Америкада туған, Ирландияда жаттыққан шампион тұқымды ат

Кіріспе

Садлерс Уэллс (11 сәуір 1981 – 26 сәуір 2011) – американдық тұқымды, ирландтық жаттықтырылған чемпион асыл тұқымды жылқы және ең үздік әкесі. Ол 1984 жылы Ирландияның 2000 гиней, Эклипс стейкс және Феникс чемпион стейкс жарыстарында жеңіске жетіп, Еуропа чемпионы атанды. Сондай-ақ француз дербисінде және король Георг VI және королева Елизавета стейкс-та екінші орын алды. Садлерс Уэллс жарыс жолында жеткен жетістіктеріне қарамастан, ол әке ретінде танымал. Ол Ұлыбритания мен Ирландияда рекордтық 14 рет, оның ішінде 13 рет қатарынан жеңіске жетті. Өлген кезде оның 323 ұлы жеңіске ие болды. Одан көп ұрпақ шығарған тек екі жарты шарда жұмыс істеген Дэйнхилл ғана. Садлерс Уэллс Еуропадағы Галилео және Монтжеу, ал АҚШ-та Эль Прадо сияқты атақты әкелердің де әкесі болды. Ол ХХ ғасырдың ортасынан бері Еуропаның ең табысты жарыс жылқыларының көптегені АҚШ-қа, кейін Жапонияға экспортталатын үрдіске тоқтатты.

Өмірбаян

Садлер's Wells – кең алқызыл түсті, артқы аяқтарында ақ шұлықтары бар, басында кең ақ дабылы бар бие. Ол Америка Құрама Штаттарында Роберт Сангстердің Swettenham Stud шаруашылығында өсірілді және Сангстердің атымен жарысты. Оның иесі Тим Вигорс және тренер Винсент О'Брайенмен бірге Coolmore серіктестік тобының құрамында болды, кейін Джон Магнье қосылды. Олар 1970-ші жылдардың ортасынан бастап Солтүстік Америкадағы жылқы аукциондарында белсенділік танытып, The Minstrel, Alleged, Golden Fleece және El Gran Senor сияқты танымал жылқыларды сатып алып, шаруашылықпен айналысты, сондай-ақ Northern Dancer және Nijinsky ұрпақтарына жоғары сұраныс тудырды. 1980-ші жылдардың басында олар ең жақсы жылқы үшін миллиондаған доллар төлегендерімен белгілі болды, Дубайдың шейх Мохаммед бин Рашид Аль Мактумпен бәсекелесіп, жылқы сатып алуда жарысқа түсті. Fairy Bridge О'Брайен бұрын жаттықтырған Thatch, Marinsky, Lisadell және Apalachee сияқты бірнеше көрнекті жылқылармен тығыз байланысты болды. Ол өз дәуірінің ең табысты тұқымдық биесі болды. Sadler's Wells оның алғашқы төлі болды. Кейіннен ол National Stakes жеңімпазы Tate Gallery және табысты тұқымдық бие Fairy King-ті дүниеге әкелді. Бұл тай Ballydoyle-дегі Винсент О'Брайеннің қолында тәрбиеленді. Жарыс карьерасы бойында Sadler's Wells ерекше жүгіру стиліне ие болды, басын әдеттен тыс жоғары көтеріп шапты. Ата болғаннан кейін де ол тыныш, жақсы мінезді болғанымен танылды, және бұл қасиетін көптеген ұрпақтарына жеткізді.

