Кіріспе

Оксфорд университетіндегі профессорлық лауазым

Седлеевский табиғат философиясы профессоры – Оксфорд университетінің математикалық институтындағы кафедра атауы.

Шолу

Седлеян кафедрасын сэр Уильям Седли құрды, ол 1618 жылғы 20 қазандағы өсиетімен Оксфорд университетіне жер сатып алу үшін 2000 фунт стерлинг қалдырды. Седлидің мұрасы 1621 жылы Бэкингемширдегі Уэдсдондағы мүлікті сатып алу арқылы қажетті кіріс табуға мүмкіндік берді. Ол Оксфордтың ең көне ғылыми кафедрасы саналады. Седлеевтік профессорлық лауазым иелері 19 ғасырдың ортасынан бері қолданбалы математика мен математикалық физиканың түрлі салаларында жұмыс істеп келеді. Олар бір уақытта Оксфордтағы Куинс колледжіндегі стипендияға сайланады. Өткен ғасырдағы Седлеевтік профессорлар: эластикалық математикалық теориядағы еңбегімен танымал Август Лав (1899–1940), газдардың кинетикалық теориясы мен Күн-Жер физикасына қосқан үлесімен белгілі Сидней Чапман (1946–1953), математикалық физика мен жалпыланған функциялар теориясына маңызды үлес қосқан Джордж Темпл (1953–1968), математикалық талдау және сұйықтық механикасы саласындағы аса ықпалды жұмыстарымен көзге түскен Брук Бенджамин (1979–1995) және эластикалық математикалық теория, материалдар ғылымы, вариациялар есебі және шексіз өлшемді динамикалық жүйелер саласындағы еңбегімен танымал сэр Джон Болл (1996–2019).

