Фильм өндірісінің қаржылық жоспарлауы

Кіріспе

Фильм өндірісіне арналған қаржы жоспарлары

Фильмнің бюджеті – бұл жобалау-сметалық құжатты дайындау процесі, оны жетекші өндіруші, өндіріс бөлімінің басшысы немесе есепші фильм өндірісі үшін жасайды. Бұл құжат, 130 беттен асатын, фильмнің өндірісіне қаржы тарту және оны дайындауға және өндіруге бағытталған. Құн төмендету үшін бюджеттің бірнеше нұсқалары қажет болуы мүмкін. Бюджет әдетте төрт бөлімге бөлінеді: жоғарыдағы (шығармашылық талант), төмендегі (тікелей өндіріс шығындары), пост-өндіріс (монтаж, визуалды эффекттер және т.б.), және басқа (сақтандыру, аяқталу кепілдігі және т.б.). Бюджет фильмді жарнамалау және таңдау маркетингін қамтымайды, бұл фильмді таратушының жауапкершілігі. Фильмді қаржыландыру жеке инвестор, демеуші, өнімді орналастыру, киностудия, ойын-сауық компаниясы және/немесе жеке қаражат есебінен жүзеге асырылуы мүмкін. Фильмнің бюджеті туралы есеп беру кезінде бюджет сомасы жалпы бюджетті көрсетеді, бұл жобаны өндіруге жұмсалған нақты шығындардың толық сомасы, оны үкіметтік жеңілдіктер немесе ребаттардан кейін продюсердің нақты шығыны білдіретін таза бюджетпен шатастырмау керек ("Егер сіз бір нәрсе үшін 50 доллар төлесеңіз, бірақ пошта арқылы 10 долларлық жеңілдік купоны болса, сіздің жалпы шығыныңыз әлі де 50 доллар болады"). Sony хакерлік шабуылының салдарынан көптеген фильмдер мен телешоулардың бюджеттік ақпараты жарияланды, соның ішінде 2015 жылғы Адам Сэндлердің «Пиксельдер» фильмі. «Пиксельдерді» өндірудің нақты құны немесе «жалпы сомасы» 129,6 миллион доллар болды, ал Sony-дің таза бюджеті 111 миллион долларға жетті, өйткені олар Канададағы үкіметтік ребатті алды, ол олардың жалпы шығындарының (құнының) 18 миллион доллардан астам бөлігін қамтыды. Sony-дің фильмге жұмсаған нақты сомасы ынталандыру арқасында азайтылғанымен, бұл фильмді жасау үшін өндіріс кезінде жұмсалған нақты шығын (сома) әлі де 129,6 миллион доллар болғанын жоққа шығармайды.

