Юлиус Весс: Австриялық теориялық физик және суперсимметрияның негізін қалаушысы
Julius Wess
Юлий Эрих Весс (1934-2007) – австрийский физик-теоретик, соавтор моделей Весса-Зумино и Весса-Зумино-Виттена, лауреат престижных премий в области физики.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Австриялық теориялық физик (1934–2007)
Austrian theoretical physicist (1934–2007)
Юлиус Эрих Весс (5 желтоқсан 1934 – 8 тамыз 2007) – суперсимметрия және конформалды өріс теориясы саласындағы Весс-Зумино және Весс-Зумино-Виттен модельдерін бірлесіп жасаған австриялық теориялық физик. Ол сонымен қатар Макс Планк медалі, Вигнер медалі, Готфрид Вильгельм Лейбниц сыйлығы, Хайнеман сыйлығы және бірнеше құрметті докторлық атаққа ие болды.
Julius Erich Wess (5 December 19348 August 2007) was an Austrian theoretical physicist noted as the co inventor of the Wess–Zumino model and Wess–Zumino–Witten model in the field of supersymmetry and conformal field theory. He was also a recipient of the Max Planck medal, the Wigner medal, the Gottfried Wilhelm Leibniz Prize, the Heineman Prize, and of several honorary doctorates.
Өмір және жұмыс
Весс Австрияның Штирия штатындағы шағын қала Обервөлц Штадтта дүниеге келген. Ол Венада Ханс Тирингтің шәкірті болып, Ph.D. дәрежесін алған. Оның Ph.D. сарапшысы – белгілі кванттық механика физигі Эрвин Шрёдингер. Швейцариядағы ЦЕРН және АҚШ-тың Нью-Йорк университетінің Курант институтында жұмыс істегеннен кейін ол Карлсруэ университетінің профессоры болды. Өмірінің кейінгі кезеңінде Весс Мюнхендегі Людвиг Максимилиан университетінде профессор қызметін атқарды. Зейнетке шыққаннан кейін Гамбургтегі DESY-де жұмыс істеді. Оның докторанттарының арасында Герман Николай бар. Юлиус Весс 72 жасында Гамбургте инсульттан қайтыс болды. Оның алғашқы жұмыстары адрондар үшін тиімді өріс теорияларына, әсіресе пиондар мен каондарды протондар мен нейтрондармен байланыстыратын өзара әрекеттесулерге арналған. 1969 жылғы Сидни Коулман, Кертис Каллан және Зуминомен бірлескен мақалалары спонтанды түрде бұзылған симметриялары бар теориялардың математикалық құрылымын егжей-тегжейлі сипаттады. Бұл мақалалар феноменологиялық адрондық физиканың негізін қалады, бірақ олар одан да кең қолданыс тапты. Олар бүгінге дейін сілтеме жасалып келеді. Весс ең көп сілтеме жасалған жұмысы – 1971 жылғы Зуминомен бірлескен тиімді өріс теорияларындағы аномалиялар туралы мақаласы. Аномалиялар кванттық эффектілер классикалық симметрияларды бұзғанда пайда болады, мысалы, бейтарап пионның екі фотонға ыдырауы сияқты физикалық құбылыстарға әкеледі. Весс пен Зумино тиімді Лагранждардағы аномальды мүшелер белгілі бір тұрақтылық қатынастарын сақтау керектігін көрсетті. Бұл шарттар соншалықты маңызды болғандықтан, мүшелер олардың атымен аталады. Бұл ерте жұмысының танымал болуына қарамастан, Весс 1974 жылғы мақалалары үшін әрқашан танылатын болады, онда ол және Зумино төрт өлшемде бірінші қайта нормаланатын суперсимметриялық кванттық өріс теориясын құрастырып, оның бір циклдегі қайта нормаланатын емес қасиеттерін көрсетті. Олардың жұмысы суперсимметрияға қызығушылықтың күрт өсуіне әкелді, бұл қазіргі теориялық физиканың көп бөлігінде басымдыққа ие болған тұжырымдама. Оның суперсимметрия бойынша оқулығы, біздің біреуімізбен (Бэггер) бірге жазылған, 25 жылдан бері стандартты анықтама болып табылады.
Wess was born in Oberwölz Stadt, a small town in the Austrian state of Styria. He received his Ph. D. in Vienna, where he was a student of Hans Thirring. His Ph. D. examiner was acclaimed quantum mechanics physicist Erwin Schrödinger. After working at CERN in Switzerland and at the Courant Institute of New York University, United States, he became a professor at the University of Karlsruhe. In later life, Wess was professor at the Ludwig Maximilian University of Munich. After his retirement he worked at DESY in Hamburg. His doctoral students include Hermann Nicolai. Julius Wess died at the age of 72 in Hamburg, following a stroke. His early work centered on effective field theories for hadrons, especially the interactions connecting pions and kaons with protons and neutrons. His 1969 papers with Sidney Coleman, Curtis Callan, and Zumino detailed the mathematical structure of theories with spontaneously broken symmetries. The papers laid much of the foundation for phenomenological hadron physics, but they have had even wider application. They are still being cited today. Wess’s most highly cited work is the 1971 paper with Zumino on anomalies in effective field theories. Anomalies occur when quantum effects violate classical symmetries, giving rise to physical phenomena such as the decay of a neutral pion into two photons. Wess and Zumino showed that anomalous terms in effective Lagrangians must obey certain consistency relations. Those conditions are so important that the terms are now named after them. Despite the fame of that early work, Wess will always be known for the 1974 papers in which he and Zumino constructed the first renormalizable supersymmetric quantum field theory in four dimensions and exhibited its nonrenormalization properties at one loop. Their work ignited an explosion of interest in supersymmetry, a concept that has come to dominate much of modern theoretical physics. His textbook on supersymmetry, with one of us (Bagger), is still a standard reference after 25 years.
Жарияланымдар
Джулиус Весс авторлығымен жазылған және INSPIRE HEP-те тіркелген ғылыми мақалалар.
Scientific articles authored by Julius Wess recorded in INSPIRE HEP.