Кіріспе

Статистикалық бағалаушылар класы
Статистикада М бағалаушылар – мақсаттық функциясы үлгінің орташа мәні болып табылатын экстремум бағалаушылардың кең класы. Сызықтық емес ең кіші квадраттар және максималды ықтималдық бағалауы – М бағалаушылардың ерекше жағдайлары. М бағалаушыларды анықтауға беріктік статистикасы түрткі болды, ол М бағалаушылардың жаңа түрлерін ұсынды. Дегенмен, М бағалаушылар өзінен-өзі берік емес, себебі оларға әдетте берік болмайтын максималды ықтималдық бағалаушылары да кіреді. Деректер жиынтығында М бағалаушыны бағалаудың статистикалық процедурасы М бағалау деп аталады. Көбінесе М бағалаушыны бағалау функциясының нөлі деп анықтауға болады. Бұл бағалау функциясы көбінесе басқа статистикалық функцияның туындысы болып табылады. Мысалы, максималды ықтималдық бағасы – параметрге қатысты ықтималдық функциясының туындысы нөлге тең болатын нүкте; демек, максималды ықтималдық бағалаушысы – балл функциясының сындық нүктесі. Көптеген қолданыстарда мұндай М бағалаушыларды популяцияның қасиеттерін бағалау ретінде қарастыруға болады.

Анықтама

1964 жылы Питер Дж. Губер барынша ықтималдықты бағалауды, ρ белгілі бір қасиеттері бар функция болған жағдайда, азайту арқылы жалпылауды ұсынды (қараңыз төменде). Осы шешімдер M бағалаушылар деп аталады ("M" – "максималды ықтималдыққа ұқсас" үшін (Хубер, 1981, 43-бет)); басқа мықты бағалаушылардың түрлеріне L бағалаушылар, R бағалаушылар және S бағалаушылар жатады. Максималды ықтималдықты бағалаушылар (MLE) – М бағалаушылардың ерекше жағдайы болып табылады. Тиісті масштабтаумен, М бағалаушылар экстремум бағалаушылардың ерекше жағдайлары болып табылады (онда байқаулардың әртүрлі функцияларын қолдануға болады). ρ функциясы немесе оның туындысы ψ, деректер нақтыдағы болжамды үлестірімнен алынған кезде бағалаушыға қажетті қасиеттерді (бұрмалану және тиімділік тұрғысынан) беру үшін таңдалуы мүмкін, ал деректер болжамды үлестірімге жақын модельден туындаған жағдайда, "жаман емес" нәтижелерді қамтамасыз етеді.

ψ-түрі

Егер функциясы -ға қатысты дифференциалданатын болса, оның есептелуі әдетте әлдеқайда оңай. T типті ψ M бағалаушысы өлшенетін функция арқылы анықталады. Ол F ықтималдық үлестірімін векторлық теңдеуді шешетін мәнге (егер ол бар болса) бейнелейді:

Мысалы, максималды ықтималдық бағалаушысы үшін, , мұнда u векторының транспозициясын білдіреді және . Мұндай бағалаушы міндетті түрде ρ типті M бағалаушысы емес, бірақ егер ρ функциясы -ға қатысты үздіріссіз бірінші туындыға ие болса, онда ψ типті M бағалаушысының ρ типті M бағалаушысы болуы үшін қажетті шарт болып табылады. Бұрынғы анықтамалар шекті үлгілерге оңай кеңейтілуі мүмкін. Егер ψ функциясы -ға жақындағанда нөлге төмендесе, онда бағалаушы қайта төмендейтін (redescending) деп аталады. Мұндай бағалаушылардың кейбір қосымша қалаулы қасиеттері бар, мысалы, ірі ауытқуларды толыққанды қабылдамау.

Есептеу

ρ немесе ψ-тің көптеген мәндері үшін жабық түрдегі шешім болмайды және есептеу үшін итеративтік тәсіл қажет. Ньютон-Рафсон сияқты стандартты функцияларды оңтайландыру алгоритмдерін қолдануға болады. Дегенмен, көп жағдайда қайта салмақталған ең кіші квадраттар әдісі қолданылуы мүмкін; бұл әдетте артықшылыққа ие әдіс. ψ-тің кейбір мәндері үшін, әсіресе төмендейтін функциялар үшін, шешім бірегей болмауы мүмкін. Бұл мәселе, ең алдымен, көп өлшемді және регрессиялық есептерде маңызды. Сондықтан, жақсы бастапқы нүктелерді таңдауға көңіл бөлу қажет. Орналасуды бағалау үшін медиана және масштабты бағалау үшін медиана абсолютті ауытқу сияқты сенімді бастапқы нүктелер жиі қолданылады.

Тарату

M бағалаушылар асимптотикалық түрде қалыпты таралуға ие екенін көрсетуге болады. Сондықтан, сенімділік интервалдарын және гипотезалық тестілеулерді құру үшін Вальд тәрізді әдістерді қолдануға болады. Дегенмен, теория асимптотикалық болғандықтан, таралуды тексеру маңызды, мысалы, пермутациялық немесе бутстрап таралуын қарастыру арқылы.

ықпал ету функциясы

M типті бағалаушының әсер ету функциясы оны анықтайтын функцияға пропорционалды. T – ψ түріндегі M бағалаушы болсын, ал G – үшін анықталған ықтималдық үлестірімі болсын. Оның әсер ету функциясы IF, егер тығыздық функциясы бар болса, былай есептеледі. M бағалаушыларының осы қасиетінің дәлелін Huber (1981, 3.2-бөлім) еңбегінен табуға болады.

Қолданбалар

M бағалаушыларды бір және көп өлшемді жағдайларда орналасу және масштаб параметрлері үшін құрастыруға болады, сонымен қатар олар берікті регрессияда қолданылады.