Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Американдық консервативті саясаттанушы Хэдли П. Аркес (1940 жылы туған) – американдық саясаттанушы және Амхерст колледжінің зейнеткер профессор Эдвард Н. Ней атындағы юриспруденция және американдық институттар кафедрасының профессоры, онда ол 1966 жылдан бері оқытып келеді. Қазіргі уақытта ол Вашингтон қаласындағы Жеймс Уилсон Табиғи құқықтар және Америка негізін қалау институтының негізін қалаушысы және директоры.
American conservative political scientist
Hadley P. Arkes (born 1940) is an American political scientist and the Edward N. Ney Professor of Jurisprudence and American Institutions Emeritus at Amherst College, where he has taught since 1966. He is currently the founder and director of the James Wilson Institute on Natural Rights & the American Founding in Washington, D. C.
Ерте өмір және білім
Аркес Чикагода өсті. 1944 жылы оның жақын туыстары Чикагодағы басқа жерге көшкенге дейін Аркес әжесі мен атасы, ата-анасы, іні-қарындастары және туыстарымен бірге тұрды.
Arkes grew up in Chicago. Until his immediate family moved to an apartment elsewhere in Chicago in 1944, Arkes lived with his grandparents, parents, aunts, and uncles.
Оқыту
Аркес 1966 жылы Амхерст колледжінде оқытушылық қызметін бастады, 1987 жылы заңтану профессоры Эдвард Ней атағын алды. 2016 жылы ол құрметті профессор мәртебесіне ие болды. "Қаладағы философ" (1981) еңбегінде Аркес негізін қалаушылардан алынған идеяны ұсынды: заң тек жамандықтарды реттеуші ғана емес, ізгілікке үйретуші болуы керек. Аркес жазғандай, республикалық ізгілік нәсілдік интеграция, сөз бостандығы және қалалық қылмыс сияқты байланысты проблемаларға шешім табуға көмектеседі. Аркес либертариандық философияны тым қарапайым және моральдық тұрғыдан нашар деп сынады. "First Things" (1986) – Аркестің заң философиясына қосқан көптеген еңбектерінің біріншісі. Онда ол Линкольннің табиғи заң туралы түсінігіне негізделген заңтануды қорғады және оны абортты қолдайтындардың негізгі аргументі болып табылатын "жеке өмірге құқық" сияқты позитивтік құқықтармен салыстырды. Аркес бұл тақырыпқа "Табиғи құқықтар және таңдау құқығы" (2002) кітабында қайта оралды, Роу против Уэйд ісінің философиялық мұрасы деп санайтын моральдық және құқықтық шатасуды кеңінен талқылады. Майкл Ульман кітапқа жазған рецензиясында: "Аркес нақты жағдайлар мен даулар бойынша өз пікірінің дұрыс еместігін мойындайды, бірақ ол конституциялық пікір-таластың үстеліне ұзақ уақыттан бері жоқ, бірақ қажет болған маңызды элементті әкеледі – Конституцияның мәтіні консерваторлар елемейтін, және олар қорғауға тырысатын құқықтардың өзіне қауіп тудыратын ерекше моральдық ойлауға негізделгенін мойындау" деп жазды. 1992 жылы Аркес "Конституциядан тыс" атты еңбегін жариялады, ол түпнұсқалыққа қайта қарау болып табылды. Аркес консерваторлардың Конституциядағы құқықтарға қатысты таза мәтіндік көзқарас құқықтық позитивизмнің алға жылжуын тоқтатуға жеткілікті болады деген аргументіне күмән келтірді. Рецензенттер Аркестің білімінің кеңдігін, өткірлігін және айқындылығын жоғары бағалады. Аркестің келесі кітабы "Джордж Сазерлендтің оралуы" – Жоғарғы Сот судьясы Джордж Сазерлендтің интеллектуалды тарихы. Стивен Игл "Wall Street Journal" басылымында Аркестің Сазерлендті сәтті қорғауын қарап, былай деп жазды: "Жоғарғы Соттың табиғи құқықтарды қайтадан қабылдауы – амбициялық міндет, сонымен қатар көптеген адамдар үшін процестік құқықтың идеясын бейнелейтін Жоғарғы Сот судьясын қайта жандандыруға тырысу да қиын міндет. Хэдли Аркес екі міндетті де риторикалық шеберлікпен және интеллектуалды табандылықпен орындайды."
