Кіріспе

Америкалық жазушы, НЛО-ға қатысты күмәнданушы (1949 жылы туған)

Роберт Шеффер (1949 жылы туған) – америкалық тәуелсіз жазушы және НЛО-ға қатысты күмәнданушы. Ол белгісіз ұшатын объектілерді паранормальды зерттеуші, көптеген кездесулерді зерттеді және НЛО-лардың шетелдік ғарыш кемелері екендігі туралы гипотезаны сынап баптады. НЛО-дан басқа, оның жазбалары христиандық, академиялық феминизм, эволюцияның ғылыми теориясы және жаратылыстану сияқты тақырыптарды қамтиды. Ол алты кітаптың авторы. Шеффер «Skeptical Inquirer» (онда ол «Psychic Vibrations» тұрақты рубрикасына үлес қосты), 1977–2017 жылдар, «Fate Magazine» және «Spaceflight» журналдарында жазды. Ол «Скептикалық зерттеу комитетінің» НЛО кіші комитетінің негіздеуші мүшесі (Филип Класс және Джеймс Обергпен бірге) және осы ұйымның бұрынғы стипендиаты. Ол Солтүстік-Батыс университетінің түлегі және «Менса» мүшесі.

НЛО зерттеу

Шеффер жиі БАҚ-та НЛО және психикалық болжаулар туралы сіңіріледі. 2010 жылдың 7 шілдесінде Қытайдың Ханчжоу қаласындағы Сяошан әуежайына қонуға дайындалып жатқан ұшқыштар тобы НЛО байқаған. Сақтық шарасы ретінде 18 рейс "кешіктірілді немесе қайта бағытталды". Шеффердің "Skeptical Inquirer" журналының 2010 жылғы қараша-желтоқсан айларындағы мақаласы фотосуреттер мен бейнелердің қолданылуын талқылайды. "Журналистер қызықты оқиға іздейді, ал НЛО зерттеушілері жаңа оқырмандарды тартуға тырысады. Олар әдетте объектіні бейнелейтін кез келген фотосуретті немесе бейнені пайдаланады және оның көзіне немесе нақтылығына қарамастан, айтылған кез келген мәлімдемені шындық ретінде жариялайды". Сяошан әуежайының жағдайында көрсетілген көптеген бейнелер шындығында 2010 жылғы шілдедегі оқиғадан бір жыл бұрын түсірілген. Уфолог Кевин Д. Рэндлмен "Skeptical Inquirer" журналының 2011 жылғы қаңтар-ақпан санында Шеффер сұхбаттасты, мақсаты – "олардың келісімдерін және келіспеушіліктерін зерттеу, Рэндлдің скептиктерге қарағанда 'көзі куәгерлердің айғақтарына' көбірек сенгенін анықтау". 2010 жылдың 20 желтоқсанында "Toronto Sun" газетінде сұхбат берген Шефферге бағанашы Тане Бернетт НЛО әуесқойы Крис Рутковскимен "белгілі шындықтарды талқылау" үшін пікір алмасуды ұсынды. "Жерге түсіп, біздің түсінігімізден асып түсетін НЛО – заттың Жерге құлағанын айтуға бола ма?" деген сұраққа Шеффер: "Жоқ, өйткені көптеген талаптарға қарамастан, ешкім сыртқы технологияның қалдықтарын тапқандығын дәлелдемеді. Сөз арзан, дәлелдерді көрсетіңіз". 2012 жылдың 4 тамызында "Skeptic Zone" подкастында Шеффер Ричард Сондерспен сұхбаттасты. НЛО құбылысы туралы сұрағанда Шеффер былай деді: "Форте зерттеушісі Хилари Эванс НЛО мифологиясының барлық қыр-сырын ескерсек, ол қазіргі заманғы мифтердің ең бай жиынтығы екенін айтты. Қара киімдегі адамдар, ұшақтардың құлауы, Розуэлл, ғарышкерлер, ғарышкерлерді ұрлау, ғарышкерлердің гибридтері, тізім содан әрі жалғаса береді. Бұл тек Бигфут сияқты тар мәселе емес. НЛО әлеуметтік құбылыс ретінде осы үлкен байлыққа айналды". Ол сондай-ақ тәжірибелі бақылаушының қателігін де талқылады. "Ұшқыштар, таңқаларлықтай, күтпеген, ерекше жағдайға тап болғанда салыстырмалы түрде нашар бақылаушылар болады. Олардың ойы: "Бұл не екенін талдап көрейін" емес, "Мен осы затқа соғылып келемін, жанындағы жолға бұрылуым керек" және т.б.". 2014 жылдың 10 қаңтарында Discovery Canada арнасында "Close Encounters" сериалы көрсетілді. Эпизодта 1967 жылдың 24 наурызында Монтана штатындағы Малмстром әуе күштері базасында болған НЛО оқиғасы баяндалды. Шеффер блогында былай деп түйіндеді: "Базаның күзетшілері базаның үстінен жарқыраған, қызғылт түсті НЛО көреді, содан кейін "Оскар" ұшу зымырандары бірінен соң бірі желіден шыға бастады". Шеффердің зерттеуі бойынша база күзетшілері көріп қалғаны – Марс планетасы болған. "Көзі куәгерлер аспанда қызыл немесе қызғылт сары нысанды байқағанда, бірінші кезекте Марс себепкер болуы мүмкін бе, жоқ па, соны тексеру керек. Марс 1967 жылдың 15 сәуірінде Күнге қарама-қарсы орналасқан және ең жарқыраған кезде, орбитасына 3 аптадай ғана қалды". Паранормальдық зерттеуші Бен Радфорд Шеффердің "Жалған НЛО: НЛО туралы мәлімдемелерге қатысты сыни ойлау" кітабына жазған шолуында Шефферді "белгісіз ұшқыштар және сыртқы әлем туралы мәлімдемелер тақырыбындағы әлемдегі ең білікті сарапшылардың бірі" деп атады. Радфорд Шеффердің "таңғажайып түрде алуан түрлі тақырып туралы энциклопедиялық білімі бар" екенін айтты және оны кітапта пайдаланды. Кітапта он тарау бар, көлемі 300-ге жуық бет, және ол "классикалық" және "ондаған жылдар бұрынғы жоғары деңгейдегі есептер мен көріністерді" қамтиды. Радфорд НЛО туралы мәлімдеме толыққанды түрде жоққа шығарылғанда, олар көбінесе жазбаларын жаңартады немесе "өздерінің қателіктерін мойындамайды. Шеффер аудиториясын ескі және жаңа мәлімдемелер туралы хабардар ете отырып, үлкен және бағаланбайтын қоғамдық қызмет атқарады".

