Кіріспе
Форкс, бұрын Квилайюттың қалалық белім ретінде белгілі болған, АҚШ, Вашингтон штатының оңтүстік-батысындағы Клэлам округінде орналасқан қала. 2020 жылғы халық санауы бойынша халқы 3335 адамды құрайды. Қаланың аты жақын орналасқан Богахиль, Калава және Сол-Дюк өзендерінің қосылған жерлеріне байланысты қойылған, олар Куиллайут өзенін құрайды. Көп жылдар бойы қала экономикасы жергілікті ағаш өңдеу өнеркәсібінің есебінен дамыды. Соңғы жылдары «Сумерек» романдары мен осы аттас фильмдерге байланысты туризмге қызығушылық артты, олар Форксте түсірілген. Ағаш өңдеу өнеркәсібінің төмендеуіне байланысты Форкс жұмыс орындары үшін Клалам Бэй түзеу орталығы мен Олимпиадалық түзеу орталығына сүйенді. Форкс – жақын маңдағы өзендерде лосось және стальбалық балық аулайтын спорттық балықшылар үшін танымал мекен. Сондай-ақ, қала Олимпиада ұлттық паркіне келген туристердің де қолдауына ие.
Куилеут американдықтарының жері
Форкста бұрын Куилеут тайпасы өмір сүрген, кейін олар өз жерлерін беріп қойған. 1889 жылы Вашингтон штаты құрылған жылдың өзінде Форкс маңында үндістер резервациясы құрылды. Сол жылы осы елді мекенді қоныс аударған Дэниел Пуллен өртеп тастады. Форкс тайпалардың жас түлектерді қайта өсіру үшін пайдаланған өрттен тазарту аймақтарынан 12 шақырым қашықтықта орналасқан. Куилеут тілінен аударғанда "өзенге қарсы жатқан дала" деген мағынаны білдіретін "прайри апстрим" сөз тіркесі Форкс Прери деген атқа айналды. 2015 жылғы бағалау.
2010 жылғы санақ
2010 жылғы халық санауы бойынша қалада 3532 адам, 1264 шаруашылық және 849 отбасы тұрды. Халық тығыздығы құрады, ал тұрғын үй бірліктерінің орташа тығыздығы болды. Қала тұрғындарының нәсілдік құрамы: 67,7% ақ нәсілді, 0,5% афроамерикалық, 6,6% американдық үндістер, 1,2% азиялық, 0,1% Тынық мұхиты аралдарынан шыққандар, 18,1% басқа нәсілдерден және 5,9% екі немесе одан көп нәсілге жататын азаматтар. Кез келген нәсілге жататын испан немесе латын американдықтары халықтың 25,9% құрады. 1264 шаруашылықтың 40,9% -ында 18 жасқа дейінгі балалар тұрды, 46,0% -ы бірге тұратын жұбайлар, 13,5% -ында күйеуі жоқ әйелдер, 7,7% -ында әйелі жоқ ерлер және 32,8% отбасы емес. Барлық шаруашылықтың 25,3% жеке адамдардан тұрды, ал 8,2% -ында 65 жасқа толған немесе одан асқан жалғыз адамдар тұрды. Шаруашылықтың орташа мөлшері 2,72 адамды, ал отбасының орташа мөлшері 3,16 адамды құрады. Қаладағы орташа жас 31,3 жасқа тең. Тұрғындардың 29,2% -ы 18 жасқа дейін, 10,3% -ы 18 мен 24 жас аралығында, 27,6% -ы 25 пен 44 жас аралығында, 23,2% -ы 45 пен 64 жас аралығында және 9,7% -ы 65 жасқа толған немесе одан асқан адамдарды құрады. Қала тұрғындарының жыныстық құрамы: 51,5% ер адам және 48,5% әйел адам.
2000 жылғы халық санағы
2000 жылғы халық санауы бойынша қалада 3120 адам, 1169 үй шаруашылығы және 792 отбасы тұрды. Халық тығыздығы бір шаршы мильге 854,8 адам (330,2/км²) құрады. Тұрғын үй бірліктерінің орташа тығыздығы бір шаршы мильге 435,6 (168,4/км²) болды. Қала тұрғындарының нәсілдік құрамы: 81,47% ақ нәсілді, 0,42% афроамерикалық, 5,03% американдық үндістер, 1,51% азиялық, 0,16% Тынық мұхиты аралдарынан шыққандар, 8,49% басқа нәсілдерден және 2,92% екі немесе одан көп нәсілге жататын азаматтар. Кез келген нәсілге жататын испан немесе латын американдықтары халықтың 3,54% құрады. 1169 үй шаруашылығының 36,9%-ында 18 жасқа дейінгі балалар тұрды, 49,4%-ы бірге тұратын некедегі жұбайлар, 11,4%-ы күйеуі жоқ әйелдер басқаратын үйлер, ал 32,2%-ы отбасы емес. Барлық үй шаруашылықтарының 24,6%-ы жеке адамдардан тұрды, ал 7,4%-ында 65 жасқа толған немесе одан асып кеткен жалғыз адамдар тұрды. Үй шаруашылығының орташа мөлшері 2,65 адам, ал отбасының орташа мөлшері 3,15 адамды құрады. Қаладағы халықтың жас бойынша таралуы: 18 жасқа дейінгілер 30,4%, 18-ден 24 жасқа дейінгілер 11,1%, 25-тен 44 жасқа дейінгілер 27,2%, 45-тен 64 жасқа дейінгілер 22,1% және 65 жасқа толған немесе одан асып кеткендер 9,1% құрайды. Орташа жас 31 жасқа тең. Әр 100 әйелге 111,7 еркек келеді. 18 және одан жоғары жастағы әр 100 әйелге 108,9 еркек келеді. Үй шаруашылығының орташа жылдық табысы 34 280 доллар, ал отбасының орташа жылдық табысы 38 844 доллар болды. Ер адамдардың орташа жылдық табысы 35 718 доллар, ал әйелдердің орташа жылдық табысы 23 690 долларды құрады. Қаланың жан басына шаққандағы орташа табысы 13 686 долларға тең. Отбасылардың 14,6%-ы және халықтың 20,5%-ы кедейлік шегінен төмен тұрды, оның ішінде 18 жасқа дейінгілердің 25,7%-ы және 65 жасқа толған немесе одан асып кеткендердің 12,4%-ы.
