Кіріспе
Вашингтондағы қала, АҚШ
Линден – Вашингтон штатының Уотком округіндегі қала. Ол округ орталығы және Беллингэм метрополиясының бас қаласы Беллингэмнің солтүстігінде 15 миль (24 км) қашықтықта орналасқан. Бұл Уотком округінің екінші ірі қаласы. Қала Канада-АҚШ шекарасынан шамамен 5 миль (8 км) оңтүстікте жатыр. Қала Ноуксак өзені мен 539 мемлекеттік тас жолы бойында орналасқан. 2020 жылғы АҚШ халық санағы бойынша Линденнің халқы болды. Линден жыл сайынғы Солтүстік-Батыс Вашингтон жәрмеңкесіне де үй иесі.
Тарих
Линденді 1870 жылдары Фиби Джадсон және оның күйеуі Холден Ноуксак үнді ауылының Сквахалиш маңындағы жерде құрды. Джадсон оны Томас Кэмпбеллдің өлеңі бойынша Хоэнлиндендегі өзен жағалауындағы қаланың атымен атады. Оның «Пионердің идеалдық үйді іздеуі» атты кітабында жазылғандай, Джадсон «Линден» есімінің жазылуын өзгертіп, оны көз тартарлық етуге тырысты. Линден 1891 жылдың 16 наурызында ресми түрде қала болып құрылды. Джадсонның мүсіні қазір Фронт және 6-шы көшелердің қиылысында, Линден сауда палатасының жанында орналасқан. Қала жақын маңдағы Беллингэм шығанағына құятын Ноуксак өзені құрған кең аңғарда жатыр. Айналасында сүт шаруашылықтары, малина, клубника және көкжидек шаруашылықтары көптеп орналасқан. Аймақ 1900 жылдардың басында және ортасында голланд иммиграциясының күшті әсерін көрді, бұл сүт өнімдерін өндіретін шаруашылықтардың өсуіне себеп болды. Қала өзінің голланд мұрасын Фронт көшесіндегі ғимараттардың дизайнымен және «голландтық» аттары мен өнімдері бар жергілікті кәсіпорындар арқылы көрсетіп құрметтейді. 21-ші ғасырдың басында халық саны шамамен екі есеге өсті, голландтар басқа этникалық топтарға қарағанда көп болды. 2005 жылы Линденде канадалық контрабандистер тобы Канада-АҚШ шекарасының бойында, Линденнен солтүстікке қарай 5 миль (8 км) жердегі тұрғын үйдің жертөлесінде есірткі контрабандасы үшін туннель салғаны анықталды. Ол кезде бұл АҚШ-Канада шекарасындағы жалғыз есірткі туннелі еді. АҚШ-тың ірі саяси партиясының президенттікке үміткерінің Линденге алғаш рет келуі 2016 жылдың мамыр айында болды, ол кезде Дональд Трамп қалаға сапар шекті.
География
Ноуксак өзені қаланың оңтүстік шекарасының шағын бөлігімен өтеді. АҚШ Халық санағы бюросы мәліметтері бойынша, қаланың жалпы ауданы 5,18 шаршы миль (13 км²), оның ішінде 5,17 шаршы миль (13 км²) құрлық және 0,01 шаршы миль (0 км²) су алабын құрайды.
Климат
Линденде Тынық мұхитының солтүстік-батысына тән, жазғы жылы Жерорта теңізі климаты (Köppen Csb) басым, ол жылы (бірақ ыстық емес) құрғақ жаздармен және жаңбырлы, қоңыр қыстармен сипатталады. Линдендегі климат Тынық мұхитына жақындығының арқасында жұмсақ, жыл бойы температураның аз өзгеруін қамтамасыз етеді, нәтижесінде жыл бойы қоңыл температура сақталады, бірақ қыс айларында суық болуы мүмкін. Орташа ең жоғары температура қаңтар айында , ал тамыз айында . Линденде, жалпы алғанда, өте ылғалды қыстар мен құрғақ жаздар болады, бұл да аймақтың ерекшелігі.
