Кіріспе

Рахим ӘлХадж (رحيم الحاج, шамамен 1968 жылы туған) – ирактық-американдық уд музыканты және композитор.

Ерте өмір

АлХадж Ирактың Бағдад қаласында дүниеге келді және тоғыз жасында ауд (араб лаутісі) ойнауды бастады. Бастапқыда-ақ, ол аудда керемет дарын иесі екені анық байқалды.

Білім

Әл-Хадж Бағдадтағы Музыка институтында әйгілі Мунир Баширдің – көптеген адамдар оны ең ұлы уд орындаушысы деп есептейді, – және Салим Абдул Каримнің шәкірті болды. Әл-Хадж консерваторияда түрлі сыйлықтар жеңіп алды және 1990 жылы композиция мамандығы бойынша дипломмен бітірді. Ол сондай-ақ Бағдадтағы Мустансирия университетінің араб әдебиеті факультетін де бітірген.

Көшіп кету

1991 жылы бірінші шығанақ соғысынан кейін Саддам Хусейн режиміне қарсы саяси қызметіне байланысты Әл-Хадж Иракты тастап кетуге мәжбүр болды және Иордания мен Сирияда өмірін бастады. Ол 2000 жылы АҚШ-қа саяси белімгер ретінде көшіп келді және содан бері Нью-Мексико штатының Альбукерки қаласында тұрып келеді. 2008 жылдың 16 тамызында АҚШ азаматы атанды.

Мансап

АлХадж бүкіл әлемде өнер көрсетті, Мұнир Баширмен бірге гастрольде болды, ол – оның ұстазы, сондай-ақ жеке және өзінің аспаптық квартет жобасымен, Ливан, Ирак, Сирия, Иордания, Марокко, Тунис, Кувейт, Бахрейн, Египет және Францияда көптеген концерттер, ал АҚШ-та жүздеген концерттер берді. АлХадж бірнеше жазу шығарды. 2002 жылы жарық көрген «The Second Baghdad» және 2003 жылғы «Iraqi Music in a Time of War» альбомдары VoxLox лейблінен шықты. Оның «Шығыс пен Батыс кездеседі» атты «Достық» (Рахим АльХадж, Оуд & Садақа квартеті) CD-сі 2005 жылдың желтоқсан айында Fast Horse Recordings компаниясы арқылы жарық көрді. «When the Soul is Settled: Music of Iraq» альбомы Smithsonian Folkways лейблінен 2006 жылдың маусым айында шықты және 2008 жылғы «Грэмми» сыйлығына ие болды. Амджад Әли Ханмен бірлескен оуд және сарод дискісі жыл соңында шығады. АлХаджтың музыкасы дәстүрлі ирактық мақамдарды заманауи стильмен және ықпалмен нәзіктей біріктіреді. Оның шығармалары туған жерінен айырылу және қабылдаған елінде жаңа өмір бастау туралы. Ол – Ирактың нағыз оуд шеберлерінің бірі. АлХадж: «Менің музыкам тыңдаушыны музыканттың нағыз рухын ашуға шақырады», – дейді. Оның шығармалары жоғалту, үміт, бостандық және сағыныш туралы. Оның әндері Бағдадтағы дәстүрлі ирактық оуд мектебінің негізін өзгертпей, жаңа ұғымдарды қалыптастырады. АлХадж «Өмірімнің қалған бөлігі: Травмадан аман қалғандардың оқиғалары» атты жүлделі қысқа деректі фильмге музыка жазды және орындады.