Кіріспе

Грекиялық саясаткер (1978 жылы туған)

Ева Кайли (Εύα Καϊλή; 1978 жылдың 26 қазанында туған) – 2014 жылдан бері Еуропалық парламент мүшесі. 2022 жылдың қаңтарынан бастап, 2022 жылдың желтоқсанында қамауға алынып, Еуропалық парламенттегі Катардағы жемқорлық скандалына қатысты жемқорлықпен айыпталғанға дейін, ол Еуропалық парламенттің он төрт вице-президентінің бірі болды. Кайли 2007-2012 жылдары Грекия парламентінің депутаты болды. Саяси мансабына дейін ол 2004-2007 жылдары грек телеарнасы MEGA Channel-да жаңалықтарды жүргізушісі болып жұмыс істеді. 2022 жылдың 9 желтоқсанында қамауға алынғаннан кейін, Кайли 2023 жылдың 14 сәуіріне дейін Брюссельде сотқа дейінгі қамауда болды, содан кейін электрондық білезікпен үй қамауына жіберілді, бұл шара 25 мамырда алынып тасталды. Кайли өзіне тағылған барлық айыптауларды жоққа шығарды. 2023 жылдың қыркүйегінде ол Бельгия әділет органдарының іске қатысты ішкі тергеуді бастауына қол жеткізді, бұл дәлелдерді қалай жинағандарына және Бельгияның сот және полиция қызметтері оны қамау және ұстау кезінде заңсыз әрекет еткен-етпегеніне бағытталды. 2024 жылдың ақпан айында Кайли Еуропалық парламент депутаты ретінде қайта сайлануға түспейтінін мәлімдеді.

Ерте өмір және білім

Кайли 1978 жылғы қазанда Салоникиде Мария Игнатиаду мен Александрос Кайлис отбасында дүниеге келді. Оның кіші әпкесі Манталена, ELONTech ұйымының бас директоры, бұл ұйым Кайлидің жаңа технологиялар саласындағы парламенттік жұмысына байланысты.

Грекия парламенті мүшесі

2004 жылғы ұлттық сайлауда Кайли ең жас кандидат болды. Ол 2009 жылғы ұлттық сайлауда 2012 жылға дейін өзінің мандатын сақтап қалды. Парламенттегі қызметі барысында Кайли келесі парламенттік комитеттердің құрамына кірді: Мәдениет және білім беру мәселелері жөніндегі тұрақты комитет, Ұлттық қорғаныс және сыртқы істер жөніндегі тұрақты комитет, сондай-ақ Шетелдегі гректердің арнайы тұрақты комитеті. Ол сонымен қатар Қара теңіз экономикалық ынтымақтастығы ұйымының (ҚЭЫҰ) Парламенттік ассамблеясына, НАТО Парламенттік ассамблеясына және Жерорта теңізі одағының Парламенттік ассамблеясына Грекия делегациясының мүшесі болды. Кейін ол өз позициясынан бас тартып, Папандреу сенімсіздік дауысында PASOK партиясының барлық 155 заң шығарушысының қолдауына ие болып, қиын жағдайдағы үкіметін сақтап қалды.

Еуропалық парламент мүшесі

Ева Кайли 2014 жылдан бері Еуропалық парламент мүшесі және 2022 жылы партиядан шығарылғанға дейін Социалистер мен демократтардың прогрессивті альянсы (S&D) тобының мүшесі болды. Қазір Кайли тәуелсіз депутат. Ол инновациялық стратегия, АКТ, технологиялар, болашақты болжау, бизнес, ЭСГ және әлеуметтік жауапкершілік, БҰҰ, ДСҰ, ЭЫДҰ және Таяу Шығыс мәселелері бойынша вице-президент. Ол 2017–2022 жылдары Еуропалық парламенттің Ғылым және технологиялық саясатты бағалау органының (STOA) төрағасы болған алғашқы әйел. Сондай-ақ ол «Пегас» (PEGA) шпиондық бағдарламасын тергеу комиссиясының жұмысына қатысты, Еуропалық парламенттің Мүгедектер жөніндегі тобында, Еуроодақ-Ресей парламенттік ынтымақтастық комитетінің (D RU) және Америка Құрама Штаттарымен қарым-қатынас делегациясының (D US) құрамында жұмыс істеді. 2018 жылы ол жаңа технологиялар саласындағы Еуропарламент депутатының сыйлығына ие болды. 2022 жылдың 18 қаңтарында 454 дауыспен бірінші турда сайланғаннан кейін Кайли Еуропалық парламенттің он төрт вице-президентінің бірі болды. 10 желтоқсанда вице-президенттік міндеттерінен уақытша шеттетілді. 2019–2022 жылдар аралығында Кайли партиядан шығарылғанға дейін Грекияның S&D делегациясын басқарды. 2022 жылдың 13 желтоқсанында Еуропалық парламент 625 дауыспен, бір қарсы дауыс және екі қалыс қалған дауыспен Кайлиді вице-президент лауазымынан босатуға шешім қабылдады.

