Кіріспе

Дөңгелек креслода ойналатын керлинг

Дөңгелек креслодағы керлинг – төменгі аяқтарына немесе қадамдарына әсер ететін мүгедектігі бар спортшылар үшін керлингтің бейімделген түрі. Дөңгелек креслодағы керлингті Дүниежүзілік керлинг федерациясы басқарады және ол Қысқы Паралимпиада ойындарының бірнеше спортының бірі болып табылады.

Шолу

Инвалидтік арбадағы керлинг кәдімгі керлинг сияқты бірдей тастармен және мұз үстінде ойналады, бірақ тастар стационарлық мүгедектер арбасынан лақтырылады және сыпыру жоқ. Тастар қолмен, арбаның жанына еңкейіп немесе жеткізу таяғымен итеріледі. Бұл таяқ, тастың тұтқасына бекітілетін тірегі бар құрал, ол тасты дұрыс айналдырып итеруге мүмкіндік береді. Үй мен жақын сойыс сызығы арасындағы тастар орта сызықтың екі жағынан 18 дюймге дейін орналастырылуы керек және жақын сойыс сызығына жеткенге дейін жіберілуі керек. Ұлттық және халықаралық жарыстар Дүниежүзілік керлинг федерациясы (WCF) әзірлеген ережелер бойынша өткізіледі. Бұл ережелер командалардың құрамында әр жыныстан өкілдер болуын және ойынның 8 эндтен тұруын талап етеді. Әр командаға 38 минуттық ойлау уақыты және бір 60 секундтық үзіліс беріледі. Бұл спорт түріне қатысу мүмкіндігі күнделікті өмірде мүгедектер арбасын пайдалануға мұқтаж адамдарға – яғни, қозғалу қабілеті шектеулі немесе өте аз қашықтыққа ғана жүре алатын адамдарға беріледі. 2010 жылғы сәуір айында өткен жарты жылдық мәжілісінде WCF, WCF санкциялаған іс-шараларда электрлі арбаларды пайдалануға қойған тыйымын алып тастады. Инвалидтік арбадағы керлингке түрлі мүгедектері бар адамдар қатыса алады. Ол үшін өлшенген итеру күші мен суыққа төзімділік қажет. Бұл аэробтық жаттығу емес. Сыпырушылардың қажеттілігі болмағандықтан, инвалидтік арбадағы керлинг таяқ керлинг сияқты екі адамдық форматтарға өте қолайлы. Инвалидтік арбадағы керлинг Еуропада 1990 жылдардың соңында, ал Солтүстік Америкада 2002 жылы пайда болды. Бірінші Дүниежүзілік мүгедектер арбасындағы керлинг чемпионаты 2002 жылы Швейцарияның Сурзе қаласында өтті, оны ұйымдастырушы ел Канаданы 7–6 есебімен жеңіп алды. Бұл спорт түрі 2006 жылғы Италияның Турин қаласында өткен қысқы Паралимпиада ойындарында паралимпиадалық спорт түрі ретінде танылды. Канада құрамасы, капитаны Крис Доу, финалда Ұлыбританияны (капитаны Фрэнк Даффи) 7–4 есебімен жеңіп, алтын медальді жеңіп алды. 2009 жылғы әлем чемпионаты Канаданың Британдық Колумбия провинциясының Ванкувер қаласында, 2010 жылғы Олимпиада және Паралимпиада ойындары өткен аренада өтті. Канада құрамасы, 6 рет Brier турнирінің қатысушысы Джим Армстронгтың басшылығымен, топтық кезеңде 4-орынды иеленді, бірақ Пейдж плей-офф кезеңінде АҚШ-ты 9–2, жартылай финалда Германияны 10–4 және финалда Швецияны 9–2 есебімен жеңіп, әлем чемпионатының алғашқы алтын медалін жеңіп алды. Канада 2010 жылғы Ванкувер Паралимпиадасында да чемпион атанды, онда Британдық Колумбия командасы (Соня Годет, Ина Форрест, Даррил Нейбор және капитан Джим Армстронг) 8–1 есебімен алға шығып, Оңтүстік Кореяны 8–7 есебімен жеңіп, алтын медальді жеңіп алды. Швеция құрамасының үшінші ойыншысы Глен Иконен допинг сынағынан өтпегендіктен дисквалификацияланды, олар АҚШ-ты 7–5 есебімен жеңіп, қола медальді иеленді.