Кіріспе
Англиялық футбол төрешісі Говард Мелтон Уэбб MBE (14 шілде 1971 жылы туған) – ағылшын кәсіби футбол төрешісі. 2003 жылдан 2014 жылға дейін Премьер-лигада, ал 2005 жылдан 2014 жылға дейін ФИФА төрешісі ретінде төрешілік етті. Халықаралық футбол тарихы және статистика федерациясы оны барлық уақыттағы ең үздік төрешілердің қатарына қосады. Англияда ФА кубогының финалы, ФА қауымдастық кубогы және Лига кубогының финалы сияқты бірнеше маңызды матчтарды төрешілік еткен. 2010 жылы ол УЕФА Чемпиондар лигасы мен ФИФА Әлем чемпионатының финалдарын бір жылдың ішінде төрешілік еткен алғашқы адам болды. Кәсіби мансабы бойында Уэбб футбол ұйымдары, сарапшылар, әріптестер, ойыншылар және жаттықтырушылар тарапынан төрелікке құрметті және беделді көзқарасы үшін мақтау алды. 2014 жылдың тамызында ол Кәсіби ойын төрешілерінің техникалық директоры қызметіне ауысты.
Howard Melton Webb MBE (born 14 July 1971) is an English former professional football referee who officiated primarily in the Premier League from 2003 to 2014, as well as for FIFA as a FIFA international referee from 2005 to 2014. Webb is counted amongst the all time top referees by the International Federation of Football History and Statistics and refereed a number of notable matches in England including the FA Cup final, the FA Community Shield and the final of the League Cup. In 2010, he became the first person to referee the finals of both the UEFA Champions League and FIFA World Cup in the same year. Throughout his professional career, Webb drew praise for his authoritative and respected approach to refereeing from football bodies, pundits, colleagues, players and managers. He announced his retirement in August 2014 to become the technical director of the Professional Game Match Officials Board.
Ерте өмір
Уэбб Сильвия мен Билли Уэббтің ұлы ретінде дүниеге келіп, Йоркширдегі Ротерхам қаласында өсті. Оның әкесі 35 жыл бойы төрешілік жасаған. Ол Бринсворт жалпы білім беретін мектебінде оқыды.
Ерте мансап
Уэбб алғаш рет 1989 жылы жергілікті лигаларда төрешілікпен айналыса бастады. 1993 жылы ол Солтүстік округтердің Шығыс лигасына төрешінің көмекшісі ретінде қабылданды, екі жылдан кейін осы лигада толыққанды төреші болды. 1996 жылы ол Футбол лигасының көмекші төрешісі болып тағайындалды, ал 1998 жылы Премьер-лигада да сол қызметті атқарды, сонымен қатар Футбол конференциясында толық құқықты төреші ретінде жұмыс істеуге жол алды. Ол Оңтүстік Йоркшир полициясында қызмет еткен, бірақ төрешілік карьерасына толыққанды көңіл бөлу үшін қызметтен уақытша босатылды.
Кәсіби үй шаруасындағы мансап
2000 жылы Уэбб Ұлттық футбол лигасының төрешілер тізіміне енгізілді, ал үш жылдан кейін Премьер-лига матчтарын басқаруға құқы бар кәсіби төрешілердің таңдамалы тобына көтерілді. Англия футболының жоғары деңгейіндегі алғашқы ойыны 2003 жылғы 18 қазанда «Фулхэм» пен «Вулверхэмптон Уондерерс» арасындағы 0:0 есебімен аяқталған матчты басқарды. 2005 жылы ФИФА халықаралық төрешілер тізіміне қосылды. Осыдан кейін Уэбб әлемдік футболдағы ең жоғары деңгейдегі матчтарды төрелік етуге тағайындалды, оның ішінде УЕФА Чемпиондар лигасының финалы мен ФИФА Әлем чемпионатының финалы да бар. 2006 жылдың мамырында Уэбб Лондонның Уптон-парк стадионында ФА кубогының финалын басқарды. «Грейс Атлетик» Деннис Оли мен Гленн Пулдің голдарының арқасында «Уокингті» 2:0 есебімен жеңді, екеуі де ойынның бірінші жартысының соңында соғылды. Ешбір ойыншы ескерту алмады. 2007 жылғы Футбол лигасы кубогының финалы Кардиффтегі Миллениум стадионында өткізілді және көптеген инциденттерге толы болды. Матч төбелеспен аяқталып, алаңдағы көптеген ойыншылар қатысты. Бапкерлер Жозе Моуринью мен Арсен Венгер жағдайды бақылауға тырысып алаңға кірді. Осы төбелес салдарынан Уэбб «Челсиден» Микель Джон Обиді, «Арсеналдан» Коло Туре мен Эммануэль Адебайоры алаңнан қуды, ал Фрэнк Лэмпард пен Сеск Фабрегасқа сары карточка көрсетті. Лига кубогы финалында үш қызыл карточка көрсетілген алғашқы жағдай осы болды. Шындығында, осы матчтан бұрын барлық финалдарда барлығы үш қызыл карточка ғана көрсетілген. Уэбб 2009 жылғы ФА кубогының финалын басқарды, бұл әлемдегі ең көне отандық футбол кубогының 128-ші финалы болды. Матч Лондонның Уэмбли стадионында өтті және стадион қайта жаңартылғаннан бері ФА кубогының финалы үшінші рет өткізілді. Матчта «Челси» мен «Эвертон» командалары бақ сынасты, «Челси» жеңіске жетіп, FA кубогын бес рет жеңіп алды. Уэбб «Челсиден» Микель Джон Оби мен Фрэнк Лэмпардты, «Эвертоннан» Тони Хибберт, Фил Невилл мен Лейтон Бэйнсті ескертті.
Еуропалық және халықаралық мансап
Веббтің алғашқы халықаралық ойыны 2005 жылғы қарашада, Виндзор паркінде (Белфаст) өткен Солтүстік Ирландия – Португалия достық матчында болды. Ойын 1:1 есебімен аяқталды, голдарды үй командасы соқты: Солтүстік Ирландия Стивен Крейганның өз қақпасына гол соққаннан кейін 1:0 есебімен еселенді, бірақ Уоррен Фини екінші таймда теңестірді. Тони Капальди, Кит Гиллеспи және Джеймс Куинн ескерту алды. 2006 жылғы 21 жасқа дейінгі Еуропа чемпионатының іріктеу кезеңі 2004 жылғы тамызда басталды, ал финалдық турнир 2006 жылғы мамыр және маусым айларында Португалияда өтті. Вебб А тобындағы Франция – Португалия матчын (1:0) және В тобындағы Италия – Украина матчын (итальяндықтар жеңіске жетті) төрешілік етті. Вебб екі жартылай финалдың бірін де басқарды, онда Украина Сербия мен Черногорияны пенальтилер сериясында (5:4) жеңді, негізгі уақыт 0:0 аяқталды. Ол сондай-ақ Портудағы финалда төртінші төреші болып тағайындалды, онда Нидерланды Украинаны 3:0 есебімен жеңді. Веббтің алғашқы еуропалық кездесуі 2006 жылғы 26 қыркүйекте УЕФА Чемпиондар лигасының топтық кезеңіндегі «Стяуа» (Бухарест) – «Лион» матчы болды. Бухаресттегі «Дженча» стадионында өткен матч «Лионның» 3:0 жеңісімен аяқталды, Вебб матч барысында төрт сары карточка көрсетті. Вебб 2007 жылғы 20 жасқа дейінгі әлем чемпионатында Канадада төрешілік етуге таңдалды, ал оның алғашқы матчы Монреаль Олимпиада стадионында өткен D тобындағы Польша – Бразилия матчы болды. Содан кейін ол Торонтодағы Ұлттық футбол стадионында Мексика – Португалия (C тобы) және Эдмонтондағы «Комонвелл» стадионында Канада – Конго (A тобы) матчтарын басқарды. Вебб турнирдің нокаут кезеңіне де қатысты, Монреальде өткен ширек финалда Чили Нигерияны 4:0 есебімен жеңді, барлық голдар қосымша уақытта соғылды. 2007 жылғы желтоқсанда Вебб Англиядан UEFA Euro 2008 турниріне төреші ретінде қатысуға таңдалды, көмекшілері Дэррен Канн мен Майкл Мулларки болды. Турнирдегі алғашқы матчында, В тобындағы Австрия – Польша матчында, ойынның қосымша уақытының соңғы минутында Вебб Польшаның Мариуш Левандовскиінің Себастьян Продльдің жейдесін тартып алғанын анықтады және Австрияға пенальти берді. Пенальти соғылып, ойын 1:1 есебімен аяқталды. УЕФА өкілі Уильям Гайярд бұл шешімнің дау тудырмайтынын және дұрыс екенін айтты. Вебб: «Пенальти нақты болды және адамдар кейін оны қарап, бұл қабылдануға тиіс жалғыз шешім екенін түсінеді деп үміттенемін» деді. Вебб Euro 2008 турниріндегі екінші ойынында D тобындағы Грекия – Испания матчын басқарды, онда гректер 2:1 есебімен жеңіліске ұшырады. УЕФА 19 маусымда Веббтің турнирдің нокаут кезеңіндегі матчтарды төрешілік етуге таңдалмағанын мәлімдеді. 2009 жылғы сәуірде Вебб Премьер лигада төрешілік етуден Футбол лигасының Чемпионатына бір аптаға төмендетілді, себебі ол «Тоттенхэм Хотспурға» қарсы матчта «Манчестер Юнайтедке» пенальти берген болатын, ал «Юнайтед» 2:0 есебімен жеңіліп жатқан еді. Пенальти соғылып, «Юнайтед» матчты 5:2 есебімен жеңіп алды. Вебб кейін «қателік» жасағанын мойындады, бірақ пенальтиді «шындықпен» бергенін айтты. 2009 жылғы маусымда Вебб Оңтүстік Африкада өткен 2009 жылғы FIFA Конфедерациялар кубогының төрешілерінің бірі болды, онда ол екі матчты басқарды: Бразилияның Мысырға қарсы 4:3 есебімен жеңісі және Ирак пен Жаңа Зеландия арасындағы 0:0 тең түсуі. Турнир барысында Вебб төреші ретіндегі тәжірибесі туралы блог жазды. 2010 жылғы мамырда Вебб Мадридтегі Сантьяго Бернабеу стадионында өткен Чемпиондар лигасының финалына төреші болып тағайындалды. Ол «Бавариядан» Мартин Демихелис пен Марк ван Боммельге сары карточка көрсетті және «Интерден» Криштиан Чивуға ескерту жасады. «Интер» шабуылшы Диего Милитоның екі голының арқасында 2:0 есебімен жеңіске жетті. 2011 жылғы желтоқсанда Вебб UEFA-ның Euro 2012 турниріндегі матчтарды басқаруға таңдалған 12 төрешінің бірі болды. Ол Вроцлавтағы А тобындағы Ресей – Чехия матчын, Познаньдегі C тобындағы Италия – Хорватия матчын және Варшавадағы Чехия – Португалия ширек финалын басқарды. Вебб 2013 жылғы Конфедерациялар кубогына Бразилияда төреші ретінде қатысты. Ол Форталезадағы А тобындағы Мексика – Бразилия матчын төрешілік етті, ол үй командасының 2:0 есебімен жеңісімен аяқталды; Вебб бес ескерту берді.
2010 жылғы ФИФА әлем чемпионаты
2008 жылдың 24 қазанында ФИФА Веббтің 2010 жылғы Оңтүстік Африкадағы әлем чемпионатының төрешілердің алдын ала тізіміне енгізілгенін хабарлады, ал кейіннен Веббтің финалда төрешілік етуге таңдалғанын растады. Вебб Дурбанда Испания мен Швейцария арасындағы H тобының матчын басқарды, онда Швейцария Испанияны 1:0 есебімен күтпеген жеңіспен таң қалдырды; Йоханнесбургте Италия мен Словакия арасындағы F тобының матчы, онда Словакия да жеңіске жетіп, Италияның жарыс жолын тоқтатты; сондай-ақ Йоханнесбургте Бразилия мен Чили арасындағы 1/16 финалдық матчты да басқарды. Вебб Нидерланды мен Испания арасындағы әлем чемпионатының финалында төрешілік етті. Оған Даррен Канн мен Майкл Мулларки Йоханнесбургтегі «Сокер Сити» стадионында көмектесті. Вебб 1974 жылы Джек Тейлордан бері әлем чемпионатының финалын басқарған алғашқы ағылшын төрешісі болды – сол ойында Нидерланды Батыс Германияға есе жіберген. Вебб 14 сары карточка көрсетті, оның ішінде Нидерландының Джон Хайтингаға екі сары карточка берді, ол кейіннен алаңнан қуылды, бұл 1986 жылы әлем чемпионатының финалында көрсетілген алты сары карточканың көрсеткішін екі еседен асып түсті. Бұл матч төрешіге өте қиын болды. Нидерланды құрамасының қатыгез ойыны сынға ұшырады, ал кейбіреулер Веббтің нидерландылық ойыншыларға қосымша уақыттың соңына дейін он минут қалғанға дейін қызыл карточка көрсетпегенінің жомарттық екенін ойлады. Вебб кейіннен Нигель де Йонгтың жоғары соққысын жақсы көріп тұрғанда, оны алаңнан қуған болар еді деп мойындады, ал Де Йонг өзінің сары карточка алуына «сәті түскенін» мойындады. ФИФА президенті Сепп Блаттер Веббті қорғап, мұндай матчты басқарудың «оңай емес екенін» атап өтті. Премьер-лиганың бұрынғы төрешісі Джефф Винтер Веббтің «тамаша ойын өткізгенін» айтты, ал Шотландиядан келген Алан Хансен нидерландылықтарды айыптап: «Вебб ойынды ағынды етуге тырысты, бірақ осы жолы оның қолынан келмеді» деді. Ал Футбол қауымдастығының бұрынғы финалдық матчының төрешісі Кит Хакетт «төрешілерді сынға алғандардың білімі мен тәжірибесі жеткіліксіз» деп мәлімдеп, ФИФА-ны Веббті сынаған нидерландылық ойыншыларды жазалауға шақырды.
2014 жылғы ФИФА әлем чемпионаты
Уэбб 2014 жылғы әлем чемпионатына іріктеу кезеңінің үш матчын басқарды. Ол 2012 жылдың қазан айында Стамбулда Түркия мен Румыния арасындағы УЕФА D тобының ойынын, 2013 жылдың қыркүйек айында Ослода Норвегия мен Швейцария арасындағы E тобының ойынын және 2013 жылдың қазан айында Загребте Хорватия мен Бельгия арасындағы А тобының ойынын төрешілік етті. 2014 жылдың қаңтар айында Веббтің Бразилиядағы финалдық турнирге төрешілер тізіміне енгізілгені жарияланды. 19 маусымда Бразилиада Колумбия мен Кот-д’Ивуар арасындағы С тобының матчын басқарды. Вебб 28 маусымда Бело-Оризонтеде Бразилия мен Чили арасындағы бірінші плей-офф матчын төрешілік етті. Бразилия қосымша уақыттан кейін 1:1 есебімен аяқталған ойында пенальтилер сериясінде 3:2 есебімен жеңіске жетті.
Қатысушы төрешіліктен зейнетке шығу
2014 жылдың 6 тамызында Премьер-лига Веббтің кәсіби ойын төрешілерінің техникалық директоры лауазымына тағайындалуына байланысты төрешілік қызметтен қанағаттанғанын жариялады. Вебб: "Төрешілік маған көп мүмкіндік берді және марапат алған төрешілер өз білімдерін жас буынға жеткізу үшін ойынға қатысуы маңызды деп санаймын". 2022 жылдың тамызында Веббтің Professional Game Match Officials Limited ұйымына бас төреші қызметіне оралатындығы хабарланды.
Ойынның сипаттамасы
Вебб 296 Премьер-лига матчын, 43 ФА Кубогы матчын, 36 Чемпиондар Лигасы матчын, 19 EFL Кубогы матчын, 6 Әлем Кубогы матчын, 5 Еуропа чемпионатын және 4 Конфедерациялар Кубогы матчын төрешілік етті.
Ойындар мен карталар
МаусымОйындарыБарлығыОйын басынаБарлығыОйын басына2000–0126582.2310.0382001–0232692.1650.162002–03391453.7240.102003–0434922.9490.262004–05341002.9420.062005–06471172.4970.152006–07451563.4790.202007–08461663.6140.092008–09481583.2960.132009–10451773.9350.112010–11451413.1360.132011–12511673.2850.102012–13421483.5250.12Барлығы53416943.17680.13Барлық жарыстар бойынша статистика, соның ішінде отандық, еуропалық және халықаралық жарыстар. 2000–01 жылға дейінгі деректер қолжетімді емес.
Statistics for all competitions including domestic, European and international. Records prior to 2000–01 are not available.
Ескертулер мен жұмыстан босатулар
Уэбб 2002–03 және 2004–05 маусымдарында төрелік еткен барлық ойындарда кем дегенде бір карточка көрсетті. Премьер-лигада алғашқы қызыл карточканы 2003 жылдың 8 қарашасында «Болтон Уондерерс» сапындағы «Саутгемптонның» Майкл Свенссонға, 0–0 есебімен аяқталған ойында екінші сақтық үшін көрсетті. 2003–04 маусымында Уэбб рекордтық мөлшерде қызыл карточка көрсетті: 34 ойында тоғыз қызыл карточка. 2007 жылдың 17 ақпаны мен 17 наурызы аралығында ол бес қызыл карточка көрсетті, барлығы матчтардың 90-шы минутында. 2000–01 маусымынан бері төрт ойында ол бір ойында екі қызыл карточка көрсетті, үш рет екі командадан бір ойыншыны алаңнан шығарды, ал бір рет бір команданы («Уимблдон», 2001 жылғы желтоқсан) тоғыз ойыншыға дейін қысқартты. Ол бір матчта үш қызыл карточка көрсеткен бір жағдайды тіркеді: 2007 жылғы Футбол лигасы кубогының финалы. Уэбб 2000–01 жылдан бері екі қақпашыны алаңнан шығарды: 2001 жылғы желтоқсанда «Уимблдонның» Келвин Дэвисін және 2004 жылғы наурызда «Уиган Атлетик» сапындағы Джон Филанды.
Жеке өмір
Уэбб үйленген және үш баласы бар. Ол 2016 жылы бірінші әйелінен ажырасты. Қазір ол неміс Бундеслигасының төрешісі Бибиана Штайнхауспен бірге, оған 2021 жылдың наурызында үйленді. Кәсіби төреші болғанға дейін Оңтүстік Йоркшир полициясында сержант қызметін атқарған. Футболға қосқан үлесі үшін 2011 жылғы Жаңа жылдық құрметтеуде Британ империясы орденінің мүшесі (MBE) атағымен марапатталды. Ол «Ротерхэм Юнайтед» командасының жанкүйері. 2011 жылдың маусым айында Уэбб бұрын төрелік еткен «Барис Солтүстік округтерінің Шығыс футбол лигасының» президенті болды. 2011 жылдың шілдесінде Бедфордшир университетінен ғылым докторының құрметті атағын алды. 2011 жылдың қарашасында Йорк Сент-Джон университетінен денсаулық сақтау ғылымдарының докторы болып құрметті диплом алды. 1993 жылы полиция қызметіне қабылданды, ал 2008 жылы төрелікке толыққанды көңіл бөлгені үшін бес жылға жұмыстан үзіліс жасады. 2013 жылдың сәуір айында Оңтүстік Йоркшир полициясына қайта оралды.