2010 жылғы санақ
2010 жылғы халық санауы бойынша қалада 11 951 адам, 4594 үй шаруашылығы және 3248 отбасы тұрды. Халық тығыздығы – 4812 тұрғынжай бірлігі, орташа тығыздық. Қала тұрғындарының нәсілдік құрамы: 89,7% ақ нәсілді, 0,7% афроамерикалық, 0,9% американдық үндістер, 2,5% азиялық, 0,2% Тынық мұхиты аралдарынан шыққандар, 4,0% басқа нәсілдер және 2,1% екі немесе одан көп нәсілге жататын азаматтар. Кез келген нәсілге жататын испан немесе латын американдықтары халықтың 8,7% құрады. 4594 үй шаруашылығының 32,7% -ында 18 жасқа дейінгі балалар тұрады, 60,1% -ы бірге тұратын жұбайлар, 8,1% -ында күйеуі жоқ әйелдер, 2,6% -ында күйеуі жоқ ерлер және 29,3% -ы отбасы емес. Барлық үй шаруашылықтарының 26,5% жеке адамдардан тұрады, ал 15,8% -ында 65 жасқа толған немесе одан асқан жалғыз адамдар тұрады. Үй шаруашылығының орташа мөлшері 2,57 адам, ал отбасының орташа мөлшері 3,11 адам. Қаладағы орташа жас 38,6 жас. Тұрғындардың 26,4% -ы 18 жасқа дейін, 7,6% -ы 18 мен 24 жас аралығында, 23,5% -ы 25 пен 44 жас аралығында, 22,8% -ы 45 пен 64 жас аралығында және 19,6% -ы 65 жасқа толған немесе одан асқан. Қала тұрғындарының жыныстық құрамы: 46,8% ер адам және 53,2% әйел адам.
2000 жылғы халық санағы
2000 жылғы санақ бойынша қалада 9020 адам, 3426 үй шаруашылығы және 2500 отбасы тұрды. Халық тығыздығы бір шаршы мильге 2208,8 адам (853,6/км2) құрады. 3592 тұрғын үй бірлігі болды, олардың орташа тығыздығы бір шаршы мильге 879,6 (339,9/км2) шамасында. Қала тұрғындарының нәсілдік құрамы: 93,07% ақ нәсілді, 0,27% афроамерикалық, 0,45% американдық үндістер, 2,26% азиялық, 2,51% басқа нәсілдерден және 1,44% екі немесе одан көп нәсілді. Кез келген нәсілге жататын испан немесе латын американдықтары халықтың 4,73% құрады. 3426 үй шаруашылығының 34,5% 18 жасқа дейінгі балаларымен бірге тұрды, 62,8% бірге тұратын некедегі жұбайлар, 7,9% күйеуі жоқ әйелдер басқаратын үйлер, ал 27,0% отбасы емес. Барлық үй шаруашылықтарының 24,8% жеке тұлғалардан тұрды, ал 15,3% 65 жасқа толған немесе одан асқан жалғыз адамдар тұрды. Үй шаруашылығының орташа мөлшері 2,60 адам, ал отбасының орташа мөлшері 3,11 адамды құрады. Қаладағы халықтың жас бойынша таралуы: 18 жасқа дейінгілер – 28,2%, 18-24 жас аралығындағылар – 8,0%, 25-44 жас аралығындағылар – 25,5%, 45-64 жас аралығындағылар – 19,0%, 65 жасқа жоғарылар – 19,3%. Медианалық жас 37 жасқа тең. Әр 100 әйелге 89,7 еркек сай келеді. 18 жастан асқан әйелдердің әр 100-іне 84,7 еркек сай келеді. Үй шаруашылығының медианалық табысы 42 767 доллар, ал отбасының медианалық табысы 50 449 долларды құрады. Ер адамдардың медианалық табысы 39 597 доллар, ал әйелдердің медианалық табысы 23 292 долларға тең. Қаланың жан басына шаққандағы табысы 20 639 доллар. Халықтың 6,1%-ы және отбасылардың 4,1%-ы кедейлік шегінен төмен тұрды, оның ішінде 18 жасқа дейінгілердің 4,5%-ы және 65 жасқа жоғарылардың 12,7%-ы.
