Америка құрлығындағы денсаулық сақтау ұйымы

Кіріспе

Америка құрлығындағы қоғамдық денсаулық сақтау агенттігі.

Панамерикандық денсаулық сақтау ұйымы (ПАХО) – Америкадағы халықаралық денсаулық сақтау ынтымақтастығын қамтамасыз ететін Біріккен Ұлттар Ұйымының (БҰҰ) мамандандырылған агенттігі. Ол мүше елдер арасында жұқпалы және жұқпалы емес аурулармен күресу, денсаулық сақтау жүйелерін күшейту және төтенше жағдайлар мен апаттарға ден қою үшін техникалық ынтымақтастықты дамытады. Аймақта 35 мүше мемлекеті мен 4 серіктес мүшесі бар. Штаб-пәтері Вашингтон қаласында орналасқан ПАХО – Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымының Америкадағы өңірлік кеңсесі және Америкааралық жүйенің денсаулық сақтау ұйымы. Латын Америкасында OPS (lang es) немесе OPAS (Organização Pan Americana da Saúde) деп белгілі.

Сипаттама

ПАХО штаб-пәтерінде, 27 елдегі кеңселерінде және үш Панамерикандық орталығында ғылыми және техникалық тәжірибе бар, олардың барлығы Америка елдерімен денсаулық сақтаудың басым мәселелерін шешуде жұмыс істейді. ПАХО-ның техникалық және әкімшілік саясатын оның басқару органдары арқылы ПАХО-ның мүше мемлекеттерінің денсаулық сақтау органдары белгілейді. ПАХО мүше мемлекеттеріне Американың барлық 35 елі кіреді; Пуэрто-Рико қауымдасқан мүше болып табылады. Франция, Нидерланд Корольдігі және Ұлыбритания мен Солтүстік Ирландия Біріккен Корольдігі қатысушы мемлекеттер, ал Португалия мен Испания бақылаушы мемлекеттер болып табылады. Ұйымның негізгі миссиясы – денсаулық сақтау министрліктерімен, басқа да үкіметтік және халықаралық агенттіктермен, үкіметтік емес ұйымдармен, университеттермен, әлеуметтік қамсыздандыру агенттіктерімен, қоғамдық топтармен және басқалармен бірлесіп, ұлттық және жергілікті денсаулық сақтау жүйелерін нығайту және Америка халықтарының денсаулығын жақсарту. ПАХО жалпы денсаулық сақтауды қамтамасыз етуді және денсаулық сақтаудың жалпы қолжетімділігін және алғашқы медициналық-санитарлық көмек стратегиясына негізделген денсаулық сақтау жүйелерін нығайтуды қолдайды. Ол елдерге безгек, холера, денге, ВИЧ және туберкулез сияқты жұқпалы аурулармен күресуде, сондай-ақ аймақта жүрек-қан тамырлары аурулары, қатерлі ісік және қант диабеті сияқты жұқпалы емес аурулардың эпидемиясына қарсы күресте көмек көрсетеді. ПАХО денсаулық сақтау министрліктерімен техникалық ынтымақтастыққа қатысады және денсаулық сақтауды барлық саясаттарда насихаттау үшін басқа салалармен үйлестіруді жеңілдетеді. Сонымен қатар, ПАХО ғылыми-зерттеу деректерін денсаулық сақтау шешімдері мен саясатты қалыптастыру үшін пайдалануды дәлелдермен негізделген саясат желісі (EVIPNet) сияқты білімді аудару стратегиясын іске асыру арқылы қолдайды. "Жою" бастамасы арқылы ол ВИЧ/СПИД-ке қарсы күрес жүргізуде. ДСҰ денсаулықты жақсартуға бағытталған жұмыстарында ең осал топтарға, соның ішінде аналар мен балаларға, жұмысшыларға, кедейлерге, қарттарға, босқындарға және жер аударылған адамдарға бағытталған. Ол денсаулық сақтау саласына қолжетімділігі жоқ адамдарға теңдікпен байланысты мәселелерге және елдерді ортақ мәселелерде бірлесіп жұмыс істеуге және тұрақты әлеуетті дамытуға ынталандыратын жалпыамерикалық тәсілге назар аударады. ПАХО бастаған нақты бастамаларға Америкадан сәлде мен полиомиелитті жоюда маңызды рөл атқарған иммундау бағдарламасын кеңейту; Темекісіз Америка бастамасы; Эспаньоладағы холераны жою үшін су және санитарлық тазалық жөніндегі өңірлік коалиция; Тұз ақылды консорциумы; Дәрі-дәрмек реттеушілерін үйлестіру жөніндегі панамерикалық желі; және қан қауіпсіздігі мен тиімділігін жақсартуға бағытталған қан қауіпсіздігі бастамасы, бұл елдер 100% қанға жетуге көмектеседі. Америка үшін ең басты басымдық – нәрестелер өлімін азайту. ПАХО жыл сайын 25000 нәресте өлімін болдырмау үшін жаңа саяси, институционалдық және қаржылық ресурстарды жұмылдырып отыр. Бұл үшін балалық шақтағы ауруларды біріктірілген басқару стратегиясын қолдану қажет. Олар аурудың белгілерін таниды, оларды бағалайды және емдейді. Олар ата-аналарға үйде аурудың алдын алу туралы ақпарат беруге үйреніп жатыр. Егер олар сәбидің өлуі мүмкін екеніне нұсқайтын қауіпті белгілерді көрсе, оларды баланы дереу емдеуге немесе ауруханаға апаруға үйретеді. Ауыз сумен қамтамасыз етуді жақсарту, тиісті санитарлық жағдайларды қамтамасыз ету және кедейлер үшін денсаулық сақтауды кеңейту ПАХО үшін әлі де басты басымдық болып табылады, оған теңдік назарда. Ұйым елдердің өз халқының денсаулығының нақты жағдайын және теңсіздіктің қай жерде екенін білу үшін күш-жігерін арттырып жатыр. Бағдарламаның мақсаты – теңсіздікті жою, орталықсыздандыру мен мемлекеттік функцияларды өзгерту, денсаулықтың басқа салалардың табысына әсер ететінін көрсету және денсаулыққа көңіл бөлудің адам дамуының басқа да аспектілеріне оң әсерін тигізу. Бұл саладағы адвокаттық іс-қимыл сондай-ақ кейбір әйелдердің денсаулық проблемаларына әсер ететін гендерлік теңсіздікті азайтуға бағытталған. Панамерикандық тәсіл ПАХО тарихының бір бөлігі болып табылады және панамериканизм рухы денсаулық сақтау саласындағы елдердің арасындағы техникалық ынтымақтастықты ынталандыруды жалғастыруда. ПАХО елдерге ортақ мақсаттарға жету үшін бірлесіп жұмыс істеуге және Орталық Америка, Кариб теңізі, Анды аймағы және Оңтүстік конус аймақтарында көп елдік денсаулық сақтау жобаларын бастауға көмектесті. Тәжірибе көрсеткендей, Митч дауілінен кейін Орталық Америкаға көмектескен ынтымақтастық сияқты нақты пайдалар бар, және осыған ұқсас мысалдар көп. Денсаулық сақтау саласындағы ынтымақтастық ең жоғары саяси деңгейде де көрініс тапты, Американ мемлекеттерінің басшылары Сантьягодағы саммитінде "Американы байланыстыратын денсаулық технологиялары" деп аталатын денсаулық сақтау бастамасын қабылдады. Латын Америкасы мен Кариб теңізі елдері 20 жылдан астам бұрын вакциналарды айналымдық қор арқылы бірлесіп сатып алды. Бұл Ұйымның ең танымал жетістіктерінің бірі, 1973 жылы Америкадан сәлдені жоюдан басталып, бес жылдан кейін осы қорқынышты аурудың жаһандық жойылуымен аяқталды. 