Құрлық теориясы

Карен Столзновтың 2011 жылғы 16 мамырдағы Point of Inquiry бағдарламасындағы сұхбатында Шефферден: "Қай конспирациялық теория дұрыс болып шықты, немесе "нағыз конспирациялық теория" дегеннің өзі не?", – деп сұралды. Ол: "Конспирациялар үнемі болып тұрады. Ұйымдасқан қылмыс – конспирация, президент Линкольнге жасалған қастандық – заговор болды. Нақты конспирациялар бар, бірақ масондар мұны жоспарлап отыр, немесе әрқашан анықтап көрсетуге келмейтін, кім қатысқан екенін айту қиын болатын көлеңкелі топтар бар деген сияқты ірі конспирациялар жоқ."

Климаттың өзгеруі

Шеффер жаһандық климаттың өзгеруінің ғылыми негізін жоққа шығарып, 2008 жылы былай деп жазды: "Егер MIT-нің Ричард Линдзен, Висконсин университетінің Рид Брайсон, Жоғары оқу институтының Фримен Дайсон және тағы да көптеген санатты ғалымдарға қарсы болса, онда "жалпы пікір" деп айту адал емес". Соңында ол: "Бұрынғы климат өзгерістеріне себеп болған белгісіз факторлар болғандықтан, осы белгісіз факторлардың бүгін де әрекет етіп жатқандығына қалай сенімді бола аламыз?" - деп қорытындылайды.

Феминизм

Шеффер 1980-ші жылдардың соңынан бері қазіргі феминизмді ашық сынап келеді. Оның "Феминизм, асыл жалған" атты мақаласы 1995 жылғы көктемгі "Free Inquiry Magazine" журналында жарияланды. Онда ол "шайтандық секталарға" қарсы феминистердің күресін және шамаланған "ұмытылған инцестті" анықтау үшін "жасырылған естеліктерді" пайдалануын сынады. Өзінің құпиясын ашатын блогында Шеффер 1960-шы жылдардан кейінгі заманауи феминизмді алаяқтық деп атап, академиялық сараптаманың болмауы, нашар ғылыми зерттеулер және жалған және дұрыс емес ақпараттың көп таралуы себепті оны астрология мен парапсихологиямен салыстырады. Шеффер қазіргі феминизмде кең таралған "аса көп қате ақпаратты" сынаған кез келген адам, оның ішінде Кристина Хофф Сомерс, Камил Паглиа сияқты феминист ғалымдардың бәрі "әйелдердің жауы" деп белгіленіп, феминистік қозғалыстан қуылды деп мәлімдейді.