Элементтер

Тарих құқығы: Пьеса, роман, музыкалық шығарма немесе бейне ойын негізінде фильм жасау құқығы, сондай-ақ ремейк немесе жалғасы үшін құқықтар бағасы бірнеше мың доллардан (мысалы, "Лас-Вегастан кету" фильмі) 10 миллион доллардан (мысалы, "Halo" бейне ойыны) астам болуы мүмкін. Сценарий: "А" санатындағы сценарийшіге сценарий үшін 100 000 доллардан 2 миллион долларға дейін төленуі мүмкін, оның ішінде қиын жағдайдағы фильмнің әр қайта жазылуы үшін аптасына 400 000 доллар. Сценарийді жетілдірушілер соңғы нұсқаны аптасына 100 000 – 200 000 долларға қайта қарауға шақырылуы мүмкін. Соңғы кезде "Columbia Pictures" киностудиясы үздік сценарийшілерге жалпы табыстың 2 пайызын (өндіріс және маркетинг бюджеті шегерілгеннен кейін) ұсынып келеді. Америкалық Жазушылар Гильдиясының мүшесі жазған түпнұсқа сценарийдің құны ең төменгі шегінен, 69 499 доллардан бастап 5 миллион долларға дейін жетеді (мысалы, М. Найт Шьямаланның "Сынықсыз" фильмі). Өндірушілер: Фильмнің өндірушілері мен атқарушы өндірушілері көбінесе жақсы жалақы алады, ал ең табысты өндіруші алдын ала жеті таңбалы жалақыны, сондай-ақ бонус пен пайданың бөлігін алады. "Spider-Man" (2002) фильмі үшін продюсер Лора Зискинге 30 миллион доллардан астам төленген деп есептеледі. Режиссер: DGA-ның ең төменгі жалақысы аптасына 19 143 доллар, кемінде 10 апталық жұмыс үшін. "А" санатындағы режиссер әр фильмге 5-10 миллион доллар ала алады. Актерлер: Актерлердің көп бөлігіне әдетте Актерлер Гильдиясының стандартты ставкасы бойынша аптасына шамамен 2300 доллар төленсе, танымал және табысты актерлер фильм үшін 30 миллион долларға дейін гонорар талап ете алады, сонымен қатар жеңілдіктер (трейлер, жеке күзетшілер және т.б.) мен пайданың бөлігіне де үміттенеді. Кейде актерлер пайданың үлкен бөлігін алу үшін минималды гонорарға келіседі. Кәсіби одаққа мүше емес актерлер күніне шамамен 130 доллар алады (қосымша жұмыс уақыты үшін немесе өз киімдерін әкелген жағдайда), бірақ төмен бюджетті фильмдерде одаққа мүше емес актерлерге аз төленеді, кейде мүлдем төленбейді. Өндіріс шығындары: Фильмді өндіруге жұмысшылардың жалақысы, өндіріс дизайны, түсірілім алаңдары мен студиялық шығындар, костюмдер, тамақтандыру (тамақ, сусындар және т.б.), тұру, көлік, саяхат, қонақүй және т.б. кіреді. Оператор әдетте команданың ең көп жалақы алатын мүшесі болып табылады. Визуалды эффекттер: Компьютерлік графикалық эффектілер мен постөндірістегі басқа визуалды эффектілердің құны жұмыстың көлеміне, қажетті сапаға және эффекттер компаниясына байланысты (Industrial Light and Magic ең беделді және қымбат); "Аватар" немесе "Сақиналар Иесі" сияқты кең ауқымды эффектілерге 100 миллион долларға дейін шығын кетіп, жұмсалуы мүмкін. Музыка: Әдетте, үлкен фильмнің музыкалық бюджеті соңғы бюджеттің шамамен 2 пайызын құрайды. Кейбір фильмдерде, мысалы, "Жақар жәндіктің" музыкалық бюджеті 4,5 миллион долларға жеткен. Жоғары деңгейдегі композиторлар бір сағаттық фильмнің музыкасын жазу үшін жеті таңбалы жалақы сұрай алады. Кристина Агилера ("Жақар жәндік") немесе Канье Уэст ("Mission: Impossible III") сияқты танымал орындаушылардың түпнұсқа әні үшін шамамен 1 миллион доллар төленуі мүмкін, ал қолданыстағы әндер үшін шамамен 300 000 доллар төленеді. Кейде белгілі емес орындаушылар өз әндерінің құқығын жарнама үшін аз ақыға береді.

Story rights: The right to produce a film based on a play, novel, musical or video game, or as a remake or sequel can cost anything from a couple of thousand (e. g., Leaving Las Vegas) to over $10 million (e. g., the video game Halo). Screenplay: An A list screenwriter may be paid between $100,000 to $2 million to write a script, including $400,000 a week for each rewrite of a film in trouble; script doctors may be called upon to revise the final draft at $100,000 to $200,000 a week. Recently, Columbia Pictures has been offering the best screenwriters 2 percent of the gross profits (after the production and marketing budget has been deducted). An original screenplay by a Writers Guild of America member can cost from its minimum, $69,499 and upwards of $5 million (e. g., M. Night Shyamalan's Unbreakable). Producers: Film producers and executive producers are often well paid, with a top producer earning a seven figure salary upfront as well as bonuses and a share of the profits. For Spider Man (2002), producer Laura Ziskin is estimated to have been paid over $30 million. Director: The DGA minimum is about $19,143 per week, for a minimum of ten weeks' work. An A list film director can command $5 to $10 million per film. Cast: While the bulk of the cast usually gets paid by the Actors Guild standard rate of about $2,300 per week, famous and bankable film stars can demand fees up to $30 million per film, plus perks (trailer, entourage, etc.) and possible gross participation. Sometimes an actor will accept a minimal fee in exchange for a more lucrative share of the profits. Union extras are paid around $130 per day (plus extra for overtime or if they provide their own wardrobe), but on a low budget film non union extras are paid less, sometimes nothing at all. Production costs: The cost of producing the film includes crew wages, production design, live set and studio costs, costumes, catering (food and drinks etc. ), accommodation, transportation, travel, hotel stay, etc. The director of photography is usually the highest paid member of the crew. Visual effects: The cost of computer generated imagery effects and other visual effect work in post production depends largely on the amount of work, the desired quality, and the effects company involved (Industrial Light and Magic is the most prestigious and expensive); extensive effect work, as in Avatar or The Lord of the Rings, can easily cost up to $100,000,000. Music: Typically, the music budget of a major motion picture is about 2 percent of the final total. Some, such as Spider Man's music budget, have been as high as $4.5 million. The top film composers can ask for a seven figure salary to compose about an hour of original film score. For well known artists, like Christina Aguilera (Shark Tale) or Kanye West (Mission: Impossible III), the cost may be around $1 million for an original song; for existing works it may be around $300,000. Sometimes a less known artist will license the rights to their song for a small fee in exchange for the publicity.