1985 жылы Американы полиомиелитті жоюға міндеттендіруге бағытталған үлкен күш-жігер 1994 жылдың қыркүйегінде, беделді Халықаралық комиссия Американы ресми түрде полиомиелитсіз деп жариялағанда сәтті аяқталды. Америкадағы полиомиелиттің соңғы жағдайы 1991 жылдың 23 тамызында Перудің Хунин қаласында Луис Фермин Тенорио Кортес есімді жас баладан анықталды. Содан бері, қарқынды бақылауға қарамастан, Америкада полиомиелиттің бірде-бір жағдайы анықталған жоқ, ал Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымы қазірде полиомиелитті жаһандық тұрғысынан жою мақсатына жұмыс істеп жатыр. ПАХО елдерге барлық вакциналармен алдын ала алатын ауруларға иммундау және емдеу қызметтерін ұсыну үшін қажетті ресурстарды жұмылдыруға көмектеседі. ПАХО осы жарты шардан қызылшаны жою мақсатына жақын және Haemophilus influenzae B сияқты қазірде қол жетімді жаңа вакциналарды енгізуге ұмтылып келеді, бұл менингит пен тыныс алу инфекцияларын азайтуға көмектеседі. ПАХО диареялық аурулардан, соның ішінде холерадан туындаған өлім мен ауруды азайтуға жұмыс істейді, сондай-ақ дегидратациядан өлімді болдырмау үшін жағдайларды басқару және ауызша регидратациялық терапияны ұсынуға, сондай-ақ жедел тыныс алу инфекцияларын дұрыс диагностикалау және емдеуге көмектеседі, осылайша жыл сайын жүз мыңдаған баланың өмірін сақтайды. ПАХО өзінің басылымдары, интернет-сайты және академиялық кітапханалар, құжаттама орталықтары және жергілікті денсаулық сақтау кітапханаларының желісі арқылы ғылыми және техникалық ақпаратты таратуда. Ұйым түрлі мамандандырылған денсаулық сақтау салаларында техникалық ынтымақтастық көрсетеді және төтенше жағдайларға дайындық және апаттан қорғау координациясын ұйымдастырады. Ол ұлттық денсаулық сақтау жүйелерін күшейтуге, ұлттық денсаулық сақтау зерттеу жүйелерін дамытуға, безгек, Шагас ауруы, қалалық рабис, мәйіс және Америка халқына әсер ететін басқа ауруларды бақылауға көмек көрсетеді. ПАХО үкіметтермен, басқа агенттіктермен және жекелеген топтармен бірлесіп, протеин-энергия жетіспеуі сияқты маңызды тамақтану проблемаларын шешеді және қазірде йод пен А дәруменінің жетіспеушілігін жоюға жұмыс істеп жатыр. Ол денсаулық сақтауды жақсартуға және елдерге даму мен қалаланудың ерекше проблемаларымен күресуге көмектесу үшін денсаулық сақтауды жаңартуға қатысады, әсіресе жүрек-қан тамырлары аурулары, қатерлі ісік, жазатайым оқиғалар, темекі шегу, есірткілерге және алкогольге тәуелділік және басқалар сияқты жұқпалы емес аурулар (ЖЭА). Денсаулық сақтауды жаңартудан басқа, ПАХО сондай-ақ ұлттық күш-жігерді ЖЭА пандемиясына жауап беруге қолдау көрсету үшін денсаулық сақтау жүйелері мен күтім сапасы мәселелерін қарастырады. Ұйым Біріккен Ұлттар Ұйымының басқа агенттіктері, Дүниежүзілік банк және Америкааралық даму банкісі сияқты халықаралық ұйымдар, түрлі үкіметтердің ресми даму ынтымақтастық агенттіктері және қайырымдалық қорлар үшін де жобаларды орындайды. ПАХО барлық деңгейдегі денсаулық сақтау қызметкерлерін стипендиялар, курстар және семинарлар арқылы оқытады.

