Кіріспе
Янки стадионындағы Монумент паркі – Нью-Йорк қаласының Бронкс ауданындағы Янки стадионында орналасқан ашық аспан астындағы мұражай. Мұнда Бейсболдың жоғары лигасының «Нью-Йорк Янкис» командасының ең көрнекті мүшелерін құрметтейтін ескерткіштер, тақташалар және зейнеткерлік нөмірлері жинақталған. Алғашқы Монумент паркінің тарихы 1932 жылға дейін жетеді, осы жылы команда менеджер Миллер Хаггинс есіміне алаңда ескерткіш орнатқан. Жылдар бойы команданың тағы да бірнеше мүшелері осы аймақта ескерткіштермен және тақташалармен құрметтелді. 1970 жылдардың ортасында стадионды жаңарту кезінде орталық алаңның қоршауы 13 метрге (44 фут) жылжытылып, бұрынғы ескерткіштер, тақташалар мен тудың тірегі ойын алаңынан тыс қалды. Уақыт өте келе, тақташалардың саны көбейді; 1985 жылы парк жұртшылыққа ашылды. 2009 жылы «Янкис» жаңа стадионға көшкен кезде Монумент паркі орталық алаңның қоршауынан тыс жерде салынды және ескі паркке жиналған заттар мұнда тасымалданды. Монумент паркінде «Янкис» ұйымының 37 мүшесі құрметке ие болды, ал 22 ойыншының форма нөмірі зейнеткерлікке жіберілді. Ерекше құрмет – үлкен қызыл гранит тасқа орнатылған ескерткіш тек алты «Янкис» өкіліне берілді: менеджер Миллер Хаггинс, ойыншылар Лу Гериг, Бэйб Рут, Микки Мантл және Джо ДиМаджио, сондай-ақ команда иесі Джордж Штайнбреннер.
Monument Park is an open air museum located in Yankee Stadium in the Bronx, New York City. It contains a collection of monuments, plaques, and retired numbers honoring distinguished members of the New York Yankees of Major League Baseball. The history of the original Monument Park can be traced to the original Yankee Stadium in 1932, when the team posthumously dedicated an on field monument to manager Miller Huggins in center field. Additional team members were honored with monuments and plaques in the area over the years. During the stadium's renovation in the mid 1970s, the center field fence was moved in 44 feet (13 m), enclosing prior monuments, plaques, and the flag pole outside the field of play. Over time, additional plaques were added; in 1985, the park was opened for public access. When the Yankees moved to their new ballpark in 2009, Monument Park was built beyond the center field fences and the contents of the old one transported over. Thirty seven members of the Yankee organization have been honored in Monument Park, while 22 have had their uniform numbers retired. An additional honor, a monument mounted on a large red granite block, has only been awarded to six Yankees: manager Miller Huggins, players Lou Gehrig, Babe Ruth, Mickey Mantle, and Joe DiMaggio, and owner George Steinbrenner.
Алдын ала
Алғашқы «Янки» стадионы 1923 жылы салынған. Сол дәуірдегі көптеген әсем стадиондар сияқты, ту бағанасы ойын алаңына орналастырылған. Орталық алаңға дейінгі қашықтық 152 метр болғандықтан, ту бағанасы сирек ойынға кедергі келтіретін. «Янкилер» командасының бас жаттықтырушысы Миллер Хаггинс 1929 жылы күрт қайтыс болды, ал команда 1932 жылы оның құрметіне ту бағанасының алдына жеке тұрған ескерткіш орнатты. 1936 жылы орталық алаңның қоршауы үйден 141 метрге жақындатылды, ал Хаггинстің ескерткіші сол жерге қойылды. «Янкилер» 1940 жылы Якоб Рупертке арнап орталық алаң қоршауына тақта орнатты. 1954 жылы Эд Барроуға да тақта орнатылды. 1969 жылы Микки Мантл мен Джо ДиМаджиоға бірнеше тақта орнатылып құрмет көрсетілді; Мантл ДиМаджионың тақтасын өзінікінен сәл жоғарырақ ілуді ұсынды. 1972 жылғы 22 шілдеде «Ескі уақыттар» күнінде «Янкилер» Йоги Берра мен Билл Дики үшін 8-нөмірлі форманы тоқтатып қойды. Қашықтыққа қарамастан, соққымен ұшқан доп кейде ескерткіштерге дейін жететін. 1992 жылы Айра Беркоу мен Джим Капланның «Кейсидің Ізгі хабары» кітабында бір кезде «Янкилер» командасының ойыншысы допты қағып жіберіп, ескерткіштердің арасынан іздегені туралы айтылған. Бас жаттықтырушы Кейси Стэнгел алаңға: «Рут, Гериг, Хаггинс, біреулер допты алаңға қайтарыңдар!» - деп бұйрық берді.
