Кіріспе
Дака қаласында орналасқан халықаралық денсаулық сақтау ғылыми-зерттеу ұйымы ICDDR,B (бұрынғы атауы – Бангладештегі диареялық ауруларды зерттеу жөніндегі халықаралық орталық) – Бангладештің Дака қаласында орналасқан халықаралық денсаулық сақтау ғылыми-зерттеу ұйымы. ICDDR,B зерттеулер мен емдеу арқылы өмірді сақтауға бағытталған, бүгінгі күні әлемдегі ең өзекті денсаулық мәселелерін шешеді, нәрестелердің өмір сүру мүмкіндігін арттырудан бастап, HIV/AIDS-қа дейін. ICDDR,B әлемнің академиялық және ғылыми-зерттеу институттарымен ынтымақтаса отырып, жаһандық өмірді сақтауға бағытталған шешімдерді әзірлеу және тарату үшін ғылыми-зерттеу, оқыту, кеңейту және бағдарламалық қызметтерді жүзеге асырады. ICDDR,B – Global South-тың жетекші ғылыми-зерттеу институттарының бірі, Thomson Reuters Web of Science мәліметінше, Бангладештің ғылыми жарияланымдарының 18 пайызы осы институтқа тиесілі. ICDDR,B құрамында ұлттық және халықаралық қызметкерлер бар, оларға денсаулық сақтау ғалымдары, зертханалық ғалымдар, клиникалық дәрігерлер, диетологтар, эпидемиологтар, демографтар, әлеуметтік және мінез-құлық ғалымдары, ақпараттық технология мамандары, жаңа және қайта пайда болатын жұқпалы аурулар мен вакциналар саласындағы сарапшылар кіреді. ICDDR,B-ны 55-ке жуық донор елдер мен ұйымдар қолдайды, олардың ішінде Швеция (SIDA), Канада, Ұлыбритания, Бангладеш, АҚШ, БҰҰ-ның мамандандырылған мекемелері, қорындар, университеттер, ғылыми-зерттеу институттары, жеке сектор ұйымдары мен компаниялар бар. Бұл елдер мен ұйымдар дамушы елдердің денсаулық сақтау мәселелеріне қызығушылық танытып, осы проблемаларды шешудегі институттың тәжірибесін жоғары бағалайды. Орталықтың басқаруын әлемнің түкпір-түкпірінен келген 17 мүшеден тұратын беделді, көпұлтты Қамқоршылар кеңесі жүзеге асырады.
ICDDR,B (formerly known as the International Centre for Diarrhoeal Disease Research, Bangladesh) is an international health research organisation located in Dhaka, Bangladesh. Dedicated to saving lives through research and treatment, ICDDR,B addresses some of the most critical health concerns facing the world today, ranging from improving neonatal survival to HIV/AIDS. In collaboration with academic and research institutions over the world, ICDDR,B conducts research, training and extension activities, as well as programme based activities, to develop and share knowledge for global lifesaving solutions. ICDDR,B is one of the leading research institutes of the Global South, releasing, according to the Thomson Reuters Web of Science, 18 percent of the Bangladesh's publications. ICDDR,B has a mix of national and international staff, including public health scientists, laboratory scientists, clinicians, nutritionists, epidemiologists, demographers, social and behavioural scientists, IT professionals, and experts in emerging and re emerging infectious diseases, and vaccine sciences. ICDDR,B is supported by about 55 donor countries and organisations, including Sweden (SIDA), Canada, UK, Bangladesh, USA, UN specialised agencies, foundations, universities, research institutes and private sector organisations and companies that share the centre's concern for the health problems of developing countries and who value its proven experience in helping solve those problems. The centre is governed by a distinguished multinational Board of Trustees comprising 17 members from all over the world.
