федералдық мемлекеттік жерлерді сатуды жеңілдететін заңға дауыс берді. Типтонның бұл дауысына табиғатты қорғау ұйымдары наразылық білдірді.
Су құқығы
Типтон 2013 жылдың 26 қыркүйегінде Палатаға "Су құқықтарын қорғау туралы" заң жобасын енгізді. Бұл заң жобасы федералдық агенттіктерге мемлекеттік жерлерді пайдалану үшін белгілі бір тұлғалардан су құқықтарын АҚШ-қа өткізуді талап етуге тыйым салады. Типтон бұл заң жобасының қажеттігін, "су құқығының иелерін федералдық биліктің заңсыз иеленуінен қорғайтынын, себебі федералдық агенттіктер теңсіз келіссөздер арқылы жеке меншік құқықтарын тартып алуға мүмкіндік алмайды" деп түсіндірді. Типтон заң жобасы "федералдық агенттіктерге рұқсаттар, жалға беру және басқа да жерді басқару шараларын пайдаланып су құқықтарын иеленуге тыйым салады, әйтпесе Конституцияның 5-ші түзетуіне сәйкес толық өтемақы төлеуге тиіс болар еді" деп мәлімдеді.
ЛГБТ құқықтары
Ол бір жынысты некеге қарсы. Сенімсіз дереккөз: күні=мамыр 2018 ж.
Иммиграция және босқындар
Типтон: "Мен амнистияға немесе заңсыз иммигранттарға арналған кез келген артықшылықтарға қатысты күшті қарсымын". Ол президент Обаманың бес миллионға дейін заңсыз иммигранттарға "көлеңкеден шығуға" және елде ашық түрде жұмыс істеуге мүмкіндік берген жарлығын сынады. Ол Колорадо штатындағы босқындар отбасыларын орналастыру мәселесінде губернатор Джон Хиккенлупермен қарым-қатынаста келіспеушіліктер тудырды.
Жеке өмір
Типтон мен оның әйелі Джиннің екі қызы және үш немересі бар.