Кіріспе

Бангладеш студенттік ұйымы

Бангладеш Ислам шатрашибирі – Бангладеште орналасқан исламдық студенттік ұйым. Ол 1977 жылдың 6 ақпанында құрылған. Ұйым жалпы алғанда Бангладештің «Жамаат-е Ислами» студенттік қанаты ретінде қарастырылады, және студенттік ұйымның бірнеше жетекшілері «Жамаат» ішінде танымал басшыларға айналды. Ұйымның Дака университеті, Читтагонг университеті, Раджшахи университеті, SUST, BUET, DUET, Медициналық колледж сияқты елдегі жоғары білім орындарында маңызды өкілдігі бар. Алайда, соңғы кезде студенттік ұйым биліктегі «Авами Лига» партиясы мен оның студенттік қанаты «Бангладеш Чатра Лигасы» тарапынан Бангладеш үкіметінің қысымына ұшырап отыр. Дауах (Аллаға шақыру) – Исламның хабарын студенттерге жеткізу, оларды білім алуға шақыру және Исламды толыққанды ұстануға жауапкершілік сезімін ояту. Ұйымдастыру – Исламдық өмір салтын орнату үшін күреске дайын студенттерді осы ұйымның құрамына біріктіру. Оқыту – Ұйымға біріктірілген студенттер арасында исламдық білімді тарату үшін тиісті қадамдар жасау, оларды мінезді, «Жахилия» қиындықтарына төтеп бере алатын және Исламның артықшылығын дәлелдей алатын адамдарға айналдыру. Исламдық білім беру қозғалысы және студенттерге қатысты мәселелер – Исламдық құндылықтар негізінде білім беру жүйесін өзгерту үшін күресу, үлгілі азаматтарды тәрбиелеу және студенттердің нақты проблемаларын шешу үшін көшбасшылықты арттыру. Исламдық әлеуметтік тәртіпті орнату – Адамзатты экономикалық қанаудың, саяси қысымның және мәдени құлдықтың барлық түрлерінен босату үшін Исламдық әлеуметтік тәртіпті орнатуға бар күшін салу. Сондай-ақ, білім беру мекемелерінде сатылатын бірнеше басылымдар бар. Оның мүшелері 1971 жылы бенгал зиялыларын өлтіруге қатысқан «Ал Бадр» ұйымын құрды; «Ал Бадрдың» кейбір мүшелері Халықаралық қылмыстық трибуналмен сотталып, өлім жазасына кесілді.

Саяси мақсаттағы шабуылдар

Бұл студенттік топ басқа студенттік топтармен зорлық-зомбылыққа толы қақтығыстарға да қатысқан, өте радикалды болған және көптеген құлпынайларға байланысты болды. Бұл топ Бангладеш және халықаралық деңгейдегі бірнеше ірі террористік ұйымдармен байланыста болды.

Қарулы топтың атауы

2014 жылдың ақпан айында АҚШ-тағы қорғаныс саласындағы талдау орталығы IHS Jane's "IHS Jane's 2013 Global Terrorism & Insurgency Attack Index" атты есеп жариялады, онда Шибир 2013 жылы ең белсенді мемлекеттік емес қарулы топтардың тізімінде үшінші орынға ие болды. Шатра Шибир бұл зерттеудің қорытындыларына қарсылық білдіріп, бұл рейтингті қатты айыптады. Шибирді қарулы емес ұйым деп атап, зерттеудің дереккөзін сұраққа алды және былай деді: “Есепте біздің қандай да бір қарулы шабуылға қатысқандығымызды дәлелдейтін бірде-бір оқиға келтірілмеген”.

Қасақана жоғалып кеткендер

2012 жылдың 5 ақпанында шамамен сағат 1:00-де Аль Мукаддас (22), Аль Фикха кафедрасының төртінші курс студенті және Мохаммад Валиулла (23), Бангладеш Ислам университетінің Дауа және Исламтану кафедрасының магистрлік бағдарламасының тыңдаушысы, Савар қаласында өзін RAB 4 және DB Полициясының қызметкерлері деп таныстырған бір топ адамдар тарапынан ұсталған және із-түссіз жоғалған. Екеуі де Бангладеш Ислам студенттік ұйымы – «Бангладеш Ислами Чхатра Шибир» мүшелері болған және 4 ақпанда RAB және Бангладеш Полициясының Тергеу бөлімі (DB) қызметкерлері тарапынан ұсталған деген күдік бар. Содан бері олардан хабар жоқ, олардың қайнап жатқан жері белгісіз. RAB Бангладеш газетіне берген мәлімдемесінде екі адамды ұстағанын жоққа шығарды. Алайда, бірнеше дереккөздерден түскен хабарлар және соңғы айларда RAB жүзеге асырған деп саналатын жоғалу оқиғалары RAB-тың бұл мәлімдемесіне күмән келтіреді. Amnesty International және басқа да құқық қорғау ұйымдары осы мәселеге алаңдаушылық білдіріп, шұғыл шаралар қабылдауға шақырды.

2013 жылдың 5 сәуірінде шамамен сағат 2:25-те 5-ші жедел әрекет жасау батальонының қызметкерлері Чапайнабганж қаласының Ангариапара ауылында тұратын Мохаммад Анварул Ислам мен Мосаммат Нұржахан Бегумды Раджшахи ауданы Раджпара полиция бөліміне қарасты Бил Шимла Мохолласындағы 175-ші үйден ұстады. Кейін отбасы мүшелері RAB 5 кеңсесіне хабарласса, RAB Анварулдың олар тарапынан ешқашан ұсталмағанын мәлімдеді. Анварулдың отбасы мүшелері RAB қызметкерлеріне қарсы күштеп жоғалту туралы шағым түсірді. Тексеру жүргізілгеннен кейін Анварулдың Раджшахи колледжінің математика факультетінің соңғы курс студенті екені анықталды. Сонымен қатар, ол Раджшахи ауданының «Ислами Чхатра Шибир» ұйымы кеңсесінің хатшысы болған.

Қиындықтар

2010 жылдан бері Шибир қайта-қайта қатаң шараларға ұшырады. Ауами лигасы басқаратын үкімет қоғамдық тәртіпті сақтау және полицияға жасалған шабуылдарды тоқтату қажет екенін мәлімдейді, бірақ Amnesty International бұл шараларды саяси қысым деп санайды. 2010 жылдан бері студенттік жатақханаларға кездейсоқ тінтеулер жүргізіліп, онда Шибирді қолдаушылардың барлығы ұсталды. 2010 жылы мемлекеттік органдар Бангладештің барлық білім беру орындарында Шибир ұйымының мүшелерін анықтап, олардың ықпалын жоюға бағытталған операцияларды жүргізуге бұйрық алды. Полиция ұстау кезінде Шибирдің қарапайым студент-мүшелерін шабуылға қатысы бар деген күдікпен ұсталғандардан ажыратпады және оларға заңдық көмек көрсетуден бас тартты. Бұл Шибирге қарсы соңғы жылдардағы ең ірі полиция операциясы болды. Ұйым оқиғаға қатысы жоқ екенін мәлімдеп, бұл жағдайға наразылық білдірді.