Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Жол қозғалысын басқаруда көлік апаттарының соққысын жұмсартуға арналған қауіпсіздік құрылғысы.
Safety device in traffic management used to soften the blows of car crashes
Соқтығыс күшін азайтушы, сондай-ақ апат жаздығы, апаттан қорғаушы немесе "ковбойлық жаздық" деп аталатын бұл құрылғы автокөліктің соқтығысуынан туындаған құрылымдарға, көліктерге және жүргізушілерге келтірілетін зиянды азайтуға бағытталған. Соқтығыс күшін азайтушылар соқтығысқан көліктің кинетикалық энергиясын сіңіруге арналған. Олар көлік құралын қауіпті аймақтан немесе жол жұмыстары мен жұмысшылардан алысқа бағыттауға да мүмкіндік береді. Мұндай құрылғылар көбінесе тас жолдарға жақын орналасқан, мысалы, қиылыстардың бастапқы бөліктеріне, қоршаулардың орналасу жерлеріне немесе көпір тіректеріне орналастырылады. Жол құрылысы кезінде уақытша нұсқалары қолданылуы мүмкін.
An impact attenuator, also known as a crash cushion, crash attenuator, or cowboy cushion, is a device intended to reduce the damage to structures, vehicles, and motorists resulting from a motor vehicle collision. Impact attenuators are designed to absorb the colliding vehicle's kinetic energy. They may also be designed to redirect the vehicle away from the hazard or away from roadway machinery and workers. Impact attenuators are usually placed in front of fixed structures near highways, such as gore points, crash barrier introductions, or overpass supports. Temporary versions may be used for road construction projects.
Операция
Соққыны жұмсартатын құрылғылар көліктің соқтығысқандағы кинетикалық энергиясын сіңіріп алып, оны қауіпсіз тоқтату үшін жасалған. Егер соққыны жұмсартатын құрылғы болмаса, қатты жол бойындағы нысанға шапқан көлік күрт тоқтап қалады. Көліктің ішіндегі адам көліктің ішкі бөлігіне соқтығысады, ал оның ішкі органдары кеуде қуысымен соқтығысып, ауыр ішкі жарақаттарға және мүмкін өлімге әкелуі мүмкін. Көліктің кинетикалық энергиясын қауіпсіз түрде тарату арқылы соққыны жұмсартатын құрылғылар мұндай жарақаттардың алдын алуға көмектеседі.
Impact attenuators are designed to absorb the colliding vehicle's kinetic energy to bring it to a stop safely. If no impact attenuator is present, a vehicle which strikes a rigid roadside object will suddenly stop. A person inside will promptly collide with the interior of the vehicle, and that person's internal organs will collide with their chest wall, causing severe internal injuries and possibly death. By safely dissipating the vehicle's kinetic energy, impact attenuators help prevent such injuries.
Сумен толтырылған аттенюаторлар
Сумен толтырылған аттенюаторлар соққы энергиясын жұту үшін сумен толтырылған контейнерлерден құралады. Олар әдетте жерге бекітілмейді, сондықтан кедергі тасымалдау машиналары мен крандарды пайдалану арқылы оңай орналастыруға және көшіруге мүмкіндік береді. Олар көлікті қайта бағыттамайды, яғни соқтығысқан көліктің қозғалыс бағытын өзгертіп, жолға қайтаруға себеп болмайды. Соқтығысқан көліктің энергиясы контейнердегі суды тік және көлденең бағытта жылдамдатады, осы энергия суға жұмыс жасау арқылы жұмсалады. Бұл жұмыс уақыт бойынша орындалуы көлік салонындағы адамдарға тигізетін тежелуді (теріс үдеуді) азайтады. Пластмасса контейнерлерді деформациялауға жұмсалатын энергия мөлшері аз. Суық климатта сумен толтырылған аттенюаторларды қолданудан аулақ болу керек немесе олардың қатып қалмауы үшін магний хлориді сияқты қоспалар қосылады.
Water filled attenuators consist of containers filled with water to absorb impact energy. They are typically not anchored to the ground, and therefore benefit from easy deployment and relocation using barrier transfer machines and cranes. They are non redirective, meaning they do not deflect vehicles that impact the side back into the roadway. The energy of the impacting vehicle accelerates the water in the barrels vertically and laterally consuming that energy in work done on the water. Additionally, this work is done over time which reduces the deceleration (negative acceleration) applied to the vehicle occupants. A smaller amount of energy is consumed in the work of crumpling the plastic containers. In cold climates, water filled attenuators are either avoided, or have additives such as magnesium chloride salt added to them to prevent freezing.