Христиандық

Шеффер креационизмді, яғни Құдай немесе Жоғарғы Күш ғалам мен адамзатты жаратты деген сенімді және Жаратылыс кітабының жаратылыс туралы нақты шот есебін қатты сынады: "Креационистер Жаратылыс кітабының жаратылыс туралы шот есебін 'ғылыми' тұрғыдан дәлелдеуге тырысады, бірақ осыны істеу үшін олар ғылыми әдістемеге еркіндіксіз бұзуға мәжбүр. Сонымен, 'Ғылыми креационизм' – бұл осы 'Ескі заман дінінің' жаңа, қазіргі заманғы қаптамасы ғана." 1991 жылы жарық көрген "Мессияның жасалуы" атты кітабында Шеффер христиан дінінің "төменгі топтардың Рим билігі мен байлығына деген қызғаныш пен ашудан" пайда болғанын айтады. Шеффер Иса Мәсіхтің құдайлығын жоққа шығарып, оның анасы Мәриямның таза емес, адал болмаған және Исаның заңды емес бала екенін мәлімдейді.

Басқа жазбалар

Шеффер өзінің "Жетістікке деген реніш: қабілетке жасалған шабуылды түсіну" атты кітабында екі моральдық жүйені сипаттайды: жетістікке деген мақтаныш және жетістікке жете алмағандардың жетістікке жеткендерге сезімталдық танытуы. Шеффер жетістікке деген ренішті "жұмыс пен байлықты құрушылар емес, қанаушылар ретінде көрсетілген" ашкөз капиталистерге деген жаушылық күдік ретінде көреді. Біз оны менеджерлер мен иелерге деген ашулы қарсылықта көреміз, оларды жау деп айыптайды. Жұмыс берушілерді қуатты экономикалық серіктестер ретінде қарастырудың орнына, реніштілер олардың құндылықтарын жек көреді, содан кейін жұмыс таба алмауы үшін "жүйені" кінәлайды. Кітапқа жазылған бір шолуда "Жетістікке деген реніш" кітабы "барлық қатал сынағына қарамастан, адамдарға зиян келтірмеуге, оларға табысқа жетуге көмектесуге шақыратын оң үндеу" екені айтылады, сондай-ақ Шеффер "жоғары сыныптың құндылықтары мен этикасын қабылдаған адамдар біртіндеп остіп, олардың мәртебесіне ешкім күмәнданбайтындай көп ақша жинайды" деген пікірін білдіреді.

Сөз сөйлеу тапсырмалары

Шеффер 2013 жылы "The Amazing Meeting" конференциясында "Скептик тарихын сақтау" тақырыбындағы семинардың жетекшілерінің бірі болды. Ол 2011 жылы Скептикалық тергеу комитеті ұйымдастырған CSICon конференциясында "НЛО туралы мәлімдемелер" сессиясының панеліне қатысты. Ол 2009 жылы "НЛО: ғарыш дәуірі мифологиясы" CSI семинарында сөз сөйледі. Ол 1983 жылы CSICOP ұйымдастырған "Ғылым, скептицизм және паранормальдық құбылыстар" конференциясының "Жануарлардың мүшелерін кесу, жұлдыздық карталар, НЛО және теледидар" сессиясында сөз сөйледі. Ол 1979 жылғы қарашада Мэриленд университетінде өткен "Олар қайда?" симпозиумында сөз сөйледі.

Жеке өмір

Шеффер алты жасынан бері операға құмар, ал 1991 жылдан бері ән сабақтарын алады. Ол тенор және кәсіби опералық қойылымдарда тұрақты түрде өнер көрсетеді. Шеффер Mensa International мүшесі, оған Роберт Штайнер таныстырған (1934–2013, Скептикалық зерттеу комитетінің мүшесі, 1988 жылдан 1989 жылға дейін Америка сиқыршыларының қоғамының президенті).