Оқиғалар
Маусымның үшінші демалыс күнінде жыл сайын малина фестивалі өтеді. Фестиваль бағдарламасына баскетбол турнирі, автокөлік көрмесі, көңілді жарыс, тауға шығу, малина егістіктері мен шарап заводтарына саяхаттар, сондай-ақ бір күндік мороженат жеу іс-шарасы кіреді. Линдендегі тағы да бірнеше маңызды шаралар: Фермерлер күні шеруі, Синтерклаас/Жарқын Рождество шеруі, көне тракторлар көрмесі және тағы көптеген іс-шаралар, олар туралы толық ақпаратты Линденнің веб-сайтындағы күнтізбенің көмегімен таба аласыз. Тамыз айында жыл сайынғы Солтүстік-Батыс Вашингтон жәрмеңкесі 200 000-нан астам адамды қызықтырады және Уотком округының тұрғындарына ауыл шаруашылығы өнімдерін, өнер туындыларын, қолөнер бұйымдарын көрсетуге мүмкіндік береді.
Өнер және музыка
Линден қаласының орталығындағы Клэр театры 1987 жылы салынды және әр жылы көптеген қоғамдық театрлық қойылымдарды қабылдайды. Линден музыка фестивалі жыл бойы түрлі музыкалық шараларды ұйымдастырады. Көбінесе бұл шаралар жергілікті кәсіпорындар мен шіркеулерде өтеді.
Дін
Қала шіркеулердің көптігімен ерекшеленеді. Бір кезде Линден қаласы бір шаршы шақырымға және халқына шаққандағы шіркеулер саны бойынша әлемдік рекордты ұстаған деп айтылған, бірақ бұл дерек расталмаған. Қаланың көптеген тұрғындары Линдендегі көптеген шіркеулерге баратын немесе олардың мүшелері болғандықтан, көптеген кәсіпорындардың жексенбі күні жабылуы ұзақ жылдан бері қалыптасқан дәстүр. Соңғы жылдары басқа да елді мекендердегідей, жексенбі күні кәсіпорындар ашыла бастады, бірақ аймақ көбінесе өзгеріссіз қалды. Осыған ұқсас, 41 жыл бойы жексенбі күні алкоголь сатуға тыйым салған заң 2008 жылдың 20 қазанында халық пікірінің өзгеруіне байланысты жойылды.
Білім
Линденде үш мемлекеттік бастауыш мектеп бар: Исом бастауыш мектебі, Бернис Воссбек және Фишер бастауыш мектебі. Сондай-ақ, жеке меншік Линден Христиан бастауыш мектебі де бар. 2018 жылы жаңа ғимаратқа көшірілген бір мемлекеттік орта мектеп (Линден орта мектебі) және жеке Линден Христиан орта мектебі бар. Екі негізгі жоғары мектеп – Линден жоғары мектебі және Линден Христиан жоғары мектебі. Ауданда Cornerstone Christian School, Covenant Christian School және Ebenezer Christian School сияқты бірнеше кішкентай жеке мектептер де бар.
Көлік
Линденге екі мемлекеттік автомобиль жолы қызмет көрсетеді: 539 тас жолы, солтүстікке Канада шекарасына және оңтүстікке Беллингхэм қаласына дейін; және 546 тас жолы, шығысқа қарай Сумасқа қарай жүреді. Қалада Бенсон және Депо көшелерінің арасында орналасқан Линден муниципалды әуежайы (Джансен алаңы) бар, оған жеке тұрғын үйлер такси жолдарымен қосылған. Линден сонымен қатар BNSF теміржол желісінің қысқа тармағы арқылы шығысқа қарай Сумас тармағымен қиылысқан жерге дейін жалғасады. Whatcom Transportation Authority Линден мен Беллингхэмдегі Кордата станциясы арасында 26-шы маршрут бойынша автобус қызметін ұсынады.