Кіріспе

Итальяндық шотландтар – итальяндық тегі бар, толық немесе ішінара итальяндық ата-тегінен шыққан шотландтар, олардың аталары итальяндық диаспора кезінде Шотландияға көшіп келген немесе Шотландияда туған итальяндықтар. Бұл термин шотланд және итальяндық қанасы бар адамдарға да қатысты болуы мүмкін. Жақындағы итальяндық сайлаушылардың санағы бойынша Шотландияда 70 000-100 000 итальяндық тегі немесе итальяндық азаматтары бар, бұл Шотландия халқының жалпы санының 1,9% құрайды. 2011 жылғы Ұлыбритания халық санауының соңғы деректері бойынша, Шотландияда Италияда туған 6048 адам тұрады. Бұл көрсеткіш 2001 жылы 4936, ал 1991 жылы 3947 адамды құрады. 2016 жылы «Итальяндық Шотландия» қайырымдылық ұйымының хатшысы және Глазго архиепископтығының коммуникация директоры Ронни Конвери шотландтық итальяндық қауымдастығына жаңа өлшем қосылып жатқанын мәлімдеді. Ол: «Соңғы екі жылда жаңа көші-қон болды, және бұл соңғы 100 жылдағы ең ірі көші-қон» деді. Шотландияға айтарлықтай көшіп келген қосымша провинциялар: Изерния, Ла Специя, Пистоя, Парма, Латина, Масса Каррара және Порденоне. Шотландиялық итальяндық қауым негізінен Глазго аймағында қоныстанды, олардың көпшілігі Тосканадан шыққан. Эдинбургте және оның төңірегіндегі итальяндық қауым негізінен Лациодан шыққан.

Тарих

Шотландияға Италиядан алғаш келген адамдар шамамен 40 жылындағы римдіктер болған, бірақ қазіргі Италия және Шотландия мемлекеттері сол кезде болмаған. Рим империясы – ғаламдық құрамы кең мекеме болған, оның кейбір императорлары Иберия түбегі мен Солтүстік Африкадан шыққан. Дегенмен, Шотландиядағы римдіктердің кем дегенде бір бөлігі қазіргі Италиядан келген болуы мүмкін, ал олардың Антонин қабырғасы және басқа да, көбінесе әскери нысандарды салғандары сол дәуір туралы мәлімет береді. Бұл кезде Шотландияда римдік немесе романо-кельттік жекелігі болмаған сияқты, ал итальяндық шотландтық жекелігінің алғашқы нысандары 19 ғасырдың соңында ғана қалыптаса бастады. Көптеген итальяндық шотландтар өз тегін 1890 жылдарға дейін іздей алады, олардың ата-аналары өз отанындағы құрғақшылықтан, ашаршылықтан және кедейліктен қашып, Шотландияда жақсы өмір сүруді үміттенеді. Алайда, итальяндық шотландтардың көпшілігі – 4000-нан астам адам – Бірінші дүниежүзілік соғысқа дейін пайда бола бастады, ал Глазго Ұлыбританиядағы үшінші ірі қауымға айналды. Артында қалған отбасы мүшелері сенімсіздік пен кемсітушілікке тап болды. Түрмеге қамалғандардың көпшілігі Солтүстік Ирландия мен Мэн аралында ұсталды. Тағы бірқатар адамдар Оркней аралдарында, Скапа-Флоуда нацистік кемелерге қарсы кедергі салу үшін жұмыс істеді. Олар сондай-ақ металл сынықтары мен қоқыстардан Ламбхольм шіркеуін салды. Бүгінде бұл шіркеу Оркней аралдарының ең танымал туристік орындарының бірі. Қазір итальяндық шотландтарды кез келген мамандықта кездестіруге болады. Алайда, қауымның көп бөлігі қосымша қызмет көрсету саласында жұмыс істейді, Шотландияның барлық аймандарындағы картоп фри дүкендерінде, мұздақ дүкендерінде, пиццерияларда және мейрамханаларда еңбек етеді. Эдинбургтегі Итало-шотландтық зерттеу орталығы (ISRC) Шотландиядағы итальяндық көші-қонды зерттеу және Шотландия мен Италия арасындағы қарым-қатынасты дамыту мақсатында жұмыс істейді.