Қалқалы кедергілер
Фитч тосқауылдары – құмға толтырылған, көбінесе сары түсті, қара қақпақты пластикалық барабандардан тұрады. "Fitch Highway Barrier System" жүйесін 1955 жылы Ле-Манда өткен 24 сағаттық жарыстан кейін жарыс машинасының жүргізушісі Джон Фитч ойлап тапқан. Осы жарыста оның серігі Пьер Левег жоғары жылдамдықпен Остин-Хилидің жүргізушісі Лэнс Маклиннің машинасына соғылып, көлігін ауаға ұшырып, көрермендер аймағына жіберді. Автомобиль өртеніп, Пьер мен 84 көрерменнің өмірін алып, жарыс тарихындағы ең қайғылы апаттардың біріне айналды. Ол Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде шатырын бомбалаудан қорғау үшін қолданған құмға толтырылған жанармай ыдыстарынан шабыттанғанын айтты. Алғашқы прототиптер жеке қаржыландырылып, бастапқы қолдау жетіспеуіне байланысты сынақтан өтті. Фитч концепцияны дәлелдеу үшін қажетті соққыны жұмсарту үшін құммен толтырылған спирттік сусын барабандарын пайдаланды, содан кейін жоғары жылдамдықты камерамен түсіріп, жылдамдық төмендеу деңгейін анықтау үшін күшейтілген көліктерді оларға қасақана соқтырды. Фитч тосқауылдары көбінесе үшбұрышты орналасқан түрде тас жол мен шығу жолағы арасындағы қоршау рельсінің соңында (гора деп аталатын аймақ), соққының ең мүмкін болатын бағытында кездеседі. Алдыңғы тосқауылдарда құм аз болады, ал әр келесі барабанда одан да көп құм болады, сондықтан көлік барабандарға соқтығысқанда олар сынып, кинетикалық энергия құмды шашырату арқылы таратылады және көлік қатты тосқауылға күшпен соғылудың орнына тегіс тоқтайды, бұл жолаушылардың жарақат алу қаупін азайтады. Фитч тосқауылдары тиімділігі, төмен құны және орнатудың, жөндеудің немесе ауыстырудың қарапайымдығы үшін кеңінен танымал. 1960 жылдардың соңында алғаш рет қолданылғаннан бері олар шамамен 17 000 адамның өмірін сақтап, жылдық мүлік зияны мен медициналық шығындарды 400 миллион долларға жуық азайтып отыр деген болжам бар.
A Fitch barrier consists of sand filled plastic barrels, usually yellow colored with a black lid. The "Fitch Highway Barrier System" was invented by race car driver John Fitch after the 1955 24 Hours of Le Mans race when his co driver, Pierre Levegh rear ended Austin Healey driver Lance Macklin at high speed, launching his car through the air and into the spectator's area. The car burst into flames and took the lives of Pierre and 84 spectators in one of the worst accidents in racing history. He stated he was inspired by sand filled fuel cans which he used to protect his tent from strafing during World War II. Early prototypes were self funded and tested due to low initial support. As a proof of concept Fitch used liquor barrels filled with sand to create the necessary impact attenuation, then personally crashed reinforced vehicles into them while recording with a high speed camera to capture the rate of deceleration. Fitch barriers are often found in a triangular arrangement at the end of a guard rail between a highway and an exit lane (the area known as the gore), along the most probable line of impact. The barriers in front contain the least sand, with each successive barrel containing more, so that when a vehicle collides with the barrels they shatter, the kinetic energy is dissipated by scattering the sand, and the vehicle decelerates smoothly instead of violently striking a solid obstruction, reducing the risk of injury to the occupants. Fitch barriers are widely popular due to their effectiveness, low cost, and ease of setup and repair or replacement. Since first being used in the late 1960s, it is estimated that they have saved as many as 17,000 lives and approximately $400 million per year in property damage and medical expenses.
Қақпаға кірмеу
Қалқаға соққыны сөндірмейтін зақымдануды жұмылдыратын құрылғылар алға қарай соққан көліктердің қозғалысын тоқтатады, ал бүйірден соққан көліктерді жолдан бұрады. Олар бекітілген және қымбатқа түседі, бірақ тар жерлерде қолдануға ыңғайлы. Ал басқалары минимал жөндеуді ғана қажет етеді.
Non gating impact attenuators arrest the motion of vehicles that impact head on, whilst deflecting vehicles that impact the side of the barrier. They are anchored and more expensive, but can be used in tighter spaces. while others require minimal repairs.