География және климат
Қала Форкс Прериде, Калава өзені мен Богахиль өзенінің қосылған жерінен шығысқа қарай орналасқан. АҚШ-тың 101-ші тас жолы қаладан өтеді. Олимпиадалық жаңбырлы орман қаланы қоршап тұр. Форкс мұхиттық климатқа (Cfb) ие, жаңбырлы орманда жылына өте көп жауын-шашын жауады. Жаз айларында құрғақшылық байқала тұрса да, жаңбыр мол болады, бірақ жылдың қалған уақытына қарағанда азырақ. Форкста жылына шамамен 212 күн өлшенетін жауын-шашын жауады. АҚШ Халық санағы бюросының мәліметтері бойынша, қаланың жалпы ауданы 3,65 шаршы миль (9 км²) құрайды, оның барлығы құрлық.
Үкімет
Қала Вашингтон штатының заңдарына сәйкес, жарғысы жоқ кодты қала ретінде құрылған. Оның құрылымы – сайланған мэр және бес мүшеден тұратын сайланған қалалық кеңес. Олимпиада түбегіндегі басқа қалалардан өзгеше, Форкс қаласы "күшті мэр" үкімет формасында жұмыс істейді, мэр – төрт бөлім басшысын (хатшы/қазынашы, коммуналдық қызметтер, полиция және құқықтық/жоспарлау) қадағалайтын бас атқарушы лауазым иесі болып табылады.
Көлік
Форкс муниципалды әуежайы Клалам округінде, Форкстан оңтүстік-батысқа қарай 1 миль (2 км) жерде орналасқан. Әуежайда 6 ұшақ тұрақты түрде орналасқан, оның ішінде 3 бір қозғалтқышты ұшақ және 3 тікұшақ бар. Соңғы қолжетімді деректер бойынша, әуежайда жылына 13 550 ұшу операциясы тіркелген. 4-22 ұшу-қону жолағы – Форкс муниципалды әуежайының жалғыз ұшу-қону жолағы. Бұл жолақтың ұзындығы 2400 фут (732 м), ені 75 фут (23 м), орташа қарқынды жарықтандырумен жабдықталған және асфальт жабыны бар. Бұл ұшу-қону жолағының екі басына да көзбен бағытталған (визуальды) ұшулар жасалады. Форкс екі қоғамдық көлік мекемесімен қамтамасыз етілген. Clallam Transit 17-маршруты Форксте жергілікті қызмет көрсетеді, ал тағы үш маршрут Порт-Анджелес (14), Ла-Пуш (15) және Клалам шығанағы мен Неа шығанағына (16) байланыс ұсынады. Jefferson Transit "Олимпик Байланысы" деп аталатын автобус маршрутын іске қосады, ол Форкстан оңтүстікке қарай 101 тас жолымен Кинэолт көліне дейін қызмет көрсетеді. Одан әрі Абердинге Грейс-Харбор көлігі арқылы ауысу мүмкіндігі бар. Осы бес автобус маршруты аптасына алты күн Форкс қаласына қызмет көрсетеді, ал жексенбі күндері жұмыс істемейді.
Медиа
Форкс қаласын қамтитын газеттер қатарында Peninsula Daily News және апталық Forks Forum газеттері бар, ол "қосылған АҚШ-тың ең батыс газеті" деп белгілі. Forks Broadcasting компаниясына тиесілі KBDB FM 96.7 – аймаққа қызмет ететін жалғыз жергілікті коммерциялық радиостанция. KNWU 91.5 – Вашингтон штаты университетінің жалпы штаттық Солтүстік-Батыс қоғамдық радио желісіне қарасты спутниктік станция, және бұл аймаққа қызмет ететін қоғамдық радиостанция.
Білім
Форкс – Quillayute Valley School District жүйесінің бір бөлігі, ал Форкс орта мектебі – аталған қауымдастықтың жоғары мектебі. Форкста Вашингтон университетінің Олимпиада табиғи ресурстар орталығы орналасқан.
