Кіріспе

Италиядан (From Italy), Op. 16, Рихард Штраустың оркестрге арналған музыкалық поэмасы немесе бағдарламалық симфониясы. Композитор оны «симфониялық фантазия» деп сипаттаған. Ол 22 жасында, 1886 жылы аяқталды. Оған композитордың сол жылдың жазында Италияға жасаған сапары (Йоханнес Брамстың ынталандыруымен) шабыт берді, ол Рим, Болонья, Неаполь, Сорренто, Салерно және Капри қалаларына сапар шекті. Ол сапар барысында-ақ шығарманың эскизін жасауды бастады. Штраустың алғашқы музыкалық поэмасының толық партитурасы 1886 жылдың 12 қыркүйегінде Мюнхенде аяқталды. Композитор осы шығарманы «Симфониялық фантазия» деп атады және оны өзінің ұстазы Ханс фон Бюлоға арнады. Бұл Рихард Штраустың өзі жеке бағдарлама жазған жалғыз туындысы. Шығарманы орындауға қырық минуттан аса уақыт кетеді. Штраус симфонияның төртінші бөліміне, «Неаполитандық халық өміріне» «Funiculì, Funiculà» әуенінің үзіндісін қосты, оны дәстүрлі итальяндық халық әні деп ойлады, бірақ шындығында бұл Луиджи Денцаның 1880 жылы жазған шығармасы еді. Денца Штраусқа қарсы сотқа жүгінді және соңында жеңіске жетті.

Премьералар

Бұл шығарманың тұңғыш орындалуы 1887 жылғы 2 наурызда Мюнхенде композитордың өзі жетекшілік еткен Корольдік оркестрмен болды. Рихард Штраустың әпкесі Йоханна кейін еске алғандай, алғашқы үш бөлімі қолдауға ие болды, бірақ соңғы бөлімі жақсы қабылданбады және түрлі жақтан ұсықтап сүрінулер естілді. Норман Дель Мардың композитор туралы жазған өмірбаянында басқаша айтылады: алғашқы үш бөлім жақсы қабылданбады, ал соңғы бөлімге наразылық білдіретін ысқырықтар мен қол соғулар естілді. Штраус өзі бұл шығарманы жаңа және революциялық деп санады, және премьерадағы сынға қарамастан қанағаттанды. АҚШ-тағы тұңғыш орындалуы 1888 жылғы 8 наурызда Филадельфиядағы Музыка академиясында Теодор Томас оркестрімен (дирижері Теодор Томас) өтті.

Құрылымы

Аус Итальян Штраустың басқа тондық поэмаларына қарағанда, дәстүрлі симфония нысанына көбірек ұқсайды, себебі ол дәстүрлі төрт бөлімді симфониялық құрылымды сақтайды. Дегенмен, музыканың бейнелі сипаттамалық ерекшелігі оны абсолютті музыка болып табылатын кәдімгі симфониядан ажыратады.