Шығындарды қысқартудың тактикасы

Түнгі көріністерді жойыңыз. Түнде түсіру үшін қуатты/құны жоғары жарықтандыру және түсіру тобына түнгі тарифтерді төлеу қажет. "Сынған жебе" (1996) түнгі көріністерді сценарийден алып тастау арқылы миллиондаған доллар үнемдеді. Көптеген режиссерлер "күнді түнгідей көрсету" әдісін таңдайды. Танымал немесе коммерциялық аймақтарда түсіруден аулақ болыңыз. Мысалы, "Алтын қақпа" көпірінде түсіру үшін қозғалысты тоқтату қажет, бұл Сан-Франциско қаласының кірісін азайтады. "Вампирмен сұхбат" фильміндегі осындай көрініс Warner Bros. компаниясына 500 000 долларға түсті. Ойынды Сан-Франциско-Окленд шығанағы көпіріне жақын жерде түсіру арқылы жүздеген мың доллар үнемдеуге болады. Сонымен қатар, кейбір локациялар (мысалы, қонақүйлер мен түнгі клубтар сияқты коммерциялық мекемелер) басқаларына қарағанда түсіруге көбірек келіседі. Кейбір төмен бюджетті фильмдердің продюсерлері локация үшін төлем жасамай, жасырын түрде кадрларды түсіруге тырысады. Жеңіл қозғалыс болатын жексенбі күні таңертең ерте әрекет көріністерін түсіріңіз. Көлік тоқтату, көлік қозғалысы ең азын қоршайтын жексенбі күні таңертеңгі сағаттарда оңайырақ. Белгілі актерлердің орнына беймәлім, таныс емес актерлерді пайдаланыңыз. Басты рольдегі актерлерден жалақыларын кейінге қалдыруды сұраңыз. Үлкен бастапқы жалақыларын төмендетудің орнына, актерлер, режиссерлер және продюсерлер фильмнің жалпы табысының үлкен үлесін ала алады. Бұл қаржыгердің соңғы пайдасын азайтудың кемшілігі бар. Сонымен қатар, бұл түсініксіздікке әкелуі мүмкін. Жалпы пайдаға қатысудың орнына таза пайдаға қатысу жағдайында Голливудтың есептеу әдістеріне байланысты келіспеушіліктер аудиттерге және сот процестеріне әкелуі мүмкін, бұл Питер Джексон мен New Line Cinema арасында болды, себебі New Line 2 миллиард доллардан астам табыс әкелген "Сақиналардың иесі" трилогиясы пайда таппады және актерлерге, Толкин мұрагерлеріне және Джексонға төлемдерден бас тартты. Кәсіподақ емес түсіру тобын пайдаланыңыз. Бұл Американың режиссерлер гильдиясы (DGA), Американың жазушылар гильдиясы (WGA) және Экрандағы актерлер гильдиясы (SAG) сияқты кәсіподақтармен келісімшарт жасасқан студиялар үшін мүмкін емес. Режиссер Роберт Родригес өзінің фильмдерінде тәжірибелі кәсіподақ емес түсіру тобының дағдыларын пайдаланумен белгілі. Басқа аймақта түсіріңіз. Мысалы, АҚШ қалаларында өтетін көптеген Голливуд фильмдері еңбек құнының төмен болуына және валюта бағамының өзгеруіне байланысты Канадада түсіріледі. Сонымен қатар, олар аймақтағы кино және теледидар өндірісін дамытуға және қолдауға арналған федералды және провинциялық субсидиялардан пайдаланады. АҚШ-тың көптеген штаттары өздерінің салықтық жеңілдіктерімен жауап берді (Құрама Штаттардағы кино өндірісінің жеңілдіктеріне қараңыз). Австралия, Венгрия, Чехия, Германия, Мальта және Жаңа Зеландия – Голливуд фильмдері көбінесе түсірілетін басқа елдер.