Arkes started teaching at Amherst College in 1966, earning the title of the Edward Ney Professor of Jurisprudence in 1987. He assumed emeritus status in 2016. In The Philosopher in the City (1981), Arkes introduced the idea, taken from the Founders, that law should be a teacher of virtue and not just a regulator of vice. Republican virtue, Arkes wrote, presented the solution to the interconnected problems of racial integration, free speech, and urban crime. Arkes also sharply criticized libertarian philosophy as simplistic and morally obtuse. First Things (1986) was the first of Arkes's many contributions to legal philosophy, in which he argued for a jurisprudence based in Lincoln's understanding of natural law and contrasted it with positive rights such as the "right to privacy" which underpins pro abortion arguments. Arkes returned to this theme in a later book, Natural Rights and the Right to Choose (2002), and elaborated on the moral and legal confusion which he believes was the philosophical legacy of Roe v. Wade. Michael Uhlmann wrote in a review of that book, “Arkes would be the first to acknowledge that his take on particular cases and controversies can be reasonably disputed, but he brings to the table of constitutional discourse a long missing and badly needed element—the recognition that the text of the Constitution rests on a particular kind of moral reasoning that conservatives ignore at their peril, and at the peril of the very rights they seek to protect." In 1992, Arkes wrote Beyond the Constitution, a reevaluation of originalism. Arkes questioned the conservative argument that a purely textualist approach to the enumerated rights found in the Bill of Rights would be sufficient to check the advance of legal positivism. Reviewers praised Arkes’s breadth of knowledge, wit, and concision. Arkes’s next book, The Return of George Sutherland, was an intellectual history of Supreme Court Justice George Sutherland. Steven J. Eagle reviewed Arkes’s successful defense of Sutherland in the Wall Street Journal, writing, “Advocating that the Supreme Court again espouse natural rights jurisprudence is an ambitious undertaking, as is attempting to rehabilitate the Supreme Court justice who, for many, personifies the ideas behind substantive due process. Hadley Arkes accomplishes both tasks with rhetorical skill and intellectual tenacity.”
Мақалалар
Аркестің ең танымал мақалаларының қатарында 1974 жылы «Жоғарғы Сот шолуында» жарияланған «Әдеп және сөзді шектеу: топтарды қаралауды қайта ашу», 1996 жылы «Бірінші нәрселер» симпозиумындағы «Демократияның соңы ба? Саясатты сот арқылы билеуге талпыну» және 2013 жылы «Гарвард заң және қоғамдық саясат журналында» жарық көрген «Табиғи құқық бұрылысы» атты еңбектері бар. Бұл соңғысы 2012 жылы Федералистік қоғамның ұлттық заңгерлер конвенциясында өткен Бесінші жылдық Розенкранц пікірсайысының бейімделген нұсқасы еді. Аркес заңгер және жазушы Джош Хаммер, Мэтью Петерсон және Гаррет Снедекермен бірлесіп 2021 жылы «Америкалық конституционализмнің қағидалары мен тәжірибесіне негізделген батыл, берік құқықтану» идеясын қорғайтын «Жақсырақ түпнұсқалық» атты ықпалды манифесті жазды.
Among Arkes's most well known articles have been his 1974 Supreme Court Review entry titled Civility and the Restriction of Speech: Rediscovering the Defamation of Groups, his 1996 addition to the First Things symposium on The End of Democracy? The Judicial Usurpation of Politics,, and the 2013 publication in the Harvard Journal of Law & Public Policy of The Natural Law Challenge, his adapted remarks from the Fifth Annual Rosenkranz Debate at the 2012 Federalist Society National Lawyers Convention. With the lawyer and writer Josh Hammer, Matthew Peterson, and Garrett Snedeker, Arkes co authored in 2021 the influential manifesto "A Better Originalism," arguing for "a bolder, more robust jurisprudence rooted in the principles and practices of American constitutionalism."
Тақталар
Аркес кеңесші кеңесте қызмет етеді және "қоғамды ұйымдастыру үшін діни көзқараспен қалыптасқан қоғамдық философияны" қолдауға бағытталған First Things экуменикалық журналына мақала жазады. Аркес Americans United for Life, Католик лигасы және Сент-Августин баспасының кеңесші кеңестерінде де қызмет етеді. Аркес Ұлттық сексуалдық зорлық-зомбылық орталығының қамқорлық кеңесіне кіреді.
Arkes serves on the advisory board and writes for First Things, an ecumenical journal that focuses on encouraging a "religiously informed public philosophy for the ordering of society." Arkes also serves on the advisory boards of Americans United for Life, the Catholic League, and St. Augustine's Press. Arkes serves on the board of trustees of the National Center on Sexual Exploitation.