Ескерткіш паркі I
1974-1975 жылдары «Янки» стадионы қайта жөндеуден өткенде, орталық алаңның қоршауы 417 футқа (127 метр) жылжытылды. Бұл бұрын ойын аймағына кірген, ту бағанасы мен ескерткіштер орналасқан аймақты қоршады. Бұл қоршалған аймақ екі бұқалау алаңының арасында болды, ал бастапқы қабырғаға қосымша тақталар орнатылғандықтан, оны «Ескерткіштер саябағы» деп атауға кірісті. Саябаққа жанкүйерлердің кіруіне рұқсат болмады. 1976 жылы стадион қайта ашылғанда, бұл аймақ ресми «Ескерткіштер саябағы» мәртебесін алды, сонымен қатар менеджерлер Джо Маккарти мен Кейси Стенгелге жаңа тақталар ашылды, ал 1965 жылы Папа Павел VI-ның «Янки» стадионына келгеніне арналған ескерткіш тақтасы да қойылды. «Янкилер» қақпашысы Турман Мансон 1979 жылдың 2 тамызында ұшақ апатында қаза тапты, ал «Янкилер» оның 15-нөмірін 4 тамызда зейнеткерлікке шығарды. 1984 жылдың 21 шілдесінде, «Ескі ойыншылар күні» қарсаңында, «Янкилер» Роджер Марис үшін 9-нөмірін және Эльстон Ховард үшін 32-нөмірін зейнеткерлікке шығарды, сонымен қатар екеуіне де тақталар арнады. «Янкилер» орталық алаңның қоршауын 410 футқа (125 метр) жылжытты, осылайша «Ескерткіштер саябағына» көптеген ойындарға дейін жанкүйерлердің кіруіне мүмкіндік жасады. «Ескерткіштер саябағы» стадионды аралау турының да бір бөлігі болды. «Янкилер» 1985 жылдың тамызында Фил Риццуто үшін 10-нөмірін және 1986 жылдың тамызында Билли Мартин үшін 1-нөмірін зейнеткерлікке шығарды, сонымен қатар екеуіне де тақталар арнады. Джеки Робинсонның құрметіне оның 42-нөмірі 1997 жылдың 15 сәуірінде, оның үлкен лигадағы тұңғыш ойынына 50 жыл толуына орай, бейсбол бойынша зейнеткерлікке шығарылды. «Янкилер» Робинсонға ескерткіш орнатты. 1997 жылы нөмір зейнеткерлікке шығарылған кезде белсенді ойыншыларға арнайы рұқсат берілді, олар мансаптарының соңына дейін осы нөмірді киюге құқылы болды; 42-нөмірді соңғы рет киген «Янкилер» командасының резервтік питчері Мариано Ривера болды. 2004 жылы Ред Раффингтің тақтасы ашылғанда, оның ұлы оны «Менің ойымша, бейсболдағы екінші ең үлкен құрмет» деп атады, біріншісі Ұлттық Бейсбол Даңқына ену. «Янкилер» сондай-ақ 2002 жылдың 11 қыркүйегінде, шабуылдардың бірінші жылдығында, 11 қыркүйектегі шабуылдардың құрбандары мен құтқарушыларға ескерткіш орнатты.
Ескерткіш паркі II
2008 жылғы маусымнан кейін «Янкилер» жаңа «Янки» стадионына көшкенде, команда тікелей орталық алаңда, соққышының көзі қызметін атқаратын Орталық алаң спорт барының астында, қоршаудың артында жаңа «Монумент паркін» құрды. Финляндиядан әкелінген жеміш көк граниттен салынған бұл жаңа ескерткіш парктің орталық бөлігінде қара мрамордан жасалған «Янкилер» логотипі орналасқан. Оны екі жақтан қысқа тас қабырғалармен шектелген, онда зейнеткерлік нөмірлері орналасқан. Тақталар артқы қабырғаға бекітілген, ал 11 қыркүйек ескерткіші парктің бір шетінде тұр. Ескі стадионнан өзгешелігі, жаңа «Монумент паркі» алаңнан оңай көрінбейді, ал оның қарапайым сыртқы түрі мен жасырынып орналасқан жері кейбір жанкүйерлерді оны «Монумент үңгірі» деп атауға итермеледі. Көрермендер әр ойын басталар алдында «Монумент паркін» аралай алады. Парк алғашқы доптан 45 минут бұрын жабылады. «Янкилер» Ривераның форма нөмірін 2013 жылдың 22 қыркүйегінде, оның соңғы маусымында зейнеткерлікке шығарып, оны «Монумент паркіне» қойылған алғашқы ойыншы етіп құрметтеді. Мантл 1970 жылы «Янкилерді» жаттықтырғанда өзінің 7-нөмірін киген, бірақ ол бұрынғы жылы зейнеткерлікке шыққан болатын. Ал Берра 1976 жылдан 1985 жылға дейін «Янкилерді» жаттықтырғанда 8-нөмірін киген, бірақ ол 1972 жылы зейнеткерлікке шыққан. Сол сияқты, Мартин 1988 жылы «Янкилерді» басқаруға оралғанда, 1986 жылы оның құрметіне зейнеткерлікке шығарылған 1-нөмірін киді. 2015 жылы команда Хорхе Посада, Энди Петтит, Берни Уильямс, Мел Стоттлмайр және Вилли Рэндольфқа арналған тақташаларды ашты және Петтит (46-нөмір), Посада (20-нөмір) және Уильямс (51-нөмір) формаларын зейнеткерлікке шығарды. «Янкилер» 2016 жылдың 14 тамызында Ривераға арналған тақташаны ашты, ал Дерек Джетердің 2-нөмірін зейнеткерлікке шығарып, 2017 жылдың 14 мамырында оған арналған тақташаны орнатты. «Янкилер» 2014 жылдың 16 сәуірінде Нельсон Манделаға оның өмірі мен 1990 жылы «Янки» стадионына жасаған сапарының құрметіне тақташа арнады. Салтанатты шара 15 сәуірде, Жекки Робинсон күні өткізу жоспарланған, бірақ жаңбыр салдарынан кейінге қалдырылды.
Бейсбол жүлдегерлері
Келесі ойыншылар мен басқа да «Янкилер» ұйымының қызметкерлері «Монумент паркінде» ескерткіштермен немесе тақталармен құрметтеледі. Ескерткіштер тақталардан гөрі үлкен құрмет деп есептеледі және олар тек қайтыс болғаннан кейін ғана табыс етіледі. +Ардагердің атыАрдагердің лауазымы (лары)Ойыншының позициясы (лары) немесе ұйымдағы рөліАрдагердің нөмірі (х)Нөмірі алынған күні (және нөмірі), егер тиісті болсаТақтаАрнайы тақта, егер тиісті болсаЕскерткішАрнайы ескерткіш, егер тиісті болса Бейсбол Даңқы залына енгендігіFord C. Frick сыйлығының иегері +Ардагердің құрметті лауазымы (лары)Тақтаның орнатылған күніЕскерткіштің орнатылған күні«Янкилер» ұйымындағы мансабыРефМенеджер193219321918–1929Бірінші базалық1939 (No. 4)194119411923–1939Иесі19401915–1939Сыртқы шабуылшы1948 (No. 3)194919491920–1934Бас менеджер19541921–1945Сыртқы шабуылшы1952 (No. 5)196919991936–1942, 1946–1951Сыртқы шабуылшы1969 (No. 7)196919961951–1968Менеджер19761931–1946Менеджер1970 (No. 37)19761949–1960Ұстаушы1979 (No. 15)19801969–1979Ұстаушы / Сыртқы шабуылшы1984 (No. 32)19841955–1967Сыртқы шабуылшы1984 (No. 9)19841960–1966Екінші базалық / Менеджер1986 (No. 1)19861950–1957 (ойында)1975–1979, 1983, 1985, 1988 (менеджер ретінде)Тастаушы19871930–1942Тастаушы1974 (No. 16)19871950, 1953–1967Ұстаушы / Сыртқы шабуылшы1972 (No. 8)19881946–1963Бірінші базалық1997 (No. 23)19971982–1995Хабаршы19981939–1964, 1976–1990Жариялаушы20001951–2007Сыртқы шабуылшы1993 (No. 44)20021977–1981Тастаушы2003 (No. 49)20031975–1988Тастаушы20041930–1942, 1945–1946Екінші базалық1997 (No. 42)20071947–1956 («Бруклин Доджерс»)Тастаушы2013 (No. 42)20161995–2013Бірінші базалық20141996–2001, 2005Тастаушы20141978–1983, 1989Екінші базалық / Жаттықтырушы20151976–1988Тастаушы / Жаттықтырушы20151964–1974Ұстаушы2015 (No. 20)20151995–2011Тастаушы2015 (No. 46)20151995–2003, 2007–2010, 2012–2013Қысқа тоқтаушы2017 (No. 2)20171995–2014
+Honorees Honoree Position(s) Number retired Plaque MonumentCareer w/ Yankees RefManager193219321918–1929First baseman1939 (No. 4)194119411923–1939Owner19401915–1939Outfielder1948 (No. 3)194919491920–1934General manager19541921–1945Outfielder1952 (No. 5)196919991936–1942, 1946–1951Outfielder1969 (No. 7)196919961951–1968Manager19761931–1946Manager1970 (No. 37)19761949–1960Catcher1979 (No. 15)19801969–1979Catcher / Outfielder1984 (No. 32)19841955–1967Outfielder1984 (No. 9)19841960–1966Second baseman / Manager1986 (No. 1)19861950–1957 (as player)1975–1979, 1983, 1985, 1988 (as manager)Pitcher19871930–1942Pitcher1974 (No. 16)19871950, 1953–1967Catcher / Outfielder1972 (No. 8)19881946–1963First baseman1997 (No. 23)19971982–1995Broadcaster19981939–1964, 1976–1990Public address announcer20001951–2007Outfielder1993 (No. 44)20021977–1981Pitcher2003 (No. 49)20031975–1988Pitcher20041930–1942, 1945–1946Second baseman1997 (No. 42)20071947–1956 (Brooklyn Dodgers)Pitcher2013 (No. 42)20161995–2013First baseman20141996–2001, 2005Pitcher20141978–1983, 1989Second baseman / Coach20151976–1988Pitcher / Coach20151964–1974Catcher2015 (No. 20)20151995–2011Pitcher2015 (No. 46)20151995–2003, 2007–2010, 2012–2013Shortstop2017 (No. 2)20171995–2014