Eliminate night scenes. Shooting at night requires powerful/expensive lighting and the payment of nighttime rates to the crew. Broken Arrow (1996) cut costs by millions of dollars by eliminating the night scenes from the script. Many directors choose to use the "day for night" technique. Avoid location filming in famous or commercial areas. Shooting a scene on, say, the Golden Gate Bridge requires stopping traffic with a resultant drop in revenue to the city of San Francisco. Filming such a scene for Interview with the Vampire cost Warner Bros. $500,000. Shifting the location to the San Francisco Oakland Bay Bridge for close ups could potentially save hundreds of thousands of dollars in location fees. Moreover, some locations (such as commercial enterprises like hotels and nightclubs) are more willing to allow filming than others. Some producers of low budget features avoid paying location fees and seek to capture shots by subterfuge. Film action scenes early on Sunday morning. Stopping traffic for a car chase scene is easier in the early hours of Sunday morning, when traffic is at its lightest. Use unknown, non famous actors instead of well established movie stars. Ask above the line talent to defer their salaries. In exchange for dropping their large upfront salaries, actors, directors, and producers can receive a large share of the film's gross profits. This has the disadvantage of cutting the financier's eventual takings. It has the further disadvantage of ambiguity. In the case of net profit participation instead of gross profit participation, disagreements due to Hollywood accounting methods can lead to audits and litigation, as happened between Peter Jackson and New Line Cinema, after New Line claimed The Lord of the Rings film trilogy, which grossed over 2 billion USD, failed to make any profit and thus denied payments to actors, the Tolkien Estate, and Jackson. Use a non union crew. This is not an option for studios that have signed contracts with the unions—the Directors Guild of America (DGA), Writers Guild of America (WGA), and Screen Actors Guild (SAG). Director Robert Rodriguez has been known to use the skills of experienced non union crews for his films. Film in another region. For example, many Hollywood movies set in U. S. cities are shot in Canada to take advantage of lower labour costs, subject to fluctuating exchange rates. As well, they take advantage of federal and provincial subsidies designed to grow and sustain the film and television production industries in the area. Many U. S. states have responded with tax incentives of their own (see Movie production incentives in the United States). Australia, Hungary, the Czech Republic, Germany, Malta, and New Zealand are other countries in which Hollywood movies are often filmed.

Бюджеттен асып кету

АҚШ-тың кино өндірісі жүйесінде продюсерлерге бастапқы бюджеттен асып түсуге әдетте рұқсат берілмейді. Әрине, ерекше жағдайлар да болды, олардың ең танымал мысалы – 1997 жылғы «Титаник» фильмі. Режиссер Джеймс Камерон бюджетті асырып түсіп, гонорарын студияға қайтаруды ұсынды. Басқа елдерде бюджеттен асып кеткен продюсерлер көбінесе өндіруші гонорарынан бас тартып, шығынды өтеуге мәжбүр болады. АҚШ жүйесі пайдалы және бюджеттен асып түсуге мүмкіндік береді, ал басқа елдердің киноиндустриясы көбінесе мемлекеттік субсидиялар есебінен қаржыландырылады.

Мысалдар

Киностудиялар фильмдерінің нақты бюджеттері туралы мәліметтерді жариялауға құлшынбаса да, кейде фильмдердің құнының есептелу жолдары туралы мәліметтерді (жасырын түрде) алуға мүмкіндік туады. 2 миллион долларлық тәуелсіз фильмнің бюджетіне мысал келтірсек, Роберт Латхэм Браунның "Төмен бюджетті фильмді жоспарлау" кітабына жүгінуге болады.

Сахара

"Лос-Анджелес таймс" газеті 2005 жылғы "Сахара" фильмінің бюджетін жан-жақты талдаған егжей-тегжейлі арнайы баяндама ұсынды. Фильмге қатысты сот процесінен кейін құжаттар қоғамдық мүлікке айналды.