Тұтқындау және сыбайлас жемқорлық

2022 жылдың 9 желтоқсанында Каилиді Бельгияның федералды полициясы Қатарды қолдау үшін лоббилік әрекеттерге байланысты ұйымдасқан қылмыстылық, сыбайлас жемқорлық және ақшаны жылысу бойынша жүргізілген тергеуден кейін тұтқындады. Каили парламенттік иммунитетке ие болғандықтан, оның тұтқындалуы Бельгия билігі сол күні бастаған операцияның бастапқы жоспарында болмаған, бірақ күні бойындағы жағдайлар тергеуші судья Мишель Клейсті (операцияның басшысы) Каилиді қылмыс жасаған сәтте ұстаған деген қорытындыға жеткізді. Сол күні ол Еуропалық парламенттегі Социалистер мен Демократтар тобынан және ұлттық партиясы PASOK-тан шеттетілді. Тергеу барысында Бельгия полициясы 16 үйді тінту жасап, кем дегенде төрт адамды ұстады, олардың ішінде парламенттік көмекші Франческо Джорджи (Каилидің өмірлік серігі), бұрынғы Еуропарламент депутаты Антонио Панзери (Джорджи парламентте оның жұмысына қатысқан және ол адам құқықтарын қорғауға арналған "Жазасыздықпен күресу" атты ҮЕҰ құрған) және Каилидің әкесі Александрос Кайлис, ол қолма-қол ақша салынған чемоданмен бірге тұрған қонақүйдің сыртында ұсталды. Тінту кезінде тергеушілер 600 000 евродан астам ақша тапты. Александрос Кайлистің чемоданымен қонақүйдің алдында ұсталғандығы тергеуші судья Мишель Клейстің Ева Кайлиді қылмыс жасағанда ұстаған деген қорытындыға келуіне себеп болды; судья Клейз жетекшілігіндегі шамамен он офицерден тұратын арнайы полиция тобы Каилидің үйіне барып, оны тұтқындады. Каили қарсылық көрсетпеді, бірақ қатты шаршаған, дүрсілдеген және шатасқан күйде, жылап отырды; Клейз оны бес сағаттан астам уақыт бойы сұраққа тартып алды. Каилидің адвокаттары Андре Рисопулос және Микалис Димитракопулос Бельгия билігінің әрекеттерін сот билігінің өкілеттіктерін асыра пайдалану деп сынады. Италияның Corriere della Sera газетіне берген сұхбатында Димитракопулос Каилидің тұтқындалуы мен алғашқы сұрақ-жауаптары қиын болғанын айтты, өйткені ол шок, қорқыныш және шатасу күйінде болды, ал Бельгия билігі оған француз тілінде сенімді аудармашы ұсынбады. Адвокат сондай-ақ, бір аптадан кейін ғана Каили "тыныш жағдайда" куәлік бере алғанын, ол "айтқандарын толыққанды түсінуге жеткілікті психологиялық жағдайда болғанын" және "жақсы аудармашы алғаш рет болғанын" мәлімдеді. Тұтқындау уақыты 2022 жылы Катарда өткен ФИФА Әлем чемпионатымен сәйкес келді. Ол кезде Еуропалық Одақта ұйымдастырушыларға қатысты сын көп болды, бірақ Еуропалық парламентте сөйлеген сөзінде Каили елдің адам құқықтары саласындағы жетістіктерін мақтады және Катарға қатысты сыбайлас жемқорлық айыптауларын сынады. 2023 жылдың 5 қаңтарында Каили Брюссельдің сыртындағы Харен түрмесінде отырған камерасынан Бельгия билігінің өзіне қатысты "адамдыққа жатпайтын" мінез-құлқына наразылық білдірді. Тұтқындалған күнінен бастап ол 22 айлық қызын түрмеде көруге рұқсат сұрады, немесе рұқсат болмаса, Скайп арқылы көруге рұқсат сұрады. Алайда, екі өтініші де қабылданбады; Каили былай деді: "Мен азапталып жатырмын, бұл өте әділетсіз, мен оған шыдамаймын, мен құлап бара жатырмын. Менің кішкентай қызымның кінәсі не, неге оны менен алыстатып отыр?". Бұл Каилидің желтоқсанда тұтқындалғаннан бері қызын алғаш рет көруі болды. Каилидің әкесі Александрос Кайлис баланы Харен түрмесіне әкелді. Психологтар да Каилидің қызымен кездесуіне қатысты. Микалис Димитракопулос (Каилидің адвокаты) былай деді: "Ол 16 сағат бойы түрмеде емес, полиция камерасында болды. Оған екінші жамылғы берілмеді. Оның күртесін алып кетті. Бұл - азаптау". "Жарғау үнемі жанған. Ол ұйықтай алмады". 2023 жылғы 16 ақпандағы келесі отырыста Каилидің босатылуы немесе баламалы шараларға орналасу туралы өтініші қайтадан қабылданбады және ол сотқа дейінгі қамауда қалуы керек деп шешті. Каили сот отырысына дейін Андре Рисопулодан Свен Мэриге бельгиялық адвокатын ауыстырған болатын. Каили 2023 жылдың 14 сәуірінде сотқа дейінгі қамауда ұстаудан электрондық білезікпен үй қамауына жіберілді. Оның босатылуына себеп болған басты себептердің бірі - тінту кезінде тәркіленген ақшадан оның саусақ іздері табылмағаны, ал Каилидің айыпталушылары Антонио Панзери мен Франческо Джорджидің саусақ іздері табылғаны болды. Оның бельгиялық адвокаты Свен Мэри: "Мен бұдан былай ештеңе айтпаймын, тек бұл шешімді қабылдау кешікті" деді. 2023 жылдың 25 мамырында Каилидің үй қамауынан шығу және электрондық білезік тағу міндеттемесін алып тастау туралы өтініші қабылданды, босатылу осы сияқты жағдайлардағы әдеттегі шарттарға байланысты, Бельгияның Федералды Прокуратурасы хабарлағандай. 2023 жылдың маусымында Мишель Клейс, Каилидің тұтқындалуын және қамауда ұстауын бұйырған судья, мүдделердің қақтығысы туралы айыптауларға байланысты істен кетуге мәжбүр болды (Мари Аренаның ұлы Уго Лемейр және Мишель Клейстің ұлы Николас Клейс бір компанияның бірлескен иелері болған және көп жылдар бойы бір-бірін білген, компанияның құжаттары мен әлеуметтік желілердегі жазбаларға сәйкес), ал қыркүйекте Каили Бельгияның тәуелсіз судьялар тобы жүргізген ішкі тергеуді сәтті бастады, олар оның тұтқындалуы мен қамауда ұсталуында Бельгияның сот және полиция қызметкерлері заңсыз әрекет еткенін тексеретін болады. Ол және оның адвокаттары барлық істің заңсыз деп жариялануын және тоқтатылуын қалайтындарын мәлімдеді, Бельгия судьялары мен полициясының тергеу әрекеттерінің заңсыздығына негізделген. 2024 жылдың ақпанында Каили Еуропарламент депутаты болып қайта сайлануға қатыспайтынын жариялады.

