Кіріспе
Теледидар станциялары үшін қауіпті ауа-райы ескерту жүйесінің атауы – Энн МакКэффри мен Элизабет Энн Скарбороның романы. "Бірінші ескерту" – әдетте АҚШ-тағы теледидар станциялары үшін жасалған қауіпті ауа-райы ескерту жүйесінің атауы. "Бірінші ескерту" негізінде құрылған "Бірінші дабыл" деп аталатын ауа-райы туралы ақпарат беру өнімі – бұл өнімнің автоматтандырылған нұсқасы. Оны теледидар станциялары кеңінен пайдаланады және графикалық қызметтерді ұсынатын компанияға байланысты әртүрлі атаулармен сатылады. Екі өнім де, әдетте, өз жаңалықтар мен ауа-райы қызметін ұйымдастырған телеарналар қолданады. Алайда, жаңалықтарды мүлдем көрсетпейтін немесе жаңалықтарын өз нарығындағы басқа станция арқылы дайындататын телеарналар да бұл жүйені пайдалана алады.
the novel by Anne McCaffrey and Elizabeth Ann Scarborough
First Warning is the name of a severe weather warning system designed for broadcast television stations, typically those in the United States. A weather advisory product based on First Warning, called First Alert, is an automated version of this product, which has come into widespread use by television stations and is marketed under different names depending on the graphics service vendor. Both products are typically used by television stations that have an in house news and weather operation, although some television stations that do not broadcast news at all or have their newscasts produced by another station in their market may use the system as well.
Шолу
Бірінші ескерту 1990 жылы Гари Ингланд жасаған, ол сол кезде Оклахома қаласындағы (Оклахома штатында торнадо саны ең көп тіркелген АҚШ қаласы, мұндай жазбалар 1890 жылдан бастап жүргізіледі) CBS арнасы KWTV-нің бас метеорологы болған. Жүйе теледидар көрермендеріне қатаң және қысқы ауа райы, сондай-ақ басқа да гидрологиялық және гидрологиялық емес ауа райы туралы уақтылы және ыңғайлы түрде визуалды ескертулер беру үшін ойластырылған. Бұл болжау өнімінің бастапқы нұсқасы метеорологтың компьютерлік жүйеге арнайы кеңес ақпаратын, ескертуде көрсетілген округтерді/қауымдарды және кеңес беру түрін қолмен енгізуін қажет етті. KWTV-нің нарықтық бәсекелесі ABC арнасы KOCO TV осы өнімнің автоматтандырылған нұсқасын жасады – Бірінші ескерту (арна станциясы осы атауды допплерлік радар жүйесі үшін де пайдаланды, қазір ол "Advantage Doppler HD" деп аталады және қазіргі уақытта арнаның ауа райы бренді ретінде қолданылады), онда ауа райы туралы ақпаратты компьютердің өзі Ұлттық ауа райы қызметінен БАҚ-қа байланысты байланыс арналары арқылы жаңартады. Егер торнадо қаупі болса, зардап шеккен аймақтарда да сиреналар қосылады. Сондай-ақ жүйе ескерту өніміндегі қосымша мәтінді талдайды, оның ішінде шығарылған күні мен уақыты, SAME округтік кодтары және ескерту өнімінің негізгі бөлігінен бұрын және кейін келетін басқа мәтіндік кодтама бар. Бірінші ескерту әдетте бүкіл штаттың картасы немесе телеарнаның көру аймағын көрсететін нақты округтер түрінде эфирде көрсетіледі (бұл бір немесе бірнеше штатты қамтуы мүмкін), сағаттардың, ескертулердің немесе кеңестердің тізімімен бірге, олар түсті мәтінмен аңыз ретінде, түсті кілтпен қатар немесе түсті сызық жолағында көрсетіледі. Әр сағаттың, ескертудің немесе кеңес берудің әрқайсысына түс коды беріледі және шұғылдық деңгейі бойынша реттеледі (торнадо туралы ескертулерге барлық ескертулердің ең жоғары басымдығы беріледі). Алайда, Бірінші ескерту