Кіріспе

Жоғары конкурстық стипендия алған, Ұлыбританияның ең үздік мектептерінің біріне қабылданған адам.

Король стипендиаты – бұл қор стипендиаты (жақсы оқу үлгеріміне сүйене отырып сайланады және әдетте төменгі оқу ақысына ие болады) белгілі бір жекеменшік мектептердің бірінде. Оларға Этон колледжі; Кентерберидегі Король мектебі; Корольдік Эли; Вурчестердегі Король мектебі; Дарем мектебі; және Вестминстер мектебі кіреді, бірақ Вестминстерде олардың атауы қазіргі монархтың жынысына байланысты өзгереді (III Чарльз тұсында олар Король ғалымдары деп аталады).

Этон колледжіндегі Корольдік ғалымдар

Этон колледжінде Король стипендиаты (Colleger деп аталады) – колледж сайлауы бойынша емтихан тапсырған, Ұстама стипендиясын алған және «Колледж» деп аталатын үйге қабылданған адам. Бұл – Итонның ең алғашқы және көне үйі (тура айтқанда, Итон мектебінде үй жүйесі қалыптасудан бұрын, оппидандар пайдалануы үшін құрылған) және толығымен 13-тен 18 жасқа дейінгі Король стипендиатынан тұрады. Кез келген уақытта шамамен 70 Король стипендиаты болады, олар әдеттегі мектеп формасы – құйрық пальтосымен бірге қара академиялық халат киюімен ерекшеленеді. Осылайша, олар король Генрих VI-ның 70 кедей балаға тегін білім беру үшін құрған қайырымдылық мектебінің бастапқы ядросын құрайды, содан кейін олар 1441 жылы сол корольдің бауырлас мекемесі ретінде құрылған Кембридж университетіндегі Король колледжіне түседі. Мектептегі қалған 1200 оқушының көпшілігі толық оқу ақысын төлейді және колледж тарихында кейінірек пайда болды. Олар оппидандар деп аталады, себебі олар бастапқы көне колледж ғимараттарында емес, қаланың (лат. oppidum) пансионаттарында тұрады. Халат – Колледжерлерге берілген «tug» лақабының негізі, ол латынша Gens Togata, яғни «toga киген адамдар» дегенді білдіреді. Колледж жарғыларында 70 Король стипендиаты қарастырылған, олар колледжде бес жыл бойы оқиды, ал әр жылы шамамен 14 адам қабылданады («блок» деп аталады, Итон жаргонында), олар 13 жаста. Олар сабақтар мен көптеген спорт түрлері сияқты мектеп өмірінің көптеген аспектілерін оппидандармен бөліседі. Алайда, олар барлық тамақтарын Колледж залында жейді, онда ұзақ тарихында королева Елизавета I сияқты көптеген көрнекті қонақтар болған, сондай-ақ оппидандар орындамайтын бірнеше ежелгі ресми дәстүрлерге ие. Тағы бір айырмашылық – Колледжерлер әдетте қысқы семестрде бес жыл бойы қабырға ойынын ойнайды, ал оппидандар көбінесе оны соңғы курста ғана ойнайды. Колледжерлер мектептің бастапқы көне орталық бөлігінде тұрады, School Yard-қа тікелей қарап тұрады немесе оған жақын орналасқан, Eton College Chapel және Lupton’s Tower-мен шектеледі, ал ортасында Құрылтайшының мүсіні орналасқан. Колледжерлер тұратын пансионатқа Chamber кіреді, ол School Yard-қа қарап тұратын ескі бөлім, ал екінші жағында ұлдардың көп бөлігі орналасқан New Buildings бар. Тарихи тұрғыдан алғанда, Ұстама стипендиясы барлық оқу ақысын толығымен және шартсыз түрде жабуға мүмкіндік берген, бірақ 1960 жылдан бері стипендияны алу үшін мүліктік жағдай тексеріледі. 2021 жылдан бастап стипендия оқу ақының мөлшеріне әсер етпейді. Алайда, қаржылық жағдайға байланысты ақының бір бөлігі немесе толығымен алынып тасталуы мүмкін. Король стипендиатының тегіне мектеп тізімдерінде KS әріптері қосылады. Академиялық жетістіктерімен көзге түскен, бірақ Колледжер болуды қаламаған оппидандар оппидандық ғалымдар деп аталады, сондай-ақ мектеп тізімдерінде олардың тегіне OS әріптері қосылады, бірақ олар қаржылық жеңілдік алмайды және басқа оппидандардан ешқандай айырмашылығы жоқ.