Тарих
ICDDR,B 1960 жылы құрылған SEATO холера зерттеу зертханасынан бастау алады. 1971 жылы Бангладеш тәуелсіздік алғаннан кейін, қаржы тапшылығына байланысты қызмет көлемі азайтылды. Кейін Бангладеш пен USAID арасында ұйымға тікелей қаржы ағыны үшін екіжақты келісімге қол қойылды. 1978 жылға дейін ОРС, шигеллездің патофизиологиясы, ротавирустар, отбасылық жоспарлау бағдарламасын жақсарту және т.б. сияқты көптеген ғылыми жетістіктерге қол жеткізілді. 1978 жылы халықаралық ғалымдар тобы ұйымды халықаралық зерттеу орталығына дейін көтеру туралы ұсыныс жасады. Ұйым президент Зиаур Рахманның жарлығымен қазіргі түрінде құрылды және 1979 жылы парламентте бекітілді. Орталықтың басқа да жетістіктерінің қатарында, диарея мен холераны емдеу үшін ауыз арқылы суландыру терапиясын ашу және енгізуде маңызды рөл атқарды. Ауыз арқылы суландыру терапиясы бүкіл әлемде 50 миллионнан астам адамның өмірін сақтап қалды деген болжам бар. 1978 жылдан бері орталық 78 елден 27 мыңнан астам денсаулық сақтау маманын даярлады. Курстар диареялық ауруларды ауруханада емдеу, эпидемиология, биостатистика, отбасылық жоспарлау, демографиялық бақылау және балалардың өмір сүру стратегиялары бойынша практикалық оқытуды қамтамасыз етеді. Балалардың аурудан болатын өлімі азайғандықтан, суға бату сияқты жарақаттардан болатын өлім балалардың өмір сүруіне пропорционалды түрде үлкен қауіп-қатерге айналды.
Марапаттар мен мойындау
2017 жылы ICDDR,B әлемдегі ең кедей халықтарға әсер ететін жаһандық денсаулық мәселелерін шешудегі институтының инновациялық тәсілі үшін 2 миллион доллар сыйлық қорымен Конрад Н. Хилтон гуманитарлық сыйлығын жеңіп алды. 2016 жылы БҰҰ-ның бұрынғы Бас хатшысы Пан Ги Мун ICDDR,B инновацияларының тұрақты дамуға тікелей үлес қосып, Бангладеште және одан тыс жерлерде нәрестелердің, балалардың және аналардың өлімін айтарлықтай төмендетуге көмектесетінін атап өтті. 2001 жылы ICDDR,B Билл мен Мелинда Гейтс қорынан алғашқы «Гейтс» сыйлығын алды. 2002 жылы докторлар Норберт Хиршхорн, Натаниел Пирс, Дилип Махаланабис және Дэвид Налин ауызша регидратациялық терапияны әзірлеуге және енгізуге қосқан үлесі үшін балалар медицинасы саласындағы алғашқы «Поллин» сыйлығымен марапатталды. Докторлар Хиршхорн мен Налиннің жұмысы 1967 жылдан бастап Холера зерттеу зертханасында жүргізілді. Доктор Дилип Махаланабис 1971 жылы Калькуттада жұмыс істеген кезде ауызша регидратациялық терапияға маңызды үлес қосты және 1990 жылдары ICDDR,B клиникалық зерттеулер директоры болып қызмет етті. 2006 жылы докторлар Махаланабис, Ричард А. Кэш, Дэвид Налин және Стэнли Шульц ауызша регидратациялық терапия бойынша жұмыстары үшін «Халық денсаулығы үшін Принц Махидол» сыйлығымен марапатталды. 2007 жылы ICDDR,B антибиотиктерді ұқыпты пайдалану альянсынан «Көшбасшылық сыйлығын» алды. Ол 2017 жылы Конрад Н. Хилтон қорынан 2 миллион доллар көлеміндегі Конрад Н. Хилтон гуманитарлық сыйлығын жеңіп алды.
Мекемелер
ICDDR,B штаб-пәтері Дака қаласындағы Мохахалиде орналасқан, онда заманауи зертханалар, ауруханалар мен оқу орталықтары бар. Дака ауруханасы 1962 жылы ICDDR,B-мен негізінен ішек ауруларын емдеу үшін құрылған. Одан бері ол жылына 140 000-нан астам науқасты қабылдайтын ұлттық маңызы бар орталыққа айналды. Дака ауруханасы түрлі клиникалық зерттеу жобалары үшін инфрақұрылымдық базаны ұсынады. Ол қағазсыз науқас тіркеу жүйесі сияқты көптеген инновацияларды енгізді, бұл жүйе Matlab ауруханасында да қолданылады. 120 төсектік Matlab ауруханасы Дакадан оңтүстікке қарай 50 шақырым жерде орналасқан Денсаулық сақтау және демографиялық бақылау орталығында орналасқан. Ол ішек ауруларын, ана мен баланың денсаулығын сақтау бойынша тегін медициналық көмек көрсетеді және жылына 30 000-нан астам адамды емдейді. Ауызша регидратациялық ерітіндіні (ОРЭ) және холераға қарсы вакцинаны сынақтан өткізуде маңызды рөл атқарды.