1984: үш жылдық маусым

Садлерс Уэллс пен Эль Гран Сеньор жарыс жолында тек бір рет кездесті, ол "Карра" жарысындағы "Глэднесс" жүлдесінде екінші орын алды. BBA Ireland бас директоры Франк МакНалти кейінірек: "Мен оны Gladness Stakes-те көргенімді есімде сақтаймын, рингке кіргенде, тіпті екінші нөмірлі болса да, ол керемет көрінді" деді. Royal Ascot-тағы бір мильдік St James's Palace Stakes-ке қатысудың орнына, бұл тайынша француздық Дербиге қатысты, өткен жылы О'Брайен Caerleon арқылы жеңіске жеткен жарыс. Садлерс Уэллс тік жолда алға шықты, бірақ финалдық кезеңде оны басып өтіп, Даршан бір жарым корпустан озып кетті, ал Rainbow Quest үшінші орынды иеленді. Шілдеде Садлерс Уэллс Сандаун Парктегі Eclipse Stakes-те тоғыз жарыс аттарының арасындағы жалғыз үш жасар ат болды. Ол Time Charter атты биеге қарсы тұрып, мойынның ұзындығымен жеңіске жетті. Жеңімпаздың "қайраттылығы" мен "шешімділігі" үшін, тәжірибелі қарсыластарына қарсы көрсеткен өнері жоғары бағаланды. Сол айдың соңында Садлерс Уэллс Аскоттағы Король Георг VI және Королева Елизавета жүлдесінде Тинеосодан шамалы екінші орын алды. Британдық шаруа Боб Маккрири кейін: "Мен Садлер Уэллс шынайы екеніне толық сендім. Мен оның қайраткерлігіне әрқашан таң қалғанмын. Ол өте жауыжүрек ат еді, мен әрқашан батылдыққа ұмтылдым. Ол - идеалды ат болды" деді және бастапқы төлем 125,000 фунт стерлингті құрады. 1988 жылы жарысқа қатысқан алғашқы ұрпақтары In the Wings және Old Vic жетекшілігімен бірден табысқа жетті. Сол ұрпақтың тағы екі тайыншасы, Scenic және Prince of Dance, 1988 жылғы Dewhurst Stakes-те тең орын алды. 1990 жылы оның қызы Salsabil 1000 Гвинея, Эпсом Окс және Ирландия Дербиін жеңіп алды, бұл Садлерс Уэллстің алғашқы чемпион атағын жеңуіне көмектесті. Ол Ұлыбритания мен Ирландияда рекордтық 14 рет чемпион атанды, оның ішінде 1992 жылдан 2004 жылға дейін 13 жыл қатарынан. Бұрынғы рекордты 18 ғасырда Highflyer орнатқан. Садлерс Уэллс барлық уақыттағы ең ықпалды тұқымдық аттардың бірі деп есептеледі, әсіресе ағылшын классикалық жарыстарындағы жетістіктеріне байланысты. Ол 12 ағылшын классикалық жүлдесінің иегері, бұл көрсеткіш 19 ғасырдың Стоквелл және Сент-Симон сияқты атақты тұқымдық аттарымен салыстыруға болады. Оның ағылшын классикалық жүлдесін жеңген аттары: Salsabil (1000 Гвинея, Окс), Intrepidity (Окс), Moonshell (Окс), Entrepreneur (2000 Гвинея), King of Kings (2000 Гвинея), Imagine (Окс), Galileo (Дерби), Milan (Сент-Лежер), High Chaparral (Дерби), Brian Boru (Сент-Лежер), Refuse to Bend (2000 Гвинея) және Alexandrova (Окс). 2001 жылы оның қыздары Окс жүлдесінде алғашқы үш орынды басып алды. Сондай-ақ, ол Ирландия классикасының 14 жеңімпазын өрбіткен. 1999 жылы оның ұлдары Ирландия Дербиінде бірінші, екінші және үшінші орындарды иеленді. Алайда, Данехилл одан кейін озып, 2005 жылы 300 жүлделі жеңімпаз белгісіне жетті, ал Садлерс Уэллс бұл көрсеткішті 2008 жылы қайталады. 2011 жылы қайтыс болған кезде Садлерс Уэллс 323 жүлделі жеңімпазды өрбіткен, оның ішінде 73 жеке топтық/1-сыныпты жеңімпаз.

Sadler's Wells met El Gran Senor on the racecourse for the only time when he finished second to him in the seven furlong Gladness Stakes at the Curragh. Frank McNulty, head of BBA Ireland, later commented: "I remember seeing him at the Gladness Stakes—when he walked into the ring I thought he looked absolutely magnificent, even though he was only the second string." Instead of going for the one mile St James's Palace Stakes at Royal Ascot, the colt was moved up in distance for the French Derby, a race O'Brien had won the previous year with Caerleon. Sadler's Wells took the lead in the straight but was overtaken in the closing stages and beaten one and a half lengths by Darshaan, with Rainbow Quest in third. In July, Sadler's Wells was the only three year old in a field of nine runners for the Eclipse Stakes at Sandown Park. He held off the challenge of the mare Time Charter to win by a neck. The winner was praised for his "battling" and "determined" performance against more experienced rivals. Later that month, Sadler's Wells ran a strong second to Teenoso in the King George VI and Queen Elizabeth Stakes at Ascot. British breeder Bob McCreery would later say, "I was absolutely convinced Sadler's Wells was the real deal. I always admired his guts. He was a very tough horse, and that's one thing I've really always tried to go for, courage. He was absolutely ideal, the ideal horse." and stood for an initial fee of IR£125,000. He was an immediate success when his first crop reached racing age in 1988, led by In the Wings and Old Vic. Two other colts from that crop, Scenic and Prince of Dance, dead heated in the 1988 Dewhurst Stakes. In 1990, his daughter Salsabil won the 1000 Guineas, Epsom Oaks and Irish Derby, which helped propel Sadler's Wells to his first champion sire title. He went on to be Champion Sire in Great Britain & Ireland a record 14 times, including 13 years in a row from 1992 to 2004. The previous record of 13 titles was set by Highflyer in the 18th century. Sadler's Wells has been called one of the most influential sires of all times, especially based on his record in the English Classic Races. He is the sire of 12 English Classic winners, a number comparable with leading sires Stockwell and St Simon from the 19th century. His English Classic winners are: Salsabil (1000 Guineas, Oaks), Intrepidity (Oaks), Moonshell (Oaks), Entrepreneur (2000 Guineas), King of Kings (2000 Guineas), Imagine (Oaks), Galileo (Derby), Milan (St Leger), High Chaparral (Derby), Brian Boru (St Leger), Refuse to Bend (2000 Guineas) and Alexandrova (Oaks). In 2001, his daughters swept the top three positions in the Oaks. He also sired 14 winners of the Irish Classics. In 1999, his sons finished one two three in the Irish Derby. However, Danehill then passed him, reaching the 300 stakes winner mark in 2005, a level Sadler's Wells would achieve in 2008. At the time of his death in 2011, Sadler's Wells had sired 323 stakes winners, including 73 individual Group 1/Grade I winners on the flat.