Тірі туылған нәрестелерді қорғау туралы заң
Аркес «Тірі туған нәрестелерді қорғау туралы» заңды бірлесіп жасады және оны қолдады. Ол алғашқы ұсынысын 1988 жылы Джордж Бушқа ұсынды, бұл заң жобасының өмірді қорғауға бағытталған көптеген қадамдардың біріншісі екенін айқындап, аборттан аман қалғандарға заңмен қорғау құқығын берді. Он төрт жыл өткен соң, 2002 жылдың 5 тамызында оның ұлы, президент Джордж Буш, Аркес қасында бұл заңға қол қойды.
Arkes co created and advocated for the Born Alive Infants' Protection Act. He first gave his proposal to George H. W. Bush in 1988, clarifying that his bill was only the first of many steps to protect life, giving abortion survivors protection under the law. Fourteen years later, on August 5, 2002, his son, President George W. Bush signed the bill into law, with Arkes by his side.
Мұра
Аркес Америка Құрылтай Комитетінің негізін қалаушы және мүшесі болды. Амхерст колледжінің түлектері мен студенттерінен құралған бұл топ, Америка Құрылтайының кейбір қайраткерлері мен Линкольн жариялаған "табиғи құқықтар" доктринасын сақтауды мақсат етіп, Амхерст пен Вашингтон қаласында Америка Құрылтайы жөніндегі семинарлар өткізді. Америка Құрылтай Комитеті таратылғаннан кейін, Аркес осы қағидаларды негізге алып, Вирджиния штатының Александрия қаласында "Джеймс Уилсон институтын" – коммерциялық емес ұйымды құрды. Институт бүкіл елден келген заңгерлер мен студенттерді біріктіріп, табиғи құқықтарды қолдау және насихаттаумен айналысады. 2016 жылдың қыркүйегінде Аркес Дональд Трамптың президенттікке кандидаттығын қолдайтынын мәлімдеген 125 консерватордың қатарында болды.
Arkes was a founder and member of the Committee for the American Founding, a group of Amherst alumni and students who sought to preserve the doctrines of "natural rights" exposited by some American Founders and Lincoln through the Colloquium on the American Founding at Amherst and in Washington, D. C. When the Committee for the American Founding became defunct, Arkes took the same principles and founded the James Wilson Institute, a nonprofit organization in Alexandria, Virginia. The Institute unites law students and lawyers from across the country in promoting natural rights. In September 2016, Arkes was among 125 Conservatives for Trump who announced they supported Donald Trump's candidacy to be president.
Таңдалған жарияланымдар
Бюрократия, Режим және Болжам: Маршалл жоспарындағы ұлттық мүдделер (диссертация: Чикаго университеті, 1967). "Қаладағы философ" (Принстон университетінің баспасы, 1981). Бірінші нәрселер: Мораль мен Әділеттің алғашқы принциптерін зерттеу (Принстон университетінің баспасы, 1986). Табиғи құқықтар туралы: Өмір бойы ағыс тілімен сөйлеу (Heritage Foundation, 1992). Табиғи құқықтардың құқықтануы: Бұрынғы буын судьялар қалай жұмыс істеді (Heritage Foundation, 1992). Конституциядан тыс (Принстон университетінің баспасы, 1992). Джордж Сазерлендтің қайта оралуы: Табиғи құқықтар құқығын қалпына келтіру (Принстон университетінің баспасы, 1997). Әскери миссия және "Режим" мәселесі (Колорадо-Спрингс, Колорадо штаты: АҚШ Әуе күштері академиясы, 1997). Табиғи құқықтар және таңдау құқығы (Кембридж университетінің баспасы, 2002). Конституциялық иллюзиялар және негізгі шындықтар: Табиғи заңның сынақ тасы (Кембридж университетінің баспасы, 2010). Жай ғана табиғи заң: Түпнұсқалық және Конституцияның негізгі шындықтары (Regnery Gateway, 2023).
Bureaucracy, Regime and Presumption: The National Interests on the Marshall Plan (dissertation: University of Chicago, 1967). The Philosopher in the City (Princeton University Press, 1981). First Things: An Inquiry into the First Principles of Morals and Justice (Princeton University Press, 1986). On Natural Rights: Speaking Prose All Our Lives (Heritage Foundation, 1992). A Jurisprudence of Natural Rights: How an Earlier Generation of Judges Did It (Heritage Foundation, 1992). Beyond the Constitution (Princeton University Press, 1992). The Return of George Sutherland: Restoring a Jurisprudence of Natural Rights (Princeton University Press, 1997). The Mission of the Military and the Question of "The Regime" (Colorado Springs, CO: United States Air Force Academy, 1997). Natural Rights and the Right to Choose (Cambridge University Press, 2002). Constitutional Illusions and Anchoring Truths : The Touchstone of the Natural Law (Cambridge University Press, 2010). Mere Natural Law: Originalism and the Anchoring Truths of the Constitution (Regnery Gateway, 2023).