PAHO has scientific and technical expertise at its headquarters, in its 27 country offices, and its three Pan American centers, all working with the countries of the americas in dealing with priority health issues. The health authorities of PAHO's Member States set PAHO's technical and administrative policies through its governing bodies. The PAHO Member States include all 35 countries in the Americas; Puerto Rico is an associate member. France, the Kingdom of the Netherlands, and the United Kingdom of Great Britain and Northern Ireland are the participating states, and Portugal and Spain are the observer states. The Organization's essential mission is to strengthen national and local health systems and improve the health of the peoples of the Americas, in collaboration with Ministries of Health, other government and international agencies, nongovernmental organizations, universities, social security agencies, community groups, and many others. PAHO promotes universal health coverage and universal access to health and strengthening of health systems based on primary health care strategies. It assists countries in fighting infectious diseases such as malaria, cholera, dengue, HIV and tuberculosis as well as the region's growing epidemic of noncommunicable diseases such as cardiovascular disease, cancer and diabetes. PAHO engages in technical cooperation with ministries of health and facilitates coordination with other sectors to promote health in all policies. PAHO also promotes the use of research evidence to inform health care decisions and policymaking through the implementation of knowledge translation strategies such as the Evidence Informed Policy Network (EVIPNet). Through the Elimination Initiative, it targets HIV/AIDS. In its efforts to improve health, PAHO targets the most vulnerable groups including mothers and children, workers, the poor, the elderly, refugees, and displaced persons. It focuses on issues related to equity for those who lack access to health, and on a Pan American approach, encouraging countries to work together on common issues and build lasting capacities. Specific initiatives spearheaded by PAHO include the expanded program on immunization, which played a major role in the elimination of smallpox and polio from the Americas; the Tobacco Free Americas initiative; the Regional Coalition for Water and Sanitation to Eliminate Cholera in Hispaniola; the Salt Smart Consortium; the Pan American Network for Drug Regulatory Harmonization; and a blood safety initiative that seeks to improve blood safety and efficiency by helping countries reach 100% blood supplies from unpaid voluntary donors. A major priority for the Americas is cutting infant mortality, and PAHO is mobilizing new political, institutional, and financial resources to prevent an additional 25,000 infant deaths every year through the application of the Integrated Management of Childhood Illness strategy, in which primary health care workers are taught a complete process to evaluate the health status of children brought to a health post or clinic. They learn to recognize signs of disease and evaluate and treat them. They learn to give parents information on how to prevent disease in the home. If they see danger signs indicating the infant could die, they are taught to treat the child immediately or take him or her to a hospital. Improvement of drinking water supplies, adequate sanitation, and increased access to health care for the poor are still top priorities for PAHO, with a focus on equity. The Organization is intensifying its efforts to have countries know the true state of health of their populations and where the inequalities lie. Program efforts focus on correcting inequality, taking into account decentralization and change of state functions, on showing that health has a role to play in the success of other sectors, and on how attention to health affects positively other aspects of human development. Advocacy in this area is also directed to reducing gender inequity, which reflects in some health problems of women. The Pan American approach is a part of PAHO history and the spirit of panamericanism continues to stimulate technical cooperation among countries in health. PAHO has helped countries work together toward common goals, and to initiate multi country health ventures in Central America, the Caribbean, the Andean Region, and the Southern Cone. Experience has shown practical benefits such as the solidarity that helped Central America after hurricane Mitch, and there are numerous other examples. Health collaboration found expression at the highest political level when American heads of state in their Summit in Santiago accepted a health initiative called "Health Technology Linking the Americas". The countries of Latin America and the Caribbean joined together over 20 years ago to buy vaccines through a revolving fund. These are among the Organization's most notable successes, starting with the eradication of smallpox from the Americas in 1973, a triumph followed five years later by global eradication of the dreaded disease. A major effort committing the Americas to embark on polio eradication in 1985 succeeded in September 1994, when a distinguished International Commission declared the Americas officially polio free. The last case of polio in the Americas was identified on August 23, 1991, in a young boy named Luis Fermín Tenorio Cortez, in Junín, Peru. Since then, despite intensive surveillance, no cases of polio have been detected anywhere in the Americas, and the World Health Organization is now working toward the goal of eradicating polio globally. PAHO assists the countries in mobilizing the necessary resources to provide immunization and treatment services for all vaccine preventable diseases. PAHO is close to accomplishing the goal of eliminating measles from this hemisphere and is pressing on with the introduction of new vaccines that are currently available, such as Haemophilus influenzae B. to reduce meningitis and respiratory infections. PAHO works to reduce the toll of death and illness from diarrheal diseases, including cholera, through case management and oral rehydration therapy to prevent deaths from dehydration, and to provide adequate diagnosis and treatment of acute respiratory infections, thus saving the lives of hundreds of thousands of children each year. PAHO disseminates scientific and technical information through its publications program, its Internet site, and a network of academic libraries, documentation centers, and local health care libraries. The Organization provides technical collaboration in a variety of specialized public health fields and organizes emergency preparedness and disaster relief coordination. It supports efforts to strengthen national health systems, develop national health research systems, control malaria, Chagas' disease, urban rabies, leprosy, and other diseases that affect the people of the Americas. PAHO collaborates with governments, other agencies, and private groups to address major nutritional problems including protein energy malnutrition, and is now working to eliminate iodine and vitamin A deficiencies. It engages in and facilitates health promotion to help countries deal with health problems typical of development and urbanization, especially non communicable diseases (NCDs) such as cardiovascular diseases, cancer, accidents, smoking, addiction to drugs and alcohol, and injuries among others. Beyond health promotion, PAHO also addresses health systems and quality of care issues in support of national efforts to respond to the NCD pandemic. The Organization also executes projects for other United Nations agencies, for international organizations such as the World Bank and Inter American Development Bank, for official development cooperation agencies of various governments, and for philanthropic foundations. PAHO trains health workers at all levels, through fellowships, courses and seminars, and the strengthening of national training institutions. It leads to the use of advanced communications technologies for information, health promotion, and education, working with journalists in many countries. The Organization recognizes the role of the private sector in the delivery of services and fosters dialogue and partnerships with the Ministries of Health. In addition to its core budget financed by quota contributions from its Member Governments, PAHO also seeks outside funding to help implement special programs and initiatives in response to vital health needs. Voluntary tax deductible contributions for PAHO health and education projects in the Americas may be made to the PAHO Foundation. Dr. Jarbas Barbosa of Brazil was elected as PAHO Director on September 28, 2022, and took office on January 31, 2023. PAHO's Deputy Director is Dr. Mary Lou Valdez, of the United States, and the Assistant Director is Marcos Espinal, from the Dominican Republic.