Экономика және туризм
2003 жылы экономикалық даму кеңесінің өкілі «Форкс қаласы орман шаруашылығы қауымынан туристік қауымға өтіп жатыр» деп мәлімдеді. Қаланың оңтүстік жағында 1989 жылы Форкс орта мектебінің ағаш өңдеушілер класымен салынған ғимарат, ағаш өнеркәсібінің жергілікті тарихымен, бұрынғы орманшылармен және олардың кәсіби құралдарымен таныстырады. Мұражайда 1870 жылдарға дейінгі жергілікті тарихты көрсететін экспонаттар бар. Форкс, Хоу жаңбырлы орманына, Тынық мұхитының жағалауларына және түрлі жабайы жолдарға жасалатын көптеген бір күндік саяхаттардың орталығы болып табылады. Форкс, Quillayute өзен жүйесіндегі – Hoh, Sol Duc, Bogachiel және Calawah өзендерінде қысқы темір балық аулаумен әйгілі. Жақын маңдағы Clallam, Sekiu және Hoko өзендері де патша лососі мен темір балық аулауға қолайлы. Жергілікті гидтер табиғи және шаруашылық балықтарды аулауға, сондай-ақ салалы саяхаттарға қызмет көрсетеді. Балық аулау құралдарын және киім-кешектерді жергілікті дүкендерден алуға болады. Туризмнің тағы бір көзі – Стивен Майердің «Сумерек» (Twilight) сериясы, ол Google-да жаңбырлы ортаны іздегеннен кейін осы қалада өткізген. 2005 жылдың желтоқсанында Форкс келушілер орталығының қонақ кітабына 74 адам қол қойды; ал «Сумерек» сериясы жарық көргеннен кейін бұл көрсеткіш едәуір өсті, 2009 жылдың желтоқсанында орталыққа 2540 келуші тіркелді. Сол жылдың шілде айында бұл көрсеткіш 16 186-ға жетті.
Қоғамдық іс-шаралар
Rainfest, Батыс Олимпиадалық өнер кеңесінің демеушілігімен ұйымдастырылатын өнер мерекесі, сәуір айында өтеді. Ол өнер мен қолөнерге қатысты іс-шараларды қамтиды. Соңғы жылдары «Пиец Мейкерс Квильт Клубы» квилт сабақтары мен квилт көрмелерін ұйымдастырды. Жыл сайын наурыз айында Квилайут аңғарының стипендиялық аукционы өтеді. Бұл жылдық қайырымдастық шарасы стипендияларға ондаған мың доллар жинайды. 1964 жылы алғашқы стипендия Роберт Генриге (қазіргі Д.Д.С.) берілгеннен бері, комиссия Форкс студенттеріне 1 миллионнан астам АҚШ доллары көлемінде стипендиялар берді. Жазда Форкс дәстүрлі «Ескі үлгідегі төртінші шілде» мерекесін және Ұлы төртінші шілде шеруін өткізеді. Көптеген іс-шаралардың ішінде бұзғыш дерби және оттық шоу бар. Шілде айында Ла Пушта Quileute Days мерекесі өтеді, онда шеру, дәстүрлі лосось пісіру, сүйек ойындары, софтбол турнирі, каноэ жарыстары және көше жәрмеңкесі ұйымдастырылады. Тамыз айында Форкс отбасылық фестивалінде өнер және қолөнер сатушылары балаларға арналған іс-шаралармен бірігеді. Қыркүйек айының соңында Форкс сауда палатасы, Quileute тайпасы және Форкс қаласы бірлесіп Ла Пушта «Соңғы мүмкіндік балық аулау дербиін» өткізеді; Тынық мұхитында лосось аулауға ниеттенгендерге ақшалай жүлделер ұсынылады. Қазан айының бірінші аптасында қауымдастық өзінің мұрасын Мұра күндерінде тойлайды. Бұл бір апталық фестивальдің ең танымал іс-шараларының бірі – «Ескілер дөңгелек үстелі»; бұл жергілікті радиостанция арқылы тікелей эфирде жүргізілетін, аймақтың көп жылдар бойы тұрған тұрғындары өткен шақтар туралы әңгімелейтін модераторлық әңгіме. Форкс қалалық кеңесі 2007 жылы «Твайлайт» жасөсперімдер романдары мен фильмдер сериясының құрметіне Стивен Майер күнін тойлау туралы қаулы қабылдады, ол 13 қыркүйекте, ойдан шығарылған Белланың туған күніне сәйкес келеді. 2015 жылы бұл шара әлі де туризмді қоздырып келді, келушілер саны 2010 жылы ең жоғары деңгейге жетті, содан кейін «Твайлайт» құбылысынан бұрынғыға қарағанда 50%-ға артты. Стивен Майер күні 13 қыркүйек аптасында жыл сайын өткізілетін «Форкстағы мәңгілік Твайлайт» фестивалімен алмастырылды. Фестиваль бағдарламасына кино марафоны, қан донорлығы және би сабақтары кіреді.