Вестминстер мектебіндегі король мен королеваның ғалымдары

Вестминстер мектебіндегі негізін қалаушы ғалымдар, егер патшайым билік етсе, "Патшайымның ғалымдары", ал егер король билік етсе, "Корольдің ғалымдары" деп аталады. Этондағыдай, олар бәсекелестік емтихан ("The Challenge") арқылы іріктеледі, мектептегі ең көне үй, "Колледж" деп белгілі, сол жерде тұрады және Вестминстер аббаттығындағы мектептік құлшылықтар кезінде манта киеді.

Кингс колледжінің Кембридждегі Корольдік ғалымдары

Король шәкірті термині Кембридж Король колледжінің бірінші сыныпты диплом алған студенттеріне де қолданылады. Олар 350 фунт стерлинг көлемінде сыйлық алады және Король колледжі шіркеуінде өтетін рәсімге қатысуға құқылы, онда олар Король шәкірттерінің кітабына қол қояды. Одан кейінгі Михайлостың семестрінде үш тағамдық ресми кешкі ас ұйымдастырылады, оның барысында шәкірттер өздерінің зерттеу жетекшілерімен (DoS) тегін тамақтанады. Шәкірттердің бұл рәсімге қатысуға құқығы жоқ жалғыз жағдай – олар бітіру курсында бірінші сыныпты диплом алған жағдайда. Бұл колледждің негізін қалаушысының стипендиясынан қалған тарихи дәстүр (Кингс колледжі Кембридж және Итон колледжі екеуі де Генри VI құрған және олар бауырлас колледждер).

Патшаның мектептеріндегі Патшаның оқушылары

Кентербери, Честер, Эли, Глостер, Питерборо, Рочестер және Ворчестердегі жеті Корольдік мектеп 1541 жылы монастырлар таратылғаннан кейін король Генрих VIII тарапынан қайта құрылды немесе жаңадан ашылды және оның атынан Корольдік стипендиялар тағайындалды. Алғашқыда Корольдік мектептердегі барлық оқушылар Корольдік стипендиямен оқыды; қазіргі таңда Корольдік мектептер көбінесе академиялық немесе музыкалық жетістіктерін мойындау үшін Корольдік стипендияны тағайындайды, және стипендиямен бірге мектеп төлемдеріне жеңілдіктер беріледі. Королева Елизавета II жарлығымен 1973 жылы Корольдік мектептерге Королева стипендиясын тағайындау құқығы берілді, бұл патшайымның билігін мойындаумен және көптеген Корольдік мектептер, бұрын тек бір жыныстағы оқушыларға арналған мектептер, сол кезде бірлескен білім беруге көшуде болғандықтан жасалды.

Король мектебі, Вурчестер

Вурчестердегі Король мектебінде Король стипендиясы – берілетін ең жоғары стипендия. Ол академиялық немесе музыкалық жетістіктеріне байланысты тағайындалады және әдетте мектеп төлемақысын төмендетумен бірге келеді. King's Scholars әдетте 9-сыныпта (Lower Remove) емтихан нәтижелері мен әңгімелесу негізінде немесе 12-сыныпта (Lower Sixth) GCSE-ге дейінгі жетістіктеріне сүйене отырып тағайындалады. 9-сыныпта тағайындалған барлық ғалымдар Генри VIII құрметіне, олардың жынысына немесе биліктегі монархқа қарамастан, Корольдің ғалымдары деп аталады; 12-сыныпта тағайындалған ер адамдар да Корольдің ғалымдары деп аталады; ал 12-сыныпта тағайындалған әйелдер Елизавета II құрметіне Королеваның ғалымдары деп аталады. Жаңа King's Scholars академиялық жылдың алғашқы кешкі құлшылық кезінде Вурчестер соборының негізіне қабылданады, онда мектеп директоры оларды Вурчестер соборының деканы мен епископіне таныстырады. Король мен Королеваның ғалымдары Вурчестер соборының негізін құрушыларының мүшелері болып табылады және маңызды мектептік шараларда өз формаларының үстіне ақ киім киеді. 13-сыныпта (Upper Sixth) Король мен Королеваның ғалымдарының арасынан тағайындалған Аға ғалымның ғалымдарды үйлестіру міндеті бар. Жыл сайынғы салтанатты шарада Аға ғалым Вурчестер таж сотына барып, латын тілінде төрағалық етуші судьядан мектепке бір күндік демалыс сұрайды, бұл «Судья күні» деп белгілі. Ол соборда үйленуге және собор аумағында жерленуге құқылы, сондай-ақ теориялық тұрғыдан алғанда, колледж жасыл жегінде қой мен ешкі жаюға құқылы.