Седлеевтік профессорлардың тізімі

Профессорлар туралы мәліметтер
1621–38 Оксфорд (St Alban Hall) Магдален колледжі Лапворт 1592 жылдың 25 қазанында Оксфордтағы Сент-Албан-холлға қабылданды, ал 1595 жылдың 30 маусымында магистр дәрежесін алды. 1598–1610 жылдары Магдален колледжі мектебінің директоры болды. Магдален колледжінің мүшесі ретінде Лапворт 1602–3 жылдың 1 наурызында медицина магистрі дәрежесін алуға және медициналық тәжірибеге лицензия алуға өтініш білдірді. 1605 жылдың 3 маусымында лицензия алды, ал 1611 жылдың 20 маусымында медицина магистрі және доктор дәрежесін алды. Лапворт 1605 және 1611 жылдары медицинадағы кешкі сағаттарда модератор болды және 1605 жылы I Джеймс Оксфордқа келген кезде табиғи философия бойынша жауап берді. Лапворт негізін қалаушы Уильям Седлидің өсиеті бойынша табиғи философия бойынша алғашқы Седлиан оқырманы болып тағайындалды.
1638–48 Оксфорд (St John's College) Сент-Джон колледжі 1617 жылы Эдвардсқа Оксфордтағы Сент-Джон колледжінде стипендия берілді. Колледждің бұрынғы президенті Уильям Лауд 1632 жылы Эдвардсты Мерчант Тейлор мектебінің басшылығына ұсынды. 1634 жылдың соңында ол осы қызметтен бас тартып, Оксфордқа оралды. Эдвардс проктор болып тағайындалды, ал 1638 жылы Седлиан оқырманы болып тағайындалды, медицина магистрі және доктор дәрежесін алды.
1648–60 Оксфорд (Magdalen Hall) Магдален колледжі Кросс 1632 жылы Оксфордтағы Магдален Холлға қабылданды және 1634 жылы бакалавр дәрежесін алды. 1642 жылы Оксфордтағы Линкольн колледжінің мүшесі болып сайланды. 1647 жылы Оксфордтағы парламенттік сапаршыларға көмек көрсету үшін делегат ретінде тағайындалды, ал 1648 жылы Оксфордта проктор болып тағайындалды және Магдален колледжінде Седлиан профессоры болды.
1660–75 Оксфорд (Christ Church) Христос шіркеуі Уиллис Кембриджширдегі Фен Дитон қаласындағы Уиллис барондарының туысы болды. 1642 жылы Оксфордтағы Крайст Чирчтен магистр дәрежесін алды және 1640 жылдары Англия королі I Чарльздың жеке дәрігері болды. Уиллис пен Крайст Чирктің айналасында ғылымға қызығушылық танытқан топ өсті. Роберт Гукпен қатар, оны Уиллис көмекші ретінде жұмысқа алды, топтағы басқалар Натаниел Ходжес, Джон Локк, Ричард Лоуэр, Генри Стубб және Джон Уорд болды. (Локк Уиллистің басты бәсекелесі болған Томас Сиденхаммен бірге оқыды, және онымен саяси және медициналық жағынан келіспейтін көзқарастар ұстады.) Ол Оксфордта Ральф Батерст, Роберт Бойл, Уильям Петти, Джон Уилкинс және Кристофер Ренмен бірге экспериментаторлардың «Оксфорд клубының» мүшесі болды. 1656 және 1659 жылдары «Ашыту туралы» және «Қызба туралы» екі маңызды медициналық еңбек жариялады. Олардан кейін 1664 жылы ми туралы том шықты, ол бірлескен тәжірибелік жұмыстың нәтижесі болды. 1660 жылдан қайтыс болғанға дейін Седлиан профессоры болып тағайындалды. Ол сондай-ақ Корольдік қоғамның негізін қалаушы мүшесі болды. Кейін Уиллис Лондонның Вестминстер қаласында дәрігер болып жұмыс істеді, бұл 1666 жылы Кентербери архиепископы Гилберт Шелдонды емдегеннен кейін болды. Ол анатомия және белгілі ем-дәрмектер туралы білімін қолдана отырып, табысты дәрігерлік практика жүргізді. Ол иатрохимиялық және механикалық көзқарастарды біріктірді.
1675–1704 Кембридж (Trinity College) All Souls College Дәрігер Миллингтон II Чарльздың өлім төсегінде болды және III Уильямның денесін кескен дәрігерлердің бірі болды. Ол сондай-ақ II Мэри және Анна патшайымдардың дәрігері болды. Миллингтонның Нехемия Грюмен болған әңгімесі және оған ұсынған ұсынысы Грюдің ботаникалық жаңалыққа әкелді: өсімдіктердегі аталық мүше - тоқпан, ал аналық мүше - мойын.
1704–19 Оксфорд (St Edmund Hall) Магдален колледжі Файрер 1672 жылы Сент Эдмунд Холлға қабылданды және 1674–1683 жылдары Магдален колледжінің жартылай шәкірті болды. 1676 жылы бакалавр дәрежесін алғаннан кейін 1683 жылы Магдален колледжінің мүшесі болып сайланды, ал 1690 жылы теология магистрі, 1704 жылы теология докторы дәрежесін алды. 1704 жылы Седлиан табиғат философиясы профессоры болып тағайындалды және 1719/20 жылдың 22 ақпанында қайтыс болғанға дейін қызмет етті. 1709–1710 жылдары Апплтонның ректоры болып қызмет етті.
1719–41 Оксфорд (Christ Church) All Souls College Бертиге, аймақта ешқандай дағдысы болмаса да, Седлиан оқырманы сыйланды. Бұл тағайындама колледждегі қарыздарын өтеу үшін жасалды.
1741–67 Оксфорд (Queen's College) Королева колледжі 1746 жылы Седлиан профессоры болып тағайындалғаннан кейін Браунға Херефорд соборының пребендарлығы, ал 1752 жылы оның канцлерлігі берілді. 1759–1765 жылдары Оксфорд университетінің вице-канцлері болды.
1767–82 Оксфорд (Trinity College) Магдален колледжі Магдален колледжінің мүшесі. Сондай-ақ поэзия профессоры (1766–76), теология профессоры (1776–83) және Оксфорд диоцезінің канцлері болды.
1782–1810 Оксфорд (Corpus Christi College) Corpus Christi College Астроном Хорнсби өмірінде ондаған мың астрономиялық байқаулар жасады және 1772 жылы Радклиф обсерваториясын құруда маңызды рөл атқарды. 1783 жылы ол Радклиф кітапханашысы болды және 1788 жылы Америка өнер және ғылым академиясының шетелдік құрметті мүшесі болып тағайындалды. Айдың Хорнсби кратері оның құрметіне аталған.
1810–53 Оксфорд (Balliol College) Corpus Christi College Кук 1818–1826 жылдары Оксфордтағы Архив сақтаушысы болды және жанды мінезімен, белсенді тұлғасымен Оксфорд академиялықтарының әдеби кешкі клубының жетекші ойыншыларының бірі саналды.
1853–98 Оксфорд (Pembroke College) Pembroke College Прайс дифференциалдық есептеу (1848) және шексіз кішкентай есептеу (4 том, 1852–1860) бойынша трактаттар жариялады, олар бұл пәндер бойынша оқу тізімдерінде ұзақ уақыт бойы маңызды болып келді. Прайс Льюис Кэрроллды оқытты, ал оның «жарқанат» лақап аты «Алиса дивтерде» кітабындағы «Жарқыра, жарқыра, кішкентай жарқанат» әнінде бейнеленген, бұл «Жарқыра, жарқыра, кішкентай жұлдыз» әнінің пародиязы.
1899–1940 Кембридж (St John's College) Queen's College Лав серпіліс теориясы және толқын таралуының математикалық теориясы бойынша жұмысымен танылды. Жердің құрылымы туралы зерттеулерінде ол Лав толқындарын жасады және 1911 жылы Адамс жүлдесін жеңіп алды. Лав толқын құлыптануының теориясын жетілдірді және Лав сандары деп аталатын параметрлерді ойлап тапты. Ол Лондон математикалық қоғамының президенті (1912–13) болды, Корольдік қоғамның мүшесі болды және көптеген басқа марапаттарға ие болды, соның ішінде Корольдік медаль (1909), Де Морган медалі (1926) және Сильвестр медалі (1937).
1946–53 Манчестер университеті Queen's College Чапмен стохастикалық процестер бойынша жұмысымен танылды. Чапмен мен Андрей Колмогоров өрістегі маңызды теңдеулердің бірін, Чапмен-Колмогоров теңдеуін тәуелсіз түрде жасады. Ол озон қабатының пайда болуына себеп болатын фотохимиялық механизмдерді анықтауда үлкен үлес қосты. Ол сондай-ақ жер-күн физикасының пионерлерінің бірі ретінде танылды, оның үлесі 1930 жылдардың басында магнитосфераның болуын болжауды қамтиды. Чапмен көптеген марапаттарға ие болды, соның ішінде Корольдік қоғамның мүшесі болу, Корольдік медаль (1934), Де Морган медалі (1944), Копли медалі (1964) және Корольдік метеорологиялық қоғамның Саймонс алтын медалі (1965). Ол АҚШ, Норвегия, Швеция және Финляндия ғылым академияларына сайланды. [6] Ол Лондон математикалық қоғамының (1929–1931) және Корольдік метеорологиялық қоғамның (1932–1933) президенті болды. Ай кратері Чапмен оның құрметіне аталған. Америка геофизикалық одағы оның құрметіне «Чапмен конференцияларын» ұйымдастырады. Корольдік астрономиялық қоғам оның естелігіне Чапмен медалін құрды.
1953–68 Лондон (Birkbeck College) Queen's College Темпл математикалық физика және жалғаланған функциялар теориясына маңызды үлес қосты. Ол Корольдік қоғамның мүшесі болып сайланды және 1969 жылы оның Сильвестр медалімен марапатталды. Ол Лондон математикалық қоғамының президенті (1951–1953) болды. Діншіл христиан, 1980 жылы ол монахтық уәде берді.