Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Riverton, Вайоминг штатындағы Brunton, Inc. компаниясы жасаған дәлдік компасы.
Precision compass made by Brunton, Inc. of Riverton, Wyoming
Brunton компасы, дәлірек айтқанда Brunton Pocket Transit, Riverton, Вайоминг штатындағы Brunton, Inc. компаниясы жасаған дәлдік компасы болып табылады. Бұл құралға 1894 жылы канадалық геолог Дэвид В. Брантон патент алған. Көптеген қазіргі заманғы компастардан өзгеше, Brunton Pocket Transit иненің тербелісін басу үшін сұйықтық емес, магниттік индукциялық демпферлеуді пайдаланады. Brunton, Inc. компаниясы көптеген басқа да магниттік компастарды жасағанымен, Brunton Pocket Transit – нақты навигациялық және беткей бұрышын өлшеу қажеттігі туындайтын мамандандырылған құрал. Оның негізгі қолданушылары – геологтар, бірақ археологтар, экологиялық инженерлер, тау-кен инженерлері және геодезистер де Brunton мүмкіндіктерін пайдаланады. АҚШ армиясы Pocket Transit құралын ұжымдық артиллерияға қолдану үшін M2 компасы ретінде қабылдады.
A Brunton compass, properly known as the Brunton Pocket Transit, is a precision compass made by Brunton, Inc. of Riverton, Wyoming. The instrument was patented in 1894 by Canadian born geologist David W. Brunton. Unlike most modern compasses, the Brunton Pocket Transit utilizes magnetic induction damping rather than fluid to damp needle oscillation. Although Brunton, Inc. makes many other types of magnetic compasses, the Brunton Pocket Transit is a specialized instrument used widely by those needing to make accurate navigational and slope angle measurements in the field. Users are primarily geologists, but archaeologists, environmental engineers, mining engineers and surveyors also make use of the Brunton's capabilities. The United States Army has adopted the Pocket Transit as the M2 Compass for use by crew served artillery.
Шолу
Кеуде транзиті Жер бетіндегі орналасуына қарай магниттік жағдайға реттелуі мүмкін. Ол Жердің магнит өрісін пайдалану арқылы бағыттық бұрыштарды (азимут) өлшеу үшін қолданылады. Компас ұстаған адам бел биіктігінде айнаға қарап, айнадағы нысананы, ине және бағыт сызығын бірге келтіреді. Бұл үш элементі де түзу сызықта келгеннен кейін және компас деңгейінде болған соң, азимуттың көрсеткішін алуға болады. Брунтонды далада ең көп қолданылатын мақсаты – геологиялық құрылымдардың (жаңсықтар, контактілер, қабаттар, шөгінді қабаттар және т.б.) соққысын және құламасын есептеу. Соққыны өлшеу үшін компас өлшенетін жазықтық бойында деңгейлендіріледі (көздік деңгеймен). Құламаны өлшеу үшін компастың қабырғасы соққы өлшеміне перпендикуляр етіп қойылып, көпіршік тұрақталғанша және көрсеткіш алынғанша көлденең деңгей айналдырылады. Дала жағдайларына байланысты, компастың қосымша мүмкіндіктері пайдаланушыларға геологиялық сипаттамаларды қашықтықтан өлшеуге мүмкіндік береді. Көптеген дәстүрлі компастар сияқты, бағыттық өлшемдер Жердің магнит өрісіне сүйене отырып жасалады. Сондықтан, өлшемдер магниттік әсерге сезімтал. Мысалы, егер пайдаланушы магнетит немесе басқа темірлі материалдар бар жартасқа жақын болса, компастың көрсеткіштеріне жартастан бірнеше сантиметрден ондаған метрге дейін (магнит өрісінің күшіне байланысты) әсер етуі мүмкін. Олар айналмалы деңгеймен өлшенетіндіктен, құлама өлшемдері магниттік әсерге ұшырамайды.
The Pocket Transit may be adjusted for declination angle according to one's location on the Earth. It is used to get directional degree measurements (azimuth) through use of the Earth's magnetic field. Holding the compass at waist height, the user looks down into the mirror and lines up the target, needle, and guide line that is on the mirror. Once all three are lined up and the compass is level, the reading for that azimuth can be made. Arguably the most frequent use for the Brunton in the field is the calculation of the strike and dip of geological features (faults, contacts, foliation, sedimentary strata, etc.). Strike is measured by leveling (with the bull's eye level) the compass along the plane being measured. Dip is taken by laying the side of the compass perpendicular to the strike measurement and rotating horizontal level until the bubble is stable and the reading has been made. If field conditions allow, additional features of the compass allow users to measure such geological attributes from a distance. As with most traditional compasses, directional measurements are made in reference to the Earth's magnetic field. Thus, measurements are sensitive to magnetic interference. For example, if the user is near an outcrop that contains magnetite or some other iron bearing material, compass readings can be affected anywhere from several inches from the outcrop to tens of yards away (depending on the strength of the magnetic field). Since they are measured with a rotating level, dip measurements are unaffected by magnetic interference.
Басқа компастар
Геологтар көптеген басқа да компастарды пайдаланады: мысалы, Брейтхаупт компасы. Ұстап жүруге қолайлы электрондық құрылғылар геологтардың далалық жұмысын өзгертіп жатыр. Аналогты компастардан өзгеше, цифрлық компас акселерометр және магнитометрге сүйенетін болып келеді, сондай-ақ өлшеудің дұрыстығы туралы мәліметтерді ұсынуы мүмкін (мысалы, бір өлшеуді қайталап, статистикалық талдау жүргізу арқылы).
There are numerous other compasses used by geologists: The Breithaupt compass is one example. Portable electronic devices are changing the way geologists conduct field work. Unlike analogue compasses, a digital compass relies on an accelerometer and a magnetometer, and may provide information about the reliability of a measurement (e. g. by repeating the same measurement and performing statistical analysis).