Тарих

Ұйым 1902 жылдың желтоқсанында құрылған. Ол бастапқыда Панамерикандық санитарлық бюро деп аталды. 1949 жылы ПАХО және ДДСҰ келісімге қол қойып, ПАХО-ны ДДСҰ-ның Америка аймақтық кеңсесі (АМРО) етті. Бүгінде көбінесе "Америкаға арналған аймақтық кеңсе" деп айтылады. 1950 жылы ПАХО бүкіл жарты шар бойынша шешек ауруын жоюға алғашқы күш салды. Бұл науқан Аргентина, Бразилия, Колумбия және Эквадордан басқа Американың барлық елдерінен шешек ауруын жоюда сәттілікке жетті.

Бас кеңсе ғимараты

1960 жылдың наурыз айында президент Эйзенхауэр АҚШ Конгресі қабылдаған заңға қол қойды, ол АҚШ үкіметіне Вашингтондағы Ұлыбританиялық-Америкалық Ұйым (ПАХО) штаб-пәтері үшін жерді сатып алып, сыйға тартуға рұқсат берді. Бәйгелі тендерден кейін, 1961 жылдың қазанында ПАХО уругвайлық сәулетші Роман Фреснедо Сириді өзінің конкурсының жеңімпазы деп жариялады. Жеңімпаз деп жариялау рәсімінде ұйым директоры Абрахам Хорвиц: «Бұл әдемі ғимарат Америка халықтарының денсаулығын жақсарту идеясына арналған ескерткіш болады» деді. Ол жеңімпаз болған дизайнды «әсемдігімен де, пайдалылығымен де» сипаттап, «біздің халықтарымыз үшін жақсы болашақ құруға жылдамдауымыз керек болған дәуірде ол Пан Америкалық рухтың биік идеалдарын көрсетеді» деді. Ғимарат модернистік стильде салынған. 1993 жылы Смитсондар институтының «Сыртқы мүсіндерді сақтау» бағдарламасымен мөрлер зерттелді және оларға консервациялық ем қажет екені анықталды. Болат каркасқа құйылған темір бетоннан салынған, сырты шыны мен мәрмәрмен қапталған ғимарат Вашингтондағы орта ғасырлық модернистік сәулеттің ең танымал мысалдарының бірі болып табылады. Ғимарат екі бөлек бөлімге бөлінген: ұйымның бас кеңсесі орналасқан, әдемі қисық сызықтармен салынған он қабатты ғимарат және ПАХО мүше мемлекеттерінің делегаттарының ресми жиналыстары үшін конгресс залы ретінде және басқа да кездесулер мен іс-шаралар үшін қолданылатын, оған іргелес төрт қабатты цилиндрлі қосымша. Ол солтүстік және шығыс жағынан Джордж Вашингтон университетімен, батыс жағынан Колумбия Плаза кеңселік/тұрғын үй кешенімен және оңтүстік жағынан E көшесінің эстакадасы астымен өтетін Сыртқы істер министрлігімен қоршалған.