ЕС бюджеті туралы аңыз айыппұлдар

2023 жылдың сәуірінде POLITICO Каилидің «Қатаргейт» скандалына байланысты тұтқындалғанын, сондай-ақ оның және оның бұрынғы парламенттік көмекшілерінің Еуропалық Одақ бюджетінің қаражаты есебінен өтемақы алу немесе шетелге саяхаттау үшін миссияларды, сапарларды және құжаттарды жалғандағандығы туралы қосымша қылмыстық тергеу жүргізіліп жатқанын хабарлады. Каили сол кездегі аккредиттелген парламенттік көмекшілерінің жалақысының бір бөлігін ұстап қалғаны да айыпталды. 2024 жылдың ақпан айында Еуропалық Парламент Каилидің Еуропалық Парламент мүшесі (ЕП) ретіндегі иммунитетін жойды және іс материалдарын тиісті грек билігіне тергеу үшін жіберді. Грек билігі оның схема аясында 120 000-ден 150 000 еуроға дейін қаражатты заңсыз пайдаланғанын бағалауға жауапты. Каили барлық айыптауларды жоққа шығарады.

PASOK ішіндегі даулар

Қамауға алынғанға дейін де Кайли Панглен Социалистік қозғалысының (ПАСОК) ішінде даулы тұлға болды және ол енді ПАСОК-тан үміткер болмайтынын жариялады. 2021 жылы ол ПАСОК президентігіне таласуды жоспарлап отыр деген қауесет тарады.

Жеке өмір

Кайли мен оның серігі Франческо Джорджи, бұрынғы парламенттік көмекшінің, 2021 жылы дүниеге келген қызы бар.