Кіріспе

Малеин қышқылынан туындаған органикалық қосылыс.

N-этилмалеимид (NEM) – малеин қышқылынан алынған органикалық қосылыс. Ол амид функционалдық тобын қамтиды, бірақ ең бастысы – тиолдармен реакцияға түсетін алкен және белоктар мен пептидтердегі цистеин қалдықтарын модификациялау үшін кеңінен қолданылады.

Органикалық химия

NEM – Михаэль реакциясында Михаэль акцепторы болып табылады, яғни тиолдар сияқты нуклеофилдерді қосады. Нәтижесінде пайда болатын тиоэфирде күшті C-S байланысы бар және реакция дерлік қайтымсыз болады. Тиолдармен реакция pH 6,5–7,5 диапазонында жүзеге асады, ал NEM көбірек сілтілік pH-та аминдермен реакцияға түсуі немесе гидролизденуі мүмкін. NEM ферменттануда тиол топтарының функционалдық рөлін зерттеу үшін кеңінен қолданылады. NEM – барлық цистеин пептидазаларының қайтымсыз ингибиторы, ал алкилдеу белсенді ортадағы тиолдық топта жүзеге асады (схеманы қараңыз).

Кейс-студиялар

NEM көпіршік тасымалын тоқтатады. Лизистік буферлерде 20-25 мМ NEM Western Blot талдауы үшін ақуыздардың десумойляциялануын тежеу үшін қолданылады. NEM деубиквитиназалардың ингибиторы ретінде де пайдаланылған. Артур Корнберг және оның әріптестері ДНК полимераза III-ті жою үшін, оның активтілігін ДНК полимераза I-ге (сәйкесінше pol III және I) салыстыру үшін N-этилмалеимидті қолданды. Корнберг pol I-ді ашқаны үшін Нобель сыйлығымен марапатталды, ол кезде бактериялық ДНК репликациясының механизмі деп есептелді, бірақ бұл тәжірибеде ол pol III-нің нақты репликациялық машина екенін көрсетті. NEM төмен K концентрациялы қой және ешкінің қызыл қан жасушаларында оуабаинге сезімсіз Cl-ға тәуелді K шығынын белсендіреді. Бұл жаңалық 16 жылдан кейін KCC1 изоформасының cDNA-сымен трансфекцияланған адам эмбриональды жасушаларында K Cl котранспортын (KCC) молекулалық деңгейде анықтауға көмектесті. Содан бері NEM жануарлар әлемінің көптеген түрлерінің жасушаларында K Cl котранспортының мембранада болуын анықтау немесе өзгерту үшін кеңінен қолданылатын диагностикалық құрал болып табылады. Физиологиялық pH-та тиолдық мақсатты топты химиялық түрде анықтауға бірнеше рет жасалған сәтсіз әрекеттерге қарамастан, NEM ақуыз киназалары ішіндегі тиолдармен аддукттарды құрауы мүмкін, бұл киназалар KCC-ні тасымалдаушының С-терминалды доменіндегі белгілі бір серин және треонин қалдықтарында фосфорилдейді. Ақуыз фосфатазалары арқылы KCC-нің дефосфорилденуі KCC-нің белсендірілуіне әкеледі.