Жүк машинасына орнатылған әлсіретуші
Көлік машинасына орнатылған аттенюаторлар (TMA), кейбір жағынан теміржол вагондарының буферлеріне ұқсас, қар тазалау машиналары және жол құрылысы немесе техникалық қызмет көрсету машиналары сияқты арт жағынан соқтығысқа ұшырау мүмкіндігі жоғары көліктерге орналастырылуы мүмкін. Жұмыс аймағының ережелері көбінесе аттенюаторлық жүк көлігі мен жұмыс аймағы арасындағы ең аз қашықтықты, сондай-ақ жүк көлігінің ең аз салмағын белгілейді, бұл жұмысшыларға немесе жабдыққа соқтығысқан жағдайда көліктің алға жылжып кету ықтималдығын азайтуға бағытталған. Бұл әсіресе жылжымалы жұмыс аймақтарында маңызды, онда жүк машинасының тұрақ тежегіші қосылмаған болуы мүмкін. Көлік қозғалып та тұруы мүмкін (бірақ оған соқтығысуы мүмкін көліктерге қарағанда баяу жылдамдықпен). Кейбір елдерде, мысалы Швецияда, жол қауіпсіздігі органдары арнайы TMA көліктерін жедел жәрдем көліктері ретінде тіркейді, оларды кептелістерге немесе төтенше жағдайларға жіберуге болады. TMA көліктері өрт сөндіру машиналары сияқты арнайы емес көліктерге қарағанда жол жұмыскерлерін немесе авариялық қызметкерлерді қорғауға арналған. TMA көліктері өрт сөндіру машиналарына қарағанда бірнеше артықшылықтарға ие, оларға сатып алу және жөндеу құнының төмен болуы, өрт сөндіру мүмкіндігінің жақсаруы (өрт сөндіру машиналары қолдануда болады және зақымдалмайды) және соқтығысқан көліктердегі адамдардың қауіпсіздігінің артуы жатады. Бұл TMA көліктері соқтығыс энергиясын сіңіруге арналған, ал өрт сөндіру машиналары тым берік болып, ауыр жарақаттарға немесе өлімге әкелуі мүмкін.
Truck mounted attenuators (TMA), similar in some ways to railcar buffers, can be deployed on vehicles that are prone to being struck from behind, such as snow plows and road construction or maintenance vehicles. Work zone regulations often specify a minimum buffer distance between the attenuator truck and the work area, and a minimum mass for the truck, to minimize the chances that the truck will be pushed forward by a crash into the workers or machinery. This is especially important in mobile work zones where the truck's parking brake may not be engaged. The truck may also be in movement (albeit slower than the vehicles that could crash into it). In some countries, such as Sweden, road safety authorities operate dedicated TMA vehicles registered as emergency vehicles, able to be dispatched to blockages or emergencies. TMA vehicles are better suited for protecting emergency or construction workers on roadways than non specialized vehicles, such as firetrucks. TMA vehicles have several benefits over firetrucks, such as lower purchase and repair cost, improved firefighting capacity (because firetrucks are available for use and won't be damaged), and enhanced safety for the occupants of the impacting vehicles. This is because TMA vehicles are designed to absorb the energy of the impact, while firetrucks are too rigid and can cause severe injuries or death.
Реттеу
Америка Құрама Штаттарында соққыны жұмсартатын құрылғылар AASHTO қауіпсіздік жабдықтарын бағалау нұсқаулығы (MASH) бойынша сыналып, жіктеледі. Бұл нұсқаулық алғаш рет 2016 жылы Ұлттық Ғылыми-Зерттеу Бағдарламасының (NCHRP) 350-ші есебін алмастырды, ол 1993 жылы тас жол элементтерінің қауіпсіздігін бағалау бойынша ұсынылған процедураларды қамтиды. Жіктелу құрылғының жобаланған соқтығысу кезіндегі көліктің максималды жылдамдығына негізделген. Федералдық Тас Жолдар Әкімшілігі жабдықты қарап, федералдық қаржыландыруны қайтару үшін жабдықтың қолданылуға жарамдылығы туралы хаттар береді.
In the United States, impact attenuators are tested and classified according to AASHTO Manual for Assessing Safety Hardware (MASH), first issued in 2016 to supersede National Cooperative Highway Research Program (NCHRP) Report 350: Recommended Procedures for the Safety Performance Evaluation of Highway Features (1993). Classification is based on the maximum speed of a vehicle during a collision for which the attenuator is designed. The Federal Highway Administration reviews equipment to providing hardware eligibility letters for federal aid reimbursement.