Әміршілердің әміршісі

Садлер Веллз бастапқыда ұрықшылардың әкесі ретінде көңіл көншітпейтін болып саналды. Ең бастысы, Галилео 2008 жылы Ұлыбритания мен Ирландиядағы жетекші әке атанды, содан кейін 2010 жылдан 2020 жылға дейін қатарынан 11 рет жеңіске жетті. Монже 2005 жылы Франциядағы жетекші әке болды, Эль Прадо 2002 жылы Солтүстік Америкадағы жетекші әке болды, Форт Вуд Оңтүстік Африкада жетекші әке болды, ал Опера Хаус Жапонияда сәттілікке жетті.

Оның ұлдары өздері де маңызды әкелерді дүниеге әкелді, бұл Садлер Веллздің мұрасы жылдар бойы жалғасатынын қамтамасыз етеді. Галилеоның әке ұлдарының ішінде Франкель, Теофило, Жаңа тәсіл және Натаниел (екі рет Prix de l'Arc de Triomphe жеңімпазы Инейблдің әкесі) бар. Монже Мотиваторды (екі рет Prix de l'Arc de Triomphe жеңімпазы Тревтің әкесі) және Камелотты (Еуропада 2018 жылы екінші және 2019 жылы үшінші Crop Sire) дүниеге әкелді. Эль Прадо Медальдия д'Ороны (Жылдың американдық аты Рейчел Александраның әкесі) және 2013 және 2018 жылдары Солтүстік Америкадағы жетекші әке атанған Киттенс Джойды дүниеге әкелді.

Зейнеткерлік

2008 жылдың 13 мамырында Coolmore Садлерс Уэллстің төл өнімділігінің төмендеуіне байланысты асылдандырудан шығатынын хабарлады. Thoroughbred Daily News газетінің жазушысы Білл Оппенхайм: «Еуропалық айғырлар 1970-1980 жылдары американдықтар тарапынан жойылғаннан кейін, Садлерс Уэллс Еуропаны әлемдік деңгейдегі айғырларды ұстауға болатын орын ретінде беделін қайта жаңғыртты» деп жазды. 2009 жылы Садлерс Уэллс Ирландия толыққанды тұқымды жылқы өсірушілер қауымдастығының Даңқ залына енгізілген алғашқы жылқы болды. Садлерс Уэллс 2011 жылдың 26 сәуірінде 30 жасында Coolmore шаруашылығында табиғи себептерден бейбіт түрде қайтыс болды. Жылқы өсіру саласының сарапшысы Эндрю Коулфилд былай деді: «Спорт әлемінде мақтау сөздер жиі қолданылады, бірақ 15 жылдың ішінде 14 аталық чемпионатты жеңіп алған Садлерс Уэллс туралы оларды қолдануға ешкім наразы болмайды. Ұлыбритания мен Ирландияда осындай үстемдікке ешқандай айғыр жақындаған жоқ – тіпті 18 және 19 ғасырлардағы бәсекелестік азырақ болған дәуірде жұмыс істеген аңыз айғырлар да. Ол сондай-ақ, оның ұрпақтарын оңай тануға болатындықтан үстемдік құрды. Әдетте жарқын ала-құрлы түсімен және бір-екі ақ дақпен ерекшеленетін, ол сонымен қатар денсаулық пен сенімділіктің символы болды».