жүйелерінің көпшілігі қатты найзағай сағаттары (көк), қатты найзағай ескертулері (сары немесе қызғылт сары), торнадо сағаттары (жасыл) және торнадо ескертулері (қызыл) үшін бірдей түстерді көрсетуі мүмкін, ал басқа ескертулер немесе кеңестер үшін түс кодтары станцияға байланысты өзгеруі мүмкін (кейбір жағдайларда бір сағаттың/ескертудің/кеңестің түс коды басқасына сәйкес келуі мүмкін). Шұғыл немесе ауыр емес ескерту немесе кеңес беру (шұғыл немесе ауыр емес) Дауыл болжау орталығы (SPC) немесе жергілікті Ұлттық ауа райы қызметінің ауа райын болжау кеңсесі таратқанда, экранда оңнан солға қарай жылжыған мәтінмен хабарландыру туралы ақпарат пайда болады, әдетте үш немесе алты қысқа 1050 Гц ескерту сигналы үш пен сегіз секунд аралығында созылады. Ұлттық ауа райы қызметінің жергілікті кеңселері 2007 жылдың қазанынан бері дауылдың жолына негізделген торнадолар мен қатты найзағайлар туралы ескертулер шығарса да, жүйені пайдаланатын көптеген станциялар оларды полигондармен шектемеудің орнына, әсер еткен аумақтарды округтер бойынша көрсетеді. Бұл жүйенің эфирдегі дизайн элементі оны пайдаланатын телеарнаға байланысты стильденеді (мысалы, 2009 жылдың наурызында жоғары анықтықтағы бағдарламаларды тарату кезінде кең экранды жапсырмаларға мүмкіндік беретін жүйенің жаңартылуына дейін, Оклахома Сити NBC арнасы KFOR TV-нің 4WARN Storm Alert нұсқасы қазіргі бағдарламаның өзгертілген қорап дисплейін қоршап тұрған "L" жолағын көрсетті, онда Оклахома штатының барлық 77 округінің картасы және оған ілеспе аңыз, оның үстіндегі белгілі бір округтің аты – картада көрсетілген ескерту/сағаттың түсі үш секундқа жыпылықтайды және экранның жоғарғы үштен білігінде тикер көрсетіледі; станцияның допплерлік радар жүйесінің тірі дисплейі карта ескертуін екінші рет жылжитын кезде алмастырды). Кейбір аймақтарда Бірінші ескерту картасы экранның жоғарғы сол немесе оң жағында көрсетіледі, бұл бағдарламаның қалған бөлігін немесе экранның басқа жерлеріндегі жабық тітрлерді бұзбау үшін (бірақ соңғы мақсат кейде жабық тітрлердің экранның жоғарғы жағында пайда болуымен жеңіліске ұшырайды, ал өз кезегінде карта экранның орналасқан аймағында бағдарламаның визуалды аспектілерін бұза алады). Экранға түсірілген бейне әдетте ауа райының нашарлауы немесе жарнамалық үзіліс көрсетілуі алдында алынып тасталады; егер көрініс аймағында маңызды ауа райы болмаса, оның көрсетілу ұзақтығы қысқартылуы мүмкін. Бірінші ескерту және оның нұсқаларына 2000 жылдары қосымша мүмкіндіктер қосылды, оның ішінде картаны ағымдағы ауа райы ескертулері мен тірі немесе қайталамалы радар суреттері арасында ауыстыруға мүмкіндік беретін функциялар, соның ішінде округ бойынша радар суреттері, олар көбінесе аумаққа қатысты ескерту туралы ақпаратпен бірге келеді.
Техникалық мәселелер
Көптеген телеарналар 2000 жылдардың соңы мен 2010 жылдардың басына дейін желіге жатпайтын бағдарламаларды жоғары сапада көрсетуге немесе "Бірінші ескерту" жүйесінің жабдығын HD хабарларын қолдайтындай жаңартуды үлкермегендіктен, карта/жазба графикасы көрсетілген кезде жоғары сапалы бағдарлама ағыны көбінесе стандартты сапаға төмендетілетін. Көптеген арналар HD-ға үйлесімді "Бірінші ескерту" нұсқаларына жаңарғанмен, кейбір жағдайларда экрандағы графикалық карта және/немесе жазба, егер жүйе дұрыс түрде 16:9 форматқа орнатылмаса, 4:3 телевизорларда қауіпсіз аймақтан тыс бөліктері қиылып, кең экранды анаморфты